Ətraflı axtarış
Baxanların
5683
İnternetə qoyma tarixi: 2010/04/22
Sualın xülasəsi
Аллаһ-таала Өз Пејғәмбәринә (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) хитабән бујурур: “Дe: "Мəн Аллaһын истəдијиндəн бaшгa өзүмə нə бир xeјир, нə дə бир зəрəр вeрə билəрəм.” Мәҝәр Пејғәмбәрдән (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) шәфаәт вә шәфа истәмәк бу ајәдә ҝәлән мәтләблә илә зидд дејилми?
Sual
Аллаһ-таала Өз Пејғәмбәринә (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) хитабән бујурур: “Дe: "Мəн Аллaһын истəдијиндəн бaшгa өзүмə нə бир xeјир, нə дə бир зəрəр вeрə билəрəм.” Мәҝәр Пејғәмбәрдән (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) шәфаәт вә шәфа истәмәк бу ајәдә ҝәлән мәтләблә илә зидд дејилми?
Qısa cavab

Гејд олунан ајә, бүтүн ишләрин көкүнүн јалныз Аллаһ-таалаја гајытмасы (төвһид әфал), Пејғәмбәрин (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) өз ишләриндә Аллаһ-тааланын гүдрәтиндән мүстәгил олмамасыны бәјан едир. Беләликлә дә, диҝәр ајәләрдә Пејғәмбәрин (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) Аллаһын изни илә шәфаәт вә шәфа вермәси вә бәзи ајәләрдә бәзән ишләримиздә Пејғәмбәрдән (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) шәфаәт истәмәјә дәвәт етмәси арасында һеч бир зиддијјәт јохдур. Чүнки, шәфаәт, һаҹәтләрин верилмәси, хәстәләрин шәфасы вә саир әмәлләр әслиндә Аллаһ-тааланын изни вә гүдрәти чәрчивәсиндә баш верир.

   Әслиндә, белә ајәләр, Пејғәмбәрә (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) нисбәт верилән рүбубијјәт вә илаһијјәт мәгамларыны о Һәзрәтдән узаглашдырыр. Хачпәрәстләрин етигадларында Исаны (әлејһиссалам) вә бәзи мүсәлманлар имам Әлини (әлејһиссалама) илаһијјәт мәгамы верирләр. Јахуд, бәзиләри килсә раһибләрини өзләринә рәбб гәрар вериб, һөкмләрини Аллаһ-тааланын һөкмүнә үстүн верирләр. ....

   Беләликлә, бизим о бөјүкләрә мүраҹиәт едиб, онларын еһтирамыны һәмишә сахламаг вәзифәмиз олдуғуна бахмајараг, һеч вахт онлары илаһи вә рәбб мәгамларына галдырмаға ихтијарымыз јохдур. Һәмчинин, вәзифәмиздир ки, һәмишә онларын һәјатыны јахшы өјрәнәк вә камал сифәтләрини илаһи немәт билиб өзүмүзә нүмунә гәрар вермәклә тәкәббүрә дүчар олмајаг.

Ətreaflı cavab

Мүбарәк Әнфал сурәсинин 8-ҹи, Јунус сурәсинин 49-ҹу ајәләри вә бунлара охшар ајәләр јалныз, Ислам Пејғәмбәринин (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) ишләрини там мүсәтәгил ҝөрмәси һалыны инкар едир. Әҝәр дүнјада белә шәхсијјәтдән мүстәгиллик инкар олунурса јердә галан диҝәр инсан вә варлыглардан сөзсүз инкар олунаҹаг.

Гејд олуннан мүбарәк ајә, әслиндә Али Ирман сурәсинин 64, 79 вә 80-ҹы ајәләринә ҹавабдыр. Бу ајәләрдә садиг пејғәмбәрләрә нисбәт верилән илаһијјәт вә рүбубијјәт иддиасы тамамилә рәдд олунур вә инсанлары белә бир руһијјәдән чәкиндирир. Ејни заманда Ислам Пејғәмбәри (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) өзүнү мүтләг шәкилдә әмр, мүлк вә Аллаһдан еһтијаҹсыз мүстәгил ихтијар саһиби билмәк, өзүнү илаһиләшдирмәк вә рүбубијјәт мәгамына галдырмаг әвәзинә бүтүн вүҹудуну Аллаһ-тааланын гүдрәт вә әзәмәтинә бағлы олдуғуну билдирир вә нүмунә үчүн инсанын һәјатында ән чох мүбтәла олдуғу хејир вә зәрәрин там шәкилдә Аллаһ-тааланын гүдрәтиндә олдуғуну бәјан едир. Чүнки, инсанларын әксәријјәтинин һәдәфи, һәјатда башга шеј јох, мәһз хејирләри өзләринә тәрәф чәкмәк вә зәрәри өзүндән дәф етмәкдир. Јохса, тәкҹә зәрәр вә хејир јох, бәлкә дә инсанларын вә бүтүн варлыгларын һәјатынын бүтүн саһәләриндә камал сифәтләриндән тутмуш бүтүн фәалијјәтләри Аллаһ-тааланын гүдрәтинә бағлыдыр.

