Ətraflı axtarış
Baxanların
3846
İnternetə qoyma tarixi: 2009/01/19
Sualın xülasəsi
Qəbrdə müsəlman və qeyri-müsəlman üçün sual-cavab necədir?
Sual
Qəbrdə sual-cavab necədir və qeyri-müsəlmannın sorğu-sualnı hansı şəkildədəir?
Qısa cavab
Bərzəx sözü ərəbcədən lüğətdə pərdə və iki əşyanın arasında qərar tutan maneəyə deyilir; amma məşhurlar kalamında bərzəx dünya ilə Axirət arasında Allah-taala tərəfindən yaradılmış bir aləmdir. İnsanın ölümündən sonrakı ilk mənzili də oradır.
Bərzəx aləmindən məqsəd həmin qəbr aləmidir. Elə bir aləm ki, insan ölümdən sonra Qiyamətə qədər o aləmdə xüsusi şəkildə həyat sürəcək. Qəbrdən məqsəd, meyyitin qoyulduğu məkan deyil. Quran ayələrindən və rəvayətlərdən məlum olur ki, qəbr elə bir aləmdir ki, insan orda müəyyən müddət yaşayır, nemətlərdən istifadə edir və ya əzab çəkir. Amma, kinayə olaraq o aləmdən qərb kimi sözlə söz açılır. Yəni, dünya aləmində insanın öləndən sora getdiyi və qoyulduğu ilk məkan qəbrdir.  Qəbrdə insanın ümumi əməl və etiqadından sorğu-sual olunacaq. Məslən, Allahın kim idi? Peyğəmbərin kim idi? Hansı dində idin? Bu sualı hər bir insandan, istər müsəlman istərsə də qeyri-müsəlman, mömin, kafir  hamıdan bu sual sorulacaq.
 
Ətreaflı cavab
Bərzəx sözü ərəbcədən lüğətdə pərdə və iki əşyanın arasında qərar tutan maneəyə deyilir; amma məşhurlar kalamında bərzəx dünya ilə Axirət arasında Allah-taala tərəfindən yaradılmış bir aləmdir. Bərzəxə misal aləmi də deyilir; çünki, bu aləmin misli kimidir. Əlbəttə, surət və şəklinə görə bu aləmə bənzəyir, amma maddi və xüsusiyyat cəhətdən fərqlidir. İnsalar ölən andan etibarən ta Qiyamət günü qəbrdən baş qaldırana qədər Bərzəx almində qərar tutacaq.[1]  Allah-Taala Quran-Kərimdə byurur: “Onların önündə dirilib (haqq-hesab üçün Allahın hüzurunda) duracaqla günə (Qiyamət gününə) qədər maneə (öldükdən sonra qiyamətədək qalacaqla bərzəx aləmi) vardır.”[2]
İnsan öldükdən sonra ilk mənzili Bərzəxdir. Deməli, bərzəx aləmindən məqsəd, qəbr aləmidir. Elə bir aləmi ki, insan Qiyamətə qədər orda bir növ xüsusi həyat sürür.[3]  Bərzəx həyatı, möminlər və saleh əməl sahiblərindən ötrü bədən qəfəsəsindən azadlıq, günahkarlardan ötrü isə vəhşət və əzabdır.
Qəbrdə sorğu-sual;
Bərzəx aləmindən məqsəd həmin qəbr aləmidir. Qəbr elə bir aləm ki, insan ölümdən sonra Qiyamətə qədər o aləmdə xüsusi şəkildə həyat sürəcək. Qəbrdən məqsəd, meyyitin qoyulduğu məkan deyil. Quran ayələrindən və rəvayətlərdən məlum olur ki, qəbr elə bir aləmdir ki, insan orda müəyyən müddət yaşayır, nemətlərdən istifadə edir və ya əzab çəkir. Amma, kinayə olaraq o aləmdən qərb kimi sözlə söz açılır. Yəni, dünya aləmində insanın öləndən sora getdiyi və qoyulduğu ilk məkan qəbrdir.[4]
Beləliklə, insan qəbr aləmində xüsusi bir həyat tərzi yaşayır və hər kəs öz əməllərinin girovnuda qərar tutur. Ya nemət sahibi olur ya da əziyyət içində olur.
Bərzəx aləminin həyatı haqqında məsum İmamların (ələyhimus-salam) xəbərlərində də gəlmişdir. İmam Sadiq (əleyhissalam) buyurur: “Möminlərin ruhları bərzəx behiştinin otaqlarındadır. Orda həyat sürürlər, yeyirlər və içirlər. Amma. Kafirlərin ruhları bərzəx atəşində giriftarçılıqda əziyyətdədirlər.[5]
Qəbrdə insanın ümumi əməl və etiqadından sorğu-sual olunacaq. Məslən, Allahın kim idi? Peyğəmbərin kim idi? Hansı dində idin? Bu sualı hər bir insandan, istər müsəlman istərsə də qeyri-müsəlman, mömin, kafir  hamıdan bu sual sorulacaq. Amma, həddi buluğa çatmamış uşaq, dəli və ağlında çtaışmamazlıq olanlar istisnadır.[6]
Nəkir və Münki adlı iki mələk insanı sorğu-suala tutacaq. İmam Səccad (əleyhissalam) bu haqda buyurur: “O iki mələyin ilk sualı bu olacaq ki, Allaha pərəstiş edirdin ya müşrik idin? İkinci, peyğəmbərdən, din və məktəb və Kitabdan (Qurandan) soruşulucaq. Üçüncü, rəhbərlikdən və vilayətdən soruşulacaq ki, kimin rəhbərliyini möhkəmlədir və kimin rəhbərliyini zəiflədirdin? Dördüncü, ömürdnən soruşulacaq ki, ömrünü harda və nəyə sərf elədin? Beşinci, ələ gətirdiyin mal-dövlətdən sual olunacaq ki, hardan və necə qazandın və hara sərf elədin?”  İmam (əleyhissalam) sonra davam edir: “Özünüzü ilk qəbr gecəsinin sorğu-suallarına hazırlaşdırın!” [7]
 

