Ətraflı axtarış
Baxanların
3503
İnternetə qoyma tarixi: 2010/01/23
Sualın xülasəsi
Peyğəmbər (s) və Əhli- beyt (ə) diridirlərmi? Diri olmaqları hansı mənadadır?
Sual
Peyğəmbər (s) və onun Əhli- beyti (ə) diridirmi? Onların həyatda olmaları hansı mənanı daşıyır? Xahiş edirik məntiq və rəvayət əsasında olan dəlilləri açıqlayın.
Qısa cavab

Peyğəmbər (s) və Əhli- beytin (ə) həyatda olması Quranda olduğu kimi həqiqi mənanı daşıyır ki, xüsusiylə də şəhidlər barəsində ona təkid olunmuşdur:

«وَ لا تَحْسَبَنَّ الَّذينَ قُتِلُوا في‏ سَبيلِ اللَّهِ أَمْواتاً بَلْ أَحْياءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ»

O cümlədən, bir çox rəvayətlər İmamların həyatda olması barədə söz açmışdır ki, onlardan məqsəd həyat deyildir; çünki İmam Zamandan başqa on dörd Məsum özlərinə məxsus dövürdə həyat sürmüş və ondan sonraşəhid və ya təbii olaraq dünyadan köçmüşdürlər. Bununla belə ruh üçün bundan da yüksək həyat vardır ki, Məsum insanlar üçün ondan daha da yüksəkdir ki, səbəb olur dünyada olan bütün işlərdən xəbərləri olur və həyatda yaşamayan insanlardan daha yaxşı u dünyada hazır olurlar.

Bu nəzəriyyəni rəvayət və ayə cəhətindən bir çox dəlilləri vardır ki, ölümdən sonra və qiyamətdən əvvəl həqiqi həyata təkid edir. O cümlədən bir çox rəvayətlər Məsum İmamların məqamı və onların varlığı barəsində nəql olunmuşdur ki, bu mövzuda heç bir şübhəyə yol qoymur. Məntiqi dəlil üçün ən sadə dəlilə işarə etmək mümkündür və o da nəfsin təklikdə məntiqi şəkildə fəaliyyət və ruhun təsir qoyması və o cümlədən Məsumların varlığını maddi həyatdan yuxarı bir təbəqədə edir.

Ətreaflı cavab

Peyğəmbər (s) və Əhli- beytə (ə) etiqad və inamı olan şəxslərdən əldə olunan budur ki, Peyğəmbər (s) və onun Əhli- beyti yalnız bir müəllim deyildir ki, öz təlimlərini verib əsərlərini insanlarda qoyub bu dünyanı tərk etsinlər, bəlkə onları əzəmətli bir varlıqdırlar ki, həmişə hazır xüsusiylə də öz davamçılarına və həqiqəti axtaranlara əhatələri vardır.

Baxmayaraq ki, bu məna şiələrin həyatda olan İmamına (İmam Zaman) şamil olur, amma batini hidayət qanunu, həyatda olması və xüsusiylə də mənəvi rabitələrdə, onların həyatda olmasını bütün Məsumlara şamil etmək olar.

Məsumlar barəsində olan bu nəzəriyyə, ən çox onların batini və müqəddəs məqamlarına əsaslanmışdır. Bunun üçün də onların ölü və ya diri hazır və yaxud qeybətdə olmalarında heç bir fərq yoxdur.

Quran, məntiq və ağıl cəhətindən bu nəzəriyyə hər şeydən əvvəl insan ağlı bunu dərk edir ki, maddi həyatdan üstün daha yüksək bir həyat vardır. O cümlədən İmamların bir çox ziyarətnamələrində gəlmişdir;

«أَشْهَدُ أَنَّكَ تَشْهَدُ مَقَامِي وَ تَسْمَعُ كَلَامِي وَ أَنَّكَ حَيٌّ عِنْدَ رَبِّكَ تُرْزَقُ»[1]

Şəhadət verirəmki, məni görür sözlərimi eşidirsən; sən dirisən Rəbbin dərgahından ruzi alırsan.

