Baxanların
2791
İnternetə qoyma tarixi: 2009/12/31
Sualın xülasəsi
Qadınların və qızların müdafiəsinin həyata keçirilməsində rolu nədir?
Sual
Qadınlar və qızların düşmənlə mübarizə zamanı müdafiədə rolları nədən ibarətdir?
Qısa cavab

Düşmən qarşısında müdafiə etmək hər bir insanın və canlı varlıqların daxilində qərar verilmişdir. İslam dini də bu işi müqəddəs və qiymətli sayır, odur ki, ondan itaət edənləri özlərindən müdafiə etməyə çağırır hətta onun müqəddiməsini onlara vacib etmişdir ki, heç bir kiçik dəstəyə məxsus deyil və ümumi olaraq hər bir müsəlman kişi və qadına şamil olur. Əgər müdafiəni hərbi qoşunlara məxsus bilsək, qadınların bu məqsədin həyata keçirilməsi üçün olan rolları, daha çoxdur, o cümlədən: Düşmənlə üz- üzə döyüşmək, əsgərlərə qarşı mühriban və atifəli olmaq, arxa cəbhəni idarə etmək, tibbi yardım, maddi cihad, öz əzizlərini cəbhəyə göndərməkdə isarkarlıq, mühümmatların əldə edilməsində yardımçı olmaq və- bütün bunlar o haldadır ki, müdafiəni hərbi qoşunlara məxsus olduğunu qəbul edək.

Lakin bu gün düşmən hücumları, hərbi hücumlardan əlavə mümkündür etiqadi, iqtisadi, maarif, siyasi, əxlaq və... olsun; odur ki, müdafiə bütün mövqelərdə həyata keçirilsin. Bunun üçün də müdafiənin əhatəsi. Hərbi müdafiədən daha genişdir. Bunun üçün də qadınlar və qızlar müdafiənin həyata keçirilməsində böyük rol daşıyırlar. Qadınlar və qızların, ana, müəllim ailə, inistitut müəllimi və... ünvanında olmaqları, maarif, əxlaq, etiqad, elm və... güclənməsində böyük rollarının olmasını açıqlamağa ehtiyac duyulmuşdur.

Ətreaflı cavab

Düşmənin təhdid etdiyi amillərin qarşısında müdafiəyə qalxmaq, bəyənilmiş bir işdir ki, insanlar və bütün canlı varlıqlarda qərar verilmişdir və onların təbii hüquqlarıdır. İnsanın, düşmən tərəfindən olan ziyanların qadınların da o cümlədən can, namus, vətən mal, etiqad, mənafe və... müdafiə etməsi. Bütün dinlərdə və məzhəblərdə təyid olunmuşdur. İslam dini də onun qiymətli və müqəddəs bir iş olduğunu bildirib insanları bi işə doğru dəvət edir. Hətta müdafiə və ona hazırlığı müsəlmanlar üçün vacib etmişdir. Qurani- Kərim buyurur:

«و اعدّوا لهم مااستطعتم من قوة و من رباط الخيل ترهبون به عدو الله و عدوّكم»[1]

Düşmən qarşısında bütün qüvənizdən istifadə edin və seçilmiş atlar vasitəsiylə Allahın və öz düşmənlərinizi qorxudun..."

İslamın bu cür göstərişi məxsus bir dəstəyə deyil bəlkə bütün müsəlman kişi və qadınlara şamil olur. Hətta əgər müdafiənə hərbi qoşunlara belə məxsus bilsək, qadınların da bu halda böyük rol oynadıqları məlum olur. Onlardan bəzilərinə işarə edirik:

1.Düşmənlə qarşı- qarşıya döyüşmək rolu:

Müqəddəs müdafiə zamanı qadınların ilk məsuliyyətli işləri, onların evlərinə hücum edən düşmənlərlə mübarizə etməlidirlər, hər halda ki, kişilərin bu işdə müdafiəsi kifayət etmir. Səddamın müharibəsi zamanı İranın qeyrətli qadıbları, kürdüstanda bir çox muzdurlarla döyüşdülər və əkinçilik ibtidai sursatlarla İraq tanklarının kı Şələmçədən İran torpaqlarına hücuma keçirdilər, hücum etdilər. Əlbəttə sonralar təlim görüb, silahlarla hazırlanıb kişilər kimi döyüşə hazır oldular.

2.Atifi himayət.

