Ətraflı axtarış
Baxanların
6169
İnternetə qoyma tarixi: 2014/05/18
Sualın xülasəsi
Əhli-sünnənin namus mal və canı şiə icmasında möhtərəmdirmi?
Sual
Əhli-sünnənin namus mal və canı şiə icmasında möhtərəmdirmi? Şiənin qədim və müasir alimlərinin bu haqda nəzərləri nədir?
Qısa cavab
Müqəddəs İslam şəriyyətində bütün insanların malı, canı və namusu möhtərəmdir. Bu mövzunun dinə və məzhəbə dəxaləti yoxdur. Bütün bəşəriyyət haqqında ilk üsul və qanun budur.[1] Əlbəttə, çox az və məhdud nümünlərə göstərmək olar ki, bu qanunu ziddinədir. O cümlədən, o nümunələrdən biri kimi müsəlmanlarla müharibə vəziyyətində olan hərbi kafirin canına və malına işarə etmək olar. Müharibə vəziyyətində hərbi kafirin malı və canı möhtərəm sayılmır. Çünki, bu halda olan kafirin niyyəti hansı yolla olursa olsun, müsəlmanların malları, can və namuslarını aradan aparmaqdır. Beləlikə, onlarnı da mal və canları möhtərəm sayılmır.[2]
Bildiyimiz kimi insanın malı əhəmiyyətinə görə can və namusundan sonrakı mərtəbədə qərar tutur. Əgər bir kəsin və ya şəxəslərin malının möhtərəm olması qeyd edilirsə deməli, can və namusnun sözsüz daha yüksək səviyyədə möhtərəm olması ayıdnlaşır. Ona görə də rəvayətlərdə müsəlmanların mallarının möhtərəm olmasına işarə etdikdə, onun qanının və canının möhtrəm sayılması kimi ifadələrdən istifadə olunur.
Rəvayətdən birində gəlib ki, “müsəlmannın malının ehtiramı qanın ehtiramı kimidir.”[3]  Bu hədsidə[4] malın ehtiramı qanın ehtiramı mislində qərar verilib. Çünki, bü cümlənin dəlaləti ümumidir və bütün  insanlara aid olur. Onların mallarına da aiddir. Yəni, hər bir insanın və ya müsəlmanın canına aid olan ehtiram onun malına da aiddir. Şübhəsiz. Qanın ehtiramı dedikdə bunlar başa düşülür ki, əvvala, heç kim dijərini n qaının tökməsinə icazəsi yoxdur; ikinci, əgər kimsə bu işi görərsə, zərə çəkimişin qanı hədə getməli deyil; nəticə budur ki, mal da da belədir. Mal da belə başa düşülür ki, başqasının malında icazəsiz istifadə qəti olmaz və əgər kimsə təcavüuz edərsə, qəti olaraq haqqı qaytarılmalı və ödənilməlidir.[5]
Bu rəvayətlərdə qeyd olunduğu kimi bütün müsəlmanların mal və canları möhtərəmdir. Əhli-sünnənin etiqad və fiqhi cəhətdən şiylərlə ixtilafda olmalarına baxmayaraq, Əhli-Beyt (ə) məktəbinin əmplərinə əsasən, onların da mal, namus  və canları möhtərəmdir.
