بازدید
5533
آخرین بروزرسانی: 1391/10/26
خلاصه پرسش
عرفان خیالی و توحید خیالی به چه معناست؟
پرسش
عرفان خیالی و توحید خیالی به چه معناست؟
پاسخ اجمالی

به ظاهر عرفان خیالی و توحید خیالی در مقابل عرفان و توحید واقعی و عملی به کار رفته است. توضیح اینکه در مورد بسیاری از حقایق وجودی عالم مثل خدا، عرفان، توحید و حتی خود وجود، ذهن صرفاً به دلیل دارا بودن مفهوم و ایده ای تئوریک از این مسائل، انسان را به این توهم می اندازد که واقعاً هم متصف به این حقایق شده است. حال آن که مقولاتی مثل خدا، عرفان، توحید و ... اموری خیالی و ذهنی نیستند. برای نمونه فردی که اطلاع از همه آراء عرفا دارد و به این آراء به هر دلیلی علاقه دارد خود را عارف می بیند و کسی که توحید را در ظریف ترین و دقیق ترین معانیش می تواند تصور کند خود را موحد می شمارد. این توهم وقتی جدی تر می شود که فرد علاوه بر دارا بودن علم و ذهنیتی دقیق در مورد این مسائل، اهل ادعا و شعار دادن هم باشد؛ یا اندک مجاهده ای هم به خیال خود در مورد ادعای خود داشته باشد. حال آنکه هر حقی را حقیقتی است و هر ادعایی را نشانه و نوری است که بر آن دلالت می کند.

بنابراین در مقابل عرفان واقعی و عملی، عرفان شعاری و خیالی هم داریم؛ چرا که خود همین شعر و شعار و ادعا بدون هیچ عملی، اندک حال خوشی در نفس ایجاد می کند که فرد این حال سطحی را به حساب عارف شدن یا تجربه عارفانه می گذارد. یا فرد مدعی، ذهنیتی از وحدت وجود (توحید عرفانی) پیدا می کند که در اثر آن از کثرت ذهنی به طور اجمالی و موقتی به وحدت ذهنی سوق پیدا می کند و همین امر باعث ایجاد فراغت ذهنی می شود که فرد آن را با توحید حقیقی اشتباه گرفته و خود را اهل توحید فرض می کند، با این حال می بینیم که  بعد از برطرف شدن این خیال و تصور در عمل دست به هر کار مشرکانه و کافرانه و فاسقانه ای می زند.

از این رو است که شاهد عارف نمایان فاسق و شعرا و علمای بی عمل هستیم که فقط به خیال و حال و عیش ذهنی دل خوش داشته اند. از طرفی شیطان به چنین افراد مدعی و متکبری نزدیک شده و ضمن الهام هایی شیطانی بر این انحراف بیشتر دامن می زند و در نهایت آنان را رسوا و نابود می کند. وصف حال چنین کسانی در سوره شعراء به طور دقیق ذکر شده است:

"آیا شما را خبر دهم که شیاطین بر چه کسانی نازل می شوند. بر هر مدعی(دروغ گوی) گناهکار؛ که گوش به الهام می سپارند و اکثرشان دروغ گویند. و شاعران، که گمراهان، از ایشان پیروی می کنند. آیا نمی بینی که آنان در هر وادی سرگردانند، و ادعا می کنند چیزی را که انجام نمی دهند. مگر آنان که ایمان آورند و عمل صالح انجام دهند و خدای را بسار یاد کنند. و بعد از اینکه بر آنان ظلم شد یاری جویند...".[1]

نمایه مرتبط:

شعر در اسلام، 8160 (سایت: 8342).

 


[1] شعراء، 221- 227.

 

ترجمه پرسش در سایر زبانها
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    886811 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    548181 Laws and Jurisprudence 1386/09/04
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب‌های آنها کدام‌اند؟ چرا «اولوالعزم» نامیده شده‌اند و چرا زرتشت و داوود(ع) اولوالعزم نیستند؟
    425784 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است: 1. داشتن دعوت جهان شمول
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    413117 Laws and Jurisprudence 1389/09/10
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    389701 Laws and Jurisprudence 1387/05/23
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    369311 تفسیر 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    334156 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    319159 Practical 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی اگر ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    314517 Laws and Jurisprudence 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    310002 Laws and Jurisprudence 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...