Ətraflı axtarış
Baxanların
8281
İnternetə qoyma tarixi: 2012/01/08
Sualın xülasəsi
Təqva nədir?
Sual
Təqva yəni nə?
Qısa cavab

Təqva saxlayan və çəkindirən daxili bir qüvvədir ki, insanın vücudunda yaranır və onu qeyri qanuni işləri yerinə yetirməyin qarşısında qoruyur. Kamil təqva odur ki, haramlar və günahlardan uzaqlaşmaqdan əlavə, günaha və harama oxşarlardanda çəkinilsin. Təqva mərhələlərə, şaxələri və bir sıra nəticələrə malikdir ki, geniş cavabda onlar haqqında məlumat veriləcək.

Ətreaflı cavab

"Təqva"əslində "vəqa yəqi vəyaqəh" maddəsindən özünü pənahgahda qərar vermək mənasınadır.[1] Və şəriət terminində günahlar qarşısında özünü saxlamaq mənasınadır.

Başqa sözlə desək təqva bir saxlayıcı qüvvədir ki, bir nəfsani və daxili qüvvə şəkilindədir insanın vücudunda vücuda gəlir və onu şəhvətlərin tuğyan etməsinin və günah işləri yerinə yetirməyin qarşısında qoruyur. Kamil təqva odur ki, günahlardan və haramlardanuzaqlaşmaqdan əlavə, günaha və harama oxşarlardanda uzaq durulsun.

Ayələr və hədislərdə o cümlədən İmam Əli (ə) kəlamlarında təqva üçün bir çox oxşarlar bəyan olubdur ki, onlardan bəzisinə işarə olur:

  1. Səfər axuqəsi: Quran təqvanın səfər azuqəsinə oxşadıb və onu ən yaxşı səfər azuqəsi sayıb və buyurub: "Azuqə yığın hqiqətən ən yaxşı azuqə təqvadır".[2]

  2. Geyim: Quran təqvanın geyimə və paltara oxşadıb və onu ən yaxşı geyim bildirib: "Təqva libası, insan üçün ən yaxşı libasdır.[3]

  3. Möhkəm qala: Günahın xətərləri qarşısında İmam Əli (ə) buyurur: "Ey Allah qullarıbilin ki, təqva möhkəm və basılmaz qaladır".[4]

  4. Yaxşı yol gedən minik: Müttəqilər mövlası başqa bir kəlamında buyurur: "Təqva yaxşı yol gedən minik kimidir ki, onun kontrolu ona minmiş sahibinin əlindədir və cənnətin içinə qədər onu irəli aparır".[5]

  5. Böyüklərdən bəziləri, təqvanı bir kəsin halına bənzədiblər ki, tikanla dolu bir yerdən keçir, çalışır ətəyini tamamilə qaldırsın və ehtiyatla addım atır olmaya tikan ucu ayaına bata və ya ətəyinə ilişə.[6] Bu oxşarlıqdan yaxşı istifadə olur ki, təqva bu deyil ki, künc və bucaq seçsin, bəlkə cəmiyyətin arasında olsun əgər cəmiyyət çirkindirsə özünü qorusun.[7]

  6. Təqva, "Məadda və Məbədəə" imanın əlaməti yəni Allaha və qiyamətə iman, insanın fəzilətinin və iftixarının meyarı və İslamda onun şəxsiyyətinin ölçü miqyası hesablanır.[8]

  7. Quran nəzərindən "təqva" İlahi nurdur ki, harada möhkəm olsa, elm və bilik yaradar.[9]

  8. Təqvanın mərhələləri.

Təqva bir sıra mərhələlərə sahibdir

Böyüklərdən bəziləri təqva üçün üç mərhələyə etiqadları var:

1.     Düzgün etiqadlar ələ gətirmək yolu ilə nəfsi əbədi əzabdan qorumaq.

2.     Hər cür günahdan istər vacibi tərk etmək istərsədə günah etməkdən çəkinmək.

3.     Hər hansı şeylər ki, insanın qəlbini özünə məşğul edir və həqqdən yayındırır, onların qarşısında özünü saxlamaq, bu təqva xüsusi bəlkə xüsusidəndə xüsusi insanların təqvasıdır.[10]

Təqvanın şaxələri (budaqları)

Təqva müxtəlif şaxələrə və şöbələrə malikdir ki, onların arasından aşağıdakı şaxələrə işarə etmək olar: Malı və iqtisadi təqva, cinsi, ictimai təqva, siyasi təqva, və əxlaqi təqva və... təqvalı insan o şəsdir ki, təqvanı bu cəhətlərin hamısında riayət etsin.

Təqvanın nəticələri (əsərləri)

Təqvanın insan həyatında bir çox müsbət nəticələri var ki, onlardan bəzisinə işarə edirik:

1.     İnsan yetişdirmək: İmam Əli (ə) buyurur: təqva bir ruhi xislət və bir mənəvi tərbiyədir ki, onun sayəsində insanın canı və həqiqəti düzəlir və formalaşır.[11]

2.     Məsuliyyətçilik: Təqvalı insan şəri məsuliyyətlər altından boyun qaçırmır və həvəslə qəbul edir və çətinlikləri həll edir.

3.     Azadlıq: Təqva insanın hər cür bəndəçilikdən azadlıq vəsiləsidir təqvaya sahib olan kəs şəhvətlər qarşısında diz çökmür:Məqam və başqa nəfsani istəklər qarşısında təslim olmur, buna əsasən hər həlakətdən amandadır.

4.     Axirətdə xoşbəxtçilik: Təqva hidayət kimidir təqvalı şəxs müsbət işlər yerinə yetirməklə və hidayət yolunda addımlamaqda dünyada səadətdən əlavə axirət savablarını ələ gətirməyə və onları məad günü üçün zəxirə etməyə müvəffəq olur.

 

 



[1] - Rağib İsfəhani Hüseyn ibni Məhəmməd, Müfrədat fi ğəribil- Quran, cild 1, səh 881 Maddə "vəqa" darul- elm Əddarul- şamiyəh, Dəməşq, Beyrut. 1412q.

[2] - Bəqərə surəsi, ayə 198.

«وَ تَزَوَّدُوا فَإِنَّ خَیْرَ الزَّادِ التَّقْوى»

[3] - Əraf surəsi, ayə 26,

«وَ لِباسُ التَّقْوى‏ ذلِکَ خَیْرٌ»

[4] - Nəhcül- bəlağə, xütbə 157

«اعلموا عباد اللَّه ان التقوى دار حصن عزیز»

[5] - Nəhcül- bəlağə, xütbə 16.

«... الا و ان التقوى مطایا ذلل، حمل علیها اهلها و اعطوا ازمتها، فاوردتهم الجنة...»

[6] - Əbul- ftuh Razi, Hüseyn ibni Əli, Rovul- cinan fi təfsirul- Quran, cild 102, bunyade pejiheşiye İslami astani qüdsi Rəzəvi, Məşhəd, 1408 q. Məkarim Şirazi, Nasir, Təfsiri- nümunə, cild 1, səh 80 Darul- kutubul İslamiyyəh, birinci çap, Tehran, 1374 ş.

[7] - Təfsiri nümunə, cild 22, səh 204.

[8] - Hucurat surəsi, ayə 14

«إِنَّ أَکْرَمَکُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقاکُمْ»

[9] - Bəqərə surəsi, ayə 282

«اتَّقُوا اللَّهَ وَ یُعَلِّمُکُمُ اللَّهُ»

[10] - Təfsiri nümunə, cild 22, səh 205. Əllamə Məclisi, Biharul- ənvar, cild 70, səh 136, Əlvəfa müəssisəsi, Beyrut, Livan, 1404 h. q.

[11] - Nəhcül- bəlağə, Müttəqin xütbəsi.

