Gelişmiş Arama
Ziyaret
7056
Güncellenme Tarihi: 2010/08/26
Soru Özeti
Çocuklarımızın Allah hakkındaki sorularına nasıl cevap verelim?
Soru
Kaç gün önce, kızım Allah nedir; onu görmemem mümkün mü, diye bir soru sorudu. Çocukların bu gibi sorularını doğru şekilde yanıtlamak çok önemlidir; bu konuda bana yardımcı olur musunuz?
Kısa Cevap

Çocuğun Allah hakkındaki sorularından kaçmamak gerekir. Bu gibi sorulara doğru, sağlam ama anlaşılır ve basit cevaplar verilmelidir. Alemde var olan düzen ve bu düzene dayalı burhandan yararlanıp çocukların kendi çevrelerinde bulunan nimetlerden örnek vererek Allah'ın varlığını ilim, kudret ve rahmet gibi sıfatlarını ispatlamak mümkündür.

Ayrıntılı Cevap

İslam'da çocukların dini eğitimine çok önem verilmiştir. Resulullah (s.a.a) ve Masum İmamlardan (a.s) bu konuda bine aşkın hadis nakledilmiştir.[1] İslam'ın çocuğun doğumundan önceyi bile kapsayan eğitim programı vardır.

Dünyaya gelen her çocuğun fıtratında Allah'a yöneliş ve tevhit eğilimi vardır. Resulullah (s.a.a) şöyle buyurmuştur: "Her çocuk İslam fıtratı üzere yaratılmıştır ancak baba ve annesi onu Yahudileştirir ve Hıristiyanlaştırır[2]." Baba ve anne sürekli araştırarak çocuklarının fikri ihtiyaçlarını tespit etmeli doğru yoldan ona bilmedikleri konuları öğretmeli, sorularını cevaplamalı ve çocuklarının dini yönden eğitmelidirler.

Dini Eğitim Yolları:

1- Pratik Eğitim: Baba ve annenin kişiliği çocuklarının kişiliğinin oluşumunda büyük ölçüde etkilidir. İnsan aile içinde ve kişisel hayatında dini emirleri riayet ederse örneğin namazını sürekli vaktinde kılar oruç ve diğer farizaları yerine getirmeğe özen gösterirse, sürekli Allah'ı anarsa örneğin yemeğe başlarken bismillah der ve bitirince elhamdülillah derse, Allah'ın sonsuz nimetlerine şükrederse bütün bu davranışlar çocuğa Allah'ı tanıma dersi verir. Çocuğun beyni bir fotoğraf makinesi gibi önünde bulunan her şeyden fotoğraf alır. Bu yüzden çocuk dünyaya geldiğinde onun sağ kulağına ezan ve sol kulağına kamet okumak müstahaptır. Böylece Allahu Ekber nidası doğuşundan beri onda etki bırakır ve o tevhit akidesiyle aşına olur.

Çocuk başkalarının sözlerine kulak asmaktan dada fazla etrafındakilerin davranışlarından ders alır. Buna göre çocuğun bizim zor zamanlarda Allah'ı çağırarak Allah'a tevekkül ettiğimize şahit olması dilde Allah'a tevvekkül demekten daha eğiticidir.

2. Kur'an öğretimi: Din önderleri çocuklarınıza Kur'an öğretin diye emretmişlerdir. İmam Cafer Sadık (a.s) şöyle buyurmuştur: "Çocuklarınıza Yasın suresini öğretin çünkü bu sure Kur'an'ın çiçeğidir.[3]" Açıktır ki bu öğretim sadece Kur'an'ı ezberletmek ve üzerinden okumakla sınırlı değildir bu, Kur'an'ı kavramları ona öğretmeği de içerir. Biz, İslam'ın bir çok temel ilkelerini bu yolla çocuğa öğretebiliriz.

3- Çocuğu manevi toplantılara götürmek: Örneğin camilere, dua merasimlerine, muteber dini kurum ve heyetlerin toplantılarına vb. yerlere götürmek. Böylece o yakından birçok sorularının cevabını güvenilir ve bilen kişilerden öğrenebilir.

4- Çocukların dini sorularına sade ama doğru cevaplar vermek. Çocuklar gördükleri ve duydukları şeyler hakkında çok soru sorarlar. Çocukların dini soruları, onların tam bir imana erişmelerini sağlayan adımlardır. Bu tür soruları bizi endişelendirmemelidir.

Çocuğun Allah'ı tanıma hakkındaki sorusuna karşı tutumumuz:

A. Bu sorulara doğru aynı zamanda sade ve açık cevaplar verilmelidir. Basit bir anlatımla ve Allah'ın bütün kullarına vermiş olduğu nimetlerden örnekler vererek en güzel ve anlaşılır yolla düzen burhanına dayanarak Allah'ı ve onun yüce sıfatlarını çocuğa ispatlamak mümkündür. Bu burhan Allah'ın ispatı için en kapsamı ve anlaşılır burhandır. Kur'an-ı Kerim ve hadislerde de bu burhana çok önem verilmiştir. Bu burhanda çetin felsefi kavramlara ihtiyaç duyulmadığı için herkes için anlaşılır bir ispatlama yoludur.

