بازدید
512
آخرین بروزرسانی: 1398/01/31
خلاصه پرسش
تفاوت «واجب موسع» و «واجب مضیق» را بیان کنید؟
پرسش
واجب موسع و مضیق یعنی چه؟
پاسخ اجمالی
واجب به اعتبارات مختلف تقسیمات مختلفی دارد؛ یکی از آن تقسیمات، تقسیم به اعتبار وقت است؛ لذا واجب از لحاظ وقت به «واجب موسّع» و «واجب مضیّق» تقسیم میشود.
از آنجا که واجب موسّع و مضیّق خود از اقسام «واجب موقّت» به شمار میروند؛ لذا پیش از تعریف این دو، به بیان واجب موقّت و واجب غیر موقّت میپردازیم.
واجب موقّت: عبارت از واجبى است که براى آن شرعاً وقتى مخصوص اعتبار گردیده است؛ مانند نماز، حجّ، روزه.
واجب غیر موقّت: عبارت از عملى است که وقت معیّنى براى آن لحاظ نشده است، اگر چه هر فعلی - از نظر عقلی - خالی از ظرف زمان نیست؛ نظیر امر به معروف و نهى از منکر، قضاى نمازهاى فوت‏ شده و ... .
واجب «غیر موقّت» نیز به نوبه خود بر دو قسم تقسیم میشود: «واجب فورى» و «واجب غیر فورى».
مقصود از «واجب فورى» عملى است که باید در اولین فرصت ممکن انجام شود؛ نظیر پاک کردن نجاست از مسجد.
«واجب غیر فورى» آن است که حتی با امکان انجام فوری، میتوان آنرا تا مدّت قابل قبولی به تأخیر انداخت، مانند اداکردن نذری که زمان خاصی برای آن مشخص نشده است.
همانگونه که پیش از این نیز بیان شد، واجب موقّت نیز به «واجب موسّع» و «واجب مضیّق» تقسیم میشود، حال در تعریف این دو میگویند:
«واجب موسّع»، آن است که انجام آن به لحاظ زمانى توسعه داشته، به گونه‏اى که مکلّف میتواند در هر موقع از زمان معین به انجام آن اقدام نماید، مانند نمازهاى یومیّه که فرصت انجام آن چند برابر زمانی است که انجام تکلیف به طول میانجامد.
«واجب مضیّق»، آن است که مقدار عمل با زمان انجام آن انطباق داشته باشد، مانند روزه که وقتش معلوم است و در زمان مخصوص و محدودِ خود انجام میپذیرد.[1]
 

[1]. مختارى مازندرانى، محمدحسین‏، فرهنگ اصطلاحات اصولى، ص 262- 263، تهران، انجمن قلم ایران، چاپ اول، 1377ش؛ مظفر، محمد رضا، اصول الفقه، ج 1، ص 87- 88، بیروت، دار التعارف، للمطبوعات، چاپ چهارم، 1403ق
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    891526 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    553576 Laws and Jurisprudence 1386/09/04
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب‌های آنها کدام‌اند؟ چرا «اولوالعزم» نامیده شده‌اند و چرا زرتشت و داوود(ع) اولوالعزم نیستند؟
    429431 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است: 1. داشتن دعوت جهان شمول
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    418232 Laws and Jurisprudence 1389/09/10
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    394064 Laws and Jurisprudence 1387/05/23
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    370724 تفسیر 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    346803 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    328262 Practical 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی اگر ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    316286 Laws and Jurisprudence 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    311668 Laws and Jurisprudence 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...