Ətraflı axtarış
Baxanların
21762
İnternetə qoyma tarixi: 2010/11/08
Sualın xülasəsi
Şeytan və cinin, gücü və qüdrəti nə qədərdir və hansı həddə insan üçün narahatçılıq yarada bilir?
Sual
Şeytan və cinin, gücü və qüdrəti nə qədərdir və hansı həddə insan üçün narahatçılıq yarada bilir?
Qısa cavab

 Şeytan və cin kəlməsi dəfələrlə və bir çox yerdə Qurani- kərimdə zikr olunmuş və cin surəsi nazil olmuşdur.

Şeytan (ümumi) bir addır ki, hər bir azdırıcı məxluqa, istər insan olsun istərsə də insandan başqa bir məxluq olsun, şamil olur. Amma iblis (xüsusi) bir addır və o şeytanın adıdır ki, Adəmi (ə) aldatdı və indi də öz dəstəsiylə insanların kəminindədir.

Cin lüğətdə gizli və örtülü mənasındadır və o məxluqa deyilir ki, atəşdən yaranıb, maddədir ruhdan və cismdən ibarətdir. Bu məxluqun ixtiyarı vardır, istər mömin ya kafir və sair olsun.

Bəziləri cin barəsində olan bir çox qorxulu əfsanələrdən vahiməyə düşüb bütün bunlara inanaraq, cinin varlığını inkar edir və baş verən həqiqi əhvalatlarında bir əfsanə olaraq tanıyırlar.

Ayə və rəvayətlərdən istifadə olunur ki, cinlər qüdrətli bir məxluqdurlar.

Misal üçün Həml sürəsinin 39- cu ayəsində bu cür işarə edir ki, həzrət Süleyman (ə) ifrit- cinin iddiasını təkzib etmir, amma diqqət etmək lazımdır ki, bu cür mətləblər bəzi insanların iddiasını təsdiqləmir, o şəxslər ki, cinlərin hər bir işə qadir olduqlarını iddia edirlər və şirkə doğru yönəlməsi təklükəsi onlar üçün yaranır, bəs heç bir məxluq Allahın izni olmadan heç bir işə qadir deyil, bunun üçün də şeytan yalnız o kəsləri yoldan azdırır ki, Allaha bəndəlik etməkdən uzaqlaşıb, şeytana tərəf meyl göstərmişdir. O cür ki, şeytan özü deyir: Mən Allahın həqiqi bəndələrini ələ ala bilmirəm[i]

"فبعزتک لأُغوینّهم اجمعین الا عبادک منهم المخلصین"

Bundan əlavə, şeytanın insana olan qüdrəti vəsvəsə çərçivəsindədir və heç vaxt insanın ixtiyarını ondan ala bilməz; çünki o, gözə görünməz bir varlıqdır və kamil insan və ağıl sahibi olan xalis bəndələr məqamına yol tapa bilməz. bəli nəfsi əmmarədən itaət etmək, şeytanın insana yol tapmasına macal yaradır və zaman keçdikcə insanı öz tələsinə salır və zəlalətə doğru aparır.

İnsanın bu vəsvəsə və yolunu azmaqdan yeganı qurtuluş yolu, Allaha doğru yol tapmaq və onun dərgahında baş əyib ibadət etməkdir; Allah- Taala buyurdur:

«ان عبادى لیس لک علیهم سلطان»[ii]



[i] - Sad surəsi, ayə 83

[ii] - Hicr surəsi, ayə 42

Ətreaflı cavab

Əvvəl Şeytan və cin kəlməsini və cinlə şeytan arasında olan mənanı və beləliklə şeytanın insanı özünə nə qədər tabe etməsini açıqlayaq:

Şeytan və cin kəlməsinin mənası:

"Şeytan" mürtəd və qovulmuş mənasındadır. Bu kəlmə tək mənasında yetmiş bir, və cəm mənasında isə (şeytanlar) on səkkiz dəfə Quranı məciddə gəlmişdir.