Əsgərlərin atifi ruhiyə cəhətindən himayə olunması, onlara böyük təsir qoyur; əlbəttə qadınlar daha yaxşı şəkildə bu işin öhdəsindən gəlirlər. Döyüş zamanı dindar qadınlar bu vəzifəni gözəl şəkildə yerinə yetirdilər. İmam Xumeyni (rəh) onlara öz təşəkkürünü bildirərək buyurmuşdur: "Qadınların göstərdiyi atifələr nəticəsində cəbhə bögələrində bir çox işləri həyata keçirdilər".[2]

3. Arxa cəbhə

Qadınların müdafiə zamanı başqa bir rolları isə əsgərlərə lazım olan yardımların hazırlanması idi ki, onlar üçün əldə edilirdi. İranın müsəlman ana və bacıları cənub və qərb bölgələrində unudulmaz xatirələr yaratmışlar. Onlar əsgərlərin praduk və o cümlədən silah ehtiyaclarını hazırlayıb onlar üçün göndərirdilər.

4. Tibbi yardım:

Qadınlar ruhi cəhətdən atifəli və mehriban olduqları üçün xəstələr və yaralılar üçün daha yaxşı yardımçı və müalicə edirlər; bunun üçündə dünyanın hər bir yerində bu vəzifələrin ən böyük bir hissəsini onların ixtiyarında qoyulur. Döyüşün ən qanlı zamanı əsgərlər ölümlə qarşı- qarşıya dururlar və hər an yaralıların sayının qalxma ehtimalı daha çox olur, əgər onlara kömək etmək kişilərin ixtiyarında olsa düşmənlə qarşı- qarşıya döyüşməyə ehtiyac olan böyük bir qüvvəni yaralı əsgərlərə yardım etmək üçün vermək lazımdır. Bundan əlavə kişilər qadınlar kimi bu işin öhdəsindən gəlməyə qadir deyildirlər. Bunun üçün də qadınların bu hissədə olan rolları daha həyat verici və əhəmiyyətlidir.

5. Maddi ictihad:

Düşmən qarşısında duran hər bir əsgər, çox bir miqdarda maddiyyatlara o cümlədən pradukt, dərman, geyim, silah, nəqliyyat və... ehtiyacı vardır. Cəmiyyətdə bütün insanlar o cümlədən qadınların vəzifələridir ki, əsgərlərə öz maddiyyatından kökəm etsin. Müqəddəs döyüş zamanı müsəlman qadınlar maddi cəhətdən çox böyük rol oynamışlar hətta ömürləri boyu əldə etdikləri qızıl- zinət alətlərini səxavətlicəsinə bu yolda hədiyyə etmişdirlər. Həqiqətən bu müharibədə qadınların nə qədər yüksək dərəcədə isarkar olmaqlarını müşahidə etdik; İmam Xumeyni (rəh) dəfələrlə bu məsələyə işarə edərək buyurur: "Biz hər gün bu cür qadınları müşahidə edirik ki, ömürləri boyu əldə etdikləri qızıl zinətlərini gətirib döyüş və Allah yolunda sədəqə verirlər".[3]

6. Fədakarlıq:

Qadınlar öz əzizlərindən yəni övlad, qardaş, ailə və öz atalarından keçərək onları döyüş meydanına səfərbər edib müsibətlə qarşılaşdıqda isə səbirli olurdular ki, bu da düşmən qarşısında ən böyük əhəmiyyət daşıyırdı.

İran qadınları bu döyüşlərdə öz övlad, ailə, qardaş və atalarını döyüşə təşviq etməkdən əlavə özləri də döyüş meydanında hazır olurdular. (Əlbəttə bu cür təşviqlər kişilərin meydanda hazır olmasında daha çox təsir qoyurdu) öz əzizlərinin və yaxınlarının yaralanmasını və yaxud şəhid olduqlarını eşitdikdə özlərinin böyük əzəmət və səbr sahibi olmalarını aşkar edirdilər ki, bu da əsgərlərin daha da şücaətli döyüşmələrinə yol açırdı. Qadınların böyük ruhiyyəyə sahib olmalarını İmam Xumeyninin (rəh) sözlərində müşahidə etmək olar: "O halda ki, analar, öz cavanlarını cəbhələrdə şəhid olmasını özləri üçün iftixar bilirlər ki, onların cavanları İslam yolunda şəhid olmuşdurlar və elan edirlər yenə də İslam yolunda şəhid olmaq üçün cavanlarımız vardır, İslama təqdim edirik".[4]

7. Təhlükəsizlikdə həmkarlıq:

Bu baxımdan ki, İslam qadınlarla rabitədə olmağı məhdudlaşdırmışdır və düşmən bundan istifadə edərək, bəzi xəbər, məlumat və silahların intiqal olunmasında onlardan istifadə edir, qadınların bu hiyləni aşkar etmələri böyük həmiyyət daşıyır; yəni əgər qadınların bu istiqamətdə olan müdafiəsi olmasa heç bir kişi onun öhdəsindən gəlməyə qadir deyildir. Odur ki, müharibə zamanı xüsusiylə də qərb bölgəsindəki cəbhələrdə ki, tamamıyla fərqli idi; inqilabın ziddinə olan şəxslər düşmənlə bir araya gəlib tamam məlumatları onların ixtiyarında qoyurdular. Kürdüstanda qadınların və bir çox bacıların güclü təbliğ və fəaliyyətlərini nümunə gətirmək olar.

