Ətraflı axtarış
Baxanların
8289
İnternetə qoyma tarixi: 2011/06/28
Sualın xülasəsi
Əhli- beytin hədəf və rolu nədir?
Sual
Əhli- beytin hədəf və rolu nədir?
Qısa cavab

Peyğəmbər (s)- in Əhli- brytinin fəziləti (ki, həmin beş ali- əbadır, yəni həzrət Məhəmməd (s), Əli, Fatimə, Həsən və Hüseyn (ə) ) Şiə və sünnidən olan çoxlu rəvayətlərdə nəql olunmuşdur. Peyğəmbər (s)- in bu şəxslərin məqam və mövqeyinə təkid etməsinin səbəbi, qohumluq əlaqələrinə görə olmamışdır. Əksinə onların fikir, düşüncə, əməl, hədəf və arzularının böyük olmasından onların ləyaqət və üstünlükləri qaynaqlanır. Onlar Allah və onun razılığından başqa heç bir şey üçün düşünmürdülər. İslam dinin qorunmasında, dinin hökm və göstərişlərinin təfsir və açıqlamasında, həmişə mühüm rolları var idi. Camaatın inkişaf və təkamül yoluna hidayət olması, onların öhdəsində olubdur ki, belə bir mühüm məsuliyyətləri yerinə yetirmək, onların barəsində belə təkidlərin olmasına səbəb olubdur.

Ətreaflı cavab

Əhli- beyt Quran, hədis və kəlam terminində, İslam Peyğəmbəri (s)- in ailəsi mənasınadır. Bu kəlmə həmin mənada Qurani- kərimdə təthir ayəsində (Əhzab surəsinin 33- cü ayəsi) işlənibdir: "Həqiqətən Allah sizdən çirkinliyiaparıb və sizi pak etmək istəyir:"[1]

Təfsir alimləri bu ayənin təfsirində deyirlər: Bu ayədə Allahın iradəsindən məqsəd, Allahın təkvini (xəlq etmə) iradəsidir.[2] Çünki Allahın təşrii (qanun qoyma) iradəsi bütün insanların təharət və paklığa şamil olubdur. Belə ki, bütün insanlar həkim Allahın göstəriş və təlimlərini yerinə yetirməklə, bütün günahlardan pak olmağa yetişə bilərlər. Amma Allahın təharət və paklığa olan təkvini iradəsi yalnız İslam Peyğəmbəri (s)- in Əhli- beytinə məxsusdur. Belə ki, bu ailədə heç bir günah və səhvə yol verilməzdir. Bu yalnız bu ailənin öhdəsinə qoyulan İslamın müqəddəs hədəflərinə yetişmək yolunda onların mühüm roluna görədir.

Bundan əlavə, Qurani- kərim və rəvayətlərin Əhli- beytin seçilən mövqeyini elan etməsinə təkid etməsi, onların fikir, düşüncə, əməl və arzuları kimi böyük ləyaqət və üstünlüklərinə görədir. Onlar Allah və onun razılığından başqa, heç bir şey haqda düşünmürdülər. Qurani- kərim Dəhr surəsində Əhli- beytin isar (digərini özündən qabağa salma) etmələrinə bir nümunə gətirib və onu belə bəyan edir": Yeməklərini ona meyl və ehtiyacları ola- ola, miskin, yetim və əsirə verirlər. (Və deyirlər:) Biz sizə Allaha xatir yemək veririk və sizdən təşəkkür və mükafat istəmirik".[3]

Əhli- beyt (ə)- ın əməli rəftar və həyat tarixi və onların öyrətmələri, onların uca hədəflərinin tövhid kəlməsinin ucalması və bütün şirk və inhirafların inkarından başqa bir şey olmadığına görə ən yaxşı şahiddir.

Əhli- beyt (ə) İslam dini və onun dəyərlərinin qorunub saxlanması, Quranın ayələrinin təfsiri, dinin göstəriş və hökmlərinin açıqlaması, camaata ürək yandırma və onları inkişaf və təkamülə doğru hidayət etməkdə, həmişə böyük rola malik olublar. Onların dinə və onun hökm və məsələlərinə olan xüsusi diqqətləri, camaatın onların uca məqamından xəbərdar olmaları və təkamül və hidayət yolunu getməkdə onlara itaət etmələri üçün, belə bir təkidlərə səbəb olmuşdur.

