Ətraflı axtarış
Baxanların
14407
İnternetə qoyma tarixi: 2012/02/15
Sualın xülasəsi
"Əl- həmdu lillahi rəbbil- aləmin" «الحمد لله رب العالمین» barəsində İmam Həsən Əsgərinin (ə) təfsiri nədir?
Sual
Əl- həmdu lillahi rəbbil- aləmin" «الحمد لله رب العالمین» barəsində İmam Həsən Əsgərinin (ə) təfsiri nədir?
Qısa cavab

İmam Həsən Əsgərinin (ə) təfsiri, o həzrətə nisbət verilir ki, bəzi səbəblərə görə bəziləri bu nisbəti yəqini bilmirlər. Bu təfsirdə, Fatihətul- kitab" (Həmd) və "Bəqərə" 282- ci ayəyədək, rəvayət formasında təfsir olubdur ki, Quran elmləri terminində ona "məsur" təfsir deyilir.

Hər halda, İmam Əsgəri (ə) "Əl- həmdu lillahi rəbbil- aləmin" «الحمد لله رب العالمین» təfsirində, Allahın sitayişi saysız nemətlərinə görə, varlıqlardan himayə, İmam Əli (ə)- ın İmamət və vilayətini qəbul etmək vəsaitini ilə şiənin üstünlüyü kimi məsələlərə işarə edib və bütün bu nemətlərə görə Allaha təşəkkür etməyin lazımlığını buyurub. Dedi: "Əl- həmdu lilahi- rəbbil- aləmin" «الحمد لله رب العالمین» .

Ətreaflı cavab

İmam Həsən Əsgəri (ə)- ın təfsiri, o həzrətə nisbət verilir ki, bəzi səbəblərə görə, bəziləri bu nisbəti yəqini bilmirlər.[1] Bu təfsirdə, "Fatihətul- kitab" (Həmd) və "Bəqərə" 288- ci ayəyədək, rəvayət formasında təfsir olubdur ki, Quran elmləri terminində ona "məsur" təfsir deyilir.[2]

Hər halda "Əl- həmdu lillahi rəbbil- aləmin" «الحمد لله رب العالمین» ayəsi barəsində İmam Həsən Əsgəri (ə)- ın təfsirinin xülasəsi belədir:

"Əl- həmdu lillahi «الحمد لله» yəni Allah bəndələrinəverdiyi bəzi nemətləri, qısaca onlara tanıtdırıbdır. Bu ona görədir ki, bəndələr onları ətraflı şəkildə tanımağa qadir deyillər. Çünki onun nemətləri o qədər çoxdur ki, nə samaq olar, nə də tanımaq. Ona görə də onlara buyurdu: Deyin: "Əl- həmdu lillah."[3]

Davamında. O həzrət "Rəbbil- aləmin"- in təfsiri və izahında bu məsələlərə işarə buyurur:

  1. Aləmlərin Rəbbi, bütün yaranmışlara ruzi verir. Onları öz himayəsində saxlayır. Onlara əhatəsi var, məsləhətinə əsasən hamısını tədbir edir və o bəndələrinə həqiqətən mehriban və rəhimlidir.[4]

  2. Bütün varlıqların ruzisi məlum və bölünmüşdür. Adəm övladı, dünyada istədiyi din və üslubla rəftar edə və hansı mövqedə olsa da, ona ruzi yetişər. Adəm övladı və onun ruzisi arasında pərdə və mane yoxdur. Ruzi özü onu axtarır, o həddəcən ki, əgər bir şəxs ruzisinin tələbinə geciksə, ruzi onu axtarır, necə ki, ölüm də onun dalıncadır.[5]

  3. Şiələr Allaha onlara verdiyi fəzilət və üstünlüyə görə, təşəkkür etməlidirlər.[6] Bu barədə, Allah- Taala həzrət Musa (ə)- a etdiyi xitabında, İslam Peyğəmbəri (s)- in digər Peyğəmbərlərdən və həmçinin Peyğəmbərin ümmətinin digər Peyğəmbərlərin ümmətindən üstünlüyünü vəsf edib və Peyğəmbər (s)- in ümmətini səsləyərək belə buyurur: Ey Məhəmmədin ümməti! Yəqinliklə bilin ki, sizə olan qəza vəqədərim belədir ki, rəhmətin qəzəbimdən və əfv və bağışlamam əzabımdan qabaqdır. Deməli, məni çağırmamışdan qabaq, duanızı qəbul etdim və məndən istəməmişdən qabaq, sizə bağışlandım. Əgər sizlərdən biri "a ilahə illəllah vəhdəhu la şərikə ləh və ənnə Muhəmmədən əbduhu və rəsuluh"- a şəhadətlə mənim görüşümə gəlirsə, sözündə sadiq, əməlində haqlı olsa, (yəni dediyi və bildiyi bütün şeyə əməl edir) Əli bin Əbi Talibin Məhəmməd (s)- in qardaşı və vəsisi və onun vəlisi olduğuna şəhadət versə, [7]Məhəmmədə itaətdə olduğu kimi ona itaətə də əməl etsə və onun övliyalarının (rüzgarın pakları və seçilmişləri) İlahi höccətlərinin dəlilləri və haqq ayələrinin möcüzələrini açıqlayan olmalarını və Allah və Peyğəmbərindən sonra, Allahı övliyaları olmaları olduqlarına şəhadət versə, onu behiştimə daxil edərəm.[8]

