Baxanların
3275
İnternetə qoyma tarixi: 2012/01/18
Sualın xülasəsi
Yer kürəsindən xaricdə, məsələn Ayda vəfat edən insanın məhşərə gəlməsi necə olacaqdır?
Sual
Məada etiqad bizim dini etiqad və prinsiplərimizin ayrılmaz bir hissəsidir. Quranda bu barədə çoxlu ayələr vardır. O gündə ruh yenidən bədənə qayıdacaq və Pərvərdigarın hüzurunda dayanacaq. Sizdən xahiş edirik ki, bu gün adi bir iş olan, amma bir neçə on il bundan qabaq qeyri-adi və qəribə bir iş hesab edilən kosmos məsələləri ilə əlaqədar sualımıza cavab verin. Hal-hazırda kosmosa getmək adi bir işdir, hətta kosmonavtlar arasında müsəlman şəxslər də gözə dəyir. Sualımız budur: Əgər fəzada məmuriyyət zamanı, misal üçün, islam dininə inanclı olan bir müsəlman Ayda, yaxud başqa bir səma cismində (planetdə) enib müəyyən hadisələr nəticəsində dünyadan gedərsə, qiyamət günü onun Yer üzündə qurulan məhşərə gəlməsi necə olacaqdır?
Qısa cavab

Yer kürəsindən xaricdə dünyadan gedən şəxs barəsində verilən sualın cavabında diqqət yetirmək lazımdır ki, məhşər səhnəsi (yeri) bizim Yer kürəsindən təsəvvür etdiyimizdən əsaslı və köklü fərqlərə malikdir. Qiyamətin əvvəlində Yer kürəsi hazırkı şəklindən tam başqa formaya düşəcək, onda və bütün varlıq aləmində böyük, əsaslı dəyişikliklər baş verəcəkdir. Nəticədə məhşər səhrasının yeri daha yüksək həyata, istedadlara və behişt həyatına malik olacaqdır.

Ətreaflı cavab

Hər şeydən öncə xatırladırıq ki, qəbir aləmi və qəbirdən dirildilmə məsələləri maddi qəbirdən çox yüksəkdə olan bir məsələdir və rəvayətlərə əsasən “qəbir aləmi” dedikdə çox geniş miqyasda olan  “bərzəx aləmi” nəzərdə tutulur.

Yer kürəsindən xaricdə dünyadan gedən şəxs barəsində verilən sualda da diqqət yetirmək lazımdır ki, məhşərin yeri bizim Yer kürəsi barəsindəki təsəvvürümüzdən əsaslı fərqlərə malikdir. Qiyamət başlananda Yer hazırkı vəziyyətindən tam başqa bir formaya düşəcək, bütün varlıq aləmində əsaslı dəyişikliklər baş verəcəkdir. Belə ki, məhşərin baş verdiyi yer daha yüksək həyatla mütənasibdir, onda behişt həyatı, əbədilik istedadı və sair olacaqdır.

Varlıq aləmindəki elmlərə, daha böyük və külli nəzərlərə əsasən, əgər bütün maddi aləmi, özündə mövcud olan bütün cisimlərlə birlikdə “ümumi mənada olan yer” hesab etsək, səma cisimləri arasındakı fəzanı birinci asiman və sonrakı altı asimanı da qeyri-maddi asimanlar kimi nəzərdə tutsaq, bu halda “qəbirdən dirildilmək” məsələsi “Yer kürəsindəki mövcud qəbirlərdən dirildilmək”də həsr olunmayacaq, torpaqdan olan  hər bir kürə – istər Yer, istərsə də sair səma cisimləri bu ümumi mənaya daxil olacaqdır. Bildiyimiz kimi, böyük qiyamət və məad ilə əlaqədar hadisələr və dəyişikliklər də bütün varlıq aləmindəki hadisədən ibarətdir.

Quran xitablarında “yer” (“ərz”) kəlməsindən zehnə gələn şey üzərində yaşadığımız həmin Yer kürəsi olsa da, bu, onun əksəriyyət təşkil edən  mənasına görədir. Yəni onun (1400 il bundan qabaqkı) dinləyiciləri kosmik inkişaflar ilə sair səma cisimlərində də həyatın davam etməsinin mümkünlüyünü əsla təsəvvür edə bilməzdilər. Bununla belə, bir çox terminlərdə “ərz” (yer) kəlməsi behişt yeri, bərzəx yeri və s. kimi mənalarda işlədilmişdir və hamısı göstərir ki, “ərz” kəlməsi məna baxımından yalnız Yer kürəsinə məxsus deyil, hər bir məqamdakı vücud maddəsi və döşəmə (yataq) mənasına işlədilmişdir.