Lüğətdə: Təbərsi, Rağib, ibni əsir və digər lüğət alimlərinin nəzərində şeytan kəlməsində olan "N" hərfi kəlmənin öz həriflərindəndir. Yəni kəlmənin əsli "şətənə"- dir. "şətənə" uzaqlaşdırmaq mənasındadır.

(شطن عنه‏اى بَعُد)

Bunun üçün də şeytan xeyirdən uzaqlaşdırılmış deməkdir.[1] Ayə və rəvayətlərdən istifadə olunur ki, şeytan cin tayfasındandır.[2]

Buna diqqət yetirmək lazımdır ki, şeytan ümumi bir addır, amma iblis xüsusi addır. Başqa sözlə desək, şeytan hər bir təkəbbür, tüğyan edən və insanları haqq yoldan çıxardan məxluqa deyilir, istər insan olsun və yaxud insan olmasın. İblis o şeytanın adıdır ki, Adəmi aldatdı və indi də öz dəstəsiylə insanların pusqusunda durur.[3]

Cin kəlməsi

Bu kəlmə igirmi iki dəfə Quran- kərimdə zikr olmuşdur. Cin, lüğətdə örtülü və gizli demək və oddan[4] və yaxud od qarışığından[5] yaradılmışdır.

Qurani kərim cini şüurlu varlıq olaraq və insanların onu dərk etməsindən gizli olmasını bildirir, o da insan kimi məsuliyyət daşıyır və axirətdə diriləcəkdir. O öz istəyiylə Allaha itaət ya üsyan və yaxud mömin və ya müşrik ola bilər.[6]

Molla Sədra cinin mahiyyətini bu cür açıqlayır: "cini bu dünyada hiss edib, qeyb və misal aləmində olan bir varlıq kimi dərk etmək lazımdır. Amma onların bu dünyadakı varlığı, o cür ki, dedik aşkarda olan heç bir cism onlar üçün yoxdur, yalnız ruh onda qərar tapmış bir cismdir ki, Allah o varlığı ona bağışlamışdır. Mümkündür cinin bəzi vaxtlar gözə görünməsi və yaxud görünməməsinin səbəbi, onun lətif və zərif bədəni olsun. Lətif və zərif olduğu zaman normal və əks halda isə özünə görünmə qabiliyyətini götürür. O cür ki, hava çirklənir və buluda oxşadığı zaman gözə görünür və təmizləndiyi vaxt isə bir daha görünmür.[7]

Cin insan kimi ruh və bədəndən (cismdən) ibarət və şüur, iradə və hərəkətə malikdir. Onlardan bəziləri kişi, bəziləri isə qadındır, və övlad sahibi olurlar. İtaət və məsuliyyət daşıyırlar. Onlarında həyatında ölüm və yaşayış və beləliklə iman və küfrə yiyələnirlər.

Cin və şeytan mənasının əlaqəsi:

Şeytan, əsl mənasında vəsf edici məna daşıyır və "şər iş görən" deməkdir.

Quran da da şeytan bu mənada gəlmişdir, amma bəzi vaxtlar iblisin barəsində ümumi mənada və hətta hər bir şər işlə məşğul olan məxluqa ki, "onda mələkə" olmuşdur, deyilir. Quran da bunu təsdiqləyir və mümkündür şeytan cun və yaxud insan olsun.[8]

Şeytanlar arasında cinin xüsusi dərəcəsi var ki, şeytanlıqda ən uca məqamı vardır və o məhz iblisdir. Iblis barəsində çoxlu bəhslər etmişdir. O cümlədən onun cin tayfasından olduğuna təkid edir.[9]

Şeytanın insanlara hakim olması:

İranın qədim dinlərində ihriman şərrin, pisliklərin, afat və zərər verici həşəratların, o cümlədən ilan, əqrəb və başqalarının rəbbi deməkdir. Mümkündür bəzi insanlar belə təsəvvür etsinlər ki, Quranda və islamda olan şeytan, keçmiş iranlıların etiqadı olan əhriman elə bu şeytandır. Bu məhz bir səhvdir çünki şeytan və cin xaliqin işlərində heç bir rol oynamır. Bütün varlığın yaradanı (xaliqi) Allahdır və Allahdan başqa heç bir kəs varlığı yaratmasında yol tapa bilməz; Quran belə bəyənilməz batil fikirləri rədd edərək buyurur:

"و جعلواللَّه شرکاء الجن و خلقهم و خرقوا له بنین و بناتٍ بغیر علم سبحانه و تعالى عما یصفون "[10]

Şeytanın insana hakim olması, əvvəl vəsvəsə ilə pislikləri yaxşı iş kimi göstərib ona dəvət etməsi və yaxud bunun əksinədir.[11]

Bundan başqa insana hakim olmağa heç bir kəsi də bu işləri görməkdə məcbur etmir. Qurani kərimdə nə qədər onların işlərindən xəbər verilirsə, bundan başqası deyildir.[12]

Əlbəttə mələklər və cinlər qüdrət sahibidirlər və insana nazil olması yalnız ölüm vaxtı deyildir. Əgər insan "Allah" deyib öz sözündə payidar olsa, mələklər ona nazil olarlar,[13] cində bir miqdar qüdrətə malikdir. O cümlədən az bir zamanda ağıl dərk etməyən işləri görür, baxmayaraq ki, cinin ağıl qüdrəti zifdir amma onun hərəkəti daha çoxdur, bu qüdrətə malikdir ki, ağır bir yükü ən az bir zamanda bir yerdən başqa bir yerə aparsın. Onun təfəkkürü, güclü və ağıl təfəkkürü deyil və ən yuxarısı xəyal və düşüncədir. Qurani- kərimdən cinin (insan kimi) maddi olması istifadə olunur. Süleyman (ə)- ın dastanında, cin tayfasından olan ifrit iddia edir ki, Süleymanın (ə) məclisi yerdən qalxınca Bilqeysin Taxtını onun üçün gətirəcək,[14]

Həzrət Süleyman o cini təkzib etmədi. Baxmayaraq ki, Quranda cinin o taxtı gətirməsi qeyd olunmamışdır.[15] Cin və şeytanlar mümkündür Qurana qulaq asmaq kimi işlərdə görsünlər.

Şeytanın nüfuz yolu:

Şeytan müxtəlif tərəflərdən insana hücum edir, bəzi vaxt arxadan və yaxud üz- üzə və bir zaman sağdan və bir zaman isə soldan hücum edir.

"ثمّ لآتینهم من بین ایدیهم و من خلفهم و عن أیمانهم و عن شمائلهم "[16]

Hücumdan sonra insana ən yaxın olub əsarətində saxlaması, insanın fikr və xəyallarını ələ almaqdır.[17] Şeytan tez- tez pusqularda durur və biz onlardan bəzilərinə işarə edirik:

1.      Bəzi vaxtlar insanın ibadəti yolunda pusqu qurur ki, insanı bəndəlik yolundan azdırsın, o, çalışır insanı vəhy əsasında olan ibadətdən çəkindirib, öz istədiyi kimi ibadətə məşğul olsun, amma insan ibadət zamanı Allaha bəndəlik etmək üçün bütün işlərini Allahın vəhyi əsasında yerinə yetirir.

2.      Bəzi vaxtlar şeytanın qurduğu pusqu insanın ağıl və düşüncə yolundadır, bir iş görür ki, insan onu Allahın göstərdiklərini dəlil və sübut üzərində təhlil edib yəqinliklə başa düşüb qəbul edincə, şeytan həqiqi dəlil və sübut yerinə dəlilə bənzər dəlillərlə ağıl və təfəkkürdən məhrum edir.

3.      Bəzi vaxt isə şuhud məqamında pusqu qurur, yəni o vaxt ki, insan bu dünyanın həqiqətini o cür ki, var ürəkdən və söz, məna və dəlilə ehtiyacsız onu müşahidədir.

