Ətraflı axtarış
Baxanların
8094
İnternetə qoyma tarixi: 2011/05/31
Sualın xülasəsi
Nə üçün bəzi jele və kisellər haran və ya haladırlar?
Sual
Jelenin və kiselin haram və halal olma səbəblərini açıqlayın.
Qısa cavab

Kiselin müxtəlif növü vardır ki, onların bəziləri halal və bəziləri isə haramdır. Bunun səbəbləri isə onun tərkibidir. Əgər jelenin və kiselin tərkib hissəsi bitkilərdən və bəzi kimyəvi maddələrdən hazırlanıbsa, onun xarici və daxili pak olmaqla yanaşı yeyilməsi və istifadəsi halaldır. Bundan əlavə kiselin və jelenin tərkibinə əti halal olan heyvanın piyini, ətini və sair. vursalar yenə də yuxarıda qeyd etdiyimiz şəkildə kamil surətdə ondan istifadə etmək olar. Amma bunun əksinə olarsa onun yeyilməsi və istifadəsi haramdır.

Deməli, jelenin və kiselin haram və ya halal olması onun tərkib hissəsindən aslıdır.

Ətreaflı cavab

Kiselin müxtəlif növləri vardır. Amma onun halal və haram olmasının onun aksiz markasına və şirkətinə dəxli yoxdur. Əksinə kiselin halal və haram olması onun tərkibinin nədən hazırlanmasından aslıdır. Əgər onun hazırlanmasında təbii bitkilərdən və miniral maddələrdən istifadə olunubsa halal və hər növ istofadəsi icazəlidir. Amma onun tərkib hissəsində haram və əti nəcis olan heyvanlardan istifadə olunmağında ehtimal verilərsə istifadəsi haramdır. Həmçinin əti halal olan heyvandan istifadə olunarsa və heyvan şərii yolla kəsilərsə kisel pak və istifadəsi halaldır.

Əgər kiselin hazırlanmasında əti haram olan heyvanın əczasından istifadə olunarsa və istifadə zamanı o əcza kamil surətdə aradan gedərsə kisel halal olur. Amma aradan getməzsə hələ də onun əsəri onda bilinərsə istifadəsi haram olur. Əti halal və şərii yolla kəsilməyən heyvanlardan istifadə etməyin də hökmü eyni ilə belədir.

Ümumiyyətlə kiselin yeyilməsində əsas şərt onun tərkibindəki maddələrin halal və ya haram olmasından aslıdır.

Amma xarici ölkələrdən kisel və jelelərin tərkib hissəsi məlum olmazsa və ya onda şəkk hasil olarsa aşağıda qeyd olunan surətdə ondan istifadə etmək lazımdır.

1). Onun tərkib hissəsinin bitkilərdən və təbii minerallardan olmasını bilirik. Amma nəcasətin olub- olmamasında şəkk edilir. Bu zaman onun istifadəsi halaldır. Yəni pak hökmündədir.[1]

2). Heyvandan və bitkidən hazırlanması məlum olmayan halda yenə də pak və yeyilməsi halaldır.

3). Heyvan ətindən istifadə olunması məlumdur. Amma heyvanın şəri yolla kəsilməsi məlum deyil. Belə olan halda əgər o heyvanın əsəri onda bilinərsə haram və bilinməzsə (yəni kamil surətdə aradan gedərsə) halal və pakdır.[2] Yəni bu məsələ heyvan ətindən istifadə etdiyiniz kimi hökm verəcəyik. Belə ki, şərii yolla kəsilmiş əti halal olan heyvanın əti halal və bunun əksinə olarsa haramdır.

Sual: Donuz sümüyündən hazırlanmış kisel haramdırmı?

Ayətullah həzrət Xamineyinin cavabı:

Əgər bilsəniz ki, kiselin tərkibində və onun hazırlanmasında donuzun əzalarından istifadə olunub yeyilməsi haramdır. Müsəlman bazarından alınıb satılan və tərkibi halal olan kisellər pak və yeyilməsi caizdir.[3]

Sual: Xarici dövlətdən kisel almışam. Amma tərkibində donuz əczasından olub- olmamasından xəbərimiz yoxdur. Ondan istifadə etmək olarmı?

Ayətullah Sistaninin cavabı:

Əgər məlum olmasa ki, tərkibində hər hansı bir heyvanın əczası var ya yox istifadə etməyin eybi yoxdur.[4]



[1] - Bax: İmam Xomeyninin istiftaatı, cild 1, sual 259, 260, 261, 262 və 263

[2] - Yenə də ora, sual 252, 253, 254, 255 və 256

[3] - http://www.nahad.net/Q_A/questionsDetail.asp?code=8172 

[4] - http://Hozeh.tebyan.net/qa/html/qa/sistani/khordan.html 

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    124769 Nizamlar hüquq və əhkam
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    94424 Əməli əxlaq
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    75642 Nizamlar hüquq və əhkam
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    61479 Nizamlar hüquq və əhkam
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    59026 Nizamlar hüquq və əhkam
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    38753 Hədis elmləri
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    30580 Nizamlar hüquq və əhkam
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    27721 Əxlaq fəlsəfəsi
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    27523 Nizamlar hüquq və əhkam
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • islam sözünün mənası Ali- imran surəsinin 19- cu ayəsinə əsasən nədir?
    25894 Təzə kəlam
    İslam sözü lüğətdə "Allahın" müqabilində kamil surətdə təslim olmaq" deməkdir. Yəni heç bir qeyd və şərt olmadan ilahi qanunlara tabe olmaq. Din deyəndə isə "bəşəriyyətin bütün hallarda (ictimai və fərdi) ilahi qanunlara əsaslanması və Allahla insanların rabitəsi" başa düşülür. Bu səbəbdəndə bütün əsrlərdə peyğəmbərləri qəbul etmək onların gətirdiyi dinə (qeyd- ...