 

[1] Şəhid Naini Lüməteyn kitabının şərhində yazır: “Başqalarının mallarından istifadə etmək düzgün deyil. Hətta, kafir, nasibi və ya hər hansı bir firqənin nümayəndəsi olsa belə. Çünki, onları mallarının icazəsiz istifadəsi malın batil yolda istifadəsi hesab olunur.” Şəhid Sani, Zeynəddin ibn Əli,Ər-Rövzətul-bəhimə fi şərhil-Lümətil-Dəməşqiyyə, Şərhçi:Sultanul-üləmə, Həsən ibn Mühəmməd, c.2; səh.288; Dəftər təbliğat İslami, Qum, birinci çap. 1412 h.q.Musəvi Bəcnurdi, Seyyid Məhəmməd, Qəvaid fiqhiyyə, c.1;səh.218; Üruc müəssisəsi, Tehran üçüncü çap, 1401 h.q
[2] Мəkarim Şirazi, nasir, Əl-Fətaval cədidə, mühəqqiq və düzəliş verən; İlyan Nijadi Əbul-Qasim, Xaqani Kazim, c.1; səh.313; İmam Əli ibn Əbi Talib (ə) nəşriyyatı; ikici çap. Qum, 1427 h.q;
[3] Ey Əba Zər! “ Müsəlmanın günahı fasiqlikdir, onunla vuruşmaq küfrdür. İcazəsiz onların ətindən yemək günahdır. Mallarının hörməti qanlarının hörməti kimidir. Şeyx Hürr Amili, Vəsailiş-Şiə, c.12; səh.281; Alul-Beyt müəssisəsi, Qum, birinci çap, 1409 h.q
[4] Buna oxşar hadislər yena var: məsələn, isoam Peyğəmbərindən (s) nəql olunur ki, Həzrət, sonuncu həcc mərasimində Minada belə buyurdu: «Agah olun! Sizin mallarınız və canlarız bir birinizə möhtərəmdir. Bu gün Ərəfə günündə olduğu kimi hamınız bir birinizə qarşı əminiyyətdə olmalısınız. Bu zilhiccə ayında, Məkkədə bütün ehtiramlar qorunduğu kimi qornumalıdır. Allah-taalaya qovuşana qədər bu qanunu qoruyun ona əməl edin! Ordadır ki. əməlləriniz haqqında sizdan soruşaçaqlar. Kuleyni, Məhəmməd ibn Yəqub, Əl-Kafi, mühəqqiq və düzəliş verən; Ğəffari, Əli Əkbər Axundi, Məhəmməd, c.7; səh.273; Darul-kutubul-İslamiyyə, Tehran, dördüncü çap, 1407 h.q
[5] Гəvaidi fiqhiyyə, c.1; 215
Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • Динин сијасәтлә ујғунлуғу вармы?
    8122 Təzə kəlam 2009/11/10
    Илаһи тәрәфиндән ҝөндәрилән дин дүнјанын сонуна гәдәр бәшәријјәтә сәадәт јолуну зәманәт верир. Бу о демәкдир ки, онун ҹәмијјәтин әсасыны тәшкил едән дөвләт вә гурулуша биҝанә јанашмасы гејри-мүмкүндүр. Имам Рза (ә) ислами дөвләтин зәрурилији һагда бујурур: “Биз тарихдә елә бир күтлә вә ја милләт ...
  • Mən səkkiz ildir ki, evliyəm və indiyədək xüms ödəməmişəm, xahiş edirəm mənə yol göstərin.
    6823 Xumsun hesablanması və onun ödənmə qaydası 2012/04/18
    Həzrət Ayətullah uzma Sistaninin dəftəri: İlk iş günü onun il başıdı. Hər il bu gün qalan şeylərin xümsünü ödəməldir. İstər nağd pul olsun istərsə də gündəlik təlabat malları. Məsələn: qalan ərzaq, həmçinin bir il ərzində istifadə edilməyən ev əşyaları və paltarlar və s. Əgər keçmiş ...
  • Quran və rəvayətdə ixtiyari ölüm
    9185 موت اختیاری 2012/09/01
    Demək olar ki, "ixtiyari ölüm"- ün termini İslam irfanında istifadə olunmuşdur və Peyğəmbərin (s) buyurduğu bu cümlə)- sin " موتوا قبل ان تموتوا"[i] (ölümdən əvvəl ölüm) götürülmüşdür. Bu cümlədə "ölüm" kəlməsindən məqsəd ixtiyari olan iş nəzərdə tutulur. Və ikinci "ölüm" sözündən məqsəd isə ...
  • Məlun Yezidin göstərişi ilə ordu Kəbə Evini yandırdığı zaman nə üçün onlara əzab nazil olmadı?
    11473 تاريخ کلام 2012/02/13
    Yezid (lənətullah əleyh) özünün qısa müddətli hakimiyyəti dövründə üç ağır cinayət törətmiş və çirkin əmələ batmışdı. Birincisi, imam Hüseyn (əleyhis-salam)-ı qətlə yetirmək, ikincisi “Hirrə” hadisəsində Mədinə əhalisini kütləvi qırmaq, üçüncüsü isə Kəbə Evini yandırmaq. Bu kimi zalım və mənfur adamların dünyada da ilahi əzaba düçar olduqlarını görürük. ...
  • Nə üçün İranda oğrunun cəza hökmü (əlinin kəsilməsi) icra olunmur?
    10407 Əhkam və hüquq fəlsəfəsi 2012/01/18
    Sualda işarə edildiyi kimi, Quran ayəsi və rəvayətlərə əsasən, lazımi şərtlər mövcud olanda oğrunun əllərinin kəsilməsi vacib olur. Amma İmam Zaman (əleyhis-salam)-ın qeybdə olduğu dövrdə bu hökmün icrası ilə əlaqədar fəqihlərin və İslam alimlərinin sözlərini üç qismə bölmək olar:1. Bəzi fəqihlər, o cümlədən Əllamə Hilli (rəhmətullahi əleyh) qeybət dövründə ...
