Ətraflı axtarış
Baxanların
3615
İnternetə qoyma tarixi: 2012/04/18
Sualın xülasəsi
Aya həzrət İsanın evlənməsinin məxsus illəti var idi?
Sual
Aya həzrət İsanın evlənməməsinin məxsus illəti var idi?
Qısa cavab

Həzrət İsanın (ə) evllənməməsi haqqında dini mənbələrdə bəzi məsələlərə işarə olunmuşdur ki, ilk növbədə təsəvvür olunur həzrət evliliklə müxalifətçilik etmişdir, amma Quran və rəvayətdə evlənməyə bu qədər təkid olunmasına nəzər saldıqda və o cümlədən həzrət İsanın (ə) həyatına diqqət yetirdikdə nəticə alırıq ki, o həzrət evliliyin əksinə çıxmamışdır: Bəlkə o həzrətin evlənməməsinin illəti ictimai və şəxsi şərait olmuşdur ki, o dövürdə yaşayırdı.

Ətreaflı cavab

Keçmiş zamanlardan bəşər arasında olan gözəl əməllərdən biri də "evlilik"dir. Mümkündür heç bir adət və ənənə bu qədər bəşərin diqqətini özünə cəlb etməmişdir; çünki nəinki yalnız əsl və əsas cəhətindən insan fitrətiylə uyğun deyil bəlkə insanını təbii və düzgün inkişafı və əsl ehtiyaclarını təmin edilməsinə səbəb olur. Qurani- kərim bir çox yerlərdə ailə qurmağın əhəmiyyətinə işarə etmiş və onun faydalarını elan etmişdir. Bu düşüncə ki, evlilik və ailə qurmaq insanın əxlaq və mənəviyyatının inkişaf etməsinə mane olur, İlahi insanların əməlləriylə fərqli və qəbul edilməzdir. Quran bu barədə buyurur:

«وَ لَقَدْ ارْسَلْنا رُسُلًا مِنْ قَبْلِكَ وَ جَعَلْنا لَهُمْ ازْواجاً وَ ذُرِّیةً ...»[1]

Əlbəttə biz səndən əvvəl (də) Peyğəmbərlər göndərdik və onlar üçün ailə və övladlar qərar verdik.[2]

Əlbəttə bu nöqtəyə diqqət yetirmək lazımdır, o hökmlər ki, Allah insanlar üçün qərar vermişdir iki hissədən ibarətdir, bu hökmlərdən bir hissəsi dəyişilməz və bütün insanların vəzifəsi budur ki, ona əməl etsinlər və heç bir kəs istisna olunmuşdur; Misa üçün vacib ibadətləri yerinə yetirmək və haram işlərdən çəkinmək kimi. Amma ikinci bir hissəsi isə Allah Taala ona sifariş etmişdir, bəzi müstəhəb[3] və bəyənilmiş işlər kimi ki, ictimai və şəxsi mövqelərə bağlılığı vardır ki, dəyişə bilər.

Bu hissədə hər bir şəxs özünün və ya ictimai məsləhətlərə əsasən onunla qarşı- qarşıya gəliblər.

Misal üçün baxmayaraq ki, ailə qurmaq bəyənilmiş bir işdir və rəvayətlərdə ona təkid olunmuşdur, amma bu iş müxtəlif insanlar və müxtəlif ruhiyədə olan insanlar üçün əhəmiyyət cəhətindən bir dərəcədə deyil. Əgər bir kəs ailə qurmayıb harama düşərsə və əgər ailə qurmasa həyatında bəzi vəzifələrdən geri qalacaqdır. Bu cür bir şəxs üçün ailə qurmaq yaxşı və bəlkə vacibdir və bu ehtimal daha da üstündür. O rəvayət ki, ailə qurmağa təkid edir. Bu cür şəxslərə aiddir. Amma o şəxs üçün ki, evlilik digər mühüm vəzifələrini o cümlədən təhsil, din təbliği və... bəzi çətinliklərlə qarşı- qarşıya qoymursa, ondan üz çevirə bilər.

