Gelişmiş Arama
Ziyaret
10154
Güncellenme Tarihi: 2011/06/20
Soru Özeti
Dinsel bilgi, dinsel ameller, dinsel duygular, dinsel inançlar ve dinsel etkilerin tanımı nedir?
Soru
Ben öğrencilerin inançsal gelişimi hakkında yazdığım yüksek lisans tezi için aşağıdaki kavramların tanımlanmasına ihtiyaç duymaktayım:
1. Dinsel bilgi
2. Dinsel ameller
3. Dinsel duygular
4. Dinsel inançlar
5. Dinsel Etkiler.
Lütfen bu konularda bana yardımcı olun.
Kısa Cevap

1. Bir grup dinsel bilginin (veya dinsel ilim) şeriat sahibi tarafından yasak kılınmayan ve öte taraftan İslam toplumu için faydalı olan bilgiye dendiğine inanmaktadır.[1] Üstat Mutahhari bu hususta şöyle söylemektedir: “İslam’ın kapsamlılığı ve son din oluşu, İslam toplumu için faydalı ve zorunlu olan her faydalı ilmi dinsel ilim olarak değerlendirmemizi gerektirmektedir.”[2] Mesela “kayıtsız olarak varlıktan” bahseden veya başka bir ifadeyle “varlık” hakkında söz eden felsefe ilmi bunun bir örneğidir ve bu ilim bugünkü toplum için çok faydalıdır.

Elbette bazıları da dinsel ilmin dinsel kaynaklara isnat edilen şey olduğuna inanmaktadır.

2. Dinsel Ameller: Amel, bilinçlice ve düşünerek yapılan her iş manasına gelir.[3] Belirtilen mana ve dinsel eki göz önünde bulundurulduğunda dinsel amel Allah veya onun elçisi tarafından gelen hususlara denir. Başka bir ifadeyle dinsel amel bilinçlice ve düşünülerek yapılan ve dinsel buyruk ve inançlara mutabık olan her iş anlamına gelir. İnsanın namazı şartlarına göre yerine getirmesi bunun bir örneği sayılır.

3. Dinsel Duygular: Duygu yöneliş ve temayül anlamındadır. Duygudan kastedilen şey bir insanın başka bir insana yönelik nefsanî çekim taşımasıdır. Eğer bu duygular doğru, sahih ve dinsel yörüngede olursa, ifrat ile mücadele ederse ve aklın kılavuzluğuna boyun eğerse, dinsel duygular olarak adlandırılırlar. Mesela annenin çocuğuyla olan ilişkisi bunun bir örneğidir. Başkalarına merhamet, bağışlama ve sevgi duyguları beslemek Kur’an perspektifinde beğenilen hallerdir ve bunlar bir insanın dinsel duyguları sayılmaktadır.[4] 

4. Dinsel Etkiler: Etki sözlükte bir şeyden kalan alamete denir.[5] Bundan dolayı dinsel etki dinden ve dine müntesip olan şeylerden kalan alamet ve nişanelere denmektedir. Hatırlatılmalıdır ki dinsel bir ameli yapma sonucunda ortaya çıkan alamet ve nişanelere dinsel amellerin etkileri denir ve bir açıdan bu etkiler dinsel etkiler olarak adlandırılır. Yani din perspektifinde amellere yansıyan hususlardır bunlar. Mesela bir ameli yapma veya terk etme sonucunda Kur’an-ı Kerim ve rivayetlerde belirtilmiş olan sevap, azap ve diğer etkiler bu kabildendir. Örneğin Yüce Allah Ankebut suresinin 45. ayetinde çirkin ve kötü işlerden uzaklaşmayı namazın etkilerinden biri olarak belirtmektedir.

5. Dinsel İnançlar: Dinsel kökeni olan her inanca dinsel inanç denir. Mesela Allah, ahiret ve nübüvvet gibi din usullerine inanmak bu kabildendir.



[1] Sayt-ı Endişe-i Kum, Bahs-i Din Pejuhi, İlm-ı Dini Ve İlm-ı Seküler.

[2] Mutahhari, Mürteza, Deh Goftar, s. 146 ve 147, İntişarat-ı Hikmet, 1356, h.ş.

[3] Cübran Mesud er-Raid, tercüme, Rıza Etrabi Nejad, c. 2, s. 1220, Müessese-i Çap Ve İntişarat-ı astan-ı Kuds Rezevi, çap-ı dovvom, 1376.

[4] Şirvani, Ali, Ahlak-ı İslamî Ve Mebani Nazari An, s. 184-191, İntişarat-ı Daru’l-Fikr, çap-ı çarom, 1384 ş; Misbah Yezdi, Ahlak Der Kur’an, c. 2, s. 293 ve 294, Merkez-i İntişarat-ı Müessese-i Amuzeşi ve Pejuhesi İmam Humeyni, çap-ı evvel, 1374 h.ş.

[5] Cübran Mesud er-Raid, tercüme, Rıza Etrabi Nejad, c. 1, s. 26.

