Ətraflı axtarış
Baxanların
3652
İnternetə qoyma tarixi: 2012/02/12
Sualın xülasəsi
Elə ki, Allah- Taala maddi şeyləri mütləq heçdən (yoxluqdan) yaratdı, bu mənayadır ki, onun qüdrəti maddi şeyin şəkli, forması və qüdrətində əks olunubdur?
Sual
Elə ki, Allah- Taala maddi şeyləri mütləq heçdən (yoxluqdan) yaratdı, bu mənayadır ki, onun qüdrəti maddi şeyin şəkli, forması və qüdrətində əks olunubdur?
Qısa cavab

Bəli, yoxluqdan xəlq olma (vücuda gəlmə) o manayadır. Çünki yoxluq bir şey deyil ki, Allah ondan xəlq edə. Rəvayətlərdə də bu mətləbə işarə olunubdur ki, Allahın mütləq olan qüdrəti başqa İlahi sifətlər ilə birləşib və məxluqatı yoxluqdan yaratdı. Bu birliyin dərki bizim elmimizin dairəsindən xaricdir. Həqiqətdə, bu məxluqat Allahın mütləq qüdrətinin əksi və güzgüsüdür.

Rəvayətlərdə bu "əks olunma"[1] termininə "sifətin baş verməsi" kəlməsi ilə işarə olunubdur:

"Allah Taala əvvəldən bizim yaradan olub. Elm onun zatı olub, bir halda ki, heç bir məlum olmayıb; eşitmək onun zatı olub, bir halda ki, eşitməli bir şey olmayıb; görmək onun zatı olub, bir halda ki, görməli bir şey olmayıb; qüdrət onun zatı olub, bir halda ki, heç bir mümkün olmayıb. Elə ki, əşyanı yaratdı və o əşyalar məlum oldular onun elmi məlumda, eşitməyi eşidiləsi şeylərdə, görməyi görüləsi şeylərdə və qüdrəti mümkündə reallaşdı".[2]

Yəni Allah- Taala, mütləq olub, onun zatında sifətlər arasında heç bir fərq yoxdur və zat cəhətindən bizim üçün tanına deyil, amma məxluqat yoxluqdan xəlq olandan sonra, onun bu məxluqatı, nişanələr ünvanında onun təcəllisi və əksi olublar ki, Allah- Taala bu nişanələr vasitəsilə tanına. Qüdsi hədisdə də Allah- Taalanın dilindən belə nəql olubdur:

«کنت کنزاً مخفیاً فاحببت أن أعرف فخلقت الخلق لکی أعرف»[3]

Mən gizlin bir xəzinə idim, tanınmaq istədim və tanınmağım üçün xəlq etdim.

Bu sualın ətraflı cavabı yoxdur.



[1] - Əks olma, irfani terminlərdə həmin təcəlli mənasınadır.

[2] - Kuleyni, Əl- kafi, cild 1, səh 107, Darul- kutubil- İslamiyyə, Tehran, 1365 hicri şəmsi.

«عَنْ أَبِی بَصِیرٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع یَقُولُ لَمْ یَزَلِ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ رَبَّنَا وَ الْعِلْمُ ذَاتُهُ وَ لَا مَعْلُومَ وَ السَّمْعُ ذَاتُهُ وَ لَا مَسْمُوعَ وَ الْبَصَرُ ذَاتُهُ وَ لَا مُبْصَرَ وَ الْقُدْرَةُ ذَاتُهُ وَ لَا مَقْدُورَ فَلَمَّا أَحْدَثَ الْأَشْیَاءَ وَ کَانَ الْمَعْلُومُ وَقَعَ الْعِلْمُ مِنْهُ عَلَى الْمَعْلُومِ وَ السَّمْعُ عَلَى الْمَسْمُوعِ وَ الْبَصَرُ عَلَى الْمُبْصَرِ وَ الْقُدْرَةُ عَلَى الْمَقْدُورِ»

[3] - Qazi Nurullah Şuştəri, Ehqaqul- həqq, cild 1, səh 431, Məktəbətu Ayətullahil- Mərəşi, Qum, 1409 hicri qəməri.

Ətreaflı cavab

Bu sualın ətraflı cavabı yoxdur.