     Аллаһ-тааланын бүтүн ишләринин вә сифәтләринин әсас вә ҹөвһәри (јәни, бүтүн камал сифәтләринин вә бүтүн гүдрәт вә фәалијјәтин мүтләг шәкилдә јалныз Аллаһ-таала тәрәфиндән бир немәт олдуғуну) бу мәнададыр. Бу һәмин мәнадыр ки, инсан бүтүн камал сифәтләриндә гүдрәт вә фалијјјәтләринин мәншәјәнин Аллаһ-таала тәрәфиндән олмасыны билмәлидир. Инсан өзүнү вә ја Аллаһдан гејрисини ишләринә мәһвәр вә әсас гәрар вермәсин. Әҝәр инсана бир хејир верилсә:

   а) Һеч дә белә олмасын ки, өзүнү һәр шејдә үстүн билсин вә десин: "Бу (вaр-дөвлəт) мəнə јaлныз мəндə oлaн eлм сaјəсиндə вeрилмишдир.”[1]   

б) Гибтиләр кими күтбејин олма ки, бүтүн ишләри Фиронун илаһијјәтләшмәси вә рүбубијјәтинә нисбәт вермиш оласан.[2]

в) Фирон вә Нәмруд кими өзүнү мүтләг ихтијар саһиби һесаб етмә вә онун кими “"Һәгигәтән, мән сизин ән уҹа Рәббинизәм!"[3] – демә.     

  д) Һеч вахт бир хејрин сәнә јетишмәсиндә Аллаһла бирҝә диҝәрини дә шәрик гошма. Дејәсән ки, әввәл Аллаһ сонра филанкәс, бу һалда мүшрик оларсан, бәлкә белә дејәсән ки, филанкәс Аллаһ тәрәфиндән вәсилә олараг бу хејри мәнә чатдырды. Бүтүн һалларда инсан Аллаһ-таалаја шүкр едән олмалыдыр. Бүтүн чәтинликләрин һәлли барәсиндә јалныз, Аллаһ-таала тәрәфиндән она немәт кими верилән васитәләр һаггында дүзҝүн нәтиҹә чыхартсын вә бунунла да чәтинликләри һәмишә һәлл олсун.

Бу, Гуран ајәләриндә бизә верилән дәрсдир. Амма, Ислам Пејғәмбәри (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) кими уҹа шәхсијјәтли бир инсан Аллаһ-таала тәрәфиндән нә гәдәр немәт аларса, тәвазөкарлығы вә Аллаһ-таалаја олан шүкрү ҝүнбәҝүн артар.[4]  

Беләликлә, бу ајәләрдә Пејғәмбәрин  (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм)   илаһијјәт вә рүбубијјәт мәгамынын инкары вә маликијјәтдә мүстәгил олмамасыны бәјан етмәси, бизим о бөјүкләрә һаҹәт вә чәтинликләримизин һәллиндән өтрү мүраҹиәтимиз, онлардан шәфаәт вә шәфа истәмәјимизлә һеч бир зидијјәти јохдур. Чүнки, бу ајәләрдә о Һәзрәтдән мүтләг мүстәгиллик инкар олунур, амма бизим онлара мүраҹиәтимиздә, онларын Аллаһ-тааланын изни илә шәфаәт вә шәфа вермәләри нәзәрдә тутулур вә бу һалда Пејғәмбәрин (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) иши Аллаһ-тааланын ирадәси чәрчивәсиндәдир. Неҹә ки, Гуранда һәзрәт Исанын (әлејһиссалам) бүтүн мөҹүзәләриндән сонра “Мәним изнимлә” сөзү тәкрар олур.[5] Бунунла да башгаларын о Һәзрәтә исбәт вермәк истәдикләри илаһијјәт вә рүбубијјәт мәгамыны рәдд етмиш олсун.

