جستجوی پیشرفته
بازدید
15031
آخرین بروزرسانی: 1394/01/28
خلاصه پرسش
من از پیروان مذهب حنفی هستم آیا شناخت همسر و ازدواج، از طریق اینترنت از نظر شرعی جایز است؟ و آیا چنین ازدواجی پایدار و پا برجا می ماند؟
پرسش
من از پیروان مذهب حنفی هستم آیا شناخت همسر و ازدواج، از طریق اینترنت از نظر شرعی جایز است؟ و آیا چنین ازدواجی پایدار و پا برجا می ماند؟
پاسخ اجمالی

از آن جا که شما از پیروان مذهب حنفی هستید مناسب آن است که با عالمان و فقیهان مذهب حنفیه ارتباط برقرار نموده و پاسخ خویش را از ایشان دریافت دارید که قطعاً در این مورد، نظر مخصوص به خود را خواهند داشت، اما از آن جا که با علم و آگاهی از ما که پیروان مذهب تشیع در ایران هستیم سؤال نموده اید، ما این مهم را حمل بر جست و جو گری و تتبع شما در یافتن نقطه نظرات مذاهب مختلف نموده و پاسخی متناسب با فقه اهل بیت (ع) ارائه خواهیم نمود، باشد که حقیقت بر همگان آشکار گردد.

 

پیشاپیش باید گفت که ازدواج و پیوند زناشویی بین زن و مرد باعث تکامل و کامل شدن انسان است، بدین معنا که بر مبنای معارف عارفان و نظرگاه عاشقان وادی محبت او، تمامی جهان مظهر و تجلی گاه اسما و صفات اوست و در این بین زن و مرد نیز از مصادیق این تجلی و ظهورند، اما نکته این جاست که هر یک به فراخور نوع نگرش و تعاملشان با مسائل مختلف مظهر صفات جلال یا جمال حق تعالی هستند.

 

به عبارت دیگر، از آن جا که مرد از منظری قهارانه به مسائل می نگرد صفات جلال خداوند را نشان می دهد و زن نیز چون از نظر گاهی توأم با ظرافت، لطافت و زیبا شناسی به هستی نظر می کند، مظهر صفات جمال و زیبائی خداوند می باشد. از این رو پیوند زن و مرد را می توان موجب تکامل و کامل شدن در آینه هستی دانست؛ چرا که صفات جلال و جمال الاهی یکجا در آیینه صفات به نمایش گذاشته می شود. به همین دلیل اسلام اهمیت فوق العاده ای برای ازدواج قائل شده، و در این بین همتا بودن به عنوان مهم ترین اصل در شکل گیری پیوند زناشویی لحاظ شده و لازمه این همتایی شناخت دقیق و عمیق زن و مرد از یکدیگر است که با شناختی عمیق و همه جانبه و به دور از احساسات می توان شاهد ازدواجی موفق بود.

 

امام خمینی (ره) در تحریر الوسیلة چنین می فرماید: "نیکو آن است که انسان در صفات کسی که می خواهد او را به همسری برگزیند دقت نموده و با مسامحه و تساهل از آن نگذرد. در روایتی از پیامبر (ص) چنین نقل شده: "برای خویشتن زنانی بستانید که از خاندانی پاک و طاهر باشند؛ چرا که خاندانی این چنین در پروراندن فرزندانشان تأثیری بس عمیق دارند و در روایتی دیگر از آن حضرت نقل شده که برای خویش همسرانی برگزینید از تبار پاکان، که فرزندان از دائیان صفاتی به ارث می برند".[1]

 

و از سرورمان امام صادق (ع) در باب اهتمام و دقت در امر همسر یابی چنین نقل شده است: "بنگر خویشتن را با چه کسی همنشین می کنی؟ و چه کسی را در ثروتت شریک می گردانی؟ و که را بر اسرار و آیینت آگاه می سازی؟ پس چنانچه مصمم به انجام این کار می باشید، زنی پاک دامن را که به نیکی و حسن خلق مشهور است انتخاب کن".[2] همچنین از آن حضرت روایت شده: "زن چونان گردنبندی است بر گردن آویخته، پس بنگر چه گردنبندی بر خود می آویزی".[3]

 