" انک حیّ عند ربک ترزق" ibarəti Quranın bu ayəsinə işarə edir:

«وَ لا تَحْسَبَنَّ الَّذينَ قُتِلُوا في‏ سَبيلِ اللَّهِ أَمْواتاً بَلْ أَحْياءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُون»[2]

heç vaxct düşünmə ki, Allah yolunda ölənlər ölüdürlər, bəlkə onlar diridirlər və Allah tərəfindən onlara ruzi verilir.[3]

Bu ayə şəhidlər üçün yüksək və həqiqi həyatı isbat edir və bildirir ki, ölümdən sonra nəinki onların həyat, qedrət və ruhlarından azalmışdır bəlkə onlara əlavə və bərəkət verilmişdir. Qeyd etmək lazımdır ki, bu həqiqət Peyğəmbər və İmamlara da Şamildir; çünki onların ən az olan məqamları şəidlik məqamlarıdır.

Bunun üçün də Peyğəmbər (s) və onun Əhli- beytinin (ə) diri olması qeyd olunmuş mənadadır nəinki, onların dünyaya olan vurğunluqları diri və həyatdadır; çünki ondörd Məsumun hər biri İmam Zamandan (ə) başqa məxsus bir dövrdə öz dünyəvi həyatlarını yaşamış və sonda şəhid və yaxud təbii olaraq dünyadan köçmüşdürlər.

Bunun üçün də ruhun qüdrət əhatəsinə nəzər saldıqda bizi bir həqiqətə çatdırır ki, dünyada olan cismin o həqiqi ruhda heç bir təsiri yoxdur və bu da Peyğəmbər (s) və İmamlar barəsində dəfələrlə yüksəkdir. Baxmayaraq ki, bu həqiqəti məhdud ağıl və zahirdə olan mübahisələrlə dərk etmək mümkün deyil. Lakin bu həqiqətin az bir hissəsini dərk etmək, həmin Quranın təkid etdiyi həqiqi həyatı dərk etməkdir ki, öldükdən sonra həyata keçir. Bəs bu həyatı və diri olmağı kəlmənin həqiqi mənasında və dünya həyatına məxsus bilmək olmaz:

«وَ ما هذِهِ الْحَياةُ الدُّنْيا إِلاَّ لَهْوٌ وَ لَعِبٌ وَ إِنَّ الدَّارَ الْآخِرَةَ لَهِيَ الْحَيَوانُ لَوْ كانُوا يَعْلَمُونَ» [4]

Bu dünya həyatı əbəs (ləhv və ləib) oyun- oyuncaqdan başqa bir şey deyil, həqiqi həyat axirətdir, əgər onlar dərk etsələr.

Bəs Quranda nəqli dəlillər, bir çox ayələrdir ki, ölümdən sonra və qiyamətdən əvvəlki həyata təkid edir, bütün bunlardan mühüm şəhidlər üçün ən yüksək həyatdır ki, ayədə onlara nisbət verilmişdir. Qurandan əlavə sənədli bir çox rəvayət və ziyarətnamələr bu mənaya dəlalət edir. Xüsusiylə batini məqama aid olan rəvayətlər on dörd Məsum barəsində daha çoxdur.

O cümlədən ən sadə məntiqi dəlil həmin ruhun elmi qüdrət və məlumtıdır ki, həqiqi həyata malik və dünyada olan həyatla heç bir rabitəsi yoxdur, bəlkə həqiqi həyat odur ki, ölümdən sonra ruh üçün həyata keçir.

Sonda bu nöqtəyə işarə etmək lazımdır. Baxmayaraq Məsumlar ən yüksək həyata sahibdirlər onların diri və ya ölü, hazır və yaxud qeybdə olmaları fərq etmir. Lakin bu mövzuda şiyəylə rabitəsi olan bəhslər və İmamın (İmam Zamanın) həyatda olmasına təkid olması.