      Беләликлә, еһтиајтлы олмаг лазымдыр ки, бизим о бөјүкләрдән шәфаәт вә ја һаҹәт истәмәјимиз сәбәб олмасын ки, онларын бүтүн ишләри вә шәфаәт вермәләрини мүстәгил һесаб едәк. Онларын бүтүн харигүладә ишләринин вә баҹарыгларынын олмасына бахмајараг, һәмишә Аллаһ бәндәси, Она шүкр едән вә Аллаһ-таала мүгабилиндә тәвазөкар олмаларыны билмәјимиз зәруридир.    

 

                Даһа чох мүталиә үчүн:

1.     Мәраһил әхлаг дәр Гуран, Әбдуллаһ Ҹавад Амули, нашир Исра, Гум.

2.     Әлламә Тәбатәбаи Мәһәммәд Һүсејн, Бәррәсиһаји Ислами, сәһ-269-270, нәшр Һиҹрәт, Гум.

3.     Әл-Мизан вә саир тәфсирләр, Әнфал сурәсинин 8-ҹи, Јунус сурәсинин 49-ҹу, Али Имран сурәсинин 64, 79 вә 80-ҹы ајәләри.



[1] Гәсәс сурәси, 72 вә 78-и ајәләр.

[2] Зохроф сурәси, 54-ҹү ајә.

[3] Назијат сурәси, 42-ҹү ајә.

[4] Мәраһилул-Әхлаг дәр Гуран, сәһ-86-101.

[5] Маидә сурәси, 110-ҹу ајә.