از این سخنان پر گهر و پند آموز آشکار می گردد که مسئله ازدواج امری حساس و بس خطیر بوده که باید با دقت نظر و احتیاط و همچنین تفکر و تحقیق هر چه تمام تر صورت پذیرد؛ چرا که این مهم ارتباط مستقیمی با تشکیل خانواده اسلامی داشته که اولین خاستگاه جامعه اسلامی است. همان گونه که ارتباط مستقیم و تنگاتنگی با پیدایش و شکل گیری نسل آینده خواهد داشت. از این رو به نظر می رسد، باید با این مسئله برخوردی عاقلانه و به دور از احساسات و عواطف زود گذر و خام و پر شر و شور دوران جوانی داشت. بنابراین، اگر بخواهیم از منظری واقع گرایانه به امر حساس و سر نوشت ساز ازدواج نظر بیفکنیم نمی توان جست و جو در اینترنت را به عنوان راه مناسبی برای شناخت عمیق و کامل صفات همسر آرمانی پیشنهاد داد. حتی اگر جست و جوگر ما فردی دارای هوش و زیرکی فوق العاده باشد. البته ناگفته نماند که با استفاده از زیرکی و هوشمندی، به بعضی از صفات که از عمق خاصی برخوردار نیستند، مثل علاقه مندی به علم و هنر و غیره می توان پی برد. اما صفاتی که نیاز به دقت و تأمل بیشتر دارند، باید از طریقی غیر از اینترنت شناخته شوند. به عبارت دیگر، باید از اینترنت به اندازه توانایی ها، امکانات و فضای حاکم بر آن انتظار داشت، نه بیشتر. بر این اساس می توان به قسمت دوم پرسش شما معبری گشود و سؤال شما مبنی بر دوام یا عدم دوام ازدواج اینترنتی را بر پایه ی کامل نبودن اینترنت در شناخت همه جانبه همسر ایده آل چنین پاسخی گفت که هر چه مقدمات این امر مهم بر اساس واقعیات عینی بنا شده باشد، با موفقیت بیشتری همراه خواهد بود و هر چه مقدمات و پایه های این ازدواج بر پایه احساسات زود گذر و بدون پشتوانه منطقی چیده شده باشد، با موفقیت کمتری روبرو است. بر این اساس نمی توان به طور قطع ازدواج اینترنتی را محکوم به شکست دانست، همان گونه که نمی توان موفقیت آن را حتمی انگاشت، بلکه تابع مقدماتی است که مهم ترین آنها شناخت دقیق و عمیق صفات همسر مورد نظر و یکی بودن اهداف زن و مرد در زندگی است که مورد دوم نقشی بس بزرگ در ایجاد همتایی و یکی بودن دارد، البته نمی توان جایگاه فرهنگ، طبقه اجتماعی، دین و غیره ... را در موفقیت یا عدم موفقیت چنین ازدواجی نادیده گرفت.

 

بعد فقهی ازدواج اینترنتی:

 

بعد فقهی ازدواج اینترنتی خود دارای دو جهت است که عبارت اند از:

 

الف- سخن گفتن با نا محرم

 

ب- اجرای عقد از طریق اینترنت

 

در باب سخن گفتن با نامحرم با قاطعیت می توان گفت که گفت و گو با زن نامحرم حتی اگر به قصد غیر ازدواج نیز باشد، جایز بوده و چنین عملی حرام نیست. مگر آن که آن گفت و گو، شهوت را برانگیزاند و موجب تحریک شهوت شود و یا این که چنین گفت و شنودی منجر به نتایج حرام شود که در این صورت باید حکم به حرمت آن داد.

 

امام خمینی (ره) چنین می فرمایند: "اقوی آن است که شنیدن صدای زن نامحرم مادامی که در آن قصد لذت جویی و شهوت رانی نباشد، جایز است. همچنین زن می تواند صدای مردان بی گانه را به شرط فقدان اثرات سوء بشنود، البته احتیاط حکم می کند که صدای زن جوان در غیر موارد ضروری شنیده نشود.[4]

 

اما اگر قصد ازدواج در بین باشد، اسلام از منظری وسیع تر به تبیین حکم پرداخته و حتی نگاه کردن به زیبایی های زن نامحرم را با قصد ازدواج مجاز دانسته،[5] چه رسد به گفت و گو و شنیدن صدای او که در مرتبه ای پایین تر قرار دارد.