4.      şeytan pusqu qurub həqiqəti olduğu kimi görməyə mane olur və yaxud bu yolu inkar edir. Bəs şeytan əvvəl şühud və ardınca düşüncə və sonra isə rəftarı azdırır.[18]

Ayə və məsumların rəvayətlərindən istifadə olur ki, şeytan və onun qoşunu o şəxslərə yol tapıb öz əsarətləri altında saxlaya bilirlər ki, Allaha bəndəlik yolundan çıxmışlar və qəflət nəticəsində özlərinə pərəstiş edib, şeytanın onlara nüfuz etməsinə macal yaradırlar.

Amma Allahın saleh və xalis bəndələri şeytanın hiylə və əsarətindən amandadırlar. O cür ki, bir çox ayələrdə şeytan özü buna etiraf etmişdir:

"قال فبعزّتک لأغوینّهم اجمعین، الّا عبادک منهم المخلصین "[19]

Şeytanın mücərrəd olması, misal və xəyal olan bir varlıqdır, və ağılı dərk etdiyi bir varlıq deyil. Bunun üçün də insanın ağlına tamami ilə yol tapmadığı üçün onun ağıl qüvvəsinə və düşündüyü işlərdə təsir qoya bilməz. O bu iki mərhələdən heç birinə layiq deyil və bundan aşağıdakı mərtəbədə özünə yer tutur. Bunu da qeyd etmək lazımdır ki, şeytan həmişə pusqudadır və kamil insanlara tamah salır.

Avam camaat cin barəsində çoxlu əfsanələr qoşmuşdurlar və onlardan heç birisi məntiq və ağılla qəbul edilmir. Deyirlər əgər bir isti suyu yerə töksən, onlar evə od vurub yandırarlar; onlar zərərverici, əxlaqsız və kin- küdrətli məxluqdurlar. Amma əgər cinin varlığı mövzusu bu xürafat və əfsanələrdən təmizlənsə, mətləbi tamami ilə qəbul etmək olar; çünki, bütün varlığı görməyimizə dəlil yoxdur, ola bilsin ki, görmədiyimiz məxluqlar həddən artıq çoxdur. Peyğəmbər (s)- dən bizə çatan rəvayətdə gəlmişdir:

«خلق الله الجن خمسة اصناف کالرّیح فى الهواء و صنف حیات و صنف عقارب، و صنف حشرات الارض و صنف کبنى آدم‏علیه السلام الحساب والعقاب.»[20]

O cür ki, olmuş hadisə və tarixdən istifadə olur, keçmişdən indiyədək bir çox insanların ürəkləri cinə qarşı təsəvvür etdikləri bu qorxunc əfsanələrlə doluymuş, elə ki, bir dəstə tamamıyla onu inkar edib, əfsanə olduğundan başqa bir şey bilmirlər amma başqa bir tərəfdən isə bəzilərinin zehinləri bu qorxunc əfsanələrlə doludur bunu demək olar ki, hər iki dəstə öz həddindən çıxmışdır. İslam dini onun həqiqətini isbatlayıb, qorxunc təsəvvürləri isə islah edir. İnsanların fikrində olan o xürafat və səhv fikirləri onların qəlbindən silir və ürəkləri o qorxuların əsarətindən qurtarır.

Buna görə də Quranda bir surəni onun (cinin) xüsusiyyətlərinə ixtisas vermişdir.[21]

Bu nöqtəni nəzərdən qaçırmayaq ki: Dünyanın nəzmində, bütün əşyaların varlığı istər mələk, cin, insan və başqa varlıqlar. Hiss olunan və olunmayanlar. Allah tərəfindəndir və onların təsir qoymasında Allahın izniilə və müəyyən bir ölçüdədir. Allah Taala Qurani kərimin nurani kəlamlarında bunu nəzərə çatdırır ki, heç bir varlığın istər maddi və yaxud maddi olmasın müstəqilliyi yoxdur, həyat və ölüm, xeyir və ziyan və sair hamısı Allahın qüdrətindəndir. İnsan heç vaxt onu unutmamalı və ona təvəkkül edib, pənah aparmalıdır; belə bir halda heç bir varlıq ona zərər verə bilməz.

