جستجوی پیشرفته
بازدید
4508
تاریخ بروزرسانی 1391/08/22
خلاصه پرسش
معصومین (ع) چند ساعت در شبانه روز می خوابیدند؟ بطور کلی برای یک مومن واقعی بهترین موقع خواب و زمان آن چقدر است؟
پرسش
معصومین (ع) چند ساعت در شبانه روز می خوابیدند؟ بطور کلی برای یک مومن واقعی بهترین موقع خواب و زمان آن چقدر است؟
پاسخ اجمالی

خواب، یکی از آیات الهی بوده و از نیازهای ضروری حیات موجودات عالم به حساب می آید، ولی پرخوابی مایه تضییع عمر شده و در روایات اسلامی، غضب الاهی را به دنبال دارد.

 

نسبت به این که مقدار خواب ائمه (ع) چقدر بوده روایتی در دست نداریم و نیز نسبت به این که مقدار خواب انسان باید چند ساعت باشد از نظر روانشناسی حد معینی را نمی توان بیان کرد و انسان های مختلف بر حسب طبیعت خود، به اندازه های مختلفی از خواب نیازمندند. روایات اولاً حد متعادل خواب را بین 6-8 ساعت بیان کرده و ثانیاً زمان های معینی مثل اول شب و خواب قیلوله را بهترین زمان خواب دانسته و از خوابیدن در ساعاتی از شبانه روز مثل بین الطلوعین، سحرگاه و آخرین ساعات روز نهی کرده اند.

 

پاسخ تفصیلی

خوابیدن و خواب دیدن یکی از آیات الهی و نشانه وجود قدرتی شاعر و با اراده در تدبیر و اراده جهان بوده و به عنوان یکی از نیازهای ضروری انسان به حساب می آید، چنانکه قرآن کریم می فرماید: وجعلنا نومکم سباتا[1]، تعبیر به سبات اشاره لطیف به تعطیلی قسمت های قابل توجهی از فعالیت های جسمی و روحی انسان در حال خواب است و همین تعطیل موقت، سبب استراحت و بازسازی اعضای فرسوده و تقویت روح و جسم و تجدید نشاط انسان و رفع هرگونه خستگی و ناراحتی و بالاخره آمادگی برای تجدید فعالیت می شود.

 

خواب نقش مهمی در سلامت انسان دارد و به همین دلیل، پزشکان روان شناس تلاش می کنند که خواب بیماران خود را به صورت عادی تنظیم کنند چرا که بدون آن، تعادل روانی آنان ممکن نیست، افرادی که به صورت طبیعی نمی خوابند افرادی پژمرده، عصبانی، افسرده، غمگین و ناراحتند و به عکس کسانی که از خواب معتدلی بهره مندند به هنگامی که بیدار می شوند نشاط و توان فوق العاده ای در خود احساس می کنند.[2]

 

البته باید توجه داشت که پر خوابی، سبب تضییع عمر می شود و چنان که در بعضی از روایات آمده خشم پروردگار متعال را به همراه دارد، در کتاب من لایحضره الفقیه از امام کاظم (ع) روایت شده است که خدای متعال، بنده ای را که زیاد اهل خواب است را دشمن می دارد.[3] و در روایتی نیز حضرت موسی (ع) از خدای متعال درباره بدترین بندگان سؤال نموده که خطاب شد آن بنده ای که در شب مانند مرداری به خواب رفته و روز خود را به بطالت بگذارند بدترین بندگان است.[4]

 

اما نسبت به این که خواب معصومین (ع) در شبانه روز چند ساعت بوده، روایت و اطلاع دقیقی در دست نبوده و نسبت به مقدار خواب طبیعی یک انسان نیز نمی توان جواب مسلمی ارائه داد چرا که مقدار خواب طبیعی برای انسان ها یکسان نبوده و هیچگونه حد معینی برای آن نمی توان در نظر گرفت، بلکه هر کس باید با تجربه  و توجه به میزان فعالیت های جسمی و روحی، میزان نیاز خویش به خواب را دریابد[5] و تحقیقات علمی نشان داده است که احتیاج آدمی به جواب مسئله پیچیده ای است مثلاً پاره ای از مردم به 5، 7، 8 ساعت خواب و قریب 14% مردم به 10 ساعت خواب نیاز دارند.[6]

 

در روایات اسلامی اولاً خواب متعادل را برای انسان مؤمن بین 6-8 ساعت معرفی شده است، چرا که در بعضی از روایاتی که برنامه های شبانه روز را برای مؤمن معرفی می کنند. یک چهارم شبانه روز را برای استراحت و بعضی روایات دیگر یک سوم شبانه روز را برای استراحت انسان[7] قرار داده اند که مقدار آن بین 6-8 ساعت در شبانه روز است، البته خواب بر حسب سن آدمی نیز، تفاوت داشته و هر چه انسان پیرتر می شود و یا به کمالات معنوی بیشتری دست پیدا می کند خواب او کمتر می شود.