 

امام خمینی (ره) در این باره چنین می فرماید: "نگاه کردن به زن بی گانه به قصد ازدواج و شناخت ظاهرش بدون قصد لذت و بهره جویی شهوانی جایز می باشد و در صورتی که چنین شناختی حاصل نشد می تواند دوباره نگاه کند".[6]

 

جهت دوم: اجرای خطبه عقد از طریق اینترنت:

 

در خصوص اجرای عقد از راه اینترنت، برخی از فقهای معاصر بر این عقیده اند که: "عقد کتبی حتی در نکاح جایز و نافذ است هر چند احتیاط اجراء عقد لفظی است"[7] اما اکثر آنان بر این نظر اند که اگر عقد صرفاً از طریق نامه اینترنتی؛ مثل ایمیل اجرا شده و زن در آن برای مرد چنین بنویسد: "زوجتک نفسی على الصداق المعلوم ، خویش را زن تو نمودم با مهر معلوم" و مرد نیز در پاسخ بنویسد: "قبلت الزواج، قبول کردم" چنین عقدی باطل بوده و فاقد اعتبار است،[8]  اما اگر اجرای عقد به وسیله پیام رسان صوتی یا همان مسنجر به صورت لفظی صورت پذیرد به گونه ای که زن و مرد یا وکلای آن دو صدای یکدیگر را بشنوند، در این حالت عقد صحیح بوده و اینترنت نقش تلفن را داشته و بنابر نظر فقهای شیعه اجرای عقد از طریق تلفن جایز است.[9]

 

 

[1] تحریر الوسیلة، کتاب نکاح، مسئله اوّل، ص 694.

[2] همان.

[3] همان.

[4] تحریر الوسیلة، کتاب نکاح، مسئله 29، ص 701.

[5] اللمعة الدمشقیة، کتاب نکاح.

[6] تحریر الوسیلة، کتاب نکاح، مسئله 28.

[7] آیت الله هادوی تهرانی در اعلام نظر کتبی.

[8] امام در عقد نکاح و احکامش می فرمایند: مجرد رضایت طرفین و همچنین نوشتن عقد در نکاح کافی نیست.

آقای سیستانی نیز می فرمایند: در عقد نکاح دائم یا موقت ایجاب و قبول لفظی شرط صحت عقده بوده و رضایت طرفین و نیز کتابت کافی نیست. گزیده مسائل مسئله 953.

[9] صراط النجاة، خوئی، ج 3، ص 353؛ احکام المراة فی الاسلام، سیستانی، ص 207، مسئله 368.

 
ترجمه پرسش در سایر زبانها
نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • پیامبران اولو العزم چه کسانی هستند؟ چرا اولو العزم نامیده شدند، و کتاب‌‌های آنها چه نام دارد؟ و چرا زرتشت و داوود(ع) اولو العزم نیستند؟
    634189 پیامبران و کتابهای آسمانی
    واژۀ «اولو العزم» در آیۀ 35 سورۀ احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است، و اولو العزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بودند. در روایات برای پیامبران اولو العزم شرایطی ذکر شده است:داشتن دعوت جهان‌شمول،داشتن شریعت و دین،داشتن ...
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    466217 Laws and Jurisprudence
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    462124 Laws and Jurisprudence
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    414258 معصومین
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    393103 جن
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده و ویژگی‌‏های زیر را برای او برمی‌شمارد:جن موجودی است که از آتش آفریده شد، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1]دارای علم، ادراک، تشخیص حق از باطل و قدرت منطق و استدلال ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    390674 Practical
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    349750 Laws and Jurisprudence
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    335757 Laws and Jurisprudence
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...
  • آیا خداوند به نفرینی که از دل شکسته باشد، توجه می کند؟ یا فقط دعاهای مثبت را اجابت می کند؟
    320569 Practical
    نفرین در آموزه های دینی ما مسئله ای شناخته شده است، چنان که در آیات و روایات آمده است: "بریده باد هر دو دست ابو لهب"؛ "از نفرین مظلوم بترسید که نفرین مظلوم به آسمان می رود". و... . منتها همان گونه که دعا برای استجابت، نیازمند شرایط است، ...
  • آیا از آیات قرآن می‌توان امامت علی(ع) را اثبات کرد؟
    309288 امام علی ع
    بهترین راه اثبات امامت امام علی(ع) برای اهل‌سنت، تمسک به قرآن و روایاتی که در کتب خودشان نقل شده، می‌باشد و البته بدیهی است که انسان باید حقیقت‌جو باشد تا به توجیهات ناصواب و غیر عقلانی متوسل نشود و چشم را به روی حقیقت نبندد.در قرآن ...