B. Tabiattan yararlanmak. Çocuğu ilginç yapıya sahip Allah'ın mahluklarıyla tanıştıralım. Yerin, göğün ve denizlerin yaratılışında Allah'ın gücünün tecellisini çocuğumuza gösterelim.

Kur'an'da bir çok ayet bizi tabiat hakkında düşünmeye davet ediyor. Örneğin Kur'an'da bal arısı hakkında şöyle deniyor:

"Rabbin, bal arısına, "Dağlardan, ağaçtan ve insanların yaptıkları şeylerden kendine evler edin." diye vahyetti. "Sonra her çeşit meyveden ye, ardından emre boyun eğerek Rabbinin yollarını kat et. Onun karnından çeşitli renklerde bir içecek çıkar ki, onda insanlar için şifa vardır. İşte bunda düşünen bir topluluk için bir ayet vardır. [4] Yine devenin ve göğün yaratılışı hakkında şöyle buyuruyor: "Bakmazlar mi devenin nasıl yaratıldığına, göğün nasıl yükseltildiğine, dağların nasıl dikildiğine, yeryüzünün nasıl yayıldığına?" [5]

Eğer yaratılışın ilginç örneklerini çocuğumuza basit bir dille anlatırsak büyük ölçüde onu Allah'ı tanımasını sağlamış oluruz.

C. Çocuğun bir çok sorularının cevabını Kur'an'dan çıkarabiliriz; örneğin çocuğumuz bizden Allah kimdir, diye sorarsa şu ayeti ona okuyabiliriz: "Allah gökleri ve yeri yaratan, gökten su indiren, onunla sizin için rızk olarak meyveler çıkarandır. O'nun emriyle denizde hareket etmesi için gemileri emrinize verdi, ırmakları emrinize verdi." [6] Yine buyuruyor ki: "O, merhamet edenlerin en iyisidir." [7] Somut örneklerle Allah'ın merhamet ve şefkatini çocuğa açıklamalıyız.

D. Bir çok şeyin görülmediği halde var olduğunu ona anlatmalıyız. Örneğin hava veya akıl görülmeyen ama varlığında kuşku olmayan varlıklardandır. Bu gibi şeyleri inkar etmenin mümkün olmamasına rağmen bunlar görülmemektedirler. Yüce Allah da vardır ama görülmemektedir. "Gözler onu göremezler…[8]"

E. Uygun dini hikayeleri anlatmak. Çocuklar öykü ve kıssa dinlemeyi çok severler. Kur'an'da yer alan öyküleri basit bir anlatımla anlatırsak dini mesajların bir çoğunu dolaylı olarak ona aktarmış oluruz. Örneğin Hz. İbrahim'in müşriklerle tartışmalarını ve onun Yüce Allah'ın varlığını ve birliğini ispat etmek için ileri sürdüğü güzel delilleri anlatmak gerekir.

F. Çocukların kendi tecrübelerinden yararlanmak. İnsanların dine ihtiyaç duyduklarını anlatmak için çocuğun bir haftalık programını ona örnek vererek, insanın programsız ilerlemesinin mümkün olmadığını anlatmak gerekir; sonra Yüce Allah'ın peygamberler vasıtasıyla insanlara göndermiş olduğu hayat programına din denildiğini anlatmak mümkündür.

Daha geniş bilgi için şu kitapları da inceleyebilirsiniz:

1- Huda şinası Kur'ani Kudekan

2- Hanavede der İslam

3- Deh ders Huda Şinasi Berayi Cevanan



[1] Hanavede der İslam Ustad Hüseyn Mezahiri, s. 121

[2] Sefinetu'l-Bihar, c. 2 s. 372

[3] Mustedreku'l-Vesail, c. 4 s. 325

[4] Nehl: 68-69

[5] Gaşiye 2-17 فَلَا یَنظُرُونَ إِلىَ الْابِلِ کَیْفَ خُلِقَتْ* وَ إِلىَ السَّمَاءِ کَیْفَ رُفِعَتْ* وَ إِلىَ الجِْبَالِ کَیْفَ نُصِبَتْ* وَ إِلىَ الْأَرْضِ کَیْفَ سُطِحَتْ.

[6] İbrahim: 64

[7] Yusuf: 64

[8] En'am 103

Diğer Dillerde Soru Tercümesi
Yorumlar
Lütfen soruyu doğru giriniz
örnek : Yourname@YourDomain.com
Lütfen soruyu doğru giriniz