  • Şeyx Səduqun etiqadına görə dini rəhbərlərin qəbrlərinin kənarında Həcc mərasinmi yerinə yetirmək, Məkkədə Həcci yerinə yetirməkdən üstündürmü?
    5500 بیشتر بدانیم 2015/05/21
    Şeyx Səduq özünün Savabul-əmal və iqabul əmal kitabında "Həcc və Ümrənin savabı" haqqında xüsusi bir fəsl açmış və bu mövzuda çoxlu rəvayətlər nəql etmişdir. Həmin kitabın başqa bir fəslində, "Həcci tərk edən şəxsin cəzası" adlı başqa bir ünvan da açımş və həmin rəvayətlərin birində belə bir rəvayət ...
  • Ömər Əbu- Hüreyrəni saxta hədis düzəltməsinə görə cəzalandırıbdırmı?
    15288 Hədis nəql edənlər 2011/09/18
    Buxari, Müslim, Zəhəbi, İmam Əbu Cəfər İskafi, Müttəqi Hindi və digərləri nəql ediblər ki, ikinci xəlifə Əbu- Hüreyrəni Peyğəmbər (s)- ə nisbət verdiyi çoxlu əsassız rəvayətlərə görə şallaqladı və ona öz hökumətinin sonuna kimi rəvayət nəql etməyi qadağan etdi.Ömərin Əbu- Hüreyrəni pis gümanda olmasının səbəbləri aşağıdakılardan biri ola bilər:
  • Динин мүхтәлиф сәтһ вә мәрһәләләри һансылардыр?
    12423 Din fəlsəfəsi 2009/06/15
    Динин әсас мәрһәләләри бунлардан ибарәтдир:а) Өз-өзүнәоландин: Илаһибиргүввәвәирадәиләинсанын
  • Aya bu nəzəriyyə doğrudur ki, Kafi kitabında səhih hədislər azdır?
    8468 Hədis nəql edənlər 2012/01/08
    Kuleyni hədisi təyin etmək üçün gətirdiyi nümunələrin açıqlaması o hədislər barəsindədir ki, bir- birinin əksinə olunsun; nəin ki, bütün düzgün hədisləri təyin etmək üçün bu üç yoldan və qanundan istifadə olunsun yəni Quranla müvafiq, sünni məzhəbinin əksi və ixtiyarı olsun; bəlkə nişanələr bunlardan daha çoxdur. Kuleynidən sonra ...
  • Təşbeh qəbilindən İsanı “Allahın oğlu” hesab etmək olarmı?
    6631 Qədim kəlam 2012/04/10
    “İbnullah” (Allahın oğlu) kəlməsi həqiqi mənada olan “ata-oğul” mənasından başqa heç bir digər mənanı çatdırmır. “Allahın əli”, “Allahın xəlili” və s. ifadələrin öz həqiqi mənalarında Allah üçün işlədilməsi qeyri-mümkündür və mütəal Allaha övlad aid edilməsi Onun bəsit və mütləq (qeyri-məhdud) olan vücudu ilə ziddiyyətlidir. Digər tərəfdən, əgər ...

Ən çox baxılanlar

  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    168582 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    166485 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    121878 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    115836 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    114979 Nizamlar hüquq və əhkam 2015/06/29
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    96479 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Salam "Əmmən yucibul- muztər" امّن یجیب المضطرّ duası harada gəlibdir?
    60619 Əməli əxlaq 2012/09/10
    "Əmmən yucibul- muztərrə iza dəahu və yəkşifus- su" « أَمَّنْ يُجيبُ الْمُضْطَرَّ إِذا دَعاهُ وَ يَكْشِفُ السُّوء » cümləsi Quranda Nəml surəsinin 62- ci ayəsində gəlibdir. Buyurur: "Əli hər yerdən üzülüb darda qalan birisi ona dua etdiyi zaman onun duasını qəbul buyuran".
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    56515 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    49192 Nizamlar hüquq və əhkam 2014/05/22
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...
  • Hansı yolla göz dəymənin (nəzərin) qarşısı alınır?
    47271 Təfsir 2011/11/03
    Göz dəymə insanın nəfsində olan qəsirdən irəli gəlir və bunun üçün də ağıl dərk edən bir dəlil yoxdur. Bəlkə çox hadisələr vardır ki, göz dəyməylə baş vermişdir. Mərhum Şeyx Abbas Qumi göz dəymənin uzaq olması üçün qələm surəsinin 51- ci ayəsini sifariş etmişdir. Bu ayənin nazil olmasını nəzərə ...