Bu nəzəriyyəyə görə insanların həşri ilə əlaqədar nazil olan ayələr torpaqdan ibarət olan bütün kürələrə şamildir və bütün insanları əhatə edir. Hətta Aydakı maddə də qiyamət günü yerin bir hissəsi hesab edilə bilər.

Sonda qeyd edirik ki, bu suala müxtəlif nəzəriyyələr cəhətindən, o cümlədən nəqli, kəlami və s. verilən cavablara müraciət etmək olar. Biz burada bu bəhsi külli bir nəzəriyyə ilə araşdırdıq ki, kainata nəzər və onun Quran mətləbləri ilə müqayisəsindən əldə olunan bir çox digər şübhələrə də cavab verə bilək.

Əlavə məlumat üçün aşağıdakı görünüşlərə baxa bilərsiniz:

“Məhşərin yeri”, sual 14990

“Cismani məad və dağılmış hissələrin qayıda bilməməsi şübhəsi” 14414 (sayt 14773)

“Fələklər və asimanlar”, sual 8269 (sayt 9151)

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • Qadın incə bir varlıq, yoxsa zəif bir insandır?
    3288 زن 2012/06/23
    Quran nəzərindən qadının çox yüksək məqamı vardır. Qurani-kərim qadınla kişini xilqət baxımından bir insani gövhərdən və bir cinsdən yarandığını bəyan edir. Bu asimani kitab xüsusi ilahi mərhəmətə layiq görülən, rübubi məqamın vəhyini əldə edən, mələklərlə danışan qadınlardan xəbər verir. Onlar Allah yolunda müqavimət və iman ...
  • Şeyx Tusi (rh)- nin iqtisad kitabı hansı mövzuları əhatə edir?
    5494 تاريخ بزرگان 2012/06/13
    Şeyx Əbu Cəfər Məhəmməd bin Əl- Həsənul- Tusi (rh) Şeyx Tusi ilə məşhur olan İmamiyyə şiəsinin görkəmli fəqih, usulçu, təfsirçi, kəlamçı və hədisçisi, İslam və İranın elmi fəxrlərinin ən böyüklərindən biridir ki, elminin müxtəlif sahələrində kitab yazıbdır ki, o elmlərdən biri, kəlam elmidir. O bu sahədə ...
  • Rəcət nədir? Hansı insanlara şamildir? Və nə vaxt baş verəcək?
    9228 Qədim kəlam 2011/02/14
    Rəcət imamiyyə şiəsinin etiqad bəslədiklərindən biridir. Rəcət ölümdən sonra və axirətdən qabaq dünyaya qayıtmaq mənasındadır. Rəcət imam Zaman (ə. c. ) zühur etdikdən bir az sonra və həzrətin şəhadəti və qiyamətin bərpa olmasından qabaq baş verəcək. Rəcət hamıya aid deyil. Rəcət yalnız xalis möminə və tam müşrikə aiddir.
  • Ümmul- möminin termini necə yarandı?
    3090 Təfsir 2011/03/10
    Ümmul- möminin ilk dəfə Peyğəmbər (s)- in zamanında, o həzrətin xanımlarının möminlərə nisbəti barəsində Əhzab surəsinin 6- cı ayəsinin nazil olmasıyla termin olubdur. Peyğəmbər (s)- in xanımları ümmətin analarıdır, şərii bir hökmdür və o həzrətə məxsusdur. Bu hökm (Peyğəmbər (s)- in həyat yoldaşlarının möminlərin analarına oxşadılması) analığın bəzi təfsirlərində oxşatmaqdır, ...
  • İmtina edilmişə hakimin vilayəti qaydasının mənası nədir?
    2856 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/02/15
    Qaydanın qısa və açıq tərifi budur ki, müsəlmanların hakimi, bir nəfər öhdəsinə olan hüquqları (ümumi mənada) ödəməkdən imtina edən zaman, hakim onu öhdəsində olan haqqı yerinə yetirməyə məcbur edir.Fiqhi əsərlərə qısa və səthi baxışda, insana bu nəticəni qəbul etdirir ki, imtina edilmişə hakimin vilayəti, möcüzə qaydası olaraq ...
  • Аллаһ-таала Өз Пејғәмбәринә (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) хитабән бујурур: “Дe: "Мəн Аллaһын истəдијиндəн бaшгa өзүмə нə бир xeјир, нə дə бир зəрəр вeрə билəрəм.” Мәҝәр Пејғәмбәрдән (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) шәфаәт вә шәфа истәмәк бу ајәдә ҝәлән мәтләблә илә зидд дејилми?
    3063 Qədim kəlam 2010/04/22
    Гејд олунан ајә, бүтүн ишләрин көкүнүн јалныз Аллаһ-таалаја гајытмасы (төвһид әфал), Пејғәмбәрин (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) өз ишләриндә Аллаһ-тааланын гүдрәтиндән мүстәгил олмамасыны бәјан едир. Беләликлә дә, диҝәр ајәләрдә Пејғәмбәрин (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) Аллаһын изни илә шәфаәт вә шәфа ...
  • Kasıblara infaqın fəlsəfəsi nədir?
    3298 انفاق و قرض الحسنه 2012/09/01
    Bəzən belə deyilir: Filan şəxs kasıbdırsa, deməli nəsə edib ki, Allah kasıb olmasını istəyir. Biz varlıyıqsa deməli nəsə etmişik ki, Allah bizə bunu lütf edibdir. Buna əsasən, nə onların kasıblığı və nə də bizim varlı olmağımız hikmətsiz deyil. Halbu ki, İlahinin infaq etmək üçün olan ...
  • Lütfən, həzrət Yusif (əleyhis-salam)-ın əhvalatında parlaq nöqtələri mənim üçün bəyan edin.
    3467 پیامبران و کتابهای آسمانی 2012/07/22
    Quranda “əhsənul-qisəs” (ən gözəl hekayə və əhvalatlar) kimi qeyd olunan həzrət Yusif (əleyhis-salam)-ın hadisəsi şəxsi, əxlaqi, ictimai və ailə məsələləri baxımından çox gözəl ibrət dərslərinə şamildir ki, aşağıda bəzilərini qeyd edirik: 1. Peyğəmbərlərin hamısı insanları Allah yolunda dəvət edərkən ifa edəcəkləri rollarını tanımış, lazımınca yerinə ...
  • Allah zalımların zülmünün həqiqi (gerçək) faili deyil?
    3113 جبر یا اختیار و عدالت پروردگار 2012/06/13
    Bu sualın cavabında bir neçə nöqtəni yada salmaq lazımdır: Bütün zalımların zülmünün kölgəsi dörd şeydə xülasələşir: 1. Cəhalət. 2: Ehtiyac. 3: Çirkin əxlaq. 4: Acizlik. Amma Allah bütün bu işlərdən pak və uzaqdır. Heç bir zülm onun zatına yol tapa bilməz. Buna əsasən ...
  • Həzrət Müslim kim idi?
    8902 اهل بیت و یاران 2012/07/22
    Əqilin oğlu Müslim üç imamla müasir olmuşdur: İmam Əli, imam Həsən və imam Hüseyn (əleyhimus-salam). Üçüncü imamın dövründə canını öz mövlasına fəda etdi və Übeydullah ibni Ziyadın (lənətullahi əlehy) göstərişi ilə şəhid edildi. İmam Hüseyn (əleyhis-salam) onu öz xüsusi nümayəndəsi ünvanı ilə Kufə şəhərinə göndərdi, amma o, ...