[1]  Dəstğeyb, Seyiid Əbdul-Huseyn,1000 sual,tənzim və düzəliş; Dəstğeyb Seyyid Məhəmməd haşim, səh.36 və 37; Nas nəşriyyatı; Peyğəm çapxansı, 1371 şəmsi ili
[2]  Miminin sürəsi 100
[3] Sübhani, Cəfər, Mühazirat il ilahiyyat. Səh.431-432; Qiraəti Möhsin, Əqidə üsullarının xülasəsi, səh.171;  Qurandan dərslər elmi mərkəzi, İslam mədəniyyət mərkəzi nəzirliyinin çapı, birinci çap, 1386 şəmsi ili
[4] Sübhani, Cəfər, Mühazirat il ilahiyyat. Səh.436-434
[5] Məcliisi, Biharul-Ənvar, c.6; səh.169; Əl-Vəfa müəssisəsi, Beyrut, Livan.
[6]Dəstğeyb, Seyiid Əbdul-Huseyn,1000 sual, səh.33-34; Qiraəti Möhsin, Əqidə üsullarının xülasəsi, səh.174           
[7] Məcliisi, Biharul-Ənvar, c.6; səh.223
Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    95578 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    69340 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    52193 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    32934 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    24631 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • islam sözünün mənası Ali- imran surəsinin 19- cu ayəsinə əsasən nədir?
    20335 Təzə kəlam 2010/12/07
    İslam sözü lüğətdə "Allahın" müqabilində kamil surətdə təslim olmaq" deməkdir. Yəni heç bir qeyd və şərt olmadan ilahi qanunlara tabe olmaq. Din deyəndə isə "bəşəriyyətin bütün hallarda (ictimai və fərdi) ilahi qanunlara əsaslanması və Allahla insanların rabitəsi" başa düşülür. Bu səbəbdəndə bütün əsrlərdə peyğəmbərləri qəbul etmək onların gətirdiyi dinə (qeyd- ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    18974 Əxlaq fəlsəfəsi 2012/03/11
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...
  • Dünyanın ilk yaranmasını təşkil edən maddə nədir, Quran və hədislərin bu mövzuda nəzəri nədir?
    17410 Qədim kəlam 2011/02/15
    Təbiət şünas alimlərinin bu mövzuda olan dəqiq nəzəriyyələri budur ki, varlığın ilk maddəsini təşkil edən ünsürlar bunu isbat edir ki, əslində fəzada dağılmış "sedyom"- ların təşkil olmasıyla yaranmışdır. Bu maddə uzun zamanlardan təqribiylə 13 milyard il şiddətli partlayış nəticəsində, hissələr və qismətlərə bölünmüşdür, günəş, ulduzlar, göy (səma) yer və...özlərinə məxsus ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    16988 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/08/09
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Nə üçün məsum imamların adları Quranda aşkar şəkildə gəlməmişdir?
    15699 Qədim kəlam 2011/03/06
    Diqqət yetirmək lazımdır ki, məsum imamların adları Quranda aşkar şəkildə gəlməsə də, Peyğəmbər (səlləllahu əleyhi və alih)-in kəlamında onların adları, xüsusi ilə “Qədir” hədisinin aşkar nümunəsi olan Əli (əleyhis-salam)-ın adı tam aşkar şəkildə zikr olunur. Bu hədis Əli (əleyhis-salam)-ın xilafət məqamını rəsmi olaraq bəyan edir. “Qədir” ...

Əlaqəlilər