بازدید
23333
آخرین بروزرسانی: 1386/07/30
خلاصه پرسش
آیا حرکات ورزشی اگر به همراه موزیک باشد اشکال دارد؟ و آیا این حرکات حکم رقص را دارند؟
پرسش
انجام دادن ورزش هایی که به خاطر سرعت انجام عمل به موزیکهای تند (مثل ترنس موزیک) نیاز دارد چیست؟ و اگر هدف از انجام دادن این ورزش ها کاهش یا افزایش وزن یا تندرستی باشد و رقص نباشد چیست؟ و آیا اگر نیت بقیه افراد از جمله مربی غیر از ورزش کردن گاهی اوقات رقصیدن باشد حکمش چیست؟
پاسخ اجمالی

رقص و موسیقی دو موضوع جداگانه اند که هر کدام حکم خاص خود را دارند یعنی در صورت همراه شدن رقص حرام با موسیقی حرام، شخص مرتکب دو فعل حرام جداگانه می شود.

اکثر فقها موسیقی مطرب و مناسب با مجالس عیش و نوش را حرام می دانند ولی برخی هر نوع موسیقی را حرام دانسته و فرقی میان انواع آن قائل نیستند.

در باره رقص باید گفت در تعریف رقص مبانی مختلفی وجود دارد: گروهی می گویند: رقص حرکات موزونی است که به منظور لهو و لعب انجام می شود. و گروهی بیان می دارند: هر عملی که عرفاً بدان رقص بگویند، احکام رقص بر آن بار می شود.

در باره حکم آن نیز عده ای رقص را مطلقا حرام می دانند و گروهی دیگر در صورتی که ملازم با مفسده یا فعل حرامی باشد.

به هر حال اگر عنوان رقص حرام یا استماع موسیقی حرام بر حرکات ورزشی صدق نکند اشکالی لازم نمی آید و در این گونه امور لازم است هر مکلفی به مرجع تقلید خود رجوع نماید.

پاسخ تفصیلی

قبل از پاسخ به سؤال مذکور شایسته است مراد از اصطلاحات «طرب»، «لهو» و «مجالس لهو و لعب» که از شاخصه های موسیقی حرام هستند روشن گردد:

1.طرب: به حالت سبک عقلی گفته می شود که در اثر شنیدن آواز یا آهنگ در روان و نفس آدمی پدید می آید و او را از حد اعتدال خارج می کند این امر تنها به حالت شادی اختصاص ندارد بلکه ممکن است از آهنگ های غم و حزن آور نیز به دست آید. [1]

2. لهو: مقصود (فقها) از واژه لهو سازگاری و همنوائی آواز و آهنگ نواخته شده با مجالس فساد و خوش گذرانی است. یعنی ممکن است نغمه ای طرب انگیز نباشد ولی از نغمه هایی باشد که در جلسات فاسقان و هواپرستان رایج باشد. [2]

3. مجالس لهو و لعب: منظور مجالسی است که برای عیاشی، هوسرانی، رقص و پایکوبی تشکیل می شود و در عرف مقدسین از مجالس گناه محسوب می گردد [3] .

با توجه به این مقدمه به دیدگاه برخی از مراجع تقلید پیرامون استماع موسیقی اشاره می گردد: اکثر فقها نوعی از موسیقی را که «لهوی» باشد حرام می دانند نه همه انواع موسیقی را و بعضی استماع موسیقی مطرب را نیز حرام می دانند. [4]

حضرات آیات عظام امام ره، خامنه ای، سیستانی، فاضل لنکرانی ره و مکارم شیرازی، می فرمایند: گوش دادن و یا نواختن هر نوع موسیقی که مطرب باشد جایز نیست. [و] ملاک در حرمت شاد یا غمناک بودن موسیقی نیست بلکه ملاک مطرب بودن یا نبودن آن است [5] .

گلپایگانی: شنیدن موسیقی و یا نواختن آن مطلقاً [چه لهوی و مطرب باشد یا نباشد] حرام است. [6]

صافی گلپایگانی: آنچه عرف مردم موسیقی می دانند. استماع آن و ساخت و تعلیم و تعلم و فروش آلات آن [مطلقا] حرام است. [7]

نوری همدانی: گوش دادن به هر آهنگی که مطرب و لهوی و مناسب مجالس گناه و خوش گذرانی است جایز نیست. [8]

وحیدخراسانی: گوش دادن به هر آهنگ لهوی که مناسب مجالس گناه و خوش گذرانی است جایز نیست. [9]