Burada həzrət İsanın (ə) evlənməməsi barəsində, olan məsələrə işarə edirik:

A: Rəhbərin dünyaya bağlılığından uzaq olması

Həzrət İsanın (ə) evlənməməsinin illəti rəvayət mənbələrində vardır, o cümlədən:

  1. İmam Sadiq (ə) buyurur: Həzrət İsadan (ə) sual oldu, nə üçün evlənmirsən? Dedi: Evlilik mənim nə işimə kömək edir? Dedilər: Övlad sahibi olarsan, dedi övlad mənim hansı dərdimə dəyir, əgər yaşasa mənim üçün çətinliklər yaradacaq və əgər dünyadan getsə qəmgin və narahat olmama səbəb olacaqdır![4]
  2. Həzrət İsa (ə) öz əshabına deyir: Mənim ruzim bitkilər su içməyim isə çeşmələr və çaylardır ki, əllərimlə su içirəm, işığım ayın nuru yerə sərdiyim torpaq, balışım isə daşlardır. Libasım heyvanların yunundandır, ovladım yoxdur olsun, aləm yoxdur fikir çəkəm, evim yoxdur xaraba qalsın, var- dövlətim yoxdur məhv olsun, bəs mən Adəm övladlarının ən möhtac olmayan (ehtiyacsız) övladıyam.[5]

Deyilənlərə əsasən, bu rəvayət ailə qurmamağı təyid etmir; çünki Rəd surəsinin 38- ci ayəsinə əsasən Allah Taala Peyğəmbərlərin yolunu ailə qurmaq əsasında qərar vermişdir. Bunun üçün də o həzrətin sözünü dinləyici və o şərait ki, onda qərar tutmuşdur ona əsasən açıqlansın.

O həzrətin dinləyiciləri o şəxslər idi ki, həddindən artıq dünya ləzzətlərinə düçar olmuş və ondan əl çəkmək onlar üçün çox çətin idi. O həzrətin sözləri də onlara aid idi ki, bəşər bu cür qüdrətə də malikdir, nəin ki, həzrət ailə qurub övlad sahibi olmağı bəyənmir və qəbul etmirdi.

Maraqlıdır Qurani- kərimdə ailə qurmağa tamamıyla təkid edir, həyat yoldaşı, övlad və sərvəti fitnə və fəsadın mənbəyi bilir.

O cür ki, buyurur: "Ey Möminlər! Ailə və övladlarınız arasında, sizə qarşı düşmənlər tapılar bəs tamamıyla agah olun və....qadın və sərvətləriniz sizin üçün yalnız bir imtahandır və daha böyük savabı Allah tərəfindən əldə etmək lazımdır".[6] Ki, həqiqətən bu ayələr ailə qurub övlad sahibi olmağın əksinə deyil və o cümlədən var- dövlət əldə etməyi qadağan etmir; bəlkə onlara ürək bağlamağı qadağan edir.

B: Qısa ömür və davamlı olaraq təbliğ üçün səfər etmək:

Həzrət İsanın (ə) məsih adıyla adlanmasının illəti bu cəhətdən idi ki, çoxlu səfər edirdi, səfər yəni yer üzündə ibadət üçün səfər edib və camaatdan kənarda olmaq mənasındadır;[7] bunun üçün də deyirlər, o həzrət həmişə səfər edir və gecələri səhərə kimi namaz qılır ibadət edirdi.[8] O rəvayətdə ki, Təbərsi həzrət Əhi (ə)- dan yəhudi bir şəxsin cavabında nəql edir. Həzrət İsanın səfər etməsini təyid edir.[9] Bunun üçün də həzrət İsanın (ə) ailə qurmamasına başqa bir dəlil bundan ibarətdir ki, o həzrətin ömrünün qısa olması və davamlı olaraq müxtəlif yerlərə təbliğ üçün səfər etmişdir və bunun üçün də ailə qurmaq üçün fürsət əldə etməmişdir. Baxmayaraq ki, ailə qurmaq bəyənilmiş bir işdir amma özü- özlüyündə vacib deyildir.

Əgər mühüm bir iş insanı başqa bir işi həyata keçirməkdən mane olursa o işi tərk etməyin eybi yoxdur. Həzrət İsanın məsuliyyət və işi və onun əhəmiyyəti ailə həyatı qurmaqdan daha üstün idi və bu işi təyin etmək də onun öz ixtiyarında idi ki, Allahın Peyğəmbəridir.