Ayrıntılı Cevap
Bu sorunun ayrıntılı cevabı yoktur.
Diğer Dillerde Soru Tercümesi
Yorumlar
yorum Sayısı 0
Lütfen soruyu doğru giriniz
örnek : Yourname@YourDomain.com
Lütfen soruyu doğru giriniz
Lütfen soruyu doğru giriniz

Konusal Sınıflandırma

Rastgele Sorular

  • Secde etmek için iki mühürden istifade etmek doğru mudur?
    6783 Hukuk ve Şer’I Hükümler 2011/08/17
    Namaz kılan insanın secde yeri dizlerinin olduğu yerden birleşik dört parmak miktarından aşağı veya yukarı olmamalıdır.[1] Bundan dolayı iki mührün yüksekliği birleşik dört parmaktan fazla olmazsa ona secde edilebilir. Namazda secde yerinin yüksekliğini değiştirmenin de bir sakıncası yoktur.
  • Doğru alışverişin şartları nelerdir?
    7549 Alış-Veriş 2012/06/14
    Bu soru çok geneldir; zira alışveriş kavramı fıkıh ve örfte değişik manalara sahiptir: Genel anlamıyla alışveriş/muamele, özel anlamıyla muamele ve özel ve genel arasında bulunan orta manasındaki muamele bu kabildendir. Genel anlamıyla muamele, yakınlık kastinin muteber olmadığı ve elbise ve bedeni temizlemek, alıveriş, nikâh ve boşanmak gibi ...
  • Neden Kadir Gecesi’nde vücuda safran sürülmesi yasaklanmıştır?
    39091 Pratik Ahlak 2010/05/06
    1) Safranın; yiyecek, ilaç ve süs olmak üzere üç özelliği vardır. Safranın rivayetlerde yasaklanan yönü, süs ve ziynet olarak kullanıldığı takdirdedir. 2) Bedene safran sürmek haram değildir ama bu rivayete göre eğer bir kişi Kadir gecesinde bedenine ...
  • Riyayı tedavi etmenin yolu nedir?
    13881 Pratik Ahlak 2011/10/22
    Riya, insanın güzel amel ve davranışları başkalarına göstererek toplumda itibar ve konum kazanmak istemesine denir. Riya ihlâsın karşı noktasında yer alır. Riya ameline yönelik ilahi gazap ve öfkeye dikkat etmek, halkın ödül ve teşvikinin değersiz olduğunu bilmek, insanların kadirşinaslıkta sözlerini tutmamalarına, şükranda bulunmamalarına, işleri unutmalarına ve güçsüzlüklerine bakmak, gönülleri ...
  • Namaz esnasında selama cevap vermenin şekli nasıldır?
    7025 Hukuk ve Şer’I Hükümler 2012/04/15
    Namaz esnasındayken insan bir başkasına selam vermemelidir ve eğer bir başkası insana selam verirse, insan ön selam niteliğinde cevap vermelidir; örneğin “es-selamu aleyküm” veya “selamun aleyküm” söylemeli ve “aleyküm selam” dememelidir.[1] Hatırlatılmalıdır ki insan selamın cevabını ister namazda olsun ister namaz dışında ...
  • Hariciler Nehravan savaşında sapmışlar mıydı? Ali (a.s) Muaviye’nin fitne ateşini söndürme hususunda kuşku duyuyor muydu?
    12930 جنگهای امام علی ع 2012/08/22
    Hariciler, Hz. Ali’nin (a.s) takipçilerinden bir grup olup Sıffin savaşında hakemlik hadisesinde kendisine muhalefet etme sebebiyle itaat etmekten sakınan ve ondan ayrılan gruba denir. Bu yüzden onlara Marikin de denmiştir. Haricilerin Sapıklıkları: Bu grubun sapıklıkları çoktur ve biz örnek sıfatıyla sadece bazılarına işaret ...
  • Acaba insan, kendi din kardeşi olan bir kimsenin -aralarında gerçekleşen bir tartışma nedeniyle- hakkında eziyet görmesine neden olacak sözler söyleme hakkında sahip midir? Kendisinden özür dilediği halde ona karşı küskünlüğünü devam ettirebilir mi?
    10928 Pratik Ahlak 2011/07/24
    Af etme ve fedakârlık büyük insanların özellik ve hususiyetlerinden ve ruhunun büyüklüğünün nişanelerindendir. İslam mektebinde bu nitelik ve özellik ahlakın faziletlerinden sayılmaktadır. İslam dini öyle bir dindir ki sahip olduğu peygamberi (s.a.a.) ahlaki faziletleri ve güzelliklerini tamamlamak üzere gönderildi. Peygamberinin kendisi de bu ...
  • Cennetin değişik kapıları ve bu kapıların da özel adları mı vardır?
    24903 Eski Kelam İlmi 2010/07/24
    Bu sorunun kısa cevabı yoktur. Ayrıntılı cevap seçeneğini tıklayınız. ...
  • Rükuda ‘Azim’, secdede ‘A’la’ isimlerinin söylenmesinin nedeni nedir?
    53938 Eski Kelam İlmi 2012/03/11
    Rükuda Subhane Rabbiye’l-Azimi ve Bihamdih ve secdelerde Subhane Rabbiye’l-A’la ve Bihamdih dememizin asıl nedeni Allah’ın emri olması ve rivayetlerde bunları söylemeye emrolunmamızdan dolayıdır. Ama onları söylemeye emrolunmanın hikmetlerini de bulabiliriz. Rüku Allah’ı tazim etmektir. Her rükuyla Allah’ı tazim ediyoruz. Bir şeyi tazim etmek o şeyin ...
  • hangi sınıra kadar kocasına itaat etmelidir? Erkek onu yolculuğa mecbur edebilir mi?
    10857 Hukuk ve Şer’I Hükümler 2012/01/18
    Hz. Ayetullah Hadevi Tahrani’nin belirtilen soru hakkındaki cevabının açıklaması şudur:Kadın cinsel doyum konusunda erkeğe itaat etmelidir ve erkek evden çıkmayı yasaklarsa bu durumda kendisi evden çıkamaz. Elbette evlilik hayatının farz ve haramlarla yetinmeyle sorundan yoksun olmasının imkânsız olduğuna dikkat edilmelidir. Ama ahlaka riayet etmek evliliğin pekişmesi ve tatlılığını ...

En Çok Okunanlar