Ətraflı axtarış
Baxanların
11999
İnternetə qoyma tarixi: 2011/09/12
Sualın xülasəsi
İçində cədvəl və şəkillər olan kitablardan istifadə etməyin hökmü nədir?
Sual
Mənim əlimdə müəyyən dualar yazılan bir kitab vardır. İçərisində ədədlər yazılmış cədvəl şəkilli fiqurlar da vardır. Məncə, bu ədədlər Allahın adlarıdır. Bunlar sehr və cadudur, yoxsa dua kitabıdır? Ondan istifadə etmək günahdırmı?
Qısa cavab

Əvvəla, sualınıza diqqət yetirməklə həmin kitabın hansı elmdə yazılmasını ayırd etmək çətindir və əlavə təfsilata, izaha ehtiyac vardır. Amma qısa şəkildə desək, kitabın mövzusu “qəribə elmlər”, misal üçün cəfr, rəml, nücum və sair kimi elmlər mövzusunda ola bilər, lakin onun (müşahidə edilmədən) dəqiq şəkildə ayırd edilməsi mümkün deyildir.

İkincisi, qəribə elmlərlə sehr, cadu və dua kitabları arasında çoxlu fərq vardır. Qəribə elmlər təlimlə, xüsusi qayda-qanunların öyrənilməsi ilə əldə olunur. Qəribə elmlərin əsas hədəf və məqsədi xüsusi formullar və vasitələrdən istifadə etməklə gələcəkdən xəbər vermək, müxtəlif şəxslərin vəziyyət və hallarından məlumat əldə etməkdir. Əlbəttə, bütün hallarda yox, təkcə müəyyən hallarda həqiqətə çatır. Amma sehr, cadu isə cinlər və s. ilə əlaqə yaratmaq qalibində şəriətə zidd olan əməl və rəftarlardan ibarətdir. Bu iş camaatın işlərində nasazlıq yaratmaq, onların gündəlik həyatlarında qarışıqlıq icad etmək üçün baş verir. Sehri öyrətmək və öyrətmək haramdır. Yalnız əqli və şəri məqsədlər olan hallar istisnadır.

Üçüncüsü, Əhli-beyt (əleyhimus-salam)-dan bizə gəlib çatan dua kitablarının məqamına diqqət yetirməklə əksər hallarda bizə lazım olan şey onları öyrənmək və düzgün istifadə etməkdir.

Ətreaflı cavab

Müxtəlif bəşər elmləri arasında bəzi elmlər çox da fayda və səmərəyə malik deyildir, bunlar çoxlu elmi və əməli bəhrələrə, faydalara malik olan və əksəriyyət təşkil edən sair elmlərlə müqayisədə cüzi əhəmiyyətə malikdirlər. Bu kimi bəhrəsiz elmlərdən biri kimi qəribə elmlərin – misal üçün, cəfr, rəml, [1] nücum və s. adını qeyd etmək olar. Əlbəttə, bu elmlər sehr və cadu ilə aşkar ixtilaflara və dərin fərqlərə malikdir. Qəribə elmlər xüsusi qayda-qanunları öyrənməklə əldə olunur, bunların öyrənilməsinin əsl hədəfi və məqsədi xüsusi formullar vasitəsi ilə gələcəkdən xəbər vermək, müxtəlif şəxslərin əhval və rəftarlarından məlumat əldə etməkdir. Bu da həmişə deyil, yalnız bəzi hallarda həqiqətlə uyğun olur. Buna görə də həqiqətən ilahi dinlərin ən əhatəlisi və kamili olan islam dinində onların öyrənib-öyrədilməsinə dair təşviq gözə dəymir. [2] Amma bütün müctəhidlərin aşkar bəyanına əsasən, sehr və cadunun öyrənib öyrədilməsi və istifadə edilməsi haramdır. Yalnız əqli və şəri məqsədlər olan cüzi hallar istisna olunur. [3] Çünki onun həm özü, həm də müqəddiməsi Allahın  haram buyurduğu işin nümunələrindəndir, məs; şəri olmayan riyazətlər, cinlərin ehzar edilməsi (çağırılması), xüsusən başqalarının gündəlik işlərində qarışıqlıq yaratmaq məqsədi olduqda şəriət sahibi tərəfindən şiddətlə qadağan edilmişdir. Həmin dəlilə görə ilahi kitab olan Quran, Peyğəmbər (səlləllahu əleyhi və alih) sünnəti və Əhli-beyt (əleyhimus-salam)-ın rəftar və davranışı əsasında ilahi maarif və hökmlərin təbliğ və nəşrini öhdəsinə alan bu alimlər çox da mühüm əhəmiyyət kəsb etməyən elm və kitablardan heç vaxt istifadə etməmiş və hal-hazırda da etmirlər. Amma böyük şiə şəxsiyyətlərindən bəziləri qəribə elmlərdən bəhrə almışlar, amma bunu heç vaxt izhar etmirdilər. Belə ki, Müəllim Sani – Əbu Nəsir Farabi (r) cəfr elmində bir kitabça yazmış, lakin bir müddətdən sonra onu məhv edərək buyurmuşdu: “İstəmirəm ki, mənim əsərlərim bu elm sahəsində olsun.” [4] Bu məsələ ilə əlaqədar Əllamə Həsənzadə Amuli yazır: “Cəfr elmi həfr (quyu qazmaq) kimidir; bəzən xəzinəyə çatır, bəzən isə yalnız əzab əziyyəti qalır.” [5]

