Ətraflı axtarış
Baxanların
12110
İnternetə qoyma tarixi: 2011/11/24
Sualın xülasəsi
Nə üçün pendir yemək məkruhdur?
Sual
Mümkünsə, pendirin nə üçün məkruh olmasını bizə izah edin.
Qısa cavab

Hikmət sahibi olan Allah-taala Öz bəndələri üçün nəzərə çarpacaq böyük faydası olan şeyləri vacib, onlar üçün ciddi zərər və fəsadı olan şeyləri isə haram və ya məkruh etmişdir. Pendir barəsində məsumlardan nəql olunan rəvayətlərin məcmusundan aydın olur ki, onu təklikdə yeyildikdə məkruhdur, lakin qoz ləpəsi ilə birlikdə yeyildiyi zaman zərəri olmadığından, məkruh sayılmır.

Diqqət yetirmək lazımdır ki, yeyinti sənayesində və tibb elmində pendirin təklikdə yeyilməsinin zərərlərinə işarə edilmişdir.

Ətreaflı cavab

Mütəal Allah bütün bəndələrinə qarşı həddindən artıq mehribandır; hər hansı bir şeyi onlara vacib etməsinin səbəbi həmin şeydə mövcud olan çoxlu mənfəət və faydalar, hər hansı bir şeyi də onlara haram etməsinin səbəbi onda mövcud olan ciddi zərərlərdir. Həmçinin, bir şeyin məkruh olduğunu buyurması da onda mövcud olan nisbi zərərlərə görədir ki, haramda olan zərərin həddinə çatmır. Pendir də həmin qəbildəndir.

Pendirlə əlaqədar məsumlardan nəql olunan rəvayətlər üç qisimdir:

1. Bəzi rəvayətlərdə “onu yeyin” deyə buyurulur. Məs; İmam Baqir (əleyhis-salam) buyurmuşdur: “Pendir (dadlı) bir yeməkdir ki, mən onu yeməyi xoşlayıram.”[1]

2. Bəzi rəvayətlərdə deyilir ki, pendir yeməyin zərəri vardır, çünki insanın arıqlamasına səbəb olur.[2]

İmam Riza (əleyhis-salam) buyurur: “İki şey mədəyə daxil olarsa, onu korlayıb xarab edər: pendir və köhnə ət.”[3]

İmam Sadiq (əleyhis-salam) bir neçə şeyin xassələrini bəyan edərkən buyurmuşdur: “İki şey ziyandır və onda fayda yoxdur: qalmış, qurumuş ət və pendir.[4]

3. Bəzi rəvayətlərdə də deyilir ki, pendir və qoz ləpəsi təklikdə yeyilsə xəstəliyə və zərərə səbəb olur. Amma bu ikisi birlikdə yeyilsə, nəinki zərəri yoxdur və məkruh deyildir, üstəlik çox faydalı bir yeməkdir. Rəvayətlərdə bu iksinin birlikdə yeyilməsi “şəfa” təbiri ilə qeyd olunur.[5]

İmam Sadiq (əleyhis-salam) buyurur: “Pendir və qoz ləpəsi birlikdə şəfadır, (amma) hər biri təklikdə yeyildikdə xəstəlikdir.”[6]

Bu rəvayətlərin məcmusuna diqqət yetirməklə nəticə almaq olar ki, pendiri təklikdə yemək məkruhdur, lakin qoz ləpəsi ilə birlikdə yeyildiyi zaman zərəri olmadığından məkruh da deyildir.

Yeyinti sənayesində və tibb elmində də bu iki şey barəsində deyilir:[7]

1. Pendir sıxılmış (preslənmiş) bir qidadır və onu ətdən hazırlanmış yeməklərin əvəzinə istifadə etmək, yaxud dəyəri (enerjisi) az olan yeməklərlə qarışdırıb yemək lazımdır. Pendiri desert  kimi yeyəndə gərək yüngül yeməyin axırında olsun. Desert ağır yeməklərlə birlikdə olmamalıdır ki, mədə onu həzm edəndə təzyiqə məruz qalmasın.[8]

Mədə narahatlığı olan adamlar qoz ləpəsini təklikdə yeməkdən ehtiyat etməlidirlər. Belə insanlar üçün qoz ləpəsi ilə pendiri birlikdə yemək münasibdir.[9]

2. Pendirin təbiəti soyuqluqdur və gec həzm olunur. O, mərzə və qoz ləpəsi ilə birlikdə yeyilərsə, kökəlməyə və dərinin yumşalmasına səbəb olur.[10]

3. Pendir bədənə çox yavaş-yavaş sorulur və həzm olunur, iştahanı azaldır. İsti təbiətə və iltihablı mizaca malik olan insanlar üçün onun ziyanı azdır. Bunun əksinə olaraq, soyuq təbiətli və bəlğəmli insanlar üçün ondan müntəzəm surətdə istifadə edilməsi ziyanlıdır. Pendir bəzi mizaclarda çox şiddətli qulunc yaranmasına səbəb olur. Bu da bağırsağın bağlanması və ya “ilaus” adlı xəstəliyə səbəb olur.[11]

4. Pendirdə kalsium, qozda fosfor vardır

Pendirdəki kalsiumun həzm olunub bədənə sorulması üçün fosfora ehtiyaclıdır. Əgər o, qoz ləpəsi ilə birlikdə yeyilməsə qanda mövcud olan kalsium beyindəki fosforun bir miqdarını aradan aparır, nəticədə zehnin zəiflənməsinə səbəb olur.