Çünki, Quranın əsas hədəfi insanların hidayətidir.

«الم، ذلک الکتاب لاریب فیه هدی للمتقین»[4]

Qurani kərimin ayələrinə bir az diqqət edən şəxs, bu sözün doğru olmasını açıqca təsdiqləyə bilər. Şiənin İmamları (ə) ümmətin hidayət edicisi olduqlarına görə, "Əhli- beyt" adı onlara təqlid edilmişdir. Ona görə də, həqiqətdə Qurani- kərimin təfsirçisi və açıqlayanı olan Peyğəmbər (s), özündən sonrakı dini mərcəlik və imamlıq məqamını açıqlamaq istəyən zaman, həmin Əhli- beyt kəlməsindən istifadə edir. Məsələn buyurur:

"Mən sizin aranızda iki bahalı şey qoyuram. Biri Allahın xitabı, o biri isə mənim ailəm və Əhli- beytimdir. Əgər bu iki şeyə bağlansanız, heç vaxt yolunuzu azmayacaqsınız. Bu iki şey qiyamətdə kövsər hovuzunda mənə varid olmayınca bir- birindən ayrılmazlar".[5] Həmçinin həzrət səfinə hədisində buyurur: "Həqiqətən sizin aranızda Əhli- beytimin məsəli, Nuhun gəmisi kimidir. Hər kəs ona minsə nicat tapar və hər kəs ondan üz döndərsə, qərq olar".[6] Buna əsasən, dinin qorunması, dinin göstəriş və hökmlərinin açıqlanması və təfsiri, camaatın rəhbərliyi və onların hidayətində, Əhli- beyt- in rolu o qədər əhəmiyyətli və mühümdür ki, onlardan ayrılmaq və onların əmrlərini tərk etmək, günahlar dəryasında qərq olmağa və insanın məhvinə səbəbdir. Onların Allaha dəvətdən başqa heç bir hədəfləri yoxdur.[7]



[1] - «انما یرید الله لیذهب عنکم الرجس اهل البیت و یطهرکم تطهیرا»

[2] - Əl- mizanın tərcüməsi, cild 16, səh 467.

[3] - İnsan surəsi, ayə 8- 9,

«وَ یُطْعِمُونَ الطَّعَامَ عَلىَ‏ حُبِّهِ مِسْکِینًا وَ یَتِیمًا وَ أَسِیرًا،إِنمََّا نُطْعِمُکمُ‏ْ لِوَجْهِ اللَّهِ لَا نُرِیدُ مِنکمُ‏ْ جَزَاءً وَ لَا شُکُورًا»

[4] - Bəqərə surəsi, ayə 1- 2.

[5] - Səhihi Termizi, cild 2, səh 380. Əhməd ibn Hənbəl, Müsnəd, cild 3, səh 17

«انی تارک فیکم الثقلین کتاب الله و عترتی اهل بیتی ما ان تمسکتم بهما لن تضلوا بعدی ابداً فانهما لن یفترقا حتی یردا علیّ الحوض»

[6] - Hakim, Müstədrəküs- səhiheyn, cild 2, səh 432, Firuz abadi, Fəzailul xəmsə, cild 2, səh 65,

«انما مثل اهل بیتی فیکم کسفینة نوح من رکبها نجا و من تخلف عنها غرق»

[7] - Daha çox məlumat üçün baxın: Bu göstəricilər: Əhli- beyt (ə) və Şura surəsinin 23- cü ayəsi (Məvəddət ayəsi), sual 160, Əhli- beyti neçə nəfərlə məhdudlaşdırmağın səbəbi, sual 243, İslam Peyğəmbəri (s)- in Əhli- beyti, sual 833.