Bir çox rəvayətlərdə dünyada və həyatda hal- hazırda yaşamamasına təkid olunmuşdur, o cümlədən:

«سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ (ع) يَقُولُ مَنْ مَاتَ وَ لَيْسَ عَلَيْهِ إِمَامٌ حَيٌّ ظَاهِرٌ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً قَالَ قُلْتُ إِمَامٌ حَيٌّ جُعِلْتُ فِدَاكَ قَالَ إِمَامٌ حَيٌّ إِمَامٌ حَيٌّ»[5]

Hər kəs dünyadan köçə və diri İmamı olmaya cahil olmuşdur. Sual olundu: Diri İmam?! Buyurdu bəli diri İmam, diri İmam.

Bu rəvayət keçən bəhslərlə heç bir müxalifəti yoxdur və İmamın dünya həyatında olması böyük əhəmiyyət daşıyır ki, lazım olduğu yerdə ona işarə olunmuşdur və burada bu qədər kifayət edir.

Bu mövzuda əlavə məlumat əldə etmək üçün aşağıdakı suallara müraciət edin:

İmamın hər bir yerdə hazır olması sual 1835 (sayt: 2439)

İmamlar və təkvini vilayətləri, sual 222 (sayt: 1406)

İmam Zamanın (əc) Qeybət dövründəki vücudunun faydaları, sual 13908 (sayt: 13719)

İslam Peyğəmbərinin (s) bərzəx həyatı, sual 5626 (sayt: 5870)

 


[1] - Mühəddis Nuri, Müstədrəkül Vəsail, cild 10, səh 345, Alul- beyt müəssisəsi Qum, 1408 hicri qəməri.

[2] - Ali- İmran surəsi, ayə 169.

[3] - Qeyd etmək lazımdır ki, Quranda bir çox ayələr ölümdən sonra və qiyamətdən əvvəlki bərzəx aləminə işarə etmişdirlər. Tamamıyla bu ayələr bu mətləbi isbat edir. Bu həyat yalnız şəhidlərə məxsus deyil, lakin bu ayənin məşhur olduğu üçün bəzi rəvayətlər İmamların həyatda olduğunu qeyd etdiyi üçün bu ayəni dəlil gətirmişdirlər, biz də bu ayəni nəql etdik. Bərzəx aləmini sabit edən nəqli dəlilləri əldə etmək üçün 3891 (sayt: 4160) və 5626 (sayt: 5870) suallarına bu saytda müraciət edə bilərsiniz.

[4] - Ənkəbut surəsi, ayə 64.

[5] - Müstədrəkul- vəsail, cild 18, səh 177.

 

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    112033 Nizamlar hüquq və əhkam
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    85369 Əməli əxlaq
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    64263 Nizamlar hüquq və əhkam
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    47444 Nizamlar hüquq və əhkam
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    35065 Hədis elmləri
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    34683 Nizamlar hüquq və əhkam
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    24393 Əxlaq fəlsəfəsi
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...
  • islam sözünün mənası Ali- imran surəsinin 19- cu ayəsinə əsasən nədir?
    23701 Təzə kəlam
    İslam sözü lüğətdə "Allahın" müqabilində kamil surətdə təslim olmaq" deməkdir. Yəni heç bir qeyd və şərt olmadan ilahi qanunlara tabe olmaq. Din deyəndə isə "bəşəriyyətin bütün hallarda (ictimai və fərdi) ilahi qanunlara əsaslanması və Allahla insanların rabitəsi" başa düşülür. Bu səbəbdəndə bütün əsrlərdə peyğəmbərləri qəbul etmək onların gətirdiyi dinə (qeyd- ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    23538 Nizamlar hüquq və əhkam
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Dünyanın ilk yaranmasını təşkil edən maddə nədir, Quran və hədislərin bu mövzuda nəzəri nədir?
    21725 Qədim kəlam
    Təbiət şünas alimlərinin bu mövzuda olan dəqiq nəzəriyyələri budur ki, varlığın ilk maddəsini təşkil edən ünsürlar bunu isbat edir ki, əslində fəzada dağılmış "sedyom"- ların təşkil olmasıyla yaranmışdır. Bu maddə uzun zamanlardan təqribiylə 13 milyard il şiddətli partlayış nəticəsində, hissələr və qismətlərə bölünmüşdür, günəş, ulduzlar, göy (səma) yer və...özlərinə məxsus ...