Buna əsasən, gecə vaxtı, yəni şam yeməyi əvəzinə pendirlə qoz ləpəsini yeyin. Çünki kalsiumla fosforun bədənə sorulması üçün ən yaxşı vaxt gecədir.[12]

Bir nəfər İmam Sadiq (əleyhis-salam)-dan pendirin faydası barəsində soruşduqda həzrət buyurdu: “O, zərərə səbəb olur və faydası da vardır.”

Həmin kişi gecə vaxtı imamın yanına gəldikdə gördü ki, o həzrət şam yeməyi üçün oturmuşdur. Qabağında pendirlə dolu bir qab vardır. O kişi heyrətə düşüb dedi: “Siz sübh çağı mənim pendir yeməyimi məzəmmət etdiniz, amma indi özünüz süfrəyə qoymuşsunuz?!”

Həzrət buyurdu: “Sübh çağı pendir yemək bəyənilmir (məkruhdur), amma axşam üstü yaxşıdır. Bunu da bil ki, cinsi qüvvəni artırır.”[13]

5. Pendirdə “tiramin” adlı bir maddə vardır ki, onun normadan çox miqdarı zehnin kütləşməsinə səbəb olur. Bu maddənin təsirini aradan aparmaq üçün bədəndə müxtəlif anzimlər (hormonlar) ifraz olunur. Bu anzimlərin təsirlərini gücləndirmək üçün bədəndəki misin miqdarını artırmaq lazımdır. Onun da ən yaxşı yolu pendirlə birlikdə mislə zəngin olan qoz ləpəsini birlikdə yeməkdir.



[1] “Kafi”, 6-cı cild, səh. 339:

مُحَمَّدُ بْنُ یَحْیَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَى عَنِ ابْنِ مَحْبُوبٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سُلَیْمَانَ قَالَ سَأَلْتُ أَبَا جَعْفَرٍ ع عَنِ الْجُبُنِّ فَقَالَ لِی لَقَدْ سَأَلْتَنِی عَنْ طَعَامٍ یُعْجِبُنِی ....

[2] “Kafi”, 6-cı cild, səh. 7, hədis 315:

عَنْهُ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ رَفَعَهُ قَالَ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع ..... وَ اللَّذَانِ یَضُرَّانِ مِنْ کُلِّ شَیْ‏ءٍ وَ لَا یَنْفَعَانِ مِنْ شَیْ‏ءٍ فَاللَّحْمُ الْیَابِسُ وَ الْجُبُنُّ قُلْتُ جُعِلْتُ فِدَاکَ ثَمَّ قُلْتَ یَهْزِلْنَ وَ قُلْتَ هَاهُنَا یَضُرَّانِ فَقَالَ أَ مَا عَلِمْتَ أَنَّ الْهُزَالَ مِنَ الْمَضَرَّةِ

[3] “Biharul-ənvar”, 66-cı cild, səh. 104

[4] “Vəsailuş-şiə”, 17-ci cild, səh. 39

[5] “Biharul-ənvar", 62-ci cild, səh. 294

[6] “Kafi”, 6-cı cild, səh. 340:

مُحَمَّدُ بْنُ یَحْیَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنِ ابْنِ مَحْبُوبٍ عَنْ عَبْدِ الْعَزِیزِ الْعَبْدِیِّ قَالَ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع الْجُبُنُّ وَ الْجَوْزُ إِذَا اجْتَمَعَا فِی کُلِّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا شِفَاءٌ وَ إِنِ افْتَرَقَا کَانَ فِی کُلِّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا دَاءٌ

[7] Əhməd Əmin Şirazi, “İslam və dərmansız müalicə”

[8] “Nə yemək və bişirmək lazımdır?” kitabı, səh. 251

[9] “Rüşd” elm jurnalı

[10] “Məxzənul-ədviyə, “c” hərfi

[11] “Əvvəlin danişgah”, 6-cı cild, səh. 256

[12] Yenə orada, səh. 227

[13] "Biharul-ənvar", 66-cı cild, səh. 106

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    110010 Nizamlar hüquq və əhkam
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    83686 Əməli əxlaq
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    61875 Nizamlar hüquq və əhkam
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    45281 Nizamlar hüquq və əhkam
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    34345 Hədis elmləri
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    31056 Nizamlar hüquq və əhkam
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    23648 Əxlaq fəlsəfəsi
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...
  • islam sözünün mənası Ali- imran surəsinin 19- cu ayəsinə əsasən nədir?
    23360 Təzə kəlam
    İslam sözü lüğətdə "Allahın" müqabilində kamil surətdə təslim olmaq" deməkdir. Yəni heç bir qeyd və şərt olmadan ilahi qanunlara tabe olmaq. Din deyəndə isə "bəşəriyyətin bütün hallarda (ictimai və fərdi) ilahi qanunlara əsaslanması və Allahla insanların rabitəsi" başa düşülür. Bu səbəbdəndə bütün əsrlərdə peyğəmbərləri qəbul etmək onların gətirdiyi dinə (qeyd- ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    22769 Nizamlar hüquq və əhkam
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Dünyanın ilk yaranmasını təşkil edən maddə nədir, Quran və hədislərin bu mövzuda nəzəri nədir?
    21358 Qədim kəlam
    Təbiət şünas alimlərinin bu mövzuda olan dəqiq nəzəriyyələri budur ki, varlığın ilk maddəsini təşkil edən ünsürlar bunu isbat edir ki, əslində fəzada dağılmış "sedyom"- ların təşkil olmasıyla yaranmışdır. Bu maddə uzun zamanlardan təqribiylə 13 milyard il şiddətli partlayış nəticəsində, hissələr və qismətlərə bölünmüşdür, günəş, ulduzlar, göy (səma) yer və...özlərinə məxsus ...