Ətraflı axtarış
Baxanların
4516
İnternetə qoyma tarixi: 2009/12/13
Sualın xülasəsi
Əhli- sünnənin nəzərində bəyan olunan Əhli- beyt kimlərdirlər?
Sual
Xahiş edirəm yalnız sünnə və əhli- nsünnənin təfsirinə əsasən, onların nəzərində Əhli- beytin kimlər olduğunu buyurun?
Qısa cavab

"Əhlul- beyt" kəlməsi Qurani- kərimdə iki dəfə zikr olubdur.[1] Bir dəfə İbrahim (ə)- ın ailəsi üçün və müzakirə mövzusu olan o biri ayə də, Əhzab surəsinin 33- cü ayəsidir. Bu ayənin axırında, Allah Əhli- beytin pak edilməsinə olan iradəsindən xəbər verir. Tarix boyu bu ayəni müxtəlif cəhətlərdən İslam alimləri araşdırıblar. Bu cəhətdən biri, Əhli- beytin kimlər olduğunu müəyyənləşdirməkdir. Bu barədə əsasən neçə nəzəriyyə var ki, şiə təfsirçiləri mövcud rəvayətlərin çoxluğunu nəzərə alıb, Peyğəmbər (s)- in Əhli- beytinin həzrət Əli, Zəhra, İmam Həsən və İmam Hüseyn (ə)[2] və onların məsum övladlarının ayənin işarə etdiyi şəxslər olduğunu bildirirlər.[3]

Amma əhli- sünnə Əhli- beytin kimlər olması barəsində neçə nəzəriyyə irəli sürürlər:

  1. Məqsəd yalnız Peyğəmbər (s)- in həyat yoldaşlarıdır.
  2. Məqsəd Peyğəmbərin xanımları və həzrət Əli, Zəhra, İmam Həsən və İmam Hüseyn (ə)- dır.
  3. Məqsəd o şəxslərdir ki, ürfün nəzərində o həzrətin ailəsindən sayılırlar, istər arvadları və istərsə də qohumları və yaxınları, yəni, ali Abbas, ali Əqil, ali Cəfər və ali Əli.
  4. Məqsəd Beytul- həram əhlidir.
  5. Məqsəd Peyğəmbər (s) məscidinin əhlidir.[4]

3, 4 və 5- ci nəzəriyyələrin əhli- sünnə arasında o qədər də tərəfdarı yoxdur. Və bu üç nəzəriyyəni çox vaxt bəyan etmirlər. Birinci nəzəriyyə barəsində Əkrəmədən olan bir cümləyə istinad edirlər ki, bazarda qışqırıb və deyirdi: Əhli- beytdən məqsəd, yalnız Peyğəmbər (s)- in xanımlarıdır.[5] Bu nəzəriyyəni əhli- sünnə təfsirçiləri qəbul etmədi.[6] Bundan əlavə bu ya Əkrəmənin dediyi sözdür ya da İbn Abbasdan nəql olubdur. Təfsir kitablarında Əkrəmənin bu sözü Peyğəmbər (s)- lə bağlı deyil və o həzrətdən nəql olmayıbdır.

Təqribən Əhli- sünnənin bütün təfsirləri digər yerlərin açıqlanmasının kənarında bu ayənin nazil olmasının səbəbi barəsində rəvayətlər nəql ediblər ki, Əhli- beyti (ə) Peyğəmbər (s), həzrət Əli, həzrət Zəhra, İmam Həsən və İmam Hüseyn (ə) bilirlər. Onlar Ümmü Sələmə, Ali Kisa (əba) və... məşhur rəvayətləri nəql ediblər. Buna əsasən, onların hamısı, beş Ali əbanı Əhli- beytdən (ə) sayılırlar.

Nümunə olaraq, bu rəvayətlərə ya onların məzmununa işarə edən və qəbul edən Əhli- sünnənin bəzi təfsirlərinə işarə edirik:

  1. Fəxr Razinin təfsiri (Məfatihul- qeyb), cild 25, səh 168, Təthir ayəsinin izahında.
  2. İbn Əbi Hatəmin təfsiri (Təfsirul- Quranil əzim), cild 9, 3132, Təthir ayəsinin izahında.
  3. Nizamuddin Nişaburinin təfsiri (Təfsir qəraibil Quran və rəğaibil- furqan), cild 5, səh 460, Təthir ayəsinin izahında.
  4. Məhəmməd bin Cərir Təbərinin təfsiri (Camiul- bəya fi təfsiril- Quran), cild 22, səh 5, Təthir ayəsinin izahında.
  5. Həskaninin təfsiri (şəvahidut- tənzil liqəvaidit- təfzil), cild 2, səh 18, Təthir ayəsinin izahında, o əhli sünnənin kitablarında bu haqda olan hədisləri yaxşıca cəm edibdir.
  6. Suyutinin təfsiri (Əd- durrul- mənsur fi təfsiril- məsur), cild 5, səh 198, Təthir ayəsinin izahında.
  7. İbn Cuzinin təfsiri (zadul- məsir fi elmit- təfsir), cild 3, səh 462, Təthir ayəsinin izahında.
  8. İbn Ətiyyənin təfsiri (Əl- muhərrərul- vəciz) cild 5, səh 308, Təthir ayəsinin izahında.
  9. Bəyzavinin təfsiri (Ənvarut- tənzil və əsrarut- təvil), cild 5, səh 12, Təthir ayəsinin izahında.
  10. Muyuis- sünnənin təfsiri Əbu Məhəmməd əl- Hüseyn bin Məsud əl- Bəğvi (Məalimut- tənzil), cild 6, səh 350, Təthir ayəsinin izahında.

Əlaqəli göstərici:

Sual 14885 (sayt: az14656) (Əhli- beytdən məqsəd).

 


[1] - Əhzab, 33, Hud surəsi, ayə 73.

[2] - Təba təbayi, Əl- mizan, Mçusəvi Həmədani, cild 16, səh 465, İslami nəşrlər dəftəri, Qum.

[3] - Rəvayətlərin bəzisində, məsum İmamlar (ə) özlərini Əhli- beyt adlandırıblar. Baxın: Tusi, Təhzibul- əhkam, cild 5, səh 232, Cameul- əhadis disk proqramı.

[4] - Əl- mizan təfsirinin tərcüməsindən istifadə edlib, cild 16, səh 463.

[5] - İbn Kəsir, Təfsirul- Quranil- əzim, cild 6, səh 365, Darul- kutubul- elmiyyə, Məhəmməd Əli Bəyzunun əlyazmaları, Beyrut, 1419 Q.

[6] - Baxin: Təfsirul- Quranil- əzim, cild 6, səh 365, Fəxr Razi, Məfatihul- qeyb, cild 25, səh 168, Darul- ehyait- turas, Beyrut, 1420.

 