 

ثانیاً زمان های مختلفی مثل زمان خواب قیلوله (یک ساعت قبل از اذان ظهر) و خواب اول شب[8] به عنوان بهترین زمان های خواب معرفی شده و زمان های دیگری مثل بین الطلوعین[9]، آخر شب[10] (سحرگاه) و آخرین ساعات روز به عنوان بدترین زمان های خواب در شبانه روز معرفی شده اند.

 



[1] بنأ، 9.

[2] مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج 26، ص 19، دارالکتب الاسلامیة، پاییز 1369.

[3] شیخ صدوق (ره)، من لایحضره الفقیه، ج 3، ص 103، بی جا، بی تا.

[4] مصطفوی، سید جواد، بهشت زندگی، ج 3، ص 99، برهان، بی تا، به نقل از سفینة البحار، ماده نوم.

[5] مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج 26، ص 20، دارالکتب الاسلامیة، پاییز 1369.

[6] پاک نژاد، سید رضا، اولین دانشگاه و آخرین پیامبر (ص)، ج 8، ص 183، کتابفروشی اسلامیه، 1351.

[7] نهج البلاغه، کلمات قصار، حکمت 390.

[8] مجلسی، محمدباقر، حلیة المتقین، ص 126، دفتر نشر برگزیده، بهار 1375.

[9] همان.

[10] طباطبایی، محمد حسین، سنن النبی (ص)، ص 141، ح 150، انتشارات اسلامیه، تابستان 1378.

ترجمه پرسش در سایر زبانها
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

درخبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید.

پرسش‌های اتفاقی

  • آیا داستان ابلیس واقعى است یا صرف تمثیل است؟
    3516 تفسیر 1386/01/21
    قبل از ارایه‏ى پاسخ، شایان ذکر است که یکى از راه‏هاى تعریف اشیا، تعریف به "مَثَل"، یعنى تشبیه حقایق عقلى به امور حسّى و قابل لمس است، تا اکثر مردم به آسانى آن را درک کنند و بفهمند، زیرا انسان‏ها غالباً به محسوسات عادت کرده‏اند. به نظر مى‏رسد این روش ...
  • روزی حلال چیست و اهمیت آن در اسلام تا چه حدی است؟
    556 بیشتر بدانیم 1392/12/18
    کلمه «رزق» که معادل فارسی آن روزی است؛ یعنی هر چیزى که موجودى دیگر را در بقاى حیات و زندگی‌اش کمک نماید، و در صورتى که آن رزق ضمیمه آن موجود و یا به هر صورتى ملحق به آن شود، حیاتش ادامه مى‏‌یابد؛ مانند غذایى که زندگی بشر و بقائش ...
  • آیا روایت حفظ چهل حدیث از پیامبر (ص) صحیح است؟ و مصادیق چهل حدیث را بیان کنید؟
    2395 درایه الحدیث 1390/09/07
    پیامبر گرامی اسلام (ص) در حدیث معروف «اربعین» - که در منابع شیعه[1] و برخی منابع سنّی[2] به عبارات مختلف ذکر شده است،- سفارش زیادی به حفظ چهل حدیث فرموده است، مانند این عبارت: «از میان امّت من هر کس چهل حدیث از احادیثى که مردم در دین خود بدان ...
  • برای همگام کردن اطلاعات فقهی با علم حقوق به چه مطالعاتی نیاز است؟
    1394 حقوق و احکام 1387/10/10
    پاسخ به این سؤال، بستگی به نوع نیاز و هدفی دارد که شما از مطالعه و آشنایی با علم حقوق دنبال می­کنید، بدین ترتیب که مطالعه قوانین ماهوی در برخی زمینه­ها از اهمیت بیشتری برخوردار بوده و بر عکس، آگاهی به قوانین شکلی، در رسیدن به اهداف دیگر، می­تواند کمک ...
  • ملکی برای فروشگاه اجاره داده شده ولی پروانه کسب ندارد، مالک قول حل مسأله را داده، اما تا پایان قرارداد این کار را انجام نشده است، حال مالک و مستأجر چه حقی پیدا می‌کنند؟
    649 اجاره و رهن 1392/05/02
    چنانچه موجر ملزم به حل مسأله بوده، اما اجازه کسب صادر نشده و ملک خالی بوده‌ است، مستأجر حق فسخ دارد و ملزم به پرداخت مال الاجاره نیست. ضمائم: پاسخ مراجع عظام تقلید نسبت به این سؤال، چنین است:[1] حضرت آیت الله العظمی خامنه‌ای (مد ظله العالی): در فرض سؤال مستأجر حق فسخ دارد. حضرت ...
  • علمای اخباری و اصولی چه کسانی بودند؟
    857 بیشتر بدانیم 1392/07/18
    بخشی از علمای اخباری، مربوط به سال‌های اولیه غیبت صغری هستند که همچون زمان حضور ائمه(ع)، به روایت حدیث اکتفا کرده و فراتر از روایات استنباط و اجتهادی نداشتند. می‌توان به بزرگانی همچون محمد بن یعقوب کلینی صاحب «الکافی» (متوفّی ۳۲۸ یا ۳۲۹ ق) و علی بن بابویه قمی (متوفّی ...
  • قدیمى‏ترین سند موجود در مورد ولایت فقیه چیست؟
    3146 حقوق و احکام 1386/06/11
    قدیمى‏ترین سند موجود در مورد ولایت فقیه، کتاب مقنعه‏ى شیخ مفید است. وى در باب امر به معروف و نهى از منکر موارد زیر را از جمله وظایف فقیه مى‏شمارد:أ) مراتب عالى امر به معروف و نهى از منکرب) اقامه‏ى حدودج) اجرا و تنفیذ احکامد) جهاد و مبارزه با کافرانه) ...
  • معنای بساطت و ترکیب در علم و جهل و تصور چیست؟
    2925 فلسفه اسلامی 1388/03/18
    این سؤال، پاسخ اجمالی ندارد. گزینه پاسخ تفصیلی را بزنید. ...
  • شأن نزول آیه چهل سوره احزاب چیست؟
    3118 تفسیر 1390/08/26
    این آیه در موضوع ازدواج پیامبر اسلام (ص) با همسر مطلقه زید بن حارثه، پسر خوانده اش نازل شده است. بی گمان آیه شریفه در مقام پاسخ به اعتراضى است که مردم به رسول خدا (ص) داشتند که چرا با همسر پسر خوانده‏اش ازدواج کرد؟چکیده جوابی که این آیه به ...
  • نسبت ولایت فقیه با احزاب چیست؟
    1622 نظامها 1385/03/01
    احزاب سیاسى، به معناى دسته بندى هاى مختلف با دیدگاه‏هاى متفاوت، در همه‏ى جوامع از زمان باستان تا روزگار ما وجود داشته است. امروز وجود احزاب نمادى از مشارکت مردمى و آزادى سیاسى محسوب مى شود. بر این اساس، باید به این مفهوم در ساختار حکومت اسلامى به عنوان یک ...