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • Həzrət məriyəmin uca məqama sahib olmasının illəti nədir?
    7944 Təfsir 2012/09/01
    Quran və rəvayətlərdə işarə olmuşdır Məriyəm İmran qızı kasıb bir ailədə dünyayə gəlmiş hətta onu təmin etmək üçün gəlir və məxaric olmamışdır (o dünyayə gəlməmişdən əvvəl atası vəfat etdiyi üçün) Həzrət Zəkəriyya (ə) onu öz himayəsinə götürüb (Məriyəmin xalası əri). Bu xanımın həyatı həmişə çətinliklə, ...
  • Hər şəhərdə bir cümə namazı qılınmalıdırmı?
    6178 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/06/21
    Hər bir şəhərdə bir cümə namazı ya daha çoxun qılınması barəsində, şəriət nəzərindən meyar iki cümə namazı arasındakı fasilədir. Təqlid mərcələri deyirlər: İki cümə namazı arasındakı ən az fasilə bir fərsəxdir.Əgər bir yerdə cümə namazı qılınırsa, onun bir fərsəxliyindən az bir fasilədə, digər bir cümə namazı qılınmamalıdır. ...
  • Фәна вә фәна мәгамыны изаһ един!
    6246 Nəzəri irfan 2010/04/24
    Фәна, лүғәтдә мәһв олмаг вә јохлугдур. Бу сөзүн зидди исә бәга вә галмагдыр. Мәсәлән, Аллаһ һаггында бәга вә галмаг, диҝәр мөвҹудатлар һаггында исә фәна вә арадан ҝетмәклик ифадәләрини ишләтмәк дүзҝүндүр. Үмуми мәнасы исә инсанын өзүнү ҝөрмәмәси вә тапмамасы демәкдир. Әлбәттә, о мәнада јох ки, инсан тамамилә ...
  • İslam Peyğəmbərindən (səlləllahu ələyhi və alihi və səlləm) qadınla arxadan cinsi əlaqədə olmağın nəhy olunmasına baxmayaraq necə olur ki, fəqihlər bu işə icazə hökmü veriblər?
    20056 Əhkam və hüquq fəlsəfəsi 2015/06/29
    Bu mövzuda bizə gəlib çatan rəvayətlər iki qismə bölünür. Birinci: Bir dəstə rəvayətlərdən belə bir əməlin icazəsi olması nəzərə gəlir. İkinci: Bir dəstə rəvayətlərdə isə belə bir əməlin icazəsi olmamasından əlavə haramlığı da məlum olur. Həmçinin, belə bir şəxs lənətlənmişdir. Beləliklə, bu iki dəstə rəvayətlər arasında bir ...
  • Əgər İslam dini kamil bir dindirsə, niyə dünyada olan bir çox insanlar onu qəbul etmir?
    3578 2019/10/09
  • Niyə görə zəkat ona vacib olmamasına baxmayaraq Həzrət Əli (ə) namaz halında zəkat verdi?
    8519 Qədim kəlam 2011/09/04
    Həzrət Əli (ə) heç vaxt fağır və yoxsul olmamışdır, əksinə həmişə zəhmət çəkib çoxlu mal-dövlət ələ gətirər və hamısını bir yerdə Allah yolunda xərcləyər, ianə verərdi. Beləlilkə özü üçün bir şey qalmazdı. Bu ayədə o Həzrətin zəkat verdiyi yerlərdən birinə işarə edilir. Bundan əlavə, Quranda bir çox yerlərdə müstəhəb sədəqələrə ...
  • İmam Zaman (əleyhis-salam)-ın at və qılınca qiyam edəcəyi barəsində izah verin: bu məsələ düzdürmü? Müharibə təyyarələri ilə necə döyüşə bilər?
    5667 Qədim kəlam 2012/04/19
    Rəvayətlərdə gələn şahidlərə diqqət yetirməklə imam Zaman (əleyhis-salam)-ın at və qılıncla qiyam etməsi kinayə mənasını – qəhr və qələbə mənası daşıyır. Necə ki, Quranda deyilən “at ilxılarından olan qüvvə ilə silahlanın” cümləsi insanın güclənərək düşmənə hücum etməsinə səbəb olan hər növ silaha şamildir: istər nizə olsun, istərsə ...
  • Görmədiyiniz qızla söhbət etməyin iradı varmı?
    7836 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/10/11
    Müqəddəs İslam şəriəti nəzərindən qızla oğlan arasında evləndikdən qabaq olan hər cür əlaqə, (bir- başa və bir- başa olmayan hər cür əlaqə) əgər (cinsi) ləzzət qəsdi ilə ya o əlaqədə günaha düşmək qorxusu olsa, olmaz və iradı var. Amma təhsil, elm, peşə və işlə bağlı olan əlaqə, əgər ...
  • Ümumiyyətlə İmamların məqamı Peyğəmbərlərdən üstündür?
    14717 Qədim kəlam 2011/12/25
    İmamların elm cəhətdən Peyğəmbərlərə üstün olması barəsində bir çox rəvayətlərdə bəhs olunmuşdur və onun da əsl dəlili İmamların (ə) islam Peyğəmbəriylə bir nur olmalıdır; o həzrət bütün Peyğəmbərlərdən üstündür, İmamların elmi də o bir mənbədən götürülmüşdür, bunun üçün də bütün Peyğəmbərlərdən üstün sayılacaqdırlar. Bunu da qeyd edək insanın mələklərə ...
  • Cəhənnəm və behiştdə şəxslərin yaşı nə qədər olacaq?
    6253 Təfsir 2012/02/09
    Yaşın və ilin dəyişməsi ilə insanların şəklinin dəyişməsi bu dünyaya aid olan mövzularındandır, amma axirət aləmi, məxsusən behişt belə təsvir edilməz ki, insanlar müxtəlif şəkl və qiyafələrdə, məsələn bir dəstə kiçik yaşlı, bir dəstə orta yaşlı, bəziləri qoca və s... olalar. Hətta əgər axirət aləminin də maddi ...

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    162610 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    153820 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    117396 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    109288 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    97251 Nizamlar hüquq və əhkam 2015/06/29
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    90948 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    53147 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Salam "Əmmən yucibul- muztər" امّن یجیب المضطرّ duası harada gəlibdir?
    44345 Əməli əxlaq 2012/09/10
    "Əmmən yucibul- muztərrə iza dəahu və yəkşifus- su" « أَمَّنْ يُجيبُ الْمُضْطَرَّ إِذا دَعاهُ وَ يَكْشِفُ السُّوء » cümləsi Quranda Nəml surəsinin 62- ci ayəsində gəlibdir. Buyurur: "Əli hər yerdən üzülüb darda qalan birisi ona dua etdiyi zaman onun duasını qəbul buyuran".
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    43450 Nizamlar hüquq və əhkam 2014/05/22
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...
  • Hansı yolla göz dəymənin (nəzərin) qarşısı alınır?
    42534 Təfsir 2011/11/03
    Göz dəymə insanın nəfsində olan qəsirdən irəli gəlir və bunun üçün də ağıl dərk edən bir dəlil yoxdur. Bəlkə çox hadisələr vardır ki, göz dəyməylə baş vermişdir. Mərhum Şeyx Abbas Qumi göz dəymənin uzaq olması üçün qələm surəsinin 51- ci ayəsini sifariş etmişdir. Bu ayənin nazil olmasını nəzərə ...