Əhli-beyt (əleyhimus-salam)-dan nəql olunan duaların yazıldığı kitablarının mövqeyinə diqqət yetirməklə bizə lazım olan, eləcə də dində təkid olunan məsələ dua kitablarının öyrənilməsi və onlardan istifadə edilməsidir. Çünki bu mühüm məsələyə diqqət yetirməklə Xaliqlə məxluq arasında əlaqə daim bərqərar olur və bu kimi hallarda rəml, cəfr və s. kitablara ehtiyac duyulmur.

Əlavə məlumat üçün bax:

1. “Kifayətur-rəml”, Seyid Cavad Zehni Tehrani

2. Görünüş: “Sehrin müşahidəsinin haram olmaması və onun barəsində tədqiqat”, sual 13799 (13637).

3. Görünüş: “Başqa aləm varlıqları ilə əlaqə”, sual 292

4. Görünüş: “Cinin və şeytanın qüdrəti”, sual 10487 (10479).

5. Görünüş: “İnsanın cinlə əlaqəsi”, sual 13323 (13096).

6. Görünüş: “İnsan və cinlə əlaqə”, sual 468



[1]   “Kifayətur-rəml”, Seyid Cavad Zehni Tehrani

[2] Dinin bu kimi elmlərə diqqət yetirməməsinin səbəblərindən biri bəlkə də bu ola bilər ki, bu elmlər cəmiyyətdə əxlaqi səciyyələrin, Allaha təvəkkülün, Onun qəza və qədərinə razı olmağın əhəmiyyətsiz olmasına səbəb ola bilər.

[3] “Məsaili cədid”, səh. 83; “Tovzihul-məsaile mərace”, 2-ci cild, səh. 980; “Əcvibətul-istiftaat”, Ayətulah Xamenei, 2-ci cild, səh. 50

