Ətraflı axtarış
Baxanların
3603
İnternetə qoyma tarixi: 2010/04/22
Sualın xülasəsi
Гуранын кәлмәләринин, ҹүмләләринин вә ја сурә вә ајәләрин тәртибинин илаһи вәһј васитәсилә олмасынын исбатында, Гурандан шәриәт һөкмләринин әлә ҝәтирилмәсиндә Гуранын нә гәдәр ролу вар?
Sual
Гуранын кәлмәләринин, ҹүмләләринин вә ја сурә вә ајәләрин тәртибинин илаһи вәһј васитәсилә олмасынын исбатында, Гурандан шәриәт һөкмләринин әлә ҝәтирилмәсиндә Гуранын нә гәдәр ролу вар?
Qısa cavab
Бу суалын хүласә ҹавабы јохдур. Изаһлы ҹавабы сечин
Ətreaflı cavab

Бу суалын ҹавабында ону гејд етмәк лазымдыр ки, әсасән сурәләрин тәртиб вә нәзминини мүҹтеһидин иҹтиһадына о гәдәр дә тәсири јохдур. Гуранда елә бир мәсәлә јохдур ки, о сурәләрин тәртибиндән әлә ҝәлмиш олсун. Һәмчинин, мәналары бир-бири илә ујғун олмајан ајәләрин дә тәртиблә дүзүлмәмәсинин фигһ һөкмүндә дәхаләти јохдур. Бу ҹәһәтдән, өз кәлами мәншәиндә бу ики мәтләбин исбатына[1] еһтијаҹ јохдур.

Фәгиһ үчүн иҹтиһадда ән мүһүм мәсәлә, Гуранын мөһтәвасынын, ајәләрин вә тәк-тәк кәлмәләрин бир-бирилә бағлы олуб илаһи вәһј олмасыдыр.[2] Бу да Гуранын бәлағәт вә фәсаһәт мөҹүзәси илә исбат олунур. Чүнки, бәлағәт тәкҹә кәлмәјә јох, һәм кәлмә, һәм дә мәнаја аид олур. Әсасән, мөһтәванын вә кәлмәләрин сәһиһ вә бағлы олмадығы һаләтдә фәсаһәт вә бәлағәтидән сөз ачмағын мәнасы јохдур.

Башга тәрәфдән һансыса бир ајәнин диҝәринин јериндә јазылмасы вә бунунла да ајәләрин мөһтәвасынын арадан ҝетмәси еһтималы мүҹтеһидин нәзәринә ҝөрә  Гуранда баш вермәмишдир. Чүнки, јериндә гејд олунмуш дәлилләрә әсасән Гуран һәр бир тәһриф вә дәјишикликдән узагдыр.

Һәр һалда, әҝәр мүҹтеһид еһтимал версә ки, һансыса ајә өз јериндә јазылмамыш вә һансыса ајә илә әвәз олунмагла мәнаја да тәсир гојубса, о заман фәгиһ иддиа едә билмәз ки, мәним вәзифәм јалныз Гуранын заһиринә әсасланмагдыр. Ән азы буна ҝөрә ки, белә еһтималлар Гуранын заһиринин бизим үчүн дәлил олмасыны суал алтына алыр. Бу ҹәһәтдән, Гуранын кәлмәләринин, ајәләри тәшкил едән тәркибләринин, һансыса мөһтәвасынын буна ҝөрә дәјишмәси вә бунларын Аллаһдан гејриси тәрәфиндән олмасы әслиндә, Гуранын тәһриф олунмасына дәлаләт едәрди ки, бу да әввәлдә гејд олундуғу кими баш вермәмишдир. Беләликә, Гуранын Аллаһ-тааала тәрәфиндән назил олмасыны әгл васитәси илә дә исбат етмәк олар. Бахмајараг ки, Гуранын тәһрифдән узаг олмасыны башга јолларла да исбат етмәк мүмкүндүр.

Беләликлә, Гуранын кәлмә вә тәркибләринин, һәтта мәҹмуә вә мөһтәвасынын да Аллаһдан гејриси тәрәфиндән олмасы еһтималы белә Гураны һөҹҹәт (дәлил) олмасындан салыр. Бәлкә дә, бәзиләринин Гуранын заһири хәбәрләринин һөҹҹәт олмасыны һесаб етмәјәнләрин дәлилләриндән бири Гуранын ајә вә сурәләринин јерләринин дәјишдирилмәсини гәбул етмәләридир. Онларын ишиндә ән бөјүк сәһв ондан ибарәтдир ки, белә фикирләширләр ки, Гураны кәнара гојмагла дини һифз едирләр, лакин онлар бу ишләри илә динин ән бөјүк сәнәдини вә ја әслиндә, бүтүн дини суал алтына апарырлар.[3]  