بهجت: استعمال [نوازندگی با] آلات مختص به لهو در غیر لهو بنابر احتیاط واجب جایز نیست و استعمال آنها در لهو مطلقاً حرام است و موسیقی مطرب استماع آن هم حرام است. [10]

تبریزی: موسیقی مناسب مجالس خوش گذرانی موسیقی لهوی است و نواختن و گوش دادن به آن حرام است. [11]

بنابراین به اتفاق همه مراجع اگر موسیقی از نوع حرام آن باشد [12] ، تحریک یا عدم آن، غمگین یا شاد بودن آن مرکز پخش مانند صدا و سیما باشد و یا غیر آن و .... هیچ اثری در حرام بودن آن ندارد. [13]

بر این اساس هر چند ورزش فی نفسه اشکال ندارد. اما گوش دادن به موسیقی حرام در همین ورزش ها هم جایز نیست هر چند هدف از ورزش تندرستی و امثال آن باشد.

اما بخش دیگر سؤال که در باره حرکات ورزشی و رقص است باید گفت، اگر این حرکات ورزشی مصداق رقص محسوب گردند حکم رقص را دارند و حرمت موسیقی جدای از حرمت رقص است و رقص حکم خاص خود را داراست.

تعریف مراجع تقلید از رقص متفاوت است.

آیات عظام: امام، بهجت، تبریزی، خامنه ای، سیستانی، فاضل و گلپایگانی: هر عملی که عرفاً بدان رقص بگویند.

مکارم شیرازی: رقص حرکات موزونی است که به منظور لهو و لعب انجام می شود [14] .

براین اساس، اگر در جایی رقص صدق کند، حکم آن از دیدگاه مراجع عظام تقلید به شرح زیر است:

امام خمینی ره: بنابر احتیاط واجب رقصیدن خانم ها در هر کجا اعم از مجلس عقد و عروسی و یا مولودی ها جایز نیست مگر رقصیدن زن برای همسر خود. [15]

حضرت آیت الله گلپایگانی: فقط رقصیدن زن برای شوهرش جایز است و در غیر این مورد حرام است. [16]

حضرت آیت الله اراکی: رقص اشکال دارد. [17]

حضرت آیت الله بهجت: رقص مطلقاً اشکال دارد. [18]

حضرت آیت الله صافی گلپایگانی: فقط رقص زن برای شوهرش جایز است و در غیر این صورت حرام است. [19]

حضرت آیت الله وحید خراسانی: رقصیدن مطلقاً ـ با قطع نظر از ترتب هر گونه خلاف شرع و عنوان محرم دیگری ـ بنابر احتیاط واجب جایز نیست. [20]

حضرت آیت الله سیستانی: به احتیاط واجب جایز نیست به جز رقص زن و شوهر در جایی که دیگری نباشد. [21]

حضرت آیت الله مکارم: تنها رقص زن برای شوهرش جایز است و بقیه اشکال دارد. [22]

مقام معظم رهبری: اصل رقصیدن اشکال ندارد مگر این که مستلزم فعل حرامی باشد. [مانند تحریک شهوت حرام، استماع موسیقی و ...] و در این مسئله فرقی بین انواع رقص ها نیست. [23]

ایشان می فرمایند: به طور کلی اگر رقص به گونه ای باشد که منجر به تحریک شهوت شود یا مستلزم فعل حرام یا ترتب مفسده ای باشد، حرام است. [24]

اگر رقص زن برای شوهرش یا بر عکس، همراه ارتکاب حرامی نباشد، اشکال ندارد. [25]

همچنین پاسخ مراجع عظام به این سؤال که آیا زن یا مرد می تواند به تنهائی و به دور از چشم دیگران (حتی از نگاه همسر خود) برای ورزش بدن برقصد؟ به این شرح است:

آیات عظام امام، تبریزی، خامنه ای و سیستانی: اشکال ندارد ولی سزاوار است مؤمن از لهو اجتناب کند. [26]

آیات عظام بهجت، فاضل، نوری و وحید: بنابر احتیاط واجب جایز نیست. [27]

آیات عظام صافی و مکارم: حرام است. [28]

نتیجه این که اگر عنوان رقص [29] یا استماع موسیقی حرام بر حرکات ورزشی صدق کند اشکالی دارد و الا اشکالی ندارد و در این گونه امور لازم است هر مکلفی به مرجع تقلید خود رجوع نماید.

بهر حال سؤال شما به دفاتر مراجع نیز ارسال گردید و تا کنون جواب های زیر دریافت شد:

دفتر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی (مدظله العالی):

در صورتی که موزیک مناسب مجالس لهو و فساد نباشد مانعی ندارد.