«ا... و لیس بضارّهم شیئاً الا باذن الله»[22]

Cin və insan əhlindən olan şeytanlar barəsində də xəbərdarlıq edib buyurur: Olmaya onlara tərəf meyl göstərirsiniz, şeytan Allahın düşmənidir və sizin də aşkara düşmənlərinizdir. Şeytan özü and içib ki, insanları yolundan azdırsın. Əlbəttə şeytanın qüdrəti onun vəsdvəsəsi çərçivəsindədir və heç vaxt insanın ixtiyarını əldən ala bilməz. Bəli şeytanın fikirləri, nəfsi əmmarənin ətrafındadır və həqiqətdə nəfsi əmmarə şeytanın insanlara nüfuzu üçün bir amil hesab olunur. "və biz insanı yaratdıq və bilirik ki, onun nəfsi ona necə vəsvəsə edir. Və biz onun şax damarından ona yaxınıq"[23] o cür ki, Allah – Taala buyurur: "Həqiqətən sən mənim bəndələrimə hakim ola bilməzsən yalnız yolunu azmış insanlar ki, səndən itaət edirlər."[24]

Mütaliə üçün mənbələr:

1.     Fəraib və əcaibul- cin, Bədrəddin ibni Abdullah əlşəbli, tərcümə və təhlil və təhqiq İbrahim Məhəmmədəl cəmal.

2.     Cin və şeytan, Əli rza Ricali, Tehran, nəşre nübuğ.

3.     Əl- cin fil kitab vəl- sünnət, edad zar ibni şah Zadin, Beyrut 1996

4.     Əl- cin fil Quran vəl- sünnət, Əbdül Əmir Əli Məhənna, Beyrut, çap 1992

5.     Əl- cin bəynə Əl- işarətil Quraniyyə və elmul fizya, Əbdül Rəhman Məhəmməd Əl Rəfail, çap 1997

6.     Nəmayeye: Şeytan, fereşte ya cin.



[1] - Qərəşi, Seyyid Əli Əkbər, Qamusa Quran, vajeye şətənə.

[2] - Kəhf sürəsi, ayə 51, "فسجدوا الا ابلیس کان من الجن"

[3] - Məkarim Şirazi, Nasir, Təfsiri numune, cild 29, səh 192

[4] - Hicr surəsi, ayə 27, " والجانَّ خلقناه من قبلُ من نارالسموم"، و جان را از پیش، از آتش زهرآگین آفریدیم."

[5] - Ər- rəhman, surəsi, ayə 15

[6] - Qamuss Quran, vajeye cin.

[7] - Abbasi, İbrahim. Dastanhaye şeqeft dər bareye cin, səh 25

[8] - Ənam susəsi, ayə 112

[9] - Kəhf surəsi, ayə 50, Bax: Misbah Yəzdi, Məhəmməd Təqi, Məarife- Quran, səh 289

[10] - Ənam Surəsi, ayə, 100

[11] - İbrahim, 22, "«ماکان لى علیکم من سلطان الاّ ان دعوتک...»" bir çox ayələrdən istifadə olur ki, başqa işlərdə şeytanın vəsvəsəsindən amanda qalmır. O cümlədən: pis işlərə zinət vurmaq. Vədə vermək bir işi yaddan çıxarmaq və sair.

[12] - Qamuse Quran. Vajeye şeytan.

[13] - Fussilət surəsi, ayə 30

[14] - Nəml surəsi, ayə 30- 40

[15] - Cavadi Amili, Abdullah, Təfsirie mozui. cild 1, səh 119

[16] - Əraf surəsi, ayə 17

[17] - Təsnim, cild 3, səh 393

[18] - Təfsire mövzuyi, cild 12, səh 400

[19] - Sad surəsi, ayə 83

[20] - Məkarim Şirazi, Nasir, Təfsir nümunə, cild 29, səh 157, Biharul- ənvar, cild 60, səh 168

[21] - Seyyid Qütb, Təfsir fi zülalil- Quran, cild 6, səh 27- 28

[22] - Mücadilə surəsi, ayə 10

[23] - Qaf surəsi, ayə 16 (Məhəmməd Mehdi Fuladvənd, Qurani kərimin tərcüməsi)

