Baxanların
3218
İnternetə qoyma tarixi: 2012/02/15
Sualın xülasəsi
Təvəllüs bayramı keçirmək haramdırmı?
Sual
Təvəlled bayramı keşirmək haramdırmı?
Qısa cavab

Təvəllüd bayramı İslami sünnətlərdən deyil. Və İslami təlimatlarda sifariş olunmayıb ki, insan öz doğum gününü bayram etsin. Biz bu təzə sünnnəti məhkum etmək istəmirik, baxmayaraq ki, əcnəbilərin kor- koranə daxil olan (adət) sünnətlərini bəyənmirik; çünki etqadımız var ki, sünnətlərin gərək xalqın zehnində dərin kökləri olsun. Amma belədir (adət) sünnətin qəbulundan sonra onu təkmilləşdirmək üçün çalışnaq olar. Bu sünnətdə dəyişiklik etmək olar ki, bir şəxsin təvəllüdü Allahın şükrü üçün bir münasibət olsun ki, onu belə bir günə qədər diri saxlayıb. Habelə fikirləşmək üçün bir fürsətdir ki, ömrünü hansı yolda sərf edibdir və qalan ömründə doğru yol seçsin və Allahı yad etsin və ondan istəsin ki, gələcəyini keçmişindən yaxşı etsin, aqibətini xeyir etsin, ən yaxşı gününü Allahla görüş qərar versin. Buna əsasən özün üçün və yaxud övladları üçün təvəllüd bayramı qeyd etmək, əgər israf və haram musiqi, rəqs və sair kimi, şəriətin ziddinə olan məsələlərlə bir olmazsa, eybi yoxdur.

Ətreaflı cavab

Təvəllüd bayramı İslam sünnətlərindən deyil. İslami təlimatlarda tapşırılmayıb ki, insan doğrum gününü bayram etsin.

Hətta böyüklərin doğum günlərini əzizləyib və qeyd etmək baxmayaraq ki, müsbət nəticələri vardır, amma bizim ərəb və şərq tarixlərimizdə bu işlər omayıb. Allahda iki Peyğəmbərinin təvəllüdündən başqa bu barədə bir söz deməyib. Biri Musa (ə) haqqında ona nisbət öz lütfünü aydınlaşdırmaq üçün ona xüsusi kəramət etdi və onu Firondan nicat verdi və onun ailə mühitində böyütdü.[1]

«فَالْتَقَطَهُ آلُ فِرْعَوْنَ لِیَکُونَ لَهُمْ عَدُوًّا وَ حَزَناً...»

Fironun ailəsi onu (sudan) götürdülər ki, nəhayət, onların (can) düşməni və qəmgin onlarına səbəb olsun.

İkinci Məsih (ə) miladıdır ki, Allahın qüdrətinin məzhəridir. Amma Allah İbrahimin (ə) ya başqa Peyğəmbərlərin heç birinin təvəllüdü barədə söz deməyibdir; çünki insan ki, müəyyən bir zamanda dünyaya gəlir, onun üçün bir dəyər deyil. Bu cəhətdən İslam şəriətində, heç bir sifariş yoxdur ki, xalqı Peyğəmbər İmam ya başqalarının təvəllüd bayramını qeyd etməyə dəvət etmiş olsun. Müsəlmanlar bu məsələdə başqa mədəniyyətlərdən təqlid ediblər ki, Peyğəmbərlərinin miladını bayram edirlər. Necə ki, məsihilər, böyüklərinin ədiblərinin və sənətkarlarının miladını hər il bayram edirlər, hətta tarix başlanğıcını Məsihin miladı qərar veriblər, bir halda ki, Müsəlmanlar- miladın yerinə Peyğəmbərinin hicrətini tarix balanğıcı ediblər.

Əlbəttə bizim bu məsələdə mövqeyimiz mənfi deyil; çenki biz belə sünnətlərdə təqlid etməkdə və böyüklərin təvəllüdünü bayram etməkdə, heç bir ziyan görmürük; çünki camaat bu bayramları qeyd etməklə öz böyüklərinin təlimatları, çalışmaları, risaləti və əxlaqıyla tanış olurlar və onlarla əlaqədə olurlar və o böyüklərdən enerji alırlar. Bunlar millətə təravət verir, hər il bütün xalqa ulqu olurlar; bu cəhətdən biz bəzi İslami dəstələrlə ki, Peyğəmbərin (s) miladı üçün bayram keçirməyi bidət və haram bilirlər, müvafiq deyilik; ona görə ki, bidət o işlərə deyilir ki, camaat bilirlər mari müqəddəs tərəfindən onun barəsində bir hökm yoxdur, haram bir sünnət hesablanmaz.[2] Təvəllüd bayramını keçirmək sünnətinin, müsbət nəticələri vardır; çünki millətlə dini böyüklərin arasında əlaqə yaratmaq səbəb olur ki, xalq onunla yaşasınlar və onun həyat tərzi ümmətin fikir və təcrübəsinə qənaətbəxşdir. Allah da bayramlarda və şadlıqlarda yeniliyi və həyat gedişatını haram etməyibdir. Bu sünnətlərə əməl etmək təzə vəsilələrdən istifadə etmək kimidir ki, bizim hamımız yaşayışda onlardan istifadə edirik, eybi yoxdur.