[1] Гејд олунан мәсәләнин мәнасы бу дејил ки, Гуранын Ислам Пејғәмбәри (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) заманында ҹәм олунмасыны исбат етмәк олмаз. Бәлкә дә мәслә будур ки, бу мөвзунун фәгиһин иҹтиһадында кәлами бәһсләриндә ролу јохдур. Һәмчинин, әввәлдә гејд олунду ки, шиә алимләринин әксәријјәтинин рәји будур ки, дәлилләр нишан верир ки, Гуран, Ислам Пејғәмбәри (сәлләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) заманында ҹәм вә тәнзим олунмушдур. Бундан әлавә, әҝәр ајә вә сурәләрин тәртибиндә һансыса мүһүм мәсәләјә раст ҝәлсәк дә, тәнзимин позулмасы илә о мәсәлә әлдән ҝедәр (сурә вә ајәләриндә мејдана ҝәләҹәк әдәд мөҹүзәси кими бир мәсәлә) вә ја бүтүн бу тәртиб вә тәнзимләрин нәтиҹәсиндә хүсуси бир бағлылыг әлә ҝәлир. Бу мәсәләнин дә исбатына ҝөрә тарихи дәлилә еһтијаҹ јохдур, бәлкә әгл һөкм едир ки, бүтүн бу тәртиб вә нәзмләр илаһи вәһј васитәси илә вүҹуда ҝәлмишдир.

[2] Ајәләрин илаһи вәһј олмасындан әлавә, бир-бирилә бағлы олуб, “гәринеји сијаг” (үмуми мөһтәвадан әлә ҝәлән мәна) гануну алимләр арасында ихтилафлы мәсәләдир.

[3]  Мәһди Һадави Теһрани, Мәбани калами иҹтиһад, мүәссеји фәрһәнҝи Ханеји хирәд, Гум, биринҹи чап, тарих-1377 шәмси или. Сәһ-56-57.