[24] - Hicr surəsi, ayə 42, (Məhəməd Mehdi Fuladvənd, Qurani kərimin tərcüməsi)

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • 12 yaşlı oğlan uşağı camaat namazında kişilər ilə bir cərgədə dura bilərmi?
    6257 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/02/07
    Uşaqların və yeniyetmələrin məscidlərdə və camaat namazında hazır olmaları onların namaza olan əlaqəsinin artmasına səbəb olan halda maneəsi yoxdur. Bəlkə onları gətirmək müstəhəbdir.[1] Amma görəsən həddi büluğa çatmayan, yaxşını pisdən ayıran şəxsin camaat namazının cərgələrində hazır olması, başqa namaz qılanların namazına maneə yaradırmı? İki şəkli vardır:
  • Qədir hədisini isbat edən hansı sənəd və mənbələr vardır?
    6281 Qədim kəlam 2012/06/23
    Qədir hadisəsi və o gündə Əli (əleyhis-salam)-ın Peyğəmbər (səlləllahu əleyhi və alih)-in canişini və xilafəti ünvanı ilə təqdim edilməsi elə əzəmətli bir hadisədir ki, o tarixi hadisəni səhabələrdən 110 nəfər nəql etmişlər. Əlbəttə, bunun mənası o deyildir ki, o həzrətin bu xütbəsinə şahid olan böyük sayılı camaatın ...
  • Allah rəsulunu (s) yuxuda necə görmək olar?
    19960 Əməli əxlaq 2011/06/19
    Məfatiuhl cinanda, İlahi övliyaları yuxuda görmək üçün zikrlər və əməllər qeyd olunubdur. Amma diqqət etmək lazımdır ki, bu yollar təklikdə istədiyin şəxsi yuxuda görmək üçün kafi səbəb deyil. Yəni, belə deyil ki, hər kəs onlara əməl etməklə Peyğəmbər (s)- i yuxuda görəcək. Çünki bu mühüm işin, günahları tərk ...
  • Aya Şeyx Müfid və Şeyx Səduq Həzrəti Möhsinin şəhadətini qəbul ediblərmi?
    8670 شهادت زهرا س و مرقد ایشان 2013/12/16
    Şiə məzhəbinin böyük bir hissəsi bunu qəbul edir ki, Həzrət Fatiməyi Zəhra (s) şəhadətindən əvvəl hamilə olmuş və Möhsün adlı övladı O həzrətin evinə hücum olunan hadisə səbəbindən siqt olmuşdur. O cümlədən bəzi Əhli Sünnət mənbələrində də həzrət Möhsünün şəhadətinə işarə olunmuşdur.[1] Lakin şeyx ...
  • Əhli-beytin (əleyhimus-salam) yerə məxsus olan məqamları onların mələkuti və cəbəruti məqamları ilə hansı nisbətdədir?
    6274 Nəzəri irfan 2012/04/09
    Məsumların (əleyhimus-salam) rəvayətlərdə də qeyd olunan yüksək məqamlarının bəzisinə diqqət yetirməklə mülahizə edirik ki, maddi dünyanın tutumu məhdud olduğuna görə bu məqamlardan bəziləri bu dünyada gerçəkləşə, büruz edə bilməz və bu dünyaya sığmaz. Məsələn, imamın ilahi sifət olan xilafət ünvanı ilə “bütün vücud aləminə əhatə” məqamı kimi. ...
  • Hansı şərtlər daxilində dua mütləq qəbul olunur?
    25478 Əməli əxlaq 2011/03/06
    “Dua” kəlməsi çağırmaq, hacət istəmək, kömək diləmək mənasınadır və bəzən ümumi şəkildə “çağırmaq” nəzərdə tutulur. Termində isə, dua Allah-taaladan hacət istəmək mənasınadır. Quranda “dua” və bu kökdən alınan kəlmələr təqribən 13 mənada işlədilmişdir.Dua bir növ ibadət olduğundan, sair ibadətlər ...
  • Allah-taala Quranda buyurur ki, qadağan olunmuş meyvədən yedikləri zaman Adəmlə Həvvanın övrətləri aşkar oldu. Allah onları cahil yaratmışdımı və onlar qadağan olunmuş meyvədən yeməklə öz eyiblərindən agah oldular?
    11655 Qədim kəlam 2012/04/09
    Bəzi dinlərdə Adəmlə Həvvanın hadisəsində deyilir ki, Allahın qadağan etdiyi meyvədən yedikdən sonra övrətləri onlara aşkar oldu. Bu hadisə ilə əlaqədar Quranda olan ayələri iki hissədə araşdırmaq olar: Birinci hissə bizim külli bəhsimiz barəsindədir. İkinci hissə isə “bəda” – “yəbdu” kökündən alınan və aşkar olmaq mənasına işlənən, ...
  • Təşəhhüd və salam halında hansı əməllər müstəbdir?
    8713 Təşəhhüd və salam 2015/04/19
    Namazın salam və təşəhhüdündə müstəhəb sayılan əməllər aşağıdakılardır: Təvərrük halında oturmaq, Yəni namaz qılan adam sol budu üstə otursun, və sağ ayağının üstünü sol ayağının üzərinə qoysun. Təşəhhüddən sonra desin: “Əlhəmdulillah” ya da desin “Bismillah və billah vəlhəmdu lillahı və xəyrul əsmai ...
  • Buda dini, ilahi din olubdurmu?
    7129 Qədim kəlam 2010/12/05
    Bəziləri deyirlər: Buda ilahi peyğəmbərdir və onun dininin ilk əsasları vəhydən qaynaqlanır. Baxmayaraq ki, sonradan böyük təhrifə düçar oldu. Bu nəzəriyyə iki dəlilə əsasən qəbul oluna bilər. 1)- Qədimi buddizmin təlimlərinə diqqət etmək: Tarixin ona verdiyi təsir, peyğəmbərə məxsusu bir təsirdir. O yanmış Buda, camaatın nicat, ...
  • "Əl- həmdu lillahi rəbbil- aləmin" «الحمد لله رب العالمین» barəsində İmam Həsən Əsgərinin (ə) təfsiri nədir?
    10915 Təfsir 2012/02/15
    İmam Həsən Əsgərinin (ə) təfsiri, o həzrətə nisbət verilir ki, bəzi səbəblərə görə bəziləri bu nisbəti yəqini bilmirlər. Bu təfsirdə, Fatihətul- kitab" (Həmd) və "Bəqərə" 282- ci ayəyədək, rəvayət formasında təfsir olubdur ki, Quran elmləri terminində ona "məsur" təfsir deyilir.Hər halda, İmam Əsgəri (ə) "Əl- həmdu lillahi ...