Şəxsin təvəllüd bayramı keçirmə məsələsi səmimi bir haldır ki, şəxs varlıq aləminə gəldiyini və il uzunu həyatının davam etməsini xatırlayır. Biz bu təzə sünnəti (adəti) məhkum etmək istəmirik, baxmayaraq ki, əcnəbilərin kor- koranə daxil olan adətlərini bəyənmirik; çünki etiqadımız var ki, adətlərin gərək xalqın zehnində dərin kökləri olsun. Amma belə bir atədin qəbulundan sonra onu təkmilləşdirmək üçün çalışmaq olar. Məsələn: Övladların təvəllüdü bayramı eyni halda nemətin vüvudu və həyatının davamı üçün Allah dərgahına şükr etməyə bir münasibət ola bilər və habelə Allahın həmdi üçün bir fürsətdir necə ki, İmam Zeynulabidin (ə) səhəri və axşamı qarşılayanda deyirdi:

«و هذا یوم حادث جدید و هو علینا شاهد عتید، ان احسنّا ودّعنا بحمد، و ان اسأنا فارقنا بذم»[3]

"Bu təzə bir gündür. Bizim əməllərimizə şahiddir. Əgər yaxşılıq etsək tərifləyərək bizimlə vidalaşar və əgər pislik etsək pisləyərək bizdən ayrılar".

Bu adətdə belə bir dəyişiklik etmək olar ki, şəxsin viladəti Allaha şükr etmək üçün bir münasibət olsun ki, onu viladət gününə qədər diri saxlayıb. Habelə fikirləşmək üçün bir fürsətdir ki, ömrünü hansı yolda sərf edib və qalan ömrünü doğru yola sərf etsin və Allahı unutmasın və ondan istəsin ki:

«اللّهم اجعل مستقبل امرى خیراً من ماضیه و خیر اعمالى خواتیمها و خیر ایامى یوم القاک فیه»[4]

Ey Allah gələcəyimi keçmişimdən daha yaxşı et və aqibətimi xeyir et və günlərimin ən yaxşısını özünlə görüşən gün qərar ver.

Buna əsasən özün üçün və yaxud övladların üçün təvəllüd bayramı qeyd etmək, əgər israf və haram musiqi, rəqs və sair kimi, şəriətin ziddinə olan məsələlərə bir olmazsa, eybi yoxdur.



[1] - Qəsəs surəsi, ayə 8.

[2] - Bu barədə, R.K. "Peyğəmbərin (s) və İmamların (ə) təvəllüd bayramı bidət deyil" hoze net.

[3] - Səhifeye Səccadiyyə, tərcümə Ayətullah Əbdul- məcid, Tehran, Suruş, səh 6, 1375.

[4] - Seyyid Fəzlullahın mətbuat bulutenindən götürülmə (dəxl və təsərrüflə).

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    105221 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    80184 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    58082 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    40612 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    30979 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    22798 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • islam sözünün mənası Ali- imran surəsinin 19- cu ayəsinə əsasən nədir?
    22306 Təzə kəlam 2010/12/07
    İslam sözü lüğətdə "Allahın" müqabilində kamil surətdə təslim olmaq" deməkdir. Yəni heç bir qeyd və şərt olmadan ilahi qanunlara tabe olmaq. Din deyəndə isə "bəşəriyyətin bütün hallarda (ictimai və fərdi) ilahi qanunlara əsaslanması və Allahla insanların rabitəsi" başa düşülür. Bu səbəbdəndə bütün əsrlərdə peyğəmbərləri qəbul etmək onların gətirdiyi dinə (qeyd- ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    21946 Əxlaq fəlsəfəsi 2012/03/11
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    20502 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/08/09
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Dünyanın ilk yaranmasını təşkil edən maddə nədir, Quran və hədislərin bu mövzuda nəzəri nədir?
    20190 Qədim kəlam 2011/02/15
    Təbiət şünas alimlərinin bu mövzuda olan dəqiq nəzəriyyələri budur ki, varlığın ilk maddəsini təşkil edən ünsürlar bunu isbat edir ki, əslində fəzada dağılmış "sedyom"- ların təşkil olmasıyla yaranmışdır. Bu maddə uzun zamanlardan təqribiylə 13 milyard il şiddətli partlayış nəticəsində, hissələr və qismətlərə bölünmüşdür, günəş, ulduzlar, göy (səma) yer və...özlərinə məxsus ...