دفتر حضرت آیت الله العظمی خامنه ای (مدظله العالی):

اگر موسیقى مطرب لهوى نباشد مانعى ندارد و تشخیص آن به عهده خود مکلّف است.

رقص اگر موجب تهییج شهوت یا مستلزم کار حرام یا ترتّب مفسده‌اى باشد یا زن ‏در بین مردان نامحرم برقصد، حرام است.‏

دفتر حضرت آیت الله العظمی صافی گلپایگانی (مدظله العالی):

ورزش فی نفسه خوب است ولی اگر همراه با وسائل موسیقی و یا به جهت رقص کردن باشد، جایز نیست. والله العالم.

نمایه های مرتبط:

1. نمایه: دلایل حرمت و حلیت موسیقی، سؤال 388 (سایت: 401).

2. نمایه: راه شناسایی موسیقی حلال از حرام، سؤال 499 (سایت: 540).

3. نمایه: فطرت و حرمت موسیقی، سؤال 1078 (سایت: 1256).

4. نمایه: دلایل حرمت موسیقی، سؤال 932 (سایت: 1004) .

5. نمایه: حکم استماع موسیقی از رسانه ها ، سؤال 1358 (سایت: 1381).

6. نمایه: حکم رقص با هدف ورزش، سؤال 1645 (سایت: 2161).

7. نمایه: حرمت رقص در احادیث، سؤال 423 (سایت: 443).



[1] پرسشها و پاسخ های دانشجوئی (احکام موسیقی)، سید مجتبی حسینی، ص 40.

[2] همان، ص 41.

[3] همان، ص 42.

[4]   . توضیح المسائل مراجع، ج 2، صص 813 و 913؛ مسائل جدید، ج 1، ص 47 به بعد.

[5] احکام روابط زن و مرد، سید مسعود معصومی، ص 227.

[6] همان، ص 228.

[7] سید محسن محمودی، مسائل جدید از دیدگاه علما و مراجع، ص 54.

[8] پرسشهای دانشجوئی (احکام موسیقی)، سید مجتبی حسینی، ص 43.

[9] همان.

[10] رساله توضیح المسائل، مسائل متفرقه، ص 3، مسئله 20.

[11] سید مسعود معصومی، احکام روابط زن و مرد، ص 228.

[12] البته همان گونه که بیان گردید برخی از مراجع همه انواع موسیقی را حرام می دانند.

[13] رجوع شود به احکام روابط زن و مرد و احکام موسیقی.

[14] سید مجتبی حسینی، پرسشها و پاسخ های دانشجوئی (احکام موسیقی)، ص 84.

[15] سید محسن محمودی، مسائل جدید از دیدگاه علما و مراجع، ص 203.

[16] همان.

[17] همان.

[18] همان، ص 204.

[19] همان.

[20] همان.

[21] همان.

[22] همان.

[23] نک: سید مسعود معصومی، احکام روابط بین زن و مرد، ص 219.

[24] توضیح المسائل (المحشى للإمام الخمینی)، ج‏2، ص: 970.

[25] همان.

[26] سید مجتبی حسینی، پرسشها و پاسخ های دانشجوئی (احکام موسیقی)، ص 84.

[27] همان.

[28] .همان.

[29] یا رقص حرام طبق بعضی از مبانی.