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • Quran necə kitabdır?
    6346 Təfsir 2011/08/23
    Qurani-Kərimsonilahixəbərolaraq, Allah-TaalatərəfindənMəhəmmədibnƏbdullahınvasitəsiiləinsanlarıhaqq
  • İslamda həqiqi olaraq ağıl və düşüncənin yeri haradadır?
    7639 Qədim kəlam 2011/09/18
    Əvvəlcə yaxşı olar ki, bəzi dini məsələlər barəsində düzgün anlaşılmamazlıq barəsində söz açaq. Misal üçün o cür ki, burada açıqlanmışdır.Birinci: Harada və hansı dini mənbədə gəlmişdir ki, övladı atanın vasitəsiylə öldürülməsinə icazə vardır?!Bu səhv təsəvvürdür, heç bir fəqih bu cür hökm fətva verməmişdir. Odur ki, əgər bu cür ...
  • Din olmadan mənəviyyata çatmaq olarmı?
    7610 Nəzəri əxlaq 2011/11/24
    Son zamanlarda irəli çəkilən “yeni mənəviyyat” bizim bir müsəlman ünvanı ilə zehnimizdə təsvir olunan mənəviyyatla tamamilə fərqlidir. Bizim nəzərimizdə mənəviyyatın dinlə qırılmaz əlaqəsi vardır. Dini mənəviyyat maddi aləmin fövqündə olan həqiqətlərdən söhbət açan maarifə və dini göstərmələrin məcmusuna əməl etmək əsasında hasil olur. İnsan o həqiqətlərin əsasında ...
  • İran dini mədrəsələrində təhsil sistemi necədir?
    14368 Fiqh tarixi 2011/11/14
    Bu gün İran elmi hövzələrində təhsil şagirdlərin birinci dövrəni və ya orta məktəbi bitirdikdən sonra başlayır. Bu təhsil zamanı başlanğıc mərhələnin dərslərini (sərf, ərəb dilinin qramatikası (nəhv), məna və bəyan, məntiq), səth dərslərini (üsul, fiqh, fəlsəfə), ümumi dərsləri (əqaid, təfsir, iqtisadiyyat, Quran elmi, əxlaq, xarici dillər, kompyuter ...
  • Үмуми маликијјәт нәзәријјәсиндә фәгиһин вәкаләти мөвзусу гејд олунур. Бу һансы мәнададыр? Вилајәти-фәгиһ бәһсинин јеринә вәкаләти-фәгиһ мөвзусуну ачмаг олармы?
    5983 Nizamlar hüquq və əhkam 2010/02/06
    Әксәр шиә алимләринин нәзәријјәсинә ҝөрә (вилајәти-фәгиһин истәр мәнсуб, истәрсә дә сечим нәзәријјәсинә әсасән олмасы) ислам һөкумәтини гәбул едир. Һәмчинин, вилајәти-фәгиһи әмр саһиби вә ҹәмијјәтин рәһбәри билир. Амма, ону ҹәмијјәтин идарә олунмасында халгын вәкили сајмыр.Бу фикирин ...
  • Aya sizin nəzərinizdə vəliyi- fəqih məsumdur?
    5476 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/09/11
    Məsum imamların (ə) hədis və rəvayətlərinə əsasən, məsum olmaq yalnız 14 nəfər- Peyğəmbər (s), həzrət Zəgra (s) və 12 imama məxsusdur. Bunun üçün də vəliyi- fəqih məsumlar sırasında hesab olunmur. Amma bir çox ayə və rəvayətlərə əsasən, İmam Zamanın (ə) qeybəti dövründə vəliyi- fəqihdən itaət etmək vacibdir və lazımdır. İmam ...
  • Şiələrin nəzərində on ikinci imamın qeybdə olmasına etiqad bütün imamət nəzəriyyəsində şübhə yaradırmı?
    6087 Qədim kəlam 2010/11/10
    Sualda ümumi şəkildə və konkret nümunənin təyin edilmədiyi halda “qeybət dövrünün imamət nəzəriyyəsi ilə təzadı” irəli çəkildiyinə görə, imamın vəzifələrində müəyyən ünvanları zikr etməli, sonra onun qeybət dövrü ilə uyğun gəlib-gəlməməsini təhlil edəcəyik.İmamət – nübüvvətin ...
  • Fətva verməyin əsasları nələrdir?
    4865 Əhkam və hüquq fəlsəfəsi 2020/02/09
    İctihad sözü lüğətdə, çətinliyə dözmək,habelə ,qüdrət və bacarıq deməkdir.Fəhiqlərin terminində isə, ictihad, elmi səylərdən maksimum istifadə etməklə şəri hökmləri İslami mənbələrdən və dəlillərindən çıxarmaq və əldə etmək mənasını verir.Şiə fiqhində, fətvanın əsası ictihad mənbələrinə (Quran, Sünnə, Səbəb və Konsensus) söykənsə də, bu mənbələrdən istifadə ...
  • Nə üçün yuxu (röya aləmində bəzi şəxslərin batini surəti heynan şəklində görsənmiş olur, bir halda ki, bu yuxudan sonra və günahdan tövbə edəndən sonra uca məqamlara yetişiblər.
    6073 Qədim kəlam 2011/12/25
    Ayələrə və rəvayətlərə əsasən camaatdan bir çoxunun batini insan şəklində deyil və bəzi əməllər batini dəyişir və heyvanlar şəklinə çevirir. O cümlədən şərabxorluq batini şəkili və surəti it şəklinə dəyişir. Yuxarıdakı sualda İmam Hüseyn (ə) onun surətini dəyişməmişdi bəlkə onun öz əməli batinini o cür etmişdi və həzrət onun həmin ...
  • Kovsər hovuzu nədir?
    10036 Təfsir 2010/10/03
    "Kövsər" çoxlu xeyir mənasındadır. Onun üçün çoxlu dəlil və faktlar qeyd etmək olar. Məsələn: Kövsər arxı və hovuzu, şəfaət, nübüvvət, hikmət, elm, çoxlu nəsl, çoxlu zürriyyə və sair.Kövsərin iki mənası var, biri dünyaya aid (Fatimeyi- Zəhra (s), o biri isə axirətə (kövsər hovuzu)- na aiddir. Kövsər hovuzu, Behiştdə ləzzətli ...