پربازدیدترین‌ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    160418 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب های آنها کدام اند؟ چرا اولوالعزم نامیده شده اند و چرا زرتشت و داوود (ع) اولوالعزم نیستند؟
    70508 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است:1. داشتن دعوت جهان شمول2. داشتن شریعت و دین3. داشتن کتاب الهیبه ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    59920 حقوق و احکام 1387/12/04
    پاسخ مراجع عظام تقلید نسبت به این سؤال، چنین است: [1] حضرت آیت الله العظمی خامنه ای (مدظله العالی): اگر ناخن کاشته شده قابل برداشتن نبوده یا ازاله آن مستلزم ضرر و مشقّت باشد و با وجود ناخن ها قدرت بر رساندن رطوبت به پوست دست نباشد، ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    59793 کلام قدیم 1386/02/01
    این سؤال پاسخ اجمالی ندارد. گزینه پاسخ تفصیلی را بزنید. ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    59723 حقوق و احکام 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری باز ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    44272 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را هفده تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • آیاتی را از قرآن در اثبات امامت امام علی(ع) بیان فرمائید؟
    43387 کلام قدیم 1386/08/30
    بهترین راه اثبات امامت امام علی(ع) برای اهل سنت، تمسک به قرآن و روایاتی که در توضیح آنها در کتب خودشان نقل شده است، می باشد و البته بدیهی است که انسان باید حقیقت جو باشد تا به توجیهات ناصواب و غیر عقلانی متوسل نشود و چشم را به روی ...
  • فلسفه ی حرمت ازدواج هم زمان با دو خواهر چیست؟
    42510 فقه 1385/12/03
    درشرع مقدس اسلام ازدواج، هم زمان با دو خواهر جایز نیست. لازم به ذکر است اگر ازدواج با دو خواهر یا بیشتر به صورت جمع؛ یعنی دریک زمان نباشد، اشکال ندارد. به بیانی دیگر هرگاه مردی زنی را برای خود عقد کند، تا وقتی که زن در عقد اوست، نمی‏تواند ...
  • خلاصه ای از زندگی نامه جابر بن حیان
    41029 تاريخ بزرگان 1387/05/30
    این سؤال، پاسخ اجمالی ندارد. گزینه پاسخ تفصیلی را بزنید. ...
  • چرا قرآن به زبان عربی است؟
    35676 علوم قرآنی 1386/09/14
    زبان، مهم ترین وسیله برای برقراری ارتباط بین انسان هاست. خداوند این توانایی بر تکلّم و صحبت کردن را از نعمت های بزرگ خود برمی شمارد که در ابتدای سوره ی الرحمن به آن اشاره می کند. پیامبرانی را که خداوند برای هدایت انسان ها مبعوث می فرمود باید برای ...

پیوند‌ها

حاضرین در سایت :

3655  نفر