Konusal Sınıflandırma

Rastgele Sorular

En Çok Okunanlar

  • Allah, kalbi kırılanın bedduasını kabul eder mi? Yoksa sadece hayır dualarına mı icabet eder?
    295256 Pratik Ahlak 2012/04/04
    Beddua dini öğretilerde olan bir şeydir. Örneğin Kur’an buyuruyor: ‘Kırılsın Ebu Lehebin elleri sakat olsun...’ Bir hadiste ‘Mazlumun bedduasından korkun! Çünkü onun bedduası göğe çıkar.’ diye buyurulmaktadır. Bu konuda ayet ve hadis çoktur. Ancak nasıl ki duanın kabul olma şartları varsa ve herkesin her duası kabul olmuyorsa, ...
  • Acaba istimna (mastürbasyon) günah mıdır? Ondan kurtulmanın yolu nedir?
    186807 Hukuk ve Şer’I Hükümler 2008/06/22
    İstimna (mastürbasyon) diye bilinen kendini tatmin etme büyük günahlardandır ve haramdır[i] ve ağır bir cezası vardır.İstimna ve kendini tatmin etmenin en güzel yolları pratik risalelerde şartları açıklanan evliliktir (daimi ve ya geçici). ...
  • Hz. Ali’nin (a.s) kaç tane çocuğu vardı? Çocukların ve annelerinin isimleri nedir?
    112986 Masumların Siresi 2011/04/13
    Şeyh Müfid, İrşad adlı eserinde Hz. Ali’nin (a.s) erkek ve kız olmak üzere on yedi çocuğunun olduğunu yazmıştır. O şöyle diyor: ‘Bir kısım Şii alimler diyorlar ki, Fatıma, Peygamberin (s.a.a) vefatından sonra Peygamberin Muhsin adını verdiği çocuğuna düşük yaptı. Onlara göre İmamın (a.s) on sekiz evladı vardı.’
  • Yağmur yağdığında dualar neden daha çok kabul olur?
    109012 Ahlak Felsefesi 2012/03/08
    Duanın zamanı için yapılan tavsiyelerden biri yağmurun yağdığı zamandır. Ayet ve rivayetler bunun genel nedeninin, yağmurun Allah’ın rahmetinin göstergesi olduğunu söylemekteler. Allah’ın rahmeti şu anda açıldığına göre duanın isticabetine daha fazla ümit bağlanılabilir. ...
  • Hz. Âdem (a.s) ve Havva’nı kaç tane çocukları vardı?
    102603 تاريخ کلام 2009/08/23
    Bu sorunun kısa cevabı yoktur. Ayrıntılı cevap seçeneğini tıklayınız. ...
  • Dualar, hangi şart ve durumlarda kesinlikle kabul edilmektedir?
    99616 Pratik Ahlak 2008/02/17
    Arapça bir kavram olan dua; seslenmek, çağırmak, birisine istekleri söylemek, onunla irtibat kurmak anlamına gelir. Terimsel olarak da; kulun Rabbine karşı elini ve tabii gönlünü açıp tazarru ve niyazda bulunması şeklinde tarif edilebilir. Öyleyse dua; küçük olanın büyük olana, hiçbir şeyi olmayanın sonsuz zenginlik sahibine, güçsüzün güçlüye, acizin kudret sahibine; ...
  • Bedeninin bir kısmı (el, ayak veya baş vb.) yaralı ve bandajlı olan ve de suyun kendisine zararlı olduğu bir kimse, nasıl abdest, gusül ve teyemmüm alabilir?
    89519 Hukuk ve Şer’I Hükümler 2011/12/19
    Yara ve kırığı bağladığınız (bandaj) ve yara ve benzeri şeylerin üzerine sürdüğünüz şey cebire olarak adlandırılır. Bununla alınan abdest ve gusle cebire abdest ve guslü denir. Taklit mercileri cebire abdesti hakkında şöyle demektedir: Eğer yara veya çıban veyahut kırık eldeyse, onun üzeri açıksa ve üzerine su dökmek zararlıysa, onun ...
  • Sadakayı kime ve nasıl vermemiz gerekiyor? Sadakanın en az limiti ne kadardır?
    82843 Pratik Ahlak 2011/08/21
    İslam’da sadaka vermek müstehap bir ameldir. Sadaka Allah rızası için, fakire minnet etmeden, riyadan uzak bir şekilde ve haram yolda harcanmaması şartıyla verilir. İnsanın yakınları önceliklidir. Gizli bir şekilde yapılması ise daha faziletlidir.Sadaka temiz ve helal olan mallardan olmalıdır. Miktar olarak da ifrat ...
  • Fatime isminin anlamı nedir? Niçin Peygamber (s.a.a) tek kızı için bu ismi seçmiştir?
    82541 Masumların Siresi 2011/08/14
     İlk önce şu noktaya dikkat etmek gerekir ki bütün isimlerin özel bir anlam taşıması ve o ismi taşıyan kişinin kişiliğini göstermesi gerekmez, sadece ismin şirki andıran ve değerlere tersi düşen bir anlam taşımaması yeterlidir.Ancak gayp aleminden gelen Hz. Fatime (a.s) gibi Allah'ın velilerinin ...
  • Acaba oruçlu iken büyük boy abdesti (gusül) alınır mı?
    73758 Hukuk ve Şer’I Hükümler 2012/03/10
    Ramazan ayında cünüp olan bir kimse iki durumdan birisine sahip olabilir. Ya sabah azanından önce cünüp olmuş ya sabah azanından sonra ve gün boyunca cünüp olmuştur. (Elbette oruçlu iken cima (cinsel ilişkiyle) veya istimnan (cinsel ilişki dışında her hangi bir yolla kendinden meni çıkartmak) vesilesiyle cünüp edilmemelidir. ...