جستجوی پیشرفته
بازدید
44544
آخرین بروزرسانی: 1391/08/21
خلاصه پرسش
حقوق متقابل استاد (معلم) و شاگردان (دانش آموزان، دانشجویان) کدام است؟
پرسش
استاد (معلم) و شاگردان (دانش آموزان، دانشجویان) نسبت به همدیگر چه حقوقی دارند؟
پاسخ اجمالی

استاد و شاگرد وظایف و حقوق متعددی بر گردن یکدیگر دارندکه می توان آنها را به دو قسمت تقسیم کرد: 1- وظایف معلم نسبت به شاگرد که شامل وظایف اخلاقی تربیتی و وظایف علمی آموزشی است. 2- وظایف شاگرد نسبت به معلم و استاد.

 

پاسخ تفصیلی

وظایف و حقوق استاد بر شاگرد و بالعکس را می توان به دو قسمت تقسیم کرد:

 

اول:.وظایف معلم نسبت به شاگرد که در دو بخش طبقه بندی می شود:

 

الف: وظایف اخلاقی ،تربیتی که عبارتند از:

 

1. لطف و محبت نسبت به شاگرد.[1]

 

2.فروتنی و نرمش نسبت به شاگردان.[2]

 

3.تفقد از احوال دانشجویان و شاگردان.[3]

 

4.اطلاع از نام و مشخصات شاگرد.[4]

 

5.احترام به شخصیت شاگرد و