[4] “Min bir nöqtə”, Əllamə Həsənzadə Amuli, 2-ci cild, səh. 722

[5] Y enə orada, 1-ci cild, səh. 160

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • Qurani-kərimin qissələri və əhvalatları tarixi gerçəklik əsasında bəyan olunmuşdur, yoxsa gerçəkliyi olmayan təmsillər və simvolik məqsədlər daşıyır?
    12607 Quran elmləri 2012/03/14
    Qurandakı əhvalatlar və qissələr haqq əsasındadır, sadiq və doğru hadisələrdir, onda gerçəkliyin əksinə olan heç bir şey yoxdur. Buna görə də Quran qissələrinin (mətləbi başa düşmək üçün) “xəyali və simvolik əfsanəyə və s.” bölgüsünün heç bir düzgün izahı yoxdur. Çünki Quranda bəyan olunan tarixi hadisələrin hamısı tamamilə ...
  • Беһишт вә ҹәһәннәмдә дә өлүм вармы?
    7199 Qədim kəlam 2012/05/20
    Гуран ајәләри, рәвајәтләр вә әгли дәлилләрин һамысы јекдилликлә она дәлаләт едир ки, инсан Беһиштә вә ја ҹәһәннәмә ҝетдикдән сонра бир даһа өлүм ҝөрмәјәҹәк. Гурани-Кәрим бир тәрәфдән Гијамәти Әбәди ҝүн адландырыр, диҝәр тәрәфдән исә Беһишт әһлини һәмишәлик галанлар кими вәсф едир. Рәвајәтләрдә ҝәлиб ки, беһиштликләрә вә ҹәһәннәмликләрә хитаб ...
  • Hermonotik nədir və onunla nisbiliyin arasında nə kimi əlaqə vardır?
    7478 Təzə kəlam 2012/09/24
    Hermonotik kəlməsi iki termində işlənir: a) Ümumi termin: Ümumi termində bu kəlmə mətnin təfsiri barəsində aparılan hər növ tədqiqata şamil olur. Buna görə də hermonotik bu zəmində bütün mərhələlərə şamil olur, hətta üsul elmindəki “kəlmə” bəhsi də hermonotik bəhslərdən hesab olunur. b) Xüsusi ...
  • Bir müsəlman ailədə doğulan övlad ilk növbədə müsəlmandır, yoxsa adi insan?
    6727 Qədim kəlam 2012/01/18
    İnsanın insaniyyəti onun zati bir xisləti olduğuna görə bu cəhətdən insaniyyət ondan ayrıla bilməz. Amma müsəlman olmaq insanın zati xüsusiyyəti deyil, arizidir. Yəni ola bilər ki, bir insan müsəlman olmasın. Hal-hazırda qeyri-müsəlman insanların hamısını misal çəkmək olar. Buna görə də dünyaya gələn insan ilk növbədə və zatən insandır, amma həddi-buluğa ...
  • Нәфс вә ја руһ да јухуја мүбтәла олурму?
    8245 Qədim kəlam 2010/06/13
    Кечмишдән бу вахта гәдәр инсан үчүн ән мүһүм вә ихтилафлы бәһсләрдән бири руһ вә онун һәгигәти һаггындадыр. Јухарыдакы суал да һәмин мөвзудан мәншәләнир ки, инсанын һәгигәти һәмин мадди вә заһири тәрәфидир, јохса, онун заһиринин архасында диҝәр бир варлыг да вар ки, онда артыг ...
  • Бәда, Лөвһ-мәһфуз, Китаби-мубин (ашкар китаб), Лөвһи мәһв вә исбатын мәнасы нәдир?
    8126 Qədim kəlam 2010/03/11
    Бәда, лүғәтдә ҝизлиндән сонра ашкар олан мәнада ишләнир. Гурани-Кәримдә дә һәмин мәнада ишләнмишдир. “Вə (o зaмaн) Аллaһдaн oнлaрa ҝүмaн eтмəдиклəри ҝөрүнəҹəкдир.” [i] Алимләр арасында јарадылыш аләминдә “бәда” сөзү, шәриәтдәки нәсх мәнасына бәнзәр бир мәна вә рәјин ...
  • Allah təalanın məkrinin mənası nədir?
    10615 Təfsir 2012/09/01
    Ərəb lüğətində “məkr” kimisə məqsədindən yayındırmaqdır. (istər məqsədi pis yaxud yaxşı olsun). Bu mənaya əsasən məkr hər yerdə pis deyil. Bu mənanın Allaha aid edilməsi ziyanverici planların məhv edilməsi mənasındadır. Bu fasidlər barəsində işlədildikdə isə islah proqramlarının önünü kəsmək mənasında işlədilir. Bu ayənin məqsədi “Məsihin” ...
  • Yaşları ötmüş şəxslər üçün elmiyyə hövzələrində dini təhsil almaq necə mümkündür?
    8620 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/07/28
    Elm öyrənmək heç bir yaşda və zamanda gec deyildir. Atalar demişkən, “balığı hər vaxt sudan tutsan, təzədir.” Peyğəmbər (səlləllahu əleyhi və alih) bu barədə buyurur: “Elm əldə etmək hər bir müsəlmana vacibdir. Agah olun! Allah-taala elm axtaranları sevir.”
  • Namaz qılmayan şəxslər qətiyyətlə cəhənnəm əhlidirlərmi? Hətta əgər çoxlu yaxşı işlər görsələr də?
    13730 Qədim kəlam 2012/04/17
    Bizim dini təlimlərə əsasən, dini əməllər arasında namaz ilk ibadət əməli sayılır. İnsanın namazı qəbul olsa, digər ibadət əməlləri də qəbul olar. Digər tərəfdən, Quran ayələrinin buyurduğuna əsasən, kiçik miqdarda yaxşı əməl edən hər kəs, onun savabını alacaq. Məlumdur ki, bu ayələrə əsasən, ölçü tərəzisində əgər xeyir ...
  • İslam nəzərindən süni mayalanmanın hökmü nədir?
    20239 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/09/18
    Süni mayalanma xüsusilə insanın süni mayalanması yeni məsələlərdən biridir, ona görə də onun hökmü ayə və rəvayətlərdə açıqlanmayıbdır. Amma şiənin fəqih alimləri ayə və rəvayətlərdə ictihad üslubundan istifadə etməklə bu barədə nəzərlərini bildiriblər. Hazırda bu barədə şiə fəqihləri arasında neçə nəzər var:1.

Ən çox baxılanlar

  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    168964 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    166749 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    122173 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    116018 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    115355 Nizamlar hüquq və əhkam 2015/06/29
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    96760 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Salam "Əmmən yucibul- muztər" امّن یجیب المضطرّ duası harada gəlibdir?
    61213 Əməli əxlaq 2012/09/10
    "Əmmən yucibul- muztərrə iza dəahu və yəkşifus- su" « أَمَّنْ يُجيبُ الْمُضْطَرَّ إِذا دَعاهُ وَ يَكْشِفُ السُّوء » cümləsi Quranda Nəml surəsinin 62- ci ayəsində gəlibdir. Buyurur: "Əli hər yerdən üzülüb darda qalan birisi ona dua etdiyi zaman onun duasını qəbul buyuran".
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    56748 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    49534 Nizamlar hüquq və əhkam 2014/05/22
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...
  • Hansı yolla göz dəymənin (nəzərin) qarşısı alınır?
    47490 Təfsir 2011/11/03
    Göz dəymə insanın nəfsində olan qəsirdən irəli gəlir və bunun üçün də ağıl dərk edən bir dəlil yoxdur. Bəlkə çox hadisələr vardır ki, göz dəyməylə baş vermişdir. Mərhum Şeyx Abbas Qumi göz dəymənin uzaq olması üçün qələm surəsinin 51- ci ayəsini sifariş etmişdir. Bu ayənin nazil olmasını nəzərə ...