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • “Seyid” ilə “Mir” in fərqi nədir
    1779
    Əziz oxucu! “Mir” kəlməsi “Əmir” kəlməsinin qısaldılmış formasıdır. Bəzən “seyid” kəlməsinin sinonimi kimi və bəzən də “Mirza” (Mirza o şəxsə deyilir ki, anası seyiddir amma atası yox.) mənasında işlədilir. Bu səbəbdən bu kəlmənin işləndiyi yerə və seyid ilə əlaqəsinin növündən asılı olaraq, mənası dəyişir. ...
  • Quranın adları hansılardır?
    8927 Quran elmləri
    Quran üçün çoxlu adlar qeyd olunub ki, onların yalnız bəzisi müsəlmanlar arasıbda məşıhurdur. Quranın adları olaraq işlədilən bəzi kəlmələr, Quranda Quranın sifəti kimi zikr olubdur. Ad və sifəti müəyyənləşdirməkdə olan nəzər müxtəlifliyinə görə, Quran elmləri alimləri arasında Quranın adlarının sayı və zikri barəsində çoxlu nəzər müxtəlifliyi var. Məcməül- bəyan ...
  • Həzrət Zəhranın (salamullahi ələyha) şəxsiyyətinin hansı cəhətləri var?
    3986 Məsumların (Əleyhimussəlam) sirəsi
    Həzrət Zəhranın (salamullahi ələyha) şəxsiyyətinin müxtəlif əzəmətli cəhətləri var ki, onu bütün genişliyi ilə yalnız, çox dərin təhqiqat, təfəkkür və araşdırmadan sonra ələ gətirmək olar. O Həzrətin mənəviyyat və ilahiyyat sahəsindəki elm, rəftar, əxlaq və siyasi mübarizələri araşdırmaqla hədəfimizə çata bilərik. Şiə və sünnü alimlərinin kitablarının təsdiqinə ...
  • Үсулиддиндә әдаләтдән мәгсәд нәдир?
    4738 Qədim kəlam
    Кәлам елминдә әдаләт бәһси ҝениш мәнада арашдырылыр вә тәриф олунур. Амма, алимләр арасында (хүсусилә, имамијјә илә мөтәзилә) әдаләт бәһсиндә ән чох ихтилафлы мәсәлә һәр бир шәхсә мүкафат вә ҹәза верилмәсиндә онун һаггынын нәзәрә алынмасы зәрурәтидир.Әшаирә мәзһәбиндән оланлар әдаләт бәһсиндә бу нәзәријјәни ...
  • Sair səma cisimlərində və kürələrdə canlı varlıqların olması barəsində İslamın nəzəri nədir?
    4252 Təfsir
    Başqa göy cisimlərində və ya kəhkəşanlarda canlı və yaxud ağıllı varlıqların olub-olmaması bəşəriyyəti maraqlandıran suallardan biridir, lakin indiyə qədər onlara lazımi cavab tapmamışlar. Quranın bəzi ayələrində asimanda canlı varlıqların olmasına işarə edilir. O cümlədən:
  • İki bacıyla bir vaxtda həyat qurmağın haram olmasının fəlsəfəsi nədir?
    4291 Fiqh
    Бу суалын хүласә ҹавабы јохдур. Изаһлы ҹавабы сечин. ...
  • Məsihilərlə evlənməyin şərt və hökmləri hansıdır?
    3706 Nizamlar hüquq və əhkam
    İslam nəzərindən, məsihilər kitab əhlindəndirlər. Şiənin təqlid mərcələrinin nəzərinə əsasən, müsəlman qadın onlarla evlənə bilməz. həm daimi evlilik həm də müvəqqəti evlilik. Müsəlman kişi də kitab əhlindən olmayan kafir qadınlarla daimi ya müvəqqəti evlənə bilməz. Amma müsəlman kişilərin kitab əhli qadınlarıyla müvəqqəti evlənməsi barəsində möhkəm nəzər icazəli olma və daimi ...
  • Hədis elmində Şazz və müəllil hədis hansı məna da işlədilir?
    3172 Hədis elmləri
    Şazz hədis: O rəvayətə deyilir ki, bir sənədi olsun, amma rəvayəti nəql edənlərin hamısı siqə (inanlmış və dürüst) insanlar olsun. Lakin mətn baxımından məşhurun nəql etdiyi rəvayətlə müxalif olsun. Şazz rəvayətə Nadir rəvayətdə deyilir[1]. Fiqh elmində Şazz adı çox vaxtı o ...
  • Quranda nəsx (ayənin ləğv olunması) mümkündürmü?
    3665 Quran elmləri
     Quranayəsininmütəvatir (dalbadalgələnhədis) vəqətiicmailələğvolunması (nəsx) ...
  • Əbu Əli Sina nə üçün məntiq kitabında sıralamanı əvəz etdi?
    3951 İslam fəlsəfəsi
    İbn Sina məntiqdə iki növ yenilik etmişdir:1.             Məntiq məsələlərində yenilik2.             Məntiqin yazılış quruluşunda yenilikİkinci növ yenilik məntiqin yazılışında onun iki düşüncə tərzinə dəlalət edir. Birinci düşüncə məntiqin bəzi məsələlərinin ...

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    111852 Nizamlar hüquq və əhkam
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    85204 Əməli əxlaq
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    64064 Nizamlar hüquq və əhkam
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    47238 Nizamlar hüquq və əhkam
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    34958 Hədis elmləri
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    34231 Nizamlar hüquq və əhkam
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    24342 Əxlaq fəlsəfəsi
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...
  • islam sözünün mənası Ali- imran surəsinin 19- cu ayəsinə əsasən nədir?
    23667 Təzə kəlam
    İslam sözü lüğətdə "Allahın" müqabilində kamil surətdə təslim olmaq" deməkdir. Yəni heç bir qeyd və şərt olmadan ilahi qanunlara tabe olmaq. Din deyəndə isə "bəşəriyyətin bütün hallarda (ictimai və fərdi) ilahi qanunlara əsaslanması və Allahla insanların rabitəsi" başa düşülür. Bu səbəbdəndə bütün əsrlərdə peyğəmbərləri qəbul etmək onların gətirdiyi dinə (qeyd- ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    23442 Nizamlar hüquq və əhkam
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Dünyanın ilk yaranmasını təşkil edən maddə nədir, Quran və hədislərin bu mövzuda nəzəri nədir?
    21699 Qədim kəlam
    Təbiət şünas alimlərinin bu mövzuda olan dəqiq nəzəriyyələri budur ki, varlığın ilk maddəsini təşkil edən ünsürlar bunu isbat edir ki, əslində fəzada dağılmış "sedyom"- ların təşkil olmasıyla yaranmışdır. Bu maddə uzun zamanlardan təqribiylə 13 milyard il şiddətli partlayış nəticəsində, hissələr və qismətlərə bölünmüşdür, günəş, ulduzlar, göy (səma) yer və...özlərinə məxsus ...