ترجمه پرسش در سایر زبانها
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

  • منظور از قلب سلیم چیست؟
    33304 فضایل اخلاقی 1391/10/26
    واژه "سلیم" از "سلم" و "سلامت" به معناى دور بودن از آفات ظاهرى و باطنى است. امام صادق (ع) در بیان منظور از این واژه فرمود: قلب سلیم، قلبى است که خدا را ملاقات کند، در حالى که هیچ کس جز او در آن نباشد. مفسران قرآن برای "قلب ...
  • حکم نکاح به نیت طلاق و نکاح مسیار چیست؟
    9894 گوناگون 1392/02/22
    نکاح(ازدواج) مسیار؛ تلاشی است از طرف فقهای اهل سنت برای پاسخ به نیازهای اجتماعی جامعه امروزشان، نیازی که اهل بیت(ع) به خصوص امام علی(ع) در همان زمان و با توجه به آیات قرآن و احادیث پیامبر گرامی اسلام(ص) و با تشریع ازدواج موقّت، بدان پاسخ داده‌اند. «نکاح مسیار» ...
  • اقتصاد ما بر کدام پایه می چرخد: سرمایه، تولید، دلالی...؟
    7403 بیشتر بدانیم 1387/04/13
    اقتصاد در اسلام ماهیتی مستقل و منحصر به فرد دارد و معیارها و ارزش های آن از قرآن، سنت (حدیث)، اجماع و عقل به دست می آید. اقتصاد اسلامی پایه هایی دارد که مهم ترین آنها شامل میانه روی، عدالت، تولید، گردش سرمایه و ثروت می شود. از میان ...
  • چرا قرآن به حکیم توصیف شده است؟
    17235 تفسیر 1394/08/27
    خداوند در آیات مختلف، از قرآن با صفت «حکیم» یاد می‌کند؛ مانند «وَ الْقُرْآنِ الْحَکیم»؛[1]‏ «وَ الذِّکْرِ الْحَکِیمِ»،[2] «الْکِتابِ الْحَکیم».[3] توصیف قرآن به حکیم بودن؛ می‌تواند اشاره به زوایای مختلف این کتاب آسمانی داشته باشد؛ به ...
  • آیا حضرت یونس(ع) به این دلیل در شکم ماهی محبوس شد که در پذیرش ولایت امام علی(ع) اندکی تردید و تأخیر داشت؟!
    2956 درایه الحدیث 1395/12/04
    روایاتی وجود دارد که علت حبس حضرت یونس(ع) در شکم ماهی را اندکی درنگ حضرتشان در پذیرش ولایت امام علی(ع) اعلام نموده است که در این زمینه باید گفت؛ برخی از این روایات کلّاً فاقد سند بوده[1] و در اسناد برخی دیگر نیز خدشه ...
  • کیفیت انجام استبراء از منی چگونه است؟
    35018 استبرا 1386/03/02
    استبراء ازمنی یک عمل مستحبّ است و فلسفه ی استحبابش این است که ذرّات منی باقى مانده در مجرای ادرار خارج شود تا اگر بعد غسل رطوبتی از انسان خارج شد در صحت غسل یا طهارت بدن خود دچار مشکل نشود. حضرت امام خمینی ره در این زمینه فرموده اند:" مستحبّ ...
  • آیا خوردن گوشت در اسلام اشکالی ندارد؟
    16971 دنیا و زینتهای آن 1389/08/18
    گیاهان و میوه ها و گوشت جانوران از ابتدایی ترین غذاهای انسان بوده است، انسان ها جدای از دستورات دینی، روش افراطی یا تفریطی در مصرف گوشت دارند، در سنت بودا خوردن تمامى گوشت‏ها تحریم شده، و طرف افراط آن را برخی در آفریقا، اروپا و غرب یا شرق دور ...
  • آیا آیه ای در قرآن پیرامون جنگ خیبر وجود دارد؟
    10350 تفسیر 1391/07/29
    در مورد جنگ خیبر دو آیه در قرآن کریم وجود دارد. یکی از این آیات در مورد واقعه ای قبل از جنگ خیبر و دیگری در مورد واقعه ای، بعد از آن است. آیه 15 سوره فتح در مورد طمع برخی از مسلمانان برای به دست آوردن ...
  • آیا امام حسن(ع) و امام حسین(ع) در یک درگیری نمایشی، وضوی صحیح را به پیرمردی یاد دادند؟
    6996 گوناگون 1393/11/27
    تعدادی از منابع، روایتی را نقل کرده‌اند که بنابر آن، امام حسن(ع) و امام حسین(ع) در دوران کودکی به بهترین وجه ممکن، وظیفه امر به معروف را نسبت به یک پیرمرد انجام دادند. این داستان چنین است: این دو امام بزرگوار در کودکی با پیرمردى برخورد ...
  • لطفاً در مورد اندیشه سیاسی «مرجئه» توضیح دهید.
    580 کلام قدیم 1397/10/04
    «مرجئه» از جمله فرق اسلامی است که در نیمه دوم قرن اول هجری به انگیزه‌‌های سیاسی شکل گرفت و سپس مبانی فکری و کلامی خود را به عنوان تفکری کلامی سامان داد. تحولات فکری مرجئه به شکل‌گیری انشعاباتی در آن انجامید. این فرقه در طول زمان ...

پربازدیدترین ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    897947 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    560952 Laws and Jurisprudence 1386/09/04
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب‌های آنها کدام‌اند؟ چرا «اولوالعزم» نامیده شده‌اند و چرا زرتشت و داوود(ع) اولوالعزم نیستند؟
    470951 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است: 1. داشتن دعوت جهان شمول
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    422655 Laws and Jurisprudence 1389/09/10
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    400857 Laws and Jurisprudence 1387/05/23
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    372729 تفسیر 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    355986 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    337931 Practical 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی اگر ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    322341 Laws and Jurisprudence 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    314075 Laws and Jurisprudence 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...