جستجوی پیشرفته
بازدید
296
آخرین بروزرسانی: 1399/05/13
خلاصه پرسش
مجتهد حکم را بیان کرده و تشخیص موضوع بر عهده مکلف است، آیا مکلف در تشخیص خود باید به یقین برسد؟
پرسش
با سلام؛ در مسائلی که تشخیص موضوع آن بر عهده مکلّف یا عرف است، آیا مراد از تشخیص، یقین به موضوع است یا اطمینان، و یا ظن و گمان هم کفایت می‌کند؟ مثلاً در تشخیص موسیقی حلال از حرام یا تشخیص نوع استحاضه و ... .
پاسخ اجمالی

در تشخیص موضوع احکام، لازم است موضوع محرز گردد و در این‌باره اطمینان نزدیک به یقین کافی است، ولی ظن و گمان کفایت نمی‌کند، مگر در برخی موضوعات که طبق دلیل آن، ظن و گمان نیز معتبر شمرده شده است.

در دو مثال مذکور (موسیقی و استحاضه) نیز، تا نسبت به موضوع، اطمینان حاصل نشود، حکم به حرمت موسیقی و اجرای احکام استحاضه نمی‌گردد. البته در مورد استحاضه، اگر زن مردد گردد، لازم است به حالت سابق عمل نماید.

ضمائم:

پاسخ دفاتر مراجع عظام تقلید نسبت به این سؤال، چنین است:[1]

حضرت آیت الله العظمی خامنه‌ای (مد ظله العالی):

باید یقین یا اطمینان حاصل شود. البته نسبت به شک و گمان موارد مختلف است.

حضرت آیت الله العظمی سیستانی (مد ظله العالی):

اطمینان کافى است.

حضرت آیت الله العظمی شبیری زنجانی (مد ظله العالی):

باید اطمینان حاصل شود؛ مگر در مواردی که نص بر کفایت ظن داریم.

حضرت آیت الله العظمی صافی گلپایگانی (مد ظله العالی):

بطور کلی در تشخیص حکم، احراز موضوع لازم است و تا موضوعی اثبات نشود ترتب حکم معنی ندارد.

حضرت آیت الله هادوی تهرانی (دامت برکاته):

  1. باید در چنین مواردی به طریق معتبر شرعی، وجود موضوع احراز شود.
  2. یقین و اطمینان و ظن معتبر (شهادت دو عادل یا خبر ثقه و ...) و نیز اصول عملیۀ (استصحاب و ...) از طرق معتبر شرعی برای احراز محسوب می‌شوند.
  3. در تشخیص موضوعات، یقین و اطمینان کافی است اما چنین نیست که سایر طرق معتبر شرعی در تمام موضوعات قابل استفاده باشد و مقلد در صورت برخورد با مشکل می‌تواند استفتا کند.
  4. ظن و گمان غیر معتبر برای تشخیص هیچ موضوعی کفایت نمی‌کند.
  5. در موسیقی باید به حرام بودن آن نوع خاص از موسیقی یقین یا اطمینان پیدا کند.
  6. در استحاضه، یا باید به نوع استحاضه یقین یا اطمینان کند یا اگر می‌داند که قبل از تردید چه نوع استحاضه‌ای بوده، الآن نیز استصحاب کرده، بنا را بر همان نوع از استحاضه بگذارد.

لینک به سایت استفتائات

 

 


[1]. استفتا از دفاتر آیات عظام: خامنه‌ای، سیستانی، شبیری زنجانی، صافی گلپایگانی (مد ظلهم العالی) توسط سایت اسلام کوئست.

نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • پیامبران اولو العزم چه کسانی هستند؟ چرا اولو العزم نامیده شدند، و کتاب‌‌های آنها چه نام دارد؟ و چرا زرتشت و داوود(ع) اولو العزم نیستند؟
    633485 پیامبران و کتابهای آسمانی
    واژۀ «اولو العزم» در آیۀ 35 سورۀ احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است، و اولو العزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بودند. در روایات برای پیامبران اولو العزم شرایطی ذکر شده است:داشتن دعوت جهان‌شمول،داشتن شریعت و دین،داشتن ...
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    466023 Laws and Jurisprudence
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    461733 Laws and Jurisprudence
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    413723 معصومین
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    392984 جن
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده و ویژگی‌‏های زیر را برای او برمی‌شمارد:جن موجودی است که از آتش آفریده شد، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1]دارای علم، ادراک، تشخیص حق از باطل و قدرت منطق و استدلال ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    390470 Practical
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    349596 Laws and Jurisprudence
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    335569 Laws and Jurisprudence
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...
  • آیا خداوند به نفرینی که از دل شکسته باشد، توجه می کند؟ یا فقط دعاهای مثبت را اجابت می کند؟
    320015 Practical
    نفرین در آموزه های دینی ما مسئله ای شناخته شده است، چنان که در آیات و روایات آمده است: "بریده باد هر دو دست ابو لهب"؛ "از نفرین مظلوم بترسید که نفرین مظلوم به آسمان می رود". و... . منتها همان گونه که دعا برای استجابت، نیازمند شرایط است، ...
  • آیا از آیات قرآن می‌توان امامت علی(ع) را اثبات کرد؟
    309243 امام علی ع
    بهترین راه اثبات امامت امام علی(ع) برای اهل‌سنت، تمسک به قرآن و روایاتی که در کتب خودشان نقل شده، می‌باشد و البته بدیهی است که انسان باید حقیقت‌جو باشد تا به توجیهات ناصواب و غیر عقلانی متوسل نشود و چشم را به روی حقیقت نبندد.در قرآن ...