S: Məsihilərin bu mövzuda etiqadları

Ustad Mütəhhəri bu barədə belə yazır: Məsihilər müxalif bir etiqadı məzhəb aləminə daxil etmirlər ki, həzrət İsanın ailəsinin olmamasının illəti bu olmuşdur ki, qadın günah amili və kiçik şeytandır. Ailə qurmaq və cinsi məsələlər insanın İlahi əxlaq və mənəviyyata çatmasına mane olur. Onların etiqadına əsasən kişi özü- özlüyündə günah etmir və qadın kişik şeytan olduğu üçün kişini vəsvəsə edir və onu günaha doğru zövq verir. Məsihilərin etiqadına əsasən, Adəm, şeytan və Həvvanın qissəsi bu əsasla başlamışdır ki, şeytan həzrət Adəmə vəsvəsə edə bilmirdi və Həvvanı aldatmaqla həzrət Adəmi aldatmaqda vasitə yaratdı.

Tarix boyu həmişə bu cür olmuşdur. Böyük şeytan qadını, qadın isə kişini vəsvəsə edir. Bir sözlə Adəm Şeytan və Həvvanın dastanı bu cür canlanmışdır. Amma Quran tamamıyla bunun əksini deyir: Quran Adəm və Şeytanın dastanına işarə etdikdə, həzrət Adəmi əsl, Həvvanı isə onun davamçısı olduğunu bildirir. Bəzi məzhəblərin bu barədə yalan uydurub açıqlamaları ki, insanın üsyan və günah etməsi, şeytanın qadını vəsvəsə və onun vasitəsiylə kişini öz yolundan çıxarması düzgün deyil bəlkə şeytan onların hər ikisinə yalan and içib onları aldatdı, bunun üçün də Adəm və Həvvanın səhvə düşmələri hər ikisi bərabər şəkildə idilər və birinin digərindən üstün olması açıqlanmamışdır.

Mümkündür bunun üçün də Quran pak və təmiz kimilərin kənarında pakizə qadınların adlarını qeyd etmişdir və bəzi yerlərdə qadınınməqamını daha yüksək bilir.[10]

Bu nöqtəyə də işarə etmək lazımdır ki, bu məsələ Məsihilərin öz arasında da ixtilaflı bir məsələdir. Onlardan bir dəstəsi ustad Mütəhhərinin sözünün qarşısında qərar tutub hətta qadının təlaq verilməsini haram bilmişdirlər. Həzrət İsanın ailə qurmaması və keçmiş və rahiblərin onun yolunu davam etmələrinin başqa bir illəti olduğunu bildirirlər.

D: İlahi övliyaların bəzi işlərdə ümumi camaatdan fərqli olmaları.

Digər məsələlərdən biri də bufur ki, ona diqqət yetirmək lazımdır, mümkündür İlahi övliyaların cəmiyyətdə məxsus mövqeyə sahib olduqları üçün bəzi işlər Allah Taala və ya onların öz tərəflərindən xüsusi əhəmiyyət daşıyır ki, digər insanlardan tələb olunmur: Misal üçün gecə namazının Peyğəmbərlər üçün vacib olması,[11] həzrət Əlinin (ə) şəxsi həyatındakı zahidliyi, o halda ki, həzrət buyurur: Bu cür yaşamağa sizin gücünüz çatmaz və sizdən bunu istəməyiblər.[12] Bunun üçün də mümkündür həzrət İsanın evlilik həyatı qurmaması bu cür məsələlərdən olsun.

 


[1] - Rəd surəsi, ayə 38.

[2] - Evliliyin əhəmiyyətindən daha əlavə məlumat əldə etmək üçün sual 1300 (sayt 1283) evliliyin fəlsəfəsinə müraciət edin.

[3] - Evliliyin ilk mərhələdə müstəhəb olması və o zaman haram olur ki, insan harama düşsün.

[4] - Məclisi Məhəmməd Baqir, Biharul- ənvar, cild 14, səh 338, hədis 15, Əl- Vəfa müəssisəsi, Beyrut, 1404 hicri qəməri.

[5] - Həmin, cild 67, səh 314, 19- cu hədisin davamı.

[6] - Təğğabin surəsi, ayə 14- 15.

[7] - İbni Mənzur, Lisanul- Ərəb, cild 2, səh 492, Darul- fikr, Beyrut 1414 hicri qəməri.

