بازدید
2159
آخرین بروزرسانی: 1398/05/23
خلاصه پرسش
حمران بن اعین شیبانی چه جایگاهی در میان راویان شیعی دارد؟
پرسش
شخصیت و زندگینامه حمران بن اعین شیبانی‏‏ را بیان کنید؟
پاسخ اجمالی

حمران بن اعین بن سنسن شیبانی(با ضمه حرف «حاء» و یا کسر آن،[1] و سکون حرف «میم»[2]) از شیعیان کوفه بود.[3] کنیه‌های او ابوالحسن،[4] ابوحمزه[5] و ابوعبدالله است.[6] او به همراه برادر خود، زراره بن اعین[7] از بزرگان شیعه به شمار می‌آیند.[8] حمران چند فرزند به نام‌های حمزه، عقبه[9] و محمد داشت.[10]

حمران امام سجاد(ع) را دیدار کرد؛[11] اما نقل حدیث او از امام باقر(ع) و امام صادق(ع) بود.[12] او هم‌چنین از بزرگانی؛ مانند ابو‌طفیل عامر بن واثله،[13] عبید بن نضیله،[14] ابوحرب بن ابو اسود،[15] و یحیى بن وثاب‏ روایت نقل کرده است.[16] او از قاریان مورد اعتمادی بود که حمزه زیات از او قرائت کرده است.[17]

در کتاب‌های تاریخی، جزئیاتی از زندگی و تاریخ تولد او ذکر نشده، اما او در زمان حیات امام صادق(ع)[18] و در حدود سال 120،[19] یا 130 ق از دنیا رفت.[20]

جایگاه او در روایات:

روایات زیادی در مدح و عظمت حمران وارد شده است؛[21] مانند:

  1. امام باقر(ع) به حمران فرمودند: «تو در دنیا و آخرت از شیعیان ما هستی».[22]
  2. امام صادق(ع) فرمود: «حمران بن اعین مؤمنی است که به خدا قسم مرتد نمی‌شود».[23]
  3. امام صادق(ع) فرمود: «من و پدرم بهترین شفیع حمران در روز قیامت هستیم و او را رها نمی‌کنیم تا این‌که با هم وارد بهشت شویم».[24]
  4. امام صادق(ع) فرمود: «عبدالله بن یعفور و حمران بن اعین سخن من را قبول کردند و امر من را اطاعت کردند. آنها مؤمن خالص و از شیعیان ما هستند که اسم آنها در کتاب اصحاب یمینی است که خدا در اختیار پیامبر(ص) قرار داده است».[25]
  5. امام صادق(ع): «او در حالی‌که مؤمن بود از دنیا رفت».[26]

علمای اهل‌سنت نیز به بزرگی او اعتراف کرده‌اند، اما برخی او را به دلیل رافضی(شیعه بودن) مورد طعن خود قرار دادند.[27]

گفتنی است که حمران یکى از حاملان قرآن بود؛ لذا نامش در شمار قاریان آمده است‏.[28] او قرآن را بر امام باقر(ع)، ابو أسود ظالم بن عمرو، أبوحرب بن أبی أسود، و عبید بن نضیله تلاوت کرد.[29] گزارشات تاریخی مؤید تبحر او در قواعد قرآنی است: مردی از اهل شام خدمت امام صادق(ع) رسید و خواست تا با امام(ع) درباره قواعد قرآن مناظره کند. امام(ع) به او فرمود: اگر توانستی حمران را شکست بدهى، مرا شکست داده‏اى. مرد شامى از حمران آن قدر سؤال کرد که خسته شد و حمران پیوسته جواب او را می‌داد. امام(ع) به مرد شامی فرمود: حمران را چگونه یافتى؟ مرد شامی گفت: او استاد است و هر چه پرسیدم جواب داد. سپس امام(ع) به حمران فرمود: تو از شامى سؤال کن. حمران سؤالاتی پرسید که مرد شامى نتوانست پاسخ بدهد.[30]

حمران در علم کلام هم تبحر داشت؛[31] لذا امام صادق(ع) در جریان یک مناظره کلامی و در حالی‌که حمران به احترام امام ساکت نشسته بود و گوش فرا می‌داد، به او فرمود تا وارد گفت‌وگو شود.[32]

 

 

[1]. کشى، محمد بن عمر، رجال الکشی- اختیار معرفة الرجال( مع تعلیقات میر داماد الأسترآبادی)، محقق، مصحح، رجایى، مهدى‏، ج 1، ص 45، قم، مؤسسة آل البیت ع‏، چاپ اول، 1363ش‏.