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • İnsanın öz həyat yoldaşı, övladları və sair insanlarla yaxşı rəftarda olması onların tərəfindən sui-istifadəyə səbəb olmur?
    3929 خوش رفتاری
    Əvvəla, müqəddəs islam dini bütün insanlarla, o cümlədən həyat yoldaşı, övlad, şagird və s. gözəl əxlaq və rəftarın tərəfdarıdır. Buna görə də Quran ayələrində və məsumların (əleyhimus-salam) rəvayətlərində gözəl əxlaqa və bəyənilən rəftara çoxlu tövsiyələr edilmişdir. İkincisi: Əhli-beyt (əleyhimus-salam)-ın göstərişlərinə diqqət yetirməklə insani rəftarın əsli ...
  • Неҹә ола биләр ки, јүз мин нәфәр сәһабә Гәдир-Хум һәдисини ешитсинләр, амма Сәгифә һадисәсиндә онлардан һеч ким етираз етмәсин?!
    4469 Qədim kəlam
    Гәдир Хум һадисәсинин баш вермәси тарихдә нәгли јолла сүбут олунмушдур.Тарихчиләр мүхтәлиф јолларла, о ҹүмләдән јазылы шәкилдә ағыздан-ағыза инанылмыш шәхсләрдән ешитмәклә белә бир тарихи һадисәнин баш вермәсини дәгигликлә доғрулуғуну исбат етмишләр. Белә бир һадисәнин дәлил кими ...
  • Həzrət İsa (əleyhis-salam)-ın adı Quranda neçə dəfə gəlmişdir?
    3973 Təfsir
    Həzrət İsa (əleyhis-salam)-ın adı Quranda (İsa kimi) 23 dəfə gəlmişdir. O cümlədən: 1. “Bəqərə” surəsi, 87, 136, 253-cü ayələrdə; 2. “Ali-İmran” surəsi, 45, 52, 55, 59 və 84-cü ayələrdə; 3. “Nisa” surəsi 157, 163, 171-ci ayələrdə; 4. “Maidə” surəsi, ...
  • Malın bir dəfə xumsunu verməklə, ona daha xums vacib olmurmu?
    3522 Nizamlar hüquq və əhkam
    Bildiyiniz kimi, xüms ibadət və furu- dindən sayılan İslamda mühüm mali vaciblərdən biridir. Ona görə də qürbət qəsdi ilə yerinə yetirilməlidir.Xums düşən mal və sərmayələrin, əgər bir dəfə xumsu verilsə, daha onlara xums düşmür. Hətta həmin sərmayə uzun illər boyu qalsa da. Amma əgər mal o şeylərdən ...
  • Bir-biri ilə müqayisədə bəzi günahlar digərlərindən bir neçə qat artıq cəzaya malikdir?
    4588 Nəzəri əxlaq
    Quran ayələrindən və Əhli-beyt (əleyhimus-salam) hədislərindən məlum olur ki, günahların dünya və axirətdəki cəzalarının müxtəlif mərtəbələri vardır. Quranda şirk günahı “zülmün ən böyük mərtəbəsi” ikimi qeyd olunur. Həmçinin bəzi günah işləri görən adamlara ilahi əzab vədəsi verilir ki, bu da həmin ...
  • Qəlbi-səlim dedikdə məqsəd nədir?
    5982 Əməli irfan
    “Səlim” kəlməsi zahiri və batini aludəliklərdən və bəlalardan uzaqlıq mənasına olan “silm” və “səlamət” kökündən alınmışdır. İmam Sadiq (əleyhis-salam) bu kəlmə barəsində buyurur: “Səlim qəlb o qəlbdir ki, Allahla görüşdüyü zaman onda Allahdan başqa heç kəs olmasın.” Quran təfsirçiləri qəlbi-səlim üçün müxtəlif təfsir və izahlar ...
  • Axiruz- zamanda İrandan olacaq qiyamı çatdıran rəvayət mötəbərdirmi?
    7074 Hədis elmləri
    Şiə və sünni mənbələrinin hamısı bu fikirdə yekdildirlər ki, İmam Zaman (ə) zühuru, bu zühur üçün zəmin hazırlayan hərəkatdan sonra baş verəcəkdir. Bu hərəkatda İrandan olan qara bayraq sahibləri onun hakimliyinin müqəddiməsini hazırlayarlar.[1] İranlıların zəmin hazırlayan hökuməti müəyyən olunmuş iki mərhələyə ayrılır:1. Onların hərəkatının başlanğıcı ...
  • Aya əməllə Allahın verdiyi vədəsi arasında nisbətə riayət olunmuşdur?
    3798 Qədim kəlam
    Bu cür savablara vədə vermək, Allahın ədalətinə heç bir zərər vurmur və əməllə savab arasında olan nisbət də onun kimi; çünki əgər ədalətin mənası bir şeyi özünə münasib olan yerdə qərar verməkdirsə; yəni əməllə savab arasında uyğunluq olmalıdır. İşarə etdiyimiz mövzuda əməllə onun savabı arasında münasiblik vardır: ÇünkiBirincisi: ...
  • Zinadan doğulan uşaq (vələduz- zina) barəsində olan hədislər hansılardır?
    7125 Hədis elmləri
    Zinadan doğulan uşağın (vələduz- zina) xüsusi hökümləri var ki, Peyğəmbər (s)-dən və pak imamlar (ə)dan olan rəvayətlərdə açıqlanıbdır. O hədislərin bəzisinin ünvanı bunlardır: 1-     Vələduz-zinanın irsi: Vəsailuş- şiə, cild 26, səh 274:
  • Təqva nədir?
    9493 Nəzəri əxlaq
    Təqva saxlayan və çəkindirən daxili bir qüvvədir ki, insanın vücudunda yaranır və onu qeyri qanuni işləri yerinə yetirməyin qarşısında qoruyur. Kamil təqva odur ki, haramlar və günahlardan uzaqlaşmaqdan əlavə, günaha və harama oxşarlardanda çəkinilsin. Təqva mərhələlərə, şaxələri və bir sıra nəticələrə malikdir ki, geniş cavabda onlar haqqında məlumat veriləcək. ...

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    128252 Nizamlar hüquq və əhkam
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    97239 Əməli əxlaq
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    78847 Nizamlar hüquq və əhkam
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    68031 Nizamlar hüquq və əhkam
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    62060 Nizamlar hüquq və əhkam
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    39432 Hədis elmləri
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    33699 Nizamlar hüquq və əhkam
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    28798 Əxlaq fəlsəfəsi
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    28423 Nizamlar hüquq və əhkam
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    26553 Nizamlar hüquq və əhkam
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...