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • Həzrət Məhəmmədin (s) doqquz yaşlı həyat yoldaşı var idimi?
    759 زندگی خصوصی
    İslam Peyğəmbərinin həyatına, onun ailələrinin xüsusiyyəti və Peyğəmbərin (s) onlarla olan rəftarına nəzər saldıqda, bunun şahidi oluruq ki, əgər Peyğəmbər (s) bir neçə ailə həyatı qurmuşdur, hikmət üzündəndir ki, biz onlardan bəzilərinə işarə edirik:Peyğəmbərin (s) Ayişəylə evlənməsi barəsində demək olar ki, bu izdivac Ayişənin ...
  • Ayə və rəvayətlərə diqqət yetirməklə buyurun görək, imamların şən və fəziləti üstündür, yoxsa Quranın?
    3437 Qədim kəlam
    Peyğəmbər (səlləllahu əleyhi və alih)-in buyurduğu müxtəlif rəvayətlərdə, o cümlədən “Səqəleyn” hədisində İtrət (Əhli-beyt) Quranın bərabəri kimi bəyan edilir. Bu hədisin bəzi nəqllərində olduğu kimi, Quran “böyük siql”, İtrət isə “kiçik siql” kimi təqdim olunur.İtrətin nə üçün “kiçik siql” və Quranın “böyük siql” adlandırılmasına gəldikdə isə, demək lazımdır: Quran ...
  • Aya əxlaqla düşüncənin rabitəsi vardırmı?
    3060 Əməli əxlaq
    Əxlaq başqa elmləri kimi iki hissəyə bölünür:A: Əməli B: Nəzəriyyə. Əxlaqa aid qanun və məsələləri öyrənməyin bir başa düşüncəylə rabitəsi vardır; yəni hər nə qədər insanın düşüncə qüvvəsi yüksək ...
  • İmam Zamanını (əc) zühuru göydən gələn uca bir səsəmi bağlıdır? Ondan əvvəl zühur olacaqmı?
    2689 نشانه های ظهور
    İmam Zamanın (əc) qəti zühur əlamətlərindən biri Qədr gecəsi bütün göy aləmini uca bir səsin bürüməsidir. Rəvayətlərə görə bu səs “seyhə” və ya “səs” adlanır və mübarək ramazan ayının 23-cü Qədr gecəsi və cümə axşamı ilə üst-üstə düşür.[1] Bütün dünya əhli öz qulaqları ilə ...
  • Torpağa səcdənin fəlsəfəsi nədir?
    9732 بیشتر بدانیم
    Səcdənin həqiqəti (Allah qarşısında) xüzu, zillət və bəndəlik izhar etməkdir. Səcdə vacib əməllərdən biridir. Çünki Allahın kəlamında deyilir: “Ey iman gətirənlər! Rüku edin və səcdə yerinə yetirin!” Bimək zəruridir ki, şiələr “torpaq üçün” deyil, “torpağın üzərinə” səcdə edirlər. Çünki Allahdan başqası üçün səcdə etmək bütün ...
  • İslam israfçılığıa qarşı necə bir nümunə sərgiləyir?
    447 اسراف و تبذیر
  • Xahiş edirik imaməti ağıl baxımından isbat edən dəlillər və imamın olmasının nə qədər zəruri olmasını açıqlayın.
    4446 Qədim kəlam
    İslam dinində imamət məsələsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır ki, insanın son kamillik yoludur. Bu məqam bəzi vaxtlar Peyğəmbər və risalət məqamıyla bir araya gəlir; misal üçün: Həzrət İbrahim (ə) və əziz İslam Peyğəmbəri (s)- in İmaməti kimi; bəzi vaxt isə Peyğəmbər məqamından ayrı olmuşdur; məsum İmamların (ə) imaməti kimi.
  • Vəhhabilərin əsas etqadları və onların şiələrə olan iradlarını açıqlayın?
    4139 Qədim kəlam
     VəhhabilərMəhəmmədibnƏbdül-Vəhhabıntərəfdarlarıdırlar. OdaİbniTeymiyyəvəonunşagiridiİbnQəyyim
  • İslam və imanın şərtləri nədir?
    9385 Nizamlar hüquq və əhkam
    İman və islam müəyyən dərəcələrə malikdir.. Birinci dərəcə islamdır. Şəhadəteyni yəni, “ La İlahə İlləllah və əşhədu ənnə Məhəmmədən Rəsulullah”«اشهد أن لا اله الا الله" و اشهد أنّ محمداً رسول الله»deyən hər bir insan müsəlman hesab olunur və islam əhkamı ona aid edilir. Bədəni pak ...
  • Əgər birisi insanı təhqir edərsə, təlimlərə əsasən onunla necə rəftar olunmalıdır?
    3065 معیار شناسی (دین و اخلاق)
    Bu vəziyyətdə ən yaxşı çıxış yolu fikir verməməkdir. Ona görə ki, dini təlimlərdə belə sifariş olunmuşdur. Dini rəhbərlərimiz də bizimçün ideal insan olaraq, belə hallarda həmin yolu getmişlər. Bu barədə Qurani-Kərimdə oxuyuruq: “ وَالَّذِينَ صَبَرُواْ ابْتِغَاء وَجْهِ رَبِّهِمْ وَأَقَامُواْ الصَّلاَةَ وَأَنفَقُواْ مِمَّا رَزَقْنَاهُمْ سِرّاً وَعَلاَنِيَةً وَيَدْرَؤُونَ بِالْحَسَنَةِ ...

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    110005 Nizamlar hüquq və əhkam
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    83679 Əməli əxlaq
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    61871 Nizamlar hüquq və əhkam
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    45274 Nizamlar hüquq və əhkam
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    34342 Hədis elmləri
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    31049 Nizamlar hüquq və əhkam
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    23647 Əxlaq fəlsəfəsi
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...
  • islam sözünün mənası Ali- imran surəsinin 19- cu ayəsinə əsasən nədir?
    23358 Təzə kəlam
    İslam sözü lüğətdə "Allahın" müqabilində kamil surətdə təslim olmaq" deməkdir. Yəni heç bir qeyd və şərt olmadan ilahi qanunlara tabe olmaq. Din deyəndə isə "bəşəriyyətin bütün hallarda (ictimai və fərdi) ilahi qanunlara əsaslanması və Allahla insanların rabitəsi" başa düşülür. Bu səbəbdəndə bütün əsrlərdə peyğəmbərləri qəbul etmək onların gətirdiyi dinə (qeyd- ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    22765 Nizamlar hüquq və əhkam
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Dünyanın ilk yaranmasını təşkil edən maddə nədir, Quran və hədislərin bu mövzuda nəzəri nədir?
    21356 Qədim kəlam
    Təbiət şünas alimlərinin bu mövzuda olan dəqiq nəzəriyyələri budur ki, varlığın ilk maddəsini təşkil edən ünsürlar bunu isbat edir ki, əslində fəzada dağılmış "sedyom"- ların təşkil olmasıyla yaranmışdır. Bu maddə uzun zamanlardan təqribiylə 13 milyard il şiddətli partlayış nəticəsində, hissələr və qismətlərə bölünmüşdür, günəş, ulduzlar, göy (səma) yer və...özlərinə məxsus ...