[2]. ابن اثیر، على بن محمد، اللباب فی تهذیب الأنساب‏، ج 1، ص 388، بیروت، دار صادر، چاپ سوم، 1414ق.

[3]. علامه حلى، حسن بن یوسف، رجال العلامة الحلی‏، ص 63، نجف اشرف، دار الذخائر، چاپ دوم، 1411ق‏.

[4]. شیخ طوسی، محمد بن حسن، الابواب(رجال طوسی)، محقق، مصحح، قیومی اصفهانی، جواد، ص 132، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ سوم، 1427ق.

[5]. همان؛ أبوغالب زرارى، احمد بن محمد، رسالة أبی غالب الزراری إلى ابن ابنه فی ذکر آل أعین‏، ص 134، قم، مرکز تحقیقات إسلامی، چاپ اول، 1369ش‏.

[6]. قفطى، على بن یوسف، ‏إنباه الرواة على أنباه النحاة، محقق، ابراهیم، محمد ابوالفضل‏، ج 1، ص 374، بیروت، مکتبة العصریة، چاپ اول، 1424ق.

[7]. «زراره و امامان»، 19464؛ « نظر زراره درباره جبر و اختیار»، 43275.

[8]. حلی، حسن بن علیّ بن داود، الرجال، ص 134، دانشگاه تهران، ‏چاپ اول‏، 1342ش.

[9]. رسالة أبی غالب الزراری إلى ابن ابنه فی ذکر آل أعین، ص 132.

[10]. همان، ص 225.

[11]. همان، ص 113.

[12]. رجال العلامة الحلی، ص 63.

[13]. اختیار معرفة الرجال، ج ‏1، ص 45؛ رسالة أبی غالب الزراری، ص  207.

[14]. ذهبى، محمد بن احمد، معرفة القراء الکبار على الطبقات و الأعصار، محقق، آلتى ‏قولاچ، طیار، ج 1، ص 171، استانبول، مرکز البحوث الإسلامیة التابع لوقف الدیانة الترکی‏، چاپ اول، 1416ق.‏

[15]. همان.

[16]. همان.

[17]. همان.

[18]. رسالة أبی غالب الزراری، ص 188.

[19]. معرفة القراء الکبار، ج‏ ا، ص 172.

[20]. جزرى، محمد بن محمد، غایة النهایة فی طبقات القراء، مصحح، سید، مجدى فتحى‏، شرف، جمال ‏الدین محمد، ج 1، ص 395، مصر، دار الصحابة للتراث‏، چاپ اول، 1429ق‏.

[21]. الرجال (لابن داود)، ص 134.

[22]رجال العلامة الحلی، ص 63؛ شیخ مفید، الاختصاص، محقق، مصحح، غفاری، علی اکبر، محرمی زرندی، محمود، ص 196، قم، المؤتمر العالمی لالفیة الشیخ المفید، چاپ اول، 1413ق.

[23]. کشی، محمد بن عمر، اختیار معرفة الرجال، محقق، مصحح، شیخ طوسی، محمد بن حسن، مصطفوی، حسن،‏ ص 176، مشهد، مؤسسه نشر دانشگاه مشهد، چاپ اول، 1409ق.

[24]الاختصاص، ص 196.

[25]. رجال الکشی - إختیار معرفة الرجال، ص 180.

[26]. رجال العلامة الحلی، ص 64.

[27]. اختیار معرفة الرجال(مقدمه محقق)، ج ‏1، ص 45.

[28]. رسالة أبى غالب الزرارى إلى ابن ابنه فى ذکر آل أعین، ص  113.

[29]. ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، تحقیق، تدمری، عمر عبد السلام، ج 7، ص 349، بیروت، دار الکتاب العربی، چاپ دوم، 1409ق.

[30]. رجال الکشی - إختیار معرفة الرجال، ص 275 – 276.

[31]. کافی، ج ‏1، ص 171.

[32]. شیخ صدوق، معانی الاخبار، محقق، مصحح، غفاری، علی اکبر، ص 213، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ اول، 1403ق.

نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    887038 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    548337 Laws and Jurisprudence 1386/09/04
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب‌های آنها کدام‌اند؟ چرا «اولوالعزم» نامیده شده‌اند و چرا زرتشت و داوود(ع) اولوالعزم نیستند؟
    425970 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است: 1. داشتن دعوت جهان شمول
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    413279 Laws and Jurisprudence 1389/09/10
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    389853 Laws and Jurisprudence 1387/05/23
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    369369 تفسیر 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    334310 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    319541 Practical 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی اگر ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    314604 Laws and Jurisprudence 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    310066 Laws and Jurisprudence 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...