[8] - Vasiti Zubeydi, Seyyid Murtəza, Tağul Ərus min cəvahiril Qamus, cild 4, səh 98, Darul- fikr. Beyrut,1414 hicri qəməri.

[9] - Təbərsi, Əhməd ibni Əli, Əl- ehticac, cild 1, səh 225. Murtəza nəşriyyatı, Müqəddəs Məşhəd şəhəri. 1403 hicri qəməri.

[10] - Bax. Mütəhhəri, Murtəza, Məcmueye asar, cild 17, səh 402, Sədra nəşriyyatı, Qum 1383, hicri şəmsi.

[11] - Tusi, Məhəmməd ibni Həsən, Təhzibul- əhkam, cild 2, səh 242, hədis 28. Darul- kitab Əl- İslamiyyə, Tehran 1365. Hicri şəmsi.

[12] - Bax. İmam Əli (ə) Nəhcül- bəlağə, səh 52. Darul hicrət nəşriyyatı, Qum.

 

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

  • İmam Hüseynin (ə) başının boyunundan kəsilməsi məsələsinin sənədi etibarlıdırmı?
    3279 تاريخ بزرگان
    Bir neçə yerdə bu məsələyə işarə edilmişdir:1. Həzrət Zeynəbin (s.a) sözlərində qeyd edilir: «... یا محمداه بناتک سبایا و ذریتک مقتلة تسفی علیهم ریح الصبا و هذا حسین مجزوز الرأس من القفا ...» “Ey Muhəmməd! ...
  • Teyyul- ərz nədir?
    7285 Nəzəri irfan
    Teyyul ərzin həqiqəti barəsində bir çox nəzəriyyələr verilmişdir ki, onlardan biri İbni ərəbinin "edam və yaratmaq (və ya hazır etmək) nəzəriyyəsidir. Bu nəzəriyyə əsasında, şəxs özünü ilk yaranış yerindən "edam" və istədiyi yerdə "icad" hazır edir. Başqa bir nəzəriyyəyə görə Təyyul- ərz bədənin ən tez bir zamanda köçürülməsidir ...
  • imam Baqir (ə) İmam Sadiq (ə) dan çoxlu hədislər ola- ola, niyə onların sözləri bir kitabla cəm olmamışdır?
    5903 Hədis elmləri
    İmam Baqir (ə) və İmam Sadiq (ə) ın yaşadığı zaman və məkan mövqe və şəraitinə diqqət etdikdə, o dövrdə kitabın yazılmaması üzürlü səbəb sayılır. Amma bu hədislər Üsuli ərbəə miə adı altında, sonralar kirabi ərbəə adı altında cəm olubdur ki, sonradan böyük hədisçi cənab Hürr Amili 30 cilddə Vəsailuş- Şiə ...
  • Əbu Əli Sina nə üçün məntiq kitabında sıralamanı əvəz etdi?
    3807 İslam fəlsəfəsi
    İbn Sina məntiqdə iki növ yenilik etmişdir:1.             Məntiq məsələlərində yenilik2.             Məntiqin yazılış quruluşunda yenilikİkinci növ yenilik məntiqin yazılışında onun iki düşüncə tərzinə dəlalət edir. Birinci düşüncə məntiqin bəzi məsələlərinin ...
  • Allahın istəyinin insanların əzab və rəhmətinə aid edilməsinin mənası nədir?
    3867 ثواب و عقاب
    Bir çox ayələrdə Allahın iradəsi, bəndələrin izzət və zillətinin, ruzinin, bağışlanmağın, əzab və mükafatın səbəbi bəyan edilmişdir. Digər ayələrdə isə hidayətin, izzətin, səadətin və ruzinin əldə edilməsi üçün təqva və ixlasla səy göstərməkdən aslı olduğunu bildirmişdir. Bu iki qrup ayələr bir- biri ilə ziddiyyət təşkil etmir. Əksinə ...
  • Məsumların kəlmələrinin və işlərinin höcciyyət ölçüsü nə qədərdir?
    3237 ولایت، برترین عبادت
    İslamın mötəbər dəlillərindən biri, Peyğəmbərin (s) və digər Məsumların (ə) sünnətidir ki, Quran ayələri kimi Müsəlmanlar üçün höccətdir, üç şəkildə bizim əlimizdədir. Məsumun sözü, işi və təsdiqi. Məsumların hədislərdə və rəvayətlərdə gəlmiş sözləri "Məsumun qovlu (sözü)" onların etdikləri fellər və işlər "Məsumun feli" onların başqalarının işini yaxud ...
  • Qurani- Kərimin hansı surəsində peyğəmbərin gecə namazı qılmasına hökm edilmişdir?
    3978 Təfsir
    Peyğəmbərə gecə namazının əmr edilməsi Quranın bir neçə yerində bəyan edilmişdir. O cümlədən Allah Quranın Muzəmmil surəsində peyğəmbərə buyurur: “Gecəni qısa bir hissədən savayı ayaqa qalx.[1] Baxmayaraq ki, bu surədə müraciət olunan peyğəmbərdir (s), amma surənin davamından anlaşılır ki, möminlər də peyğəmbərin (s) bu proqramında birlikdə olmuşlar. İndi ...
  • Uşağın Allah haqqında suallarına cavab verək?
    7825 Qədim kəlam
    Uşağın Allah haqqında verdiyi suallardan qaçmaq olmaz, bəlkə bu suallara sadə doğru və möhkəm cavab vermək lazımdır. Sadə bəyanla nəzm arqumentindən istifadə etməklə və uşaqların ətraf mühitində Allahın saysız nemətlərindən sadə bəyanla istifadə edərək, Allahın vücudunu və inun; elm, qüdrət və mehribanlıq kimi bəzi sifətlərini uşaq üçün isbat ...
  • Təqva nədir?
    8042 Nəzəri əxlaq
    Təqva saxlayan və çəkindirən daxili bir qüvvədir ki, insanın vücudunda yaranır və onu qeyri qanuni işləri yerinə yetirməyin qarşısında qoruyur. Kamil təqva odur ki, haramlar və günahlardan uzaqlaşmaqdan əlavə, günaha və harama oxşarlardanda çəkinilsin. Təqva mərhələlərə, şaxələri və bir sıra nəticələrə malikdir ki, geniş cavabda onlar haqqında məlumat veriləcək. ...
  • Ayətullah Xamineinin nəzərinə əsasən, bəzənmiş (qaş almaq, sürmə çəkmək və sürmədən istifadə) qadının cəmiyyət içində və naməhrəmlərin gözü qarşısında görsənməsi, cayizdirmi? Bəzək az olarsa, onun hökmü nədir?
    9052 Nizamlar hüquq və əhkam
    1 və 2. Caiz deyil və bəzək alətlərinin növlərində heç bir fərq yoxdur. 3. Əgər ürfdə bəzək sayılarsa, caiz deyil.[1][1]