  4. Deməli, Allaha bütün bu nemətlərinə görə həmd və səna edib, deməliyik: "Əl- həmdu lillahi rəbbil-aləmin" «الحمد لله رب العالمین» .[9]



[1] - Bu təfsirin sənəd bəhslərindən məlumat əldə etmək üçün, baxın: Ələvi Mehr, Hüseyn, Təfsir və təfsirçilərin tarixi ilə tanışlıq, səh 191- 198, İslam elmləri dünyəvi mərkəzi, Qum, çap birinci, 1384 hicri şəmsi.

[2] - Baxın: Muəddəb, seyid Rza, Quran təfsirinin üslubları, səh 167- 169, İşraq nəşriyyatı, Qum, çap birinci, 1380 hicri şəmsi.

[3] - Ət- təfsirul- mənsub iləl- imamil- Həsənil- əsgəri (ə), səh 30, İmam Məhdi (əc) mədrəsəsi nəşriyyatı, Qum, çap birinci, 1409 hicri qəməri.

[4] - Həmin.

[5] - Həmin, səh 31.

[6] - Həmin.

[7] - " مَنْ لَقِیَنِی مِنْکُمْ بِشَهَادَةِ... أَنَّ عَلِیَّ بْنَ أَبِی طَالِبٍ أَخُوهُ- وَ وَصِیُّهُ مِنْ بَعْدِهِ وَ وَلِیُّه" "cümləsində "vəliyyuhu" kəlməsinin əvəzliyi, "Məhəmmədə "deyil, "Mən" kəlməsinə qodur. Ona görə də, onun mənası belədir: "İmamç Əli (ə), o həzrətin Peyğəmbər (s)- dən sonra vəsi və onun qardaşı olmasına şəhadət verənin, vəlisidir."

[8] - Həmin, səh 33.

[9] - Həmin.