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    104703 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    79789 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    57644 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    40086 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    30708 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • islam sözünün mənası Ali- imran surəsinin 19- cu ayəsinə əsasən nədir?
    22196 Təzə kəlam 2010/12/07
    İslam sözü lüğətdə "Allahın" müqabilində kamil surətdə təslim olmaq" deməkdir. Yəni heç bir qeyd və şərt olmadan ilahi qanunlara tabe olmaq. Din deyəndə isə "bəşəriyyətin bütün hallarda (ictimai və fərdi) ilahi qanunlara əsaslanması və Allahla insanların rabitəsi" başa düşülür. Bu səbəbdəndə bütün əsrlərdə peyğəmbərləri qəbul etmək onların gətirdiyi dinə (qeyd- ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    22038 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    21832 Əxlaq fəlsəfəsi 2012/03/11
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    20305 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/08/09
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Dünyanın ilk yaranmasını təşkil edən maddə nədir, Quran və hədislərin bu mövzuda nəzəri nədir?
    20050 Qədim kəlam 2011/02/15
    Təbiət şünas alimlərinin bu mövzuda olan dəqiq nəzəriyyələri budur ki, varlığın ilk maddəsini təşkil edən ünsürlar bunu isbat edir ki, əslində fəzada dağılmış "sedyom"- ların təşkil olmasıyla yaranmışdır. Bu maddə uzun zamanlardan təqribiylə 13 milyard il şiddətli partlayış nəticəsində, hissələr və qismətlərə bölünmüşdür, günəş, ulduzlar, göy (səma) yer və...özlərinə məxsus ...