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    108717 Nizamlar hüquq və əhkam
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    82816 Əməli əxlaq
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    60612 Nizamlar hüquq və əhkam
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    43946 Nizamlar hüquq və əhkam
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    33648 Hədis elmləri
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    28961 Nizamlar hüquq və əhkam
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    23200 Əxlaq fəlsəfəsi
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...
  • islam sözünün mənası Ali- imran surəsinin 19- cu ayəsinə əsasən nədir?
    23143 Təzə kəlam
    İslam sözü lüğətdə "Allahın" müqabilində kamil surətdə təslim olmaq" deməkdir. Yəni heç bir qeyd və şərt olmadan ilahi qanunlara tabe olmaq. Din deyəndə isə "bəşəriyyətin bütün hallarda (ictimai və fərdi) ilahi qanunlara əsaslanması və Allahla insanların rabitəsi" başa düşülür. Bu səbəbdəndə bütün əsrlərdə peyğəmbərləri qəbul etmək onların gətirdiyi dinə (qeyd- ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    22233 Nizamlar hüquq və əhkam
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • Dünyanın ilk yaranmasını təşkil edən maddə nədir, Quran və hədislərin bu mövzuda nəzəri nədir?
    21119 Qədim kəlam
    Təbiət şünas alimlərinin bu mövzuda olan dəqiq nəzəriyyələri budur ki, varlığın ilk maddəsini təşkil edən ünsürlar bunu isbat edir ki, əslində fəzada dağılmış "sedyom"- ların təşkil olmasıyla yaranmışdır. Bu maddə uzun zamanlardan təqribiylə 13 milyard il şiddətli partlayış nəticəsində, hissələr və qismətlərə bölünmüşdür, günəş, ulduzlar, göy (səma) yer və...özlərinə məxsus ...