Ətraflı axtarış
Baxanların
3357
İnternetə qoyma tarixi: 2011/10/09
Sualın xülasəsi
Qarşı tərəfin razı olduğu halda imtahanlarda saxtakarlıq etməyin hökmü nədir?
Sual
Qarşı tərəfin razı olduğu halda imtahanlarda saxtakarlıq etməyin hökmü nədir?
Qısa cavab

Ümumiyyətlə fəqihlər arasında saxtakarlığın haram olması barəsində ixtilaf yoxdur. “Risaleyi danişçuyi” kitabında qeyd edilən imtahanda saxtakarlığın hökmünün nə olması sualına bütün Mərcələr cavabında icazə verilməməsi yönümündə olmuşdur. [1]

Bu kitabda əgər qarşı tərəfin razı olduğu halda saxtakarlıq edilərsə bunun hökmünün nə olduğu barəsində verilən suala cavab olaraq o qeyd edilmişdir ki, bütün mərcələr qarşı tərəfin razılığının bu işdə təsirli olmadığı hökmü yönümündədir. [2]

Yəni saxtakarlığın haramlılığı qarşı tərəfin razılığı ilə aradan getmir.

Bu məsələ ilə əlaqədar bəzi Mərcə təqlidlərin dəftərlərindən bir neçə sual cavabı ilə sizlərə təqdim edirik:

Sual: Əgər şagird və ya tələbə imtahanda saxta qiymət alıb, yüksək mərhələyə qalxarsa və bu üstünlükdən istifadə edərsə, bu üstünlükdən istifadə etməyin hökmü nədir?”

Həzrət Ayətullah Xamenei: Saxtakarlıq haramdır. Lakin əgər işə daxil ola üçün lazimi ixtisas və məharətə malikdirsə və digərlərinin işə daxil olmasına maneçilik yaratmazsa, işə daxil olmaq və məvacibin alınmasının eybi yoxdur.

Həzrət Ayətullah Lənkərani: İcazə verilmir. Şəri cəhətdən bu üstünlükdən istifadə edə bilməz.

Həzrət Ayətulla Bəhcət: Bu dərsin əvəzini verməlidir.

Həzrət Ayətulla Təbrizi: Saxtakarlıq əmli yalandır və caiz deyil. Əgər bir kəs bu işi edərsə və işin müdiri olarsa ki, səriştəçilik vacib deyilsə və digərləri kimi işləyərsə eybi yoxdur. Əgər bu iş sərişdə tələb edirsə və o şəxs bu bacarığa malik deyilsə, bu müdiriyyət caiz deyil.

Həzrət Ayətullah Safi Gülpayiqani: Bütün işlərdə saxtakarlıq caiz deyil.

Həzrət Ayətullah Məkarim Şirazi: Əgər dərsin bir neçə maddəsində saxtakarlıq edərsə, baxmayaraq ki, düzgün etməmişdir. Lakin diplom alınmışdır. Təhsilin davam etdirilməsi və bu sənədlə işə daxil olmağın eybi yoxdur.

Həzrət Ayətullah Sistani: Onun istifadəsinin eybi yoxdur. Baxmayaraq ki, onun işi ( saxtakarlıq) caiz deyil.[3]

Burada onu qeyd etmək lazımdır ki, bu məsələ (saxtakarlıq) bir neçə işiə ziddir:

1. Saxtakarlıq imtahan qanunlarına müxalifətçilikdir. Qanunlara müxalifətçilik etmək isə caiz deyil.

2. Yalana səbəb olur. Çünki şagird və ya tələbə imtahan kağızını öz adına təhvil verir. Lakin bu öz biliyini nəticəsi deyildir.

3. Təkcə qarşı tərəfin razılığı etibarlı deyil. O da həmçinin bu günahda şərik hesab olunur.

4. Digər şəxslərin haqqı tapdalanır.



[1] - Risaleyi danişçuyi, məsəleyi 539.

[2] - Həmin, sual 543.

[3] - Məsaile cədid əz didgahe uləma və məraceye təqlid, cild 3, səh 311.

Ətreaflı cavab
Бу суалын изаһлы ҹавабы јохдур.
Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    107634 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/05/31
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    82079 Əməli əxlaq 2011/06/28
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    59841 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/01/02
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    42878 Nizamlar hüquq və əhkam 2012/09/01
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    32863 Hədis elmləri 2014/05/20
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    27059 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/04/14
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    22944 Əxlaq fəlsəfəsi 2012/03/11
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...
  • islam sözünün mənası Ali- imran surəsinin 19- cu ayəsinə əsasən nədir?
    22915 Təzə kəlam 2010/12/07
    İslam sözü lüğətdə "Allahın" müqabilində kamil surətdə təslim olmaq" deməkdir. Yəni heç bir qeyd və şərt olmadan ilahi qanunlara tabe olmaq. Din deyəndə isə "bəşəriyyətin bütün hallarda (ictimai və fərdi) ilahi qanunlara əsaslanması və Allahla insanların rabitəsi" başa düşülür. Bu səbəbdəndə bütün əsrlərdə peyğəmbərləri qəbul etmək onların gətirdiyi dinə (qeyd- ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    21587 Nizamlar hüquq və əhkam 2011/08/09
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Dünyanın ilk yaranmasını təşkil edən maddə nədir, Quran və hədislərin bu mövzuda nəzəri nədir?
    20886 Qədim kəlam 2011/02/15
    Təbiət şünas alimlərinin bu mövzuda olan dəqiq nəzəriyyələri budur ki, varlığın ilk maddəsini təşkil edən ünsürlar bunu isbat edir ki, əslində fəzada dağılmış "sedyom"- ların təşkil olmasıyla yaranmışdır. Bu maddə uzun zamanlardan təqribiylə 13 milyard il şiddətli partlayış nəticəsində, hissələr və qismətlərə bölünmüşdür, günəş, ulduzlar, göy (səma) yer və...özlərinə məxsus ...