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    163355 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    156494 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    118197 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    110624 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    101540 Nizamlar hüquq və əhkam 2015/06/29
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    91885 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    53714 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Salam "Əmmən yucibul- muztər" امّن یجیب المضطرّ duası harada gəlibdir?
    46834 Əməli əxlaq 2012/09/10
    "Əmmən yucibul- muztərrə iza dəahu və yəkşifus- su" « أَمَّنْ يُجيبُ الْمُضْطَرَّ إِذا دَعاهُ وَ يَكْشِفُ السُّوء » cümləsi Quranda Nəml surəsinin 62- ci ayəsində gəlibdir. Buyurur: "Əli hər yerdən üzülüb darda qalan birisi ona dua etdiyi zaman onun duasını qəbul buyuran".
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    44244 Nizamlar hüquq və əhkam 2014/05/22
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...
  • Hansı yolla göz dəymənin (nəzərin) qarşısı alınır?
    43565 Təfsir 2011/11/03
    Göz dəymə insanın nəfsində olan qəsirdən irəli gəlir və bunun üçün də ağıl dərk edən bir dəlil yoxdur. Bəlkə çox hadisələr vardır ki, göz dəyməylə baş vermişdir. Mərhum Şeyx Abbas Qumi göz dəymənin uzaq olması üçün qələm surəsinin 51- ci ayəsini sifariş etmişdir. Bu ayənin nazil olmasını nəzərə ...