جستجوی پیشرفته
بازدید
970
آخرین بروزرسانی: 1398/09/10
خلاصه پرسش
تفاوت دو اصطلاح «لحاظ استقلالی» و «لحاظ آلی» چیست؟
پرسش
دیدگاه و لحاظ استقلالی چه تفاوتی با دیدگاه و لحاظ آلی دارد؟
پاسخ اجمالی

بهترین مثال برای توضیح و بیان تفاوت «لحاظ استقلالى» و «لحاظ آلى»، دو نوع برخورد انسان‌ها با آینه است. به این معنا که گاهی شخص برای خرید آینه‌ای به مغازه می‌رود و برای انتخاب و خرید با دقت به آینه می‌نگرد تا کمترین عیب و نقصی در آن نیابد، در این‌جا نگاه به آینه، «نگاه استقلالی» است؛ زیرا نگاه به  کیفیت شیشه و جیوه و شکل ظاهری آن مورد نظر است. اما هنگامی که شخص تنها برای دیدن و مرتب کردن خود مقابل آینه ایستاده و بدان می‌نگرد، این‌جا نگاه به آینه «نگاه آلی» است؛ یعنی تنها از آن جهت که آینه، ابزار و وسیله‌ای است که صورت را نشان می‌دهد به او نگاه می‌کند، نه از این جهت که نوع شیشه و جیوه او چگونه است. حال در مورد معانی نیز دانشمندان علوم عقلی می‌گویند: برخى از معانى، مانند «ابتدا» را مى‏توان دوگونه لحاظ کرد: «لحاظ استقلالى»؛ «لحاظ آلى».

  1. لحاظ استقلالى: در این لحاظ به خود مفهوم بدون توجه به چیز دیگری و به عبارت دیگر بما هو هو نظر می‌شود و هیچ‏گونه حالت وصفى و یا اضافى براى غیر ملاحظه نمی‌شود، براى مثال معناى «ابتدا» که مقابل «انتها» است در نظر گرفته می‌شود و متکلم تصمیم دارد که تنها در مورد مفهوم ابتدائیت سخن بگوید بدون آنکه آن را وابسته به چیز دیگری بکند.
  2. لحاظ آلى: در این لحاظ، مفهوم به عنوان آلت و یا وصفی براى غیر در نظر گرفته می‌شود، براى مثال در جمله «سرت من البصرة الى الکوفه» ابتدائیتى که در داخل این جمله وجود دارد، تنها برای توصیف مسافرتی است که از شهر بصره آغاز می‌شود؛ یعنى به شهر بصره ارتباط دارد، نه مطلق ابتدائیت.[1] به عبارتی متکلم با «لحاظ آلی» نمی‌خواهد در مورد مفهوم ابتدائیت سخنی بگوید.

 

[1]. ر. ک: مرکز اطلاعات و مدارک اسلامى‏، فرهنگ نامه اصول فقه، ص، 669، قم، دفتر تبلیغات اسلامى حوزه علمیه قم، معاونت پژوهشى، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامى‏، چاپ اول، 1389ش.

 

 

نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    926628 دستور العمل ها
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    617709 Laws and Jurisprudence
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولو العزم چه کسانی هستند؟ چرا اولو العزم نامیده شدند، و کتاب‌‌های آنها چه نام دارد؟ و چرا زرتشت و داوود(ع) اولو العزم نیستند؟
    548901 پیامبران و کتابهای آسمانی
    واژۀ «اولو العزم» در آیۀ 35 سورۀ احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است، و اولو العزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بودند. در روایات برای پیامبران اولو العزم شرایطی ذکر شده است:داشتن دعوت جهان‌شمول،داشتن شریعت و دین،داشتن ...
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    452614 Laws and Jurisprudence
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    440539 Laws and Jurisprudence
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    388530 معصومین
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    385396 تفسیر
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    377112 Practical
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    338770 Laws and Jurisprudence
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    327300 Laws and Jurisprudence
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...