Lakin bu günlərdə düşmən hərbi hücumlardan əlavə etiqadi, iqtisadi, maarif, siyasi və əxlaq cəhətlərindən də hücum etməsi gözlənilir. Odur ki, müdafiə müxtəlif mövqelərdə olmalıdır. Buna əsasən müdafiənin əhatəsi daha geniş və hərbi müdafiədən dəfələrlə yüksəkdir. Bunun üçün də qızlar və qadınlar müdafiədə böyük rol oynayırlar. Bizim qadınların ana, müəllim, ailə, institut müəllimi və... kimi mövqeləri etiqadi maarif, elm və... qeyd etməkdən daha da məlum və aşkardır. O cümlədən elmin inkişaf etməsinə nəzər saldıqda onların müdür və mütəxəssis kimi bir çox mövqelərdə onların özlərinə yer tutmasının şaidi oluruq. O cümlədən hərbidə özlərinə çox böyük mövqelər tutmuşdurlar; çünki hərbi döyüşlər üz- üzə çərçivəsindən xaric olmuş müxtəlif şəkillərdə həyata keçirilir o cümlədən elektronik şəkildə (döyük təyyarələrinin uzaq məsafədən kontrol olunması və...) əlbəttə onların müxtəlif hissələrində qadınlar düşmənlə qarşı- qarşıya gəlmədən düşmən hücumunun qarşısını almağa malikdir. Bu məsələləri nəzərə alaraq şübhəsiz ki, qadınlar müdafiə zamanı kişilərdən daha böyük rol oynayırlar.

 


[1] - Ənfal surəsi, ayə 60.

[2] - Səhifeyi Nur, cild 4, səh 230.

[3] - Səhifeyi Nur, cild 16, səh 176, cild 17, səh 64.

[4] - Səhifeyi Nur, cild 14, səh 231.

 

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • İlahi əzabla imtahan arasında necə fərq qoymaq olar?
    4412 Qədim kəlam 2010/11/10
    İşlərin bəziləri, şübhəsiz, ilahi imtahanların ayrılmaz hissəsidir və məqsəd budur ki, insanın onların müqabilində seçdiyi mövqeyi aydınlaşsın. Bu kimi mövqe seçmələr və insanın bu hadisələrlə qarşılaşmağı nəticəsində onun batini və həqiqi şəxsiyyəti formalaşır. Həmçinin hadisələr qarşısında onun öz daxili səciyyə və niyyətlərinin büruz ...
  • İllər boyu Quran dili ilə danışan müsəlman qadın kimdir?
    4596 تاريخ بزرگان 2011/06/18
    Bu müsəlman qadın Həzrət Zəhranın (s) kənizi Fizzə idi. Mötəbər rəvayətlərə görə o, illər boyu Quran dili ilə danışmışdır. ...
  • Görmədiyiniz qızla söhbət etməyin iradı varmı?
    5299 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/10/11
    Müqəddəs İslam şəriəti nəzərindən qızla oğlan arasında evləndikdən qabaq olan hər cür əlaqə, (bir- başa və bir- başa olmayan hər cür əlaqə) əgər (cinsi) ləzzət qəsdi ilə ya o əlaqədə günaha düşmək qorxusu olsa, olmaz və iradı var. Amma təhsil, elm, peşə və işlə bağlı olan əlaqə, əgər ...
  • Qadın övladına süd verdiyi üçün ərindən süd vermə muzdunu ala bilərmi?
    3057 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/02/07
    Diqqət eləmək lazımdır ki, islamda fiqhi əhkamlar və əxlaqi üsullar bir- birini kamilləşdirir və onlar arasında heç bir ayrılıq yoxdur.[1]  Buna görə də əhkamlardan bəzilərində fərd üçün sabit əhkam olsa, bu onun haqqı olsa da, mükəlləf ondan fiqhi hökm kimi istifadə edə bilər. Amma ...
  • Nə üçün İmam Hüseynə (ə) Sarəllah deyirlər?
    4448 Nəzəri əxlaq 2011/12/25
    “Sar” sözü həm qan intiqamı həm də qan mənasındadır. Birinci mənaya əsasən İmam Hüseynə (ə) onun qanının himayəçisi və qan intiqamçısının Allah olduğundan, “Sarəllah” deyilir. Amma, əgər “sarəllah” Allahın qanı kimi tərcümə edilsə, aşağıda qeyd edilən dəlillərə əsasən İmam Hüseynə (ə) “Sarəllah” deyilir:
  • İmam Əli (ə) İbn Mülcəmin pis niyyətini bilə- bilə, öz canını qorumaq üçün, niyə heç bir iş etmədi?
    3389 Qədim kəlam 2011/12/25
    İmam Əli (ə)- ın heç bir əksül- əməl göstərməməsini neçə cəhətdən cavablandırmaq olar: 1.             Vəzifəni yerinə yetirməkdə meyar və ölçü, adi elmdir. İmam Allah əmrinə itaət etdikdə öz daxili elminə (qeyb elmi) əməl etmir və digər adi insanlar kimi rəftar edir. Əgər imam öz qeyb elminə ...
  • Məsumların hədislərinin sənədləri Peyğəmbərə bağlanmırmı?
    3437 سرنوشت حدیث 2012/09/01
    Şiələr İmamları (Peyğəmbər (s)- in canişinləri) məsum bilirlər. Ona görə də, onların sözləri də Peyğəmbərin sözü kimi zatən höccətdir və Peyğəmbərə (s) nisbət verməyə ehtiyacı yoxdur. Məsum İmamlardan bizə yetişən hədislər iki dəstəyə bölünür: Rəvayətlərin bir dəstəsi sənədli formada bəyan olubdur. Yəni sənədinin ...
  • Dinin təbliği (qeyri müsəlman və başqalarının təlimi və onlara yol göstərmə) bütün müsəlmanlara vacibdirmi?
    3499 Əməli əxlaq 2012/04/17
    İslam dinlərinin sonuncusu, ən kamili, dünyəvi və hamıya aid bir dindir. Ona görə də, bütün camaat hansı tayfa və millətdən olsalar da, onunla tanış olmalıdırlar. Bu insan düzəldən din ilə digər millətlərin tanış olmasının yeganə yolu, İslamın həqiqət, əmr, hökm və qaydalarını təbliğ etməkdir. ...
  • İmam Hüseyn (ə) aşura günü onun üçün gətirilən suyu rədd etmişdirmi?
    3289 Qədim kəlam 2011/05/05
    Bu sualın cavabı üçün aşağıdakı qeydlərə diqqət yetirmək lazımdır: 1). İmamların və Peyğəmbərlərin insanlardan fərqli gücə malik olmasına baxmayaraq onların vəzifəsi adi insanlar kimi rəftar etməkdir. Onlar ictimai və məişət məsələlərində demək olar ki, heç bir qeybi köməkdən istifadə etməmişdirlər. Əgər İlahi qeyblərin möməklikləri ilə ...
  • Axirətdəki korluq, hansı mənadadır?
    3341 Təfsir 2010/11/10
    Bu ayədə[i] və buna oxşar digər ayələrdə[ii] korluqdan məqsəd, dünyadakı cismani korluq deyil. Məqsəd budur ki, insan bilərəkdən özünü korluğa vura. Yəni Allahın vücudunun, Peyğəmbər (s)- in və Allahın vəlisinin (ə) haqq olmasının cilvələrini görməsinə və haqq və həqiqətə yetişməsinə ...

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    102950 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    78515 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    56589 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    38527 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    29875 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • islam sözünün mənası Ali- imran surəsinin 19- cu ayəsinə əsasən nədir?
    22053 Təzə kəlam 2010/12/07
    İslam sözü lüğətdə "Allahın" müqabilində kamil surətdə təslim olmaq" deməkdir. Yəni heç bir qeyd və şərt olmadan ilahi qanunlara tabe olmaq. Din deyəndə isə "bəşəriyyətin bütün hallarda (ictimai və fərdi) ilahi qanunlara əsaslanması və Allahla insanların rabitəsi" başa düşülür. Bu səbəbdəndə bütün əsrlərdə peyğəmbərləri qəbul etmək onların gətirdiyi dinə (qeyd- ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    21196 Əxlaq fəlsəfəsi 2012/03/11
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    19791 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    19785 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/08/09
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Dünyanın ilk yaranmasını təşkil edən maddə nədir, Quran və hədislərin bu mövzuda nəzəri nədir?
    19719 Qədim kəlam 2011/02/15
    Təbiət şünas alimlərinin bu mövzuda olan dəqiq nəzəriyyələri budur ki, varlığın ilk maddəsini təşkil edən ünsürlar bunu isbat edir ki, əslində fəzada dağılmış "sedyom"- ların təşkil olmasıyla yaranmışdır. Bu maddə uzun zamanlardan təqribiylə 13 milyard il şiddətli partlayış nəticəsində, hissələr və qismətlərə bölünmüşdür, günəş, ulduzlar, göy (səma) yer və...özlərinə məxsus ...