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • Нәјә ҝөрә Гуранын бәзи ајәләри илаһи пејғәмбәрләрин исмәти илә фәрглидир? Изаһ един?
    9619 Qədim kəlam 2010/06/22
    Јухарыдакы суалын ҹвабыны белә вермәк олар:1.“Исмәт” (ҝүнаһсызлыг) мәсум шәхсин хүсуси бир нәфси һаләтидир ки, инсанын ҝүнаһдан вә чиркин әмәлләрдән үз дөндәрмәсинә сәбәб олур вә инсанын ихтијарыны әлиндән алмадан, јахуд, ону мәҹбур етмәдән ону һәр ҹүр хәта вә ...
  • Məhəmməd ibni Hənəfiyyənin rəvayətində deyilən “hüczə” kəlməsinin mənası nədir?
    7246 Hədis elmləri 2012/02/13
    Rəvayətlərdə “hüczə” kəlməsindən məqsəd dünyada bizimlə Allah, Peyğəmbər və imamlar (əleyhimus-salam) arasında qərar verilən sarılma vasitəsi və səbəbidir. O səbəblər din, gözəl əxlaq, saleh əməllərdən ibarətdir. Əgər insanlar islam dininə tabe olsalar, gözəl əxlaqa yiyələnsələr və yaxşı işlər görsələr, bu əməllər axirətdə ilahi ...
  • Digərlərinə nahaq təkfir (küfrdə təqsirləndirmə) və lənətin təsiri və şərii hökmü nədir?
    6265 Əməli əxlaq 2012/02/15
    Bizim dini təlimlərdə, digərlərinə nahaq təkfir nisbəti və lənətləməkdən çəkindirməkdən əlavə, İslam dini heç kəsə belə bir icazəni verməyibdir. Din rəhbərlərimizdən də rəvayətlərimiz var ki, deyir: Əgər bir şəxs, lənətə layiq olmayan şəxsi lənətləsə, bu lənət, lənət edən insanın özünə qayıdır. ...
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    49203 İzdivac xütbəsi 2014/05/22
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...
  • Mən hal-hazırda Səudiyyə Ərəbistanında yaşayıram. Burada şiələr kimi namaz qılmaq barədə təhlükə hiss edirəm. Namaz vaxtı əllərimi bir-birinin üstünə qoya bilərəmmi?
    9842 Təqiyyə 2012/04/09
    Ayətullah əl-uzma Sistaninin (müddə ziluhul-ali) dəftərxanası: Əgər təqiyyə bunu tələb edirsə, o cür qıla bilərsiniz. Ayətullah əl-uzma Məkarim Şirazinin (müddə ziluhul-ali) dəftərxanası: Əgər bəzi islam firqələri kimi əli bağlı namaz qılsa, hətta ədəb üzündən əlləri bir-birinin üstünə, yaxud sinəsinə qoysa, onlara ...
  • Nə üçün biz Allahın sifətləri barədə elmli ola-ola günah edirik?
    7055 گناه 2012/07/22
    Allah-taalanın bizim əməllərimiz barədə elmli, bizi cəzalandırmağa qadir və Öz işlərində hikmət sahibi olması barədə agahlığımız bizi itaətə vadar etmir. Necə ki, şeytan Allah-taalanın sifətlərini bilirdi, amma bununla belə Onun əmrlərinə qarşı üsyankarlıq etdi. Allahın sifətləri barədə elm və agahlıq etiqad və imanla yanaşı olan ...
  • Nə üçün ideanın bəzi cisimlərini kənar etmək olmaz?
    7225 Təzə kəlam 2011/05/30
    İdeanın lüğətdə mənası, əqidə tanımaq deməkdir. Amma əqidənin özünə və düşüncə tərzinə də deyilir. Amma termində bəzi vaxtlar ümumi olaraq əməl və nəzəriyyə düşüncələrinə şamil olmasında istifadə olunur və bəzi yerlərdə isə xüsusi olaraq dünya görüşü qarşısında istifadə olunur. İkinci surətdə, ideya silsiləvari bir nəzəriyyəyə şamil olur ki, ...
  • Möminun surəsinin 101- ci ayəsi ilə saffat surəsinin 27 və 50- ci ayələrinin ziddiyyətini necə həll edirsiniz?
    6907 معاد و قیامت 2012/07/16
    Quran ayələrində ümumi şəkildə və sualda qeyd olunan ayələrdə xüsusi şəkildə, heç bir ziddiyyət yoxdur. Çünki, "o gündə heç kəs digərindən kömək və sual xahişi etməz" buyuran ayələr, qiyamətin ilk mərhələlərinə işarə edir. Bu o günün qorxu və heyranlığının çox olması səbəbindəndir. Həmin qorxu və heyranlığın çoxluğu ...
  • İşdə inzibatçılığı ictimai adətlərlə – “təarüflə” necə cəm etmək olar?
    6723 رفتار اجتماعی در حکومت اسلامی 2012/06/23
    “İnzibat” kəlməsi “yaxşı əncam vermək”, “möhkəmlətmək”, “dəqiqlik” və “hifz etmək” mənasına olan “zəbt” kökündəndir.[1] Şəri cəhətdən işə ona şəriət hökmlərindən hər biri: vacib, müstəhəb, mübah, məkruh və haram aid edilə bilər. İş inzibatı da – ona iltizamlı olmağın mənşəyini nəzərə almaqla – ...
  • Sübh azanının axırına qədər, obaşdan yemək olarmı?
    11150 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/03/11
    Həzrət Ayətullah əl- uzma Xamneyi (muddə- zilluhul- ali)- nin dəftəri: Hər bir halda, əgər insan sübh azanının vaxtının olmasına yəqini olsa ya əmin olsa, obaşdan yeyə bilməz. Əks halda iradı yoxdur. Həzrət Ayətullah əl- uzma Sistani (muddə- zilluhul- ali)- nin dəftəri:

Ən çox baxılanlar

  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    168591 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    166491 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    121888 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    115836 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    114989 Nizamlar hüquq və əhkam 2015/06/29
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    96484 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Salam "Əmmən yucibul- muztər" امّن یجیب المضطرّ duası harada gəlibdir?
    60632 Əməli əxlaq 2012/09/10
    "Əmmən yucibul- muztərrə iza dəahu və yəkşifus- su" « أَمَّنْ يُجيبُ الْمُضْطَرَّ إِذا دَعاهُ وَ يَكْشِفُ السُّوء » cümləsi Quranda Nəml surəsinin 62- ci ayəsində gəlibdir. Buyurur: "Əli hər yerdən üzülüb darda qalan birisi ona dua etdiyi zaman onun duasını qəbul buyuran".
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    56518 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    49203 Nizamlar hüquq və əhkam 2014/05/22
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...
  • Hansı yolla göz dəymənin (nəzərin) qarşısı alınır?
    47276 Təfsir 2011/11/03
    Göz dəymə insanın nəfsində olan qəsirdən irəli gəlir və bunun üçün də ağıl dərk edən bir dəlil yoxdur. Bəlkə çox hadisələr vardır ki, göz dəyməylə baş vermişdir. Mərhum Şeyx Abbas Qumi göz dəymənin uzaq olması üçün qələm surəsinin 51- ci ayəsini sifariş etmişdir. Bu ayənin nazil olmasını nəzərə ...