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    163027 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    155439 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    117932 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    109969 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    99509 Nizamlar hüquq və əhkam 2015/06/29
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    91526 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    53482 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Salam "Əmmən yucibul- muztər" امّن یجیب المضطرّ duası harada gəlibdir?
    45766 Əməli əxlaq 2012/09/10
    "Əmmən yucibul- muztərrə iza dəahu və yəkşifus- su" « أَمَّنْ يُجيبُ الْمُضْطَرَّ إِذا دَعاهُ وَ يَكْشِفُ السُّوء » cümləsi Quranda Nəml surəsinin 62- ci ayəsində gəlibdir. Buyurur: "Əli hər yerdən üzülüb darda qalan birisi ona dua etdiyi zaman onun duasını qəbul buyuran".
  • Müvəqqəti evlənməinin sözləri nədir?
    43914 Nizamlar hüquq və əhkam 2014/05/22
    Müvəqqəti əqdin (mütənin) oxunmasından ötrü bir neçə şərt lazımdır: 1.Müvəqqəti əqdin oxunması; bu mənada ki, müvəqqəti evlənmədə təkcə qadınla kişinin bu əmələ razı olmaları kifayət etməz. Əqdin oxunması xüsusi kəlmələrlə bu əməlin inşa olunmasının niyyəti ilə oxunmalıdır. 2.Ehtiyat vacib budur ki, ərəb dilində düzgün qaydada oxunmalıdır. Əgər ...
  • Hansı yolla göz dəymənin (nəzərin) qarşısı alınır?
    43108 Təfsir 2011/11/03
    Göz dəymə insanın nəfsində olan qəsirdən irəli gəlir və bunun üçün də ağıl dərk edən bir dəlil yoxdur. Bəlkə çox hadisələr vardır ki, göz dəyməylə baş vermişdir. Mərhum Şeyx Abbas Qumi göz dəymənin uzaq olması üçün qələm surəsinin 51- ci ayəsini sifariş etmişdir. Bu ayənin nazil olmasını nəzərə ...