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    34110 Nizamlar hüquq və əhkam
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Mələklərin varlığının səbəbi nədir və onların vasitə olmasına nə ehtiyac vardır?
    5593 فرشتگان
    Məlaikələr Allahın məxluqlarından olan bir növ varlıq, Allah ilə şəhadət aləmi arasında vasitədirlər. Allah onları təkvin və təşri aləminin işlərini idarə etmək üçün təyin etmişdir. Qurani-kərimdə məlaikələr üçün çoxlu işlər sadalanmışdır: vəhyin nazil edilməsində, Allahın sözünün Peyğəmbər (səlləllahu əleyhi və alih)-ə çatdırılmasında, aləmin işlərinin tədbir ...
  • Kovsər hovuzu nədir?
    6060 Təfsir
    "Kövsər" çoxlu xeyir mənasındadır. Onun üçün çoxlu dəlil və faktlar qeyd etmək olar. Məsələn: Kövsər arxı və hovuzu, şəfaət, nübüvvət, hikmət, elm, çoxlu nəsl, çoxlu zürriyyə və sair.Kövsərin iki mənası var, biri dünyaya aid (Fatimeyi- Zəhra (s), o biri isə axirətə (kövsər hovuzu)- na aiddir. Kövsər hovuzu, Behiştdə ləzzətli ...
  • Dini və qeyri-dini məktəblər arasında nə kimi fərqlər vardır?
    5965 Nəzəri əxlaq
    Əvvəldə xatırlatmaq lazımdır ki, islam dini ilə təhrif olunmamış digər dinlər arasında əsas oxşarlıq və müştərək cəhət – yer üzündə tövhid və Allaha pərəstişin bərqərar edilməsi, insanların Allahdan başqasına pərəstiş və bəndəlikdən xilas olmasıdır. Quranda buyurulur: “Biz hər bir ümmətdə bir peyğəmbər göndərdik ki, (camaata) “Yeganə Allaha ...
  • bir şeyin pak və ya nəcis olması haqqında vasvaslıq xəstəliyindən necə qurtarmaq olar?
    4333 وسواس
    Sualın cavabınıdan əvvəl bir neçə məsələni bilmək lazımdır: 1.Allah-Taala buyurur: Dində sizdən ötrü heç bir çətinlik qərar vermədim. İslam Peyğəmbəri (s) tanınmış bir hədisdə buyurur: Mən birbaşa şəriətlə, asan, zəhmətsiz və nuraniyyətlə seçilmişəm. Əgər kimsə belə başa düşür ki, paklıq məsələsindən özünü çətinliyə və ifrat-təfritliyə salmaqla, həyatın ...
  • Динләрин сонунҹусу неҹә диндир?
    4555 Təzə kəlam
    Бу суалын хүласә ҹавабы јохдур. Изаһлы ҹавабы сечин. ...
  • Rəvayətlərdə İmam Hüseynə (ə) xüsusi əhəmiyyət verilibdirmi? Bu xüsusi üstünlüklərin digər İmamlar (ə)- ın məsum lması ilə uyğunluğu varmı?
    3419 تاريخ بزرگان
    İmamət məqamının İmam Hüseyn (ə)- in nəslinə keçməsi, o həzrətin türbətində şəfa, qəbrinin kənarında duanın qəbul olması və ... kimi üstünlüklər, şübhəsiz Allah tərəfindən İmam Hüseyn (ə)- a verilibdir. Bu üstünlüklərin İmam Hüseyn (ə)- ın məqamının digər İmamlarla (ə) fərqli olmasını isbat etməyə heç bir sübut yoxdur. ...
  • Tur dağının bəni İsrailin başının üstünə qaldırılmasından məqsəd nədir?
    4040 Təfsir
    Quran ayələrinin neçəsində " وَ رَفَعْنا فَوْقَكُمُ الطُّور" təbiri və bəni İsrail barəsində oxşar təbirlər bəyan olubdur. Təfsir kitablarında gələnlərə əsasən bu ayələr bir tarixi hadisəyə işarə edir ki, həzrəti Musanın (ə) zamanında bəni İsrailin Allahın göstərişləriylə müxalifətinə görə baş verib. Qadir Allah Tur dağının bir ...
  • Səhih Buxari mötəbər kitabdırmı? Nə üçün səqəleyn hədisi orada yoxdur?
    5166 سرنوشت حدیث
    Əlbəttə bu o demək deyil ki, əgər bir rəvayət səhih Buxaridə yoxdursa, deməli o hədis heç cür etimadlı deyildir. Belə ki, əhli- sünnətin özü də belə əqidəyə sahib deyildir. əgər belə olmasaydı bir çox fiqhi, kəlami vəs elmlərdə bu kitabın rəvayətlərindən savayı istəfadə edilməz və digər rəvayət ...
  • Eramızdan uzun illər qabaq mağaralarda yaşayan insanlarda Adəmin (ə) nəslindən idilərmi?
    3896 Təfsir
    Adəm (ə) övladının dağlarda və mağaralarda yaşamasını Qurani- kərim də təsdiqləyir. Amma bunu da qeyd edək ki, Adəmdən (ə) öncə insanların yaşaması və mağaraları özlərinə məskən seçmələri inkarolunmazdır. Hətta mağaralardan tapılmış tarixi əsərlərdə onların hansı zamana aid olmalarını da demək olar. Bundan əlavə Adəmin (ə) yaşamaq tarixi çox uzun min ...

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    111795 Nizamlar hüquq və əhkam
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    85129 Əməli əxlaq
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    63995 Nizamlar hüquq və əhkam
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    47141 Nizamlar hüquq və əhkam
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    34920 Hədis elmləri
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    34110 Nizamlar hüquq və əhkam
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    24320 Əxlaq fəlsəfəsi
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...
  • islam sözünün mənası Ali- imran surəsinin 19- cu ayəsinə əsasən nədir?
    23657 Təzə kəlam
    İslam sözü lüğətdə "Allahın" müqabilində kamil surətdə təslim olmaq" deməkdir. Yəni heç bir qeyd və şərt olmadan ilahi qanunlara tabe olmaq. Din deyəndə isə "bəşəriyyətin bütün hallarda (ictimai və fərdi) ilahi qanunlara əsaslanması və Allahla insanların rabitəsi" başa düşülür. Bu səbəbdəndə bütün əsrlərdə peyğəmbərləri qəbul etmək onların gətirdiyi dinə (qeyd- ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    23404 Nizamlar hüquq və əhkam
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Dünyanın ilk yaranmasını təşkil edən maddə nədir, Quran və hədislərin bu mövzuda nəzəri nədir?
    21690 Qədim kəlam
    Təbiət şünas alimlərinin bu mövzuda olan dəqiq nəzəriyyələri budur ki, varlığın ilk maddəsini təşkil edən ünsürlar bunu isbat edir ki, əslində fəzada dağılmış "sedyom"- ların təşkil olmasıyla yaranmışdır. Bu maddə uzun zamanlardan təqribiylə 13 milyard il şiddətli partlayış nəticəsində, hissələr və qismətlərə bölünmüşdür, günəş, ulduzlar, göy (səma) yer və...özlərinə məxsus ...