جستجوی پیشرفته
بازدید
478
تاریخ بروزرسانی 1396/11/21
 
کد سایت fa81159 کد بایگانی 98956 نمایه تاریخ و آغاز غیبت صغرا و کبرای امام مهدی(عج)
طبقه بندی موضوعی امام مهدی عج
خلاصه پرسش
آغاز غیبت صغرا و کبرای امام مهدی(عج) در چه ماه و سالی بوده است؟ آیا گزارشی در مورد آغاز غیبت کبرا از ماه شوال هم داریم؟
پرسش
در برخی سایت‌ها چهارم شوّال در تقویم به عنوان سال‌روز آغاز غیبت کبرا مشخص گردیده است؛ این تاریخ بر چه اساس مشخص شده است؟ مگر نه آن است که در نامه آخر امام زمان(عج) به آخرین نایبش که شش روز قبل از فوت او بوده روز فوت این نایب چهارم، آغاز غیبت کبرا اعلام شده و می‌دانیم فوت آخرین نایب در نیمه شعبان سال 329 قمری بوده است؛ پس این تاریخ چهارم شوّال از کجا آمده است؟ همچنین 10شوّال نیز برای آغاز غیبت صغرا مشخص گردیده که چرایی تعیین آن نیز نامشخص است. لطفاً در این‌باره توضیح دهید.
پاسخ اجمالی
غیبت امام دوازدهم حضرت مهدى(عج)، از مهم‌ترین محورهایى بوده است که از آغاز غیبت کبرا تاکنون، بحث‌هاى گسترده کلامى پیرامون آن صورت گرفته، و برحسب نیازها و شرایط متفاوت در طى دوران‌هاى مختلف تاریخى، ابعاد گوناگونى یافته است.
امام مهدی(عج) از آغاز امامت خود در سال 260 هـ.ق ارتباط خود با شیعیان را محدود به ارتباط از طریق نمایندگان خاص خود کرده‌ بود.[1]
اکثر منابع شیعی سال وفات علی بن محمد سمری نایب چهارم را پانزدهم ماه شعبان سال 329[2] یا 328 ق[3] ثبت کرده‌اند.
یک هفته قبل از درگذشت او این توقیع از سوی امام مهدی(عج) صادر شد:
«‌ای علی بن محمد سمری! خداوند به برادرانت در رابطه با شما اجر عنایت فرماید؛ زیرا شش روز دیگر وفات خواهی کرد. خودت را مهیّا کن و هیچ‌کس را به جانشینی برنگزین؛ زیرا اکنون غیبت دوم آغاز شده، و تا زمانی که خداوند اجازه فرماید، ظهوری رخ نخواهد داد، و ظهور پس از مدتی طولانی خواهد بود که افراد، سنگ‌دل شده و جهان از ظلم و جور پُر شده است. و در این مدت کسانی نزد شیعیانم آمده و مدعی دیدن من می‌شوند، ولی بدان هرکه قبل از قیام سفیانی و صیحه آسمانی ادعا کند که مرا دیده، دروغ‌گو و افترازننده است‌».[4]
شش روز پس از صدور این توقیع، شیعیان بر بستر مرگ سفیر چهارم گرد آمده و از او پرسیدند چه کسی جانشینی‌اش را عهده‌دار خواهد شد. سمری پاسخ داد: «‌خداوند نقشه‌ای دارد که آن‌را به سرانجام خواهد رساند».[5]
پس از درگذشت سمری ارتباط شیعیان با امام از طریق نواب خاصه هم پایان یافت و غیبت وارد مرحله‌ای جدید شد. این دوره از غیبت در منابع متأخر، غیبت کبرا نامیده شده است. پس غیبت کبرا، از سال 329 هـ.ق آغاز شده و تاکنون ادامه دارد.
بنابراین، هرچند در سال وفات سمری نایب چهارم امام زمان(عج) اختلاف نظر اندکی وجود دارد، اما بنابر تحقیق و جستجو در منابع، پانزدهم ماه شعبان را همه بر آن اتفاق نظر دارند و کسی ماه شوّال را نگفته است.
علمای شیعه درباره زمان پایان غیبت صغری اختلاف نظر ندارند، ولی در این‌که غیبت صغرا از چه زمانی آغاز شده، مشهور آن است که این غیبت با تولد امام دوازدهم آغاز شده است:
 
شیخ مفید (م413ق) چنین نگاشته است: «غیبت کوتاه آن‌حضرت از زمان تولد ایشان شروع شده و تا زمانی که رابطه شیعیان با ایشان از طریق نمایندگان و واسطه‌ها نیز قطع می‌شود، ادامه می‌یابد. غیبت طولانی نیز از زمان پایان غیبت اول تا روزی که حضرتش قیام خود را با شمشیر آغاز کند، به درازا خواهد کشید».[6]
طبرسی (م548 ه‍.ق) نیز مدّت غیبت صغرا را هفتاد و چهار سال ثبت کرده است[7] که بر اساس آن، سال تولد حضرتش، آغاز غیبت صغرا نیز خواهد بود.
البته برخی متأخران، معتقدند که ابتدای غیبت صغرا، سال 260 ‌ق(سال شهادت امام عسکری ع) می‌باشد[8] که بدین ترتیب، مدّت غیبت صغرا نزدیک به 69 سال خواهد بود.
 

[1]. ابن عبد الوهاب، حسین،‏ عیون المعجزات، ص 143، قم، مکتبة الداورى، بی‌تا؛‏ حر عاملى‏، محمد بن حسن، إثبات الهداة بالنصوص و المعجزات‏، ج ‏5، ص 58، بیروت، اعلمى‏، چاپ  اوّل‏، 1425ق.
[2]. برای نمونه؛ ر.ک: ابن طاووس، على بن موسى‏، کشف المحجة لثمرة المهجة، ص 220، قم، بوستان کتاب‏، چاپ دوم‏، 1375ش؛ حلى، حسن بن یوسف‏، خلاصة الأقوال فی معرفة أحوال الرجال‏، نجف اشرف، دار الذخائر، چاپ دوم‏، 1411ق؛ بحرانی، سید هاشم‏، مدینة معاجز الأئمة الاثنی عشر و دلائل الحجج على البشر، ج ‏8، ص 9، قم، مؤسسة المعارف الإسلامیة، چاپ اوّل‏، 1413ق؛ مجلسى، محمد باقر، مرآة العقول فی شرح أخبار آل الرسول، ج ‏4، ص 53، تهران، دار الکتب الإسلامیة،  چاپ دوم‏، 1404ق.
[3]. شیخ صدوق‏، کمال الدین و تمام النعمة، ج ‏2، ص 503، تهران، اسلامیة، چاپ دوم‏، 1395ق؛ طبرسى، فضل بن حسن‏، إعلام الورى بأعلام الهدى، ص 445، تهران، درالکتب الاسلامیة، چاپ سوم‏، 1390ق.
[4]. کمال الدین و تمام النعمة، ج 2، ص 516؛ اربلى، على بن عیسى‏، کشف الغمه، ج 2، ص 530، تبریز، بنى هاشمى‏، چاپ اول‏، 1381ق.
[5]. کمال الدین و تمام النعمة، ج ‏2، ص 433 ؛ طوسی، محمد بن حسن،‏ کتاب الغیبة للحجة، ص 393، قم، دار المعارف الإسلامیة، چاپ اول‏، 1411ق.
[6]. مفید، محمد بن محمد، الإرشاد فی معرفة حجج الله على العباد، ج ‏2، ص 340، قم، کنگره شیخ مفید، چاپ اول‏، 1413ق.
[7]. إعلام الورى بأعلام الهدى، ص 444.
[8]. صدر، سید محمّد، تاریخ الغیبة، ج 1، ص341، بیروت، دار التعارف‏، 1412ق.
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

درخبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید.

پرسش‌های اتفاقی

پربازدیدترین‌ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    792557 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    490289 حقوق و احکام 1386/09/04
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب‌های آنها کدام‌اند؟ چرا «اولوالعزم» نامیده شده‌اند و چرا زرتشت و داوود(ع) اولوالعزم نیستند؟
    354902 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است: 1. داشتن دعوت جهان شمول
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    348323 حقوق و احکام 1389/09/10
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود.نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ثنای الاهی شروع ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    341118 تفسیر 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    285295 حقوق و احکام 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد. در هر حال، ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    281438 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را هفده تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    279029 حقوق و احکام 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیاتی را از قرآن در اثبات امامت امام علی(ع) بیان فرمائید.
    275548 گوناگون 1386/08/30
    بهترین راه اثبات امامت امام علی(ع) برای اهل سنت، تمسک به قرآن و روایاتی که در توضیح آنها در کتب خودشان نقل شده است، می باشد و البته بدیهی است که انسان باید حقیقت جو باشد تا به توجیهات ناصواب و غیر عقلانی ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    235224 اخلاق عملی 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی اگر ...

پیوند‌ها

حاضرین در سایت :

7079  نفر