Ətraflı axtarış
Baxanların
5548
İnternetə qoyma tarixi: 2010/04/22
Sualın xülasəsi
Гуран, Аллаһын јолладығы сонунҹу мөҹүзәсидир. Гуранын мөҹүзәси һансы шәкилдәдир?
Sual
Гуран, Аллаһын јолладығы сонунҹу мөҹүзәсидир. Гуранын мөҹүзәси һансы шәкилдәдир?
Qısa cavab

Гуранын мөҹүзәси үчүн үч јол бәјан олунуб; сөз мөҹүзәси, мөвзу мөҹүзәси вә Гуранын ҝәтирилмәси.

  1. Гуранын сөз ҹәһәтдән мөҹүзәси ики гисимдир:

а) Бәлағәт (сөзүн дәрин мәна илә бәјаны) мөҹүзәси;

Гуранын бәјан јолу елә бир бәјандыр ки, һеч бәшәр кәламы, һәтта, Ислам Пејғәмбәринин (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм)  өзүнүн сөзләри дә онунла мүгајисә олуна билмәз. Бу ҹәһәтдән алимләр Пејғәмбәрин (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм)  Гуранын алынмасы илә онун јазылмасы арасында һансыса бир сәһвә јол вермәси еһтималыны һеч бир үнванла гәбул етмирләр.

б) Әдәд мөҹүзәси;

Бу ҝүн компјутер техникасы васитәси илә Гуранын кәлмәләри вә һәрфләри арасындан елә таразлыг вә мүнасибәтләр кәшф олунуб ки, бәшәр сөзүндә белә бир ишин баш вермәси гејри-мүмкүндүр.

  1. Гуранын мөвзу мөҹүзәси бир нечә гисмә бөлүнүр;

а) Гуранда ихтилафын олмамасы;

б) Гуранын елм вә маарифи. Гуран елә бир маариф вә елмлә зәнҝиндир ки, ән азы о заманда белә бир мөвзуја бәшәрин әлинин чатмасы гејри-мүмкүндүр. Бу маариф дәрин фәлсәфи, ирфани, әгли вә саир елмләри әһатә едир.

д) Гуранда олан елм вә маарифин сәтһи олмамасы. Он әсрдән чох кечмәсинә бахмајараг Гуранын бәјан етдији бүтүн елми мәсәләләр вә маарф бу ҝүнә кими өз јериндә галыр вә кимсә ону батил едә билмир.

3. Гуранын ҝәтирилмәси ҹәһәтдән мөҹүзәси;

Ислам Пејғәмбәри (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм)  зәманәсиндә һеч кимдән һеч бир јазыб-охумаг дәрси алмамышдыр. Неҹә ола биләр ки, һеч бир елми-мәдәни маарифә малик олмајан Әрәбистан јармадасында Ислам Пејғәмбәри (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм)  өзүндән белә бир дәрин мәналы китаб ҝәтирсин.

Ətreaflı cavab

Гуранын мөҹүзә олмасыны сүбут едән чохлу дәлилләр мөвҹуддур.[1] Онларын хүласәсини үч гисмә бөлмәк олар:

1.     Гуранын сөз мөҹүзәси;

2.     Гуранын мөвзу мөҹүзәси;

3.     Гуранын ону ҝәтирәнә ҝөрә мөҹүзәси;

1-1. Гуранын сөз мөҹүзәси;

Гуранын сөз мөҹүзәси ики мәрһәләдә бәјан олунур; бәлағәт мөҹүзәси вә әдәд мөҹүзәси;

Гуранын бәлағәт мөҹүзәси вә ја Гуран бәлағәти гәдим заманлардан танынмыш бир мөвзу олуб бүтүн ислам мәзһәбләри арасында тәрәддүдсүз гәбул олунмуш бир мәсәләдир. Әлбәттә, бәзиләри Гуранын бәлағәт мөҹүзәсиндән, нәзм вә үслуб кими јоллары ајырмыш вә демишләр: “Гуранын мөҹүзәләриндән бир бәлағәт мөҹүзәси, диҝәри исә нәзм вә үслуб мөҹүзәсидир.” Бәзиләри исә Гуранын бәлағәт, нәзм вә үслуб мәҹмуәсин мөҹүзә адландырырлар.[2]  Лакин бунларын һамысы нүмунәләрин чохалдылмасы үзүндәндир, амма әслиндә бүтүн бу јолларын һамысы Гуранын бәјан ҹәһәтинә бағлы олуб бәлағәт мөҹүзәсинә гајыдыр.

Гуранын бәјан јолу елә бир бәјандыр ки, һеч бәшәр кәламы, һәтта Ислам Пејғәмбәринин (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) сөзләри дә онунла мүгајисә олуна билмәз. Изаһда демәк олар ки: Әһли-сүннәт алимләри иддиа едирләр ки, Ислам Пејғәмбәри (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм)  һәдис вә сөзләрини јазмағы гадаған етмишдир. Бу мөвзуда Һәзрәтдән рәвајәт дә нәгл едирләр.[3] Белә олан һалда суал гаршыја чыхыр ки, Ислам Пејғәмбәри (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм)  нәјә ҝөрә һәдис јазмағы гадаған етмишдир?

Әһли-сүннәт алимләри арасында бу суала верилән ҹаваблардан бири чох мәшһурдур. О да будур ки, мүмүкүн иди Гуранын кәлмәләри илә Пејғәмбәрин (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм)  һәдисләри гарышыг дүшсүн. Әһли-сүннәт алимләринин диҝәр танынмыш мүһәггиг алимләриндән бири исә бу ҹавабы рәдд етмиш вә демишдир: “Гуранын бәлағәт мөҹүзәси, онун кәлмәләринин гејри-Гуран кәлмәләри илә гарышыг дүшмәси иддиасыны рәдд едир.” [4]

Сонра Пејғәмбәрин (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм)  сөз вә данышыг истедады елә бир сәвијјәдә олмалы ки, Гуранын кәлмәләри илә дәјишик дүшмәјин мүмкүнлүјү һаггында ҹаваб верилир: “Бу сөз Гуранын бәлағәт мөҹүзәсинин инкарыдыр.”[5]  Һәр һалда Ислам Пејғәмбәриндән (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм)  һәдис јазылмасыны гадаған етмәси мөвзусу әһли-сүннәт алимләри үчүн бөјүк бир чәтинлик һесаб олунур. Һалбуки, Пејғәмбәрин (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм)  һәдисләри әслиндә вәһјдән вә гејб аләминдән мәншә алмыш вә әҝәр вахтында һифз олунуб Ислам үммәтинә чатдырылсајды, мүсәлманларын чох мүһүм ҝирифтарчылыглары өз һәллини тапарды. Бу ҹәһәтдән, әввәлдән шиә алимләри арасында  Ислам Пејғәмбәри(сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм)  тәрәфиндән о Һәзрәтдән һәдис јазылмасынын гадаған едилмәси мәсәләсини гәубл етмәмишләр.

Гуранын бәлағәт мөҹүзәләриндән бири дә Гуранын әдәд мөҹүзәсидир. Бу ҹәһәт сон заманларда тапылмыш вә ја компјутер системинин ишә дүшмәси илә дәгигләшмишдир. Кәлмәләр вә һәрфләр арасында хүсуси таразлыг вә бағлылыг елә бир сәвијјәдәдир ки, бәшәр сөзүнүн бу дәрәҹәдә дәгиг ујғунлуг вә бағлылығы гејри-мүмкүндүр.[6]

1-2. Гуранын мөвзу мөҹүзәси;

Гуранын мөвзусунун мөҹүзәлији мүхтәлиф јолларла бәјан олунмушдур. Онларын хүласәси ашағыдыкылардан ибарәтдир:

а) Гуранда ихтилаф јохдур;

Гуранын бу ајәси, “Oнлaр Гур’aн бaрəсиндə (oнун Аллaһ кəлaмы oлмaсы һaггындa) дүшүнмəзлəрми? Əҝəр o, Аллaһдaн гeјриси тəрəфиндəн oлсaјды, əлбəттə, oндa чoxлу зиддијјəт (иxтилaф, ујғунсузлуг) тaпaрдылaр.”[7]  -  ачыг нишан верир ки, Гуранын мөвзусунда ихтилаф олмамасы мөҹүзәси вар.

б) Гејби хәбәрләр;

Гуранда бәзи шәхсләр һаггында вә ја, ҝәләҹәкдә баш верәҹәк бәзи һадисәләр хәбәр верилир вә һадисә, ајә назил оландан бир мүддәт сонра баш верир. О ҹүмләдән бу ајәни гејд етмәк олар: “Əлиф, Лaм, Мим! 2. Румлулaр (бизaнслылaр ирaнлылaрлa) мəғлуб oлдулaр. 3. (Əрəбистaнa) əн јaxын бир јeрдə. Лaкин oнлaр (бу) мəғлубијјəтлəриндəн сoнрa гaлиб ҝəлəҹəклəр.”[8]

д) Гуранын елмләри вә маарифләри;

Гуранда елә елми мәтләбләр ҝәлиб ки, ән азы о заманда белә маарифин бәшәрин әлинә ҝәлмәси гејри-мүмкүндүр. Әлбәттә, Гуранда бу ҝүндә елә мәсәләләр вар ки, бәшәрин һәлә дә она әли чатмамыш вә бәјан оланлар да јалныз, Ислам Пејғәмбәри (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм)  вә мәсум Имамлар (әлејһимссалам) тәрәфиндән бизә чатан рәвајәтләр әсасында әлә ҝәлмишдир.   Белә ки, бу ҝүн бизә чатан һәдисләрин чох һиссәси етигади, әгли мәсләләри, фәлсәфси, кәлами вә ирфани мөвзулары әһатә едир. Һәр һалда бу ҝүн бәшәр һәтта, кечмишдә һеч ҹүр әлә ҝәтирә билмәдикләри Гуран маарифи вә елмләриндән дәрин мәналары да әлә ҝәтирсәләр Гуранын мөҹүзәсиндән бир шеј азалмаз. Гејд етмәк лазымдыр ки, Гуранын бу мөҹүзәләринин исбаты ону ҝәтирән тәрәфиндән бәјан олунмур. Гуранын дәрин маариф вә әзәмәтли мәналары о гәдәр дәрин вә уҹадыр ки, тәфәккүр үфүгүндә һәр әсрин мүтәфәккирләринин билијиндән јүксәкдә вә бәшәрин әлчатмаз тәфәккүр јүксәклијиндә гәрар тутмушдур. Бу да, вәһј нурунун бәшәр тәфәккүрүнә ишыг сачмасы кимидир.

г) Гуранда ҝәлән маариф вә елмләрин нәгд (рәдд вә инкар) олунмасынын гејри-мүмкүнлүјү;

Бәшәр елминин бу ҝүнә гәдәр узун мүддәтли инкишафындан сонра елми вә мәдәни саһәләрдә ирәлиләјишләрә бахмајараг, Гуранын һеч бир елми мәтләби батил елан олунмамышдыр. Бу мөвзунун өзү Гуранын һагг олуб сәмави китаб олмасына дәлаләт едир. Бир мәсәләни дә гејд етмәк јеринә дүшәрди ки, ола билсин дејилсин ки, бәшәр елминдән дә мәнтиг вә ријазијјат кими бәзи дәгиг елмләр дә кечмишдән бу ҝүнә гәдәр дәјишилмәмиш галмышдыр. Ҹавабында дејилир ки, биринҹиси, белә елмләр гәдимдән олмасына бахмајараг, бир дәстә алимләр тәрәфиндән һәмишә ән илк биликләр кими охунмуш вә јазылмышдыр. Белә елмләрин горунмасына чалышанлар әслиндә бу елми ҝәтирәнләр јох, ҹәм едәнләр олмушлар. Икинҹиси, бәшәрин јаздығы китаблар адәтән, хүсуси бир елми мөвзуја аид олур, һалбуки, Гуран елминин вә маарифинин ән мүһүм парлаг хүсусијјәтләриндән бири мөвзуларын мүхтәлифлији вә бир сөздә онларла мәтләбә ишарә олунмасыдыр.

Беләликлә, бу вәзијјәтин өзү Гуранын мөҹүзәләриндән бири сајылыр ки, өзүндә чохлу саһәдә елми биликләр ҹәм етмишдир. Һансы бәшәр бир-бириндән тамамилә фәргли мүхтәлиф мөвзуда елми мәтләбләри елә бир дәгиглик вә диггәтлә далбадал дүзсүн ки, мөвзунун әввәли вә сону мүхтәлиф олмасына бахмајараг мөвзулар елми ҹәһәтдән тамамилә өз сәһиһлијин горусун. Белә ки, нә сөздән һәдәфә хәләл ҝәлсин, нә сөзләрин нәзм вә мәнасы гатышсын вә нә дә хәтаја јол верилсин. Һәмчинин, бүтүн бунларла јанашы нечә әсрләрлә ҝүн кими парласын вә һеч ким она нәгд вә хәта тута билмәсин.[9]

  1. Гураны ҝәтирән ҹәһәтдән мөҹүзәси;

Бу мөвзу гәдимдән алимләр арасында гәбул олунмуш бир бәһсдир. Ислам Пејғәмбәри (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) зәманәсиндә һеч кимдән һеч бир јазыб-охумаг дәрси алмамышды. Неҹә ола биләр ки, һеч бир елми-мәдәни маарифә малик олмајан Әрәбистан јармадасындан Ислам Пејғәмбәри (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм)  өзүндән белә бир дәрин мәналы китаб ҝәтирсин.[10]

Гејд етмәк лазымдыр ки, Гуранын мөҹүзә бәһси, Гуран елмләри мөвзусунда бәһс олунмасына бахмајараг әслиндә кәлам елминдә бәһс олунмалыдыр. Бу ҹәһәтдән, бу мөвзу кәлами елмләрдә дә бәһс олунмушдур.[11]

 

Даһа чох мәлумат үчүн:

Һади Теһрани, Мәһди, Мәбани кәлами иҹтиһад, Муәссисеји фәрһәнҝи ханеји хирәд, Гум, биринҹи чап, 1377.



[1] Самәни, Сејјид Мүстәфа, Вуҹуһ еҹаз Гуран, (Бејнәлхалг Гуран елмләри вә маарифи тәһгигат конфрансынын мәгаләләр мәҹмуәси, Гум, Дарул-Гуран) сәһ-168-178.

[2] Һәмән мәнбә, сәһ-169.

[3] Мәһмуд Әбуријә, Изваи әлас-сүннәтил-Мүһәммәдијјә, сәһ-42.

[4] Һәмән мәнбә, сәһ-46.

[5] Һәмән мәнбә, сәһ-47

[6] Бу һагда” Гәдр” үнваны илә доктор Сејјид Әли Гадиринин васитәси илә СД програмы һазырланмышдыр.

[7] Ниса сурәси, 82-ҹи ајә.

[8] Рум сурәси, 1-3.

[9] Әлләмә Тәбатәбаи нәгл едир ки, Гуранын бүтүн маарифини онун һәр бир сурәсиндән чыхарыб әлә ҝәтирмәк олар. Әҝәр бу мүмкүнсә онда бу о мәнададыр ки, Гуранын һәр бир сурәсиндә олан маариф мәҹмуәси онун бүтүн маарифини өзүндә ҹәмләшдириб. Јәни, Гуранын бүтүн маарифи 114 дәфә мүхтәлиф сурәләрдә, мүхтәлиф шәкилдә бәјан олунмушдур. Бу да Гуранын диҝәр (әдәд) мөҹүзәләриндән биридир.

[10] Бәзи шәргшүнаслар бу мәсәләни рәдд етмишләр. Бу мәнада ки, онларын нәзәринә ҝөрә “Ислам Пејғәмбәри (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) савадлы олмуш вә диҝәр дин алимләри илә ҝедиш-ҝәлиши олуб онларын јанында дәрс охујуб. О, (нәузу биллаһ) онлардан алдығы мәлумат әсасында Гураны јазмышдыр. Әҝәр Гуранда Әрәбистан јармадасынын әһалиси савадсыз танытдырылырса, бу онларын илаһи маарифлә ашина олмамалырына ишарәдир. Һеч дә там савадсыз олмајыблар. Әһали һәтта, фөвгәлада елми мәлуматлара да малик олублар. Әҝәр Гуранда Илсам Пејғәмбәриндән (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) “савадсыз” ләгәби кими ад апарылыбса, бу о мәнада дејил ки, о савадсыз вә ја илаһи маарифлә ашина дејилмиш, бәлкә дә, һәдәф будур ки, о, савадсыз бир үммәтин пејғәмбәридир. Јәни, Пејғәмбәрин (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) јашадығы ҹәмијјәт илаһи маарифлә јад бир ҹәмијјәт олуб. Әслиндә, бу вәсф ҹәмијјәтә аид олуб.” Амма, инсафлы вә битәрәф мүһәггигләрин тәһгигаты нишан верир ки бу сөзләрин һеч биринин әсасы јохдур. Бүтүн бу сөзләрин һамысы, јалныз Гуранын мөҹүзәсинин инкар олунмасы мәгсәдини дашыјыр. (Доктор Сүбһи Салеһ, Улумул-һәдис вә мүстәләһуһу, сәһ-2-3)

[11] Һади Теһрани, Мәһди, Мәбани кәлами иҹтиһад, сәһ -47-51.

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • Müasir insanın problemlərinin həlli üçün münasib olan mənəvi dəyərlər hansılardır?
    4356 قابلیت های عرفان
    Həqiqi səadətə çatmaq üçün insanın təkamül hərəkətini bir neçə istiqamətdə bəyan etmək olar: 1. İnsanın Allahla əlaqəsi; 2. İnsanın özü ilə əlaqəsi; 3. İnsanın sair insanlarla əlaqəsi. Bunların hər birinin özünə məxsus xüsusiyyətləri olduğuna görə özünə məxsus həddi-hüdudu da ...
  • Бүтүн ҹәмијјәтләрин еһтијаҹларыны өдәјә биләҹәк бир динин ҝәлмәси неҹә мүмкүндүр?
    3935 Təzə kəlam
    Бусуалыҹавабландырмаг үчүн бәшәринвәзијјәтивәһалыһаггындафикирләшмәк лазымдыр. Ҝөрәсән, доғурданда тарих бојуинсанда һәр
  • Xahiş edirəm münasib həyat yoldaşı tapmaq üçün hər hansı bir duanı qeyd edəsiniz.
    11096 Əməli əxlaq
    Allah- Taala hər bir işin baş tutması üçün müəyyən səbəblər təyin etmişdir. Buna görə də hər bir işin nəticəsinin özünə aid amili vardır. Gözəl ailə və həyat yoldaşı tapmaq üçün ümdə səbəb də insanın arayıb və onun barəsində etdiyi sorağlardır. Əlbəttə bu yolda səhvə yol verməmək üçün gərək ...
  • İnsanların ixtiyarlı olmasıyla, Allahın günahkarların qəlblərinə möhür vurması arasında ziddiyyət yoxdurmu?
    4635 Qədim kəlam
    Quranın çoxlu ayələrində kafirlərin və münafiqlərin ürək, göz və qulaqlarına möhür vurulmasından və günahkarların yolundan azmalarından söz etmişdir."Xətm" və "təb" sona çatmaq, möhür vurmaq, rəsm çəkmək, çap etmək və əşyaları müəyyən bir formaya çevirmək mənasındadır."Qəlb" bəzən bədənin bir üzvü mənasında işlənir (bədəndəki ürək), bəzən də ondan məqsəd nəfs, ...
  • Heyvan növlərini özünə nisbət verməklə İmamlara ehtim edə bilərmi? Məsələn. Deyə ki, "mən İmam Hüseynin itiyəm". Bu düzdürmü?
    3822 Əməli əxlaq
    Qurani kərim və Peyğəmbərimiz insanın şərayətli məxluq olması barəsində bir çox mətləblərə işarə etmişlər. Xüsusən də möminlərin ehtiramı və məqamı barəsində xeyli ayə və hədislərimiz vardır. Qurani kərim və Peyğəmbərin hədisləri insanlara gözəl adların qoyulmasını və insanların bir- birlərini gözəl adlarla bir- birlərini çağırmasını təkidlə buyurmuşlar. Qurani kərim ...
  • Çox danışmağı müalicə etmək üçün hansı yollar vardır?
    5969 Əməli əxlaq
    Dil Allahın insana verdiyi ən böyük nemətlərdən biri, başqaları ilə əlaqələrin inkişaf etdirilməsi üçün gözəl bir vasitədir. Amma bunun çoxlu bəlaları da vardır ki, sonsuz günahların mənşəyi ola bilər. Buna görə də insan dilini nəzarət altına almaq və ondan yerində istifadə etmək üçün gərək hər gün sübh ...
  • Hal-hazırdakı və keçmişdəki mərcəyi-təqlidlərin baş yarmaq barəsindəki fətvalarını bəyan edin.
    5181 Nizamlar hüquq və əhkam
    İmam Hüseyn (əleyhis-salam)-a əzadarlıq məsum imamlar (əleyhimus-salam) və din rəhbərləri tərəfindən həmişə təkid edilmiş, bu mərasim tarix boyu davam etmişdir. Bəzi şəhərlərdə, məntəqələrdə və ölkələrdə İmam Hüseyn (əleyhis-salam)-a və onun vəfalı səhabələrinə əzadarlıq üslublarından biri də baş yarmaqdan ibarətdir. ...
  • Ruhlar aləmində zaman var?
    4139 Qədim kəlam
    Zaman əqli bir məfhumdur ki, maddiyyatın varlığından ələ gəlir necə ki, mücərrədatın varlığından subat məfhumu ələ gəlir. Ruhda mücərrədlərdən biridir və mücərrədlər aləmində zaman yoxdur. Çünki zaman təbiət aləminin xüsusiyyatlarındandır. Əlbəttə ruhlar (mücərrədat) aləmində "zaman" kəlməsinin əvəzində ki, maddi varlıqlar üçün zərfdir "dəhr" kəlməsi var ki, mücərrədlər üçün ...
  • Bu ibarətdən məqsəd nədur?
    3906 Hədis elmləri
    İbarətin mənası budur: Günlərlə düşmənçilik etməyin ki, onlar da sizinlə düşmənçilik edəcəklər. Bu ibarət bəzi hədislərdə Peyğəmbərdən (s) daxil olmuşdur və «ایامکم» dan məqsəd həftənin günləri olur. Bu təbir və ibarə zamanın əhəmiyyətin çatdırır və günləri pis bilib onlar barədə şikayət etmək lazım deyil yoxsa mümkündür pis fal vurduğu şey ...
  • Xəstəlik ya həkimlik məsələlərindən qeyri yerlərdə uşaq saldırmaq olarmı?
    7533 Uşaq salmaq
    Sualdakı məsələ barəsində təqlid mərcələrinin fətvaları var ki, onlara işarə etmək yaxşı olar: Sual 1260: İqtisadi problemlər üzündən uşaq saldırmaq olarmı? Cavab: İqtisadi problemlərin yaranması üzündən uşaq saldırmaq düzgün deyil. (Cayiz deyil) Sual 1261: Hamiləliyin ilk aylarında, həkim müayinə etdikdən sonra, ...

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    120294 Nizamlar hüquq və əhkam
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    91544 Əməli əxlaq
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    71409 Nizamlar hüquq və əhkam
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    55248 Nizamlar hüquq və əhkam
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    53114 Nizamlar hüquq və əhkam
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    37836 Hədis elmləri
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    26845 Əxlaq fəlsəfəsi
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    26599 Nizamlar hüquq və əhkam
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    26188 Nizamlar hüquq və əhkam
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • islam sözünün mənası Ali- imran surəsinin 19- cu ayəsinə əsasən nədir?
    25265 Təzə kəlam
    İslam sözü lüğətdə "Allahın" müqabilində kamil surətdə təslim olmaq" deməkdir. Yəni heç bir qeyd və şərt olmadan ilahi qanunlara tabe olmaq. Din deyəndə isə "bəşəriyyətin bütün hallarda (ictimai və fərdi) ilahi qanunlara əsaslanması və Allahla insanların rabitəsi" başa düşülür. Bu səbəbdəndə bütün əsrlərdə peyğəmbərləri qəbul etmək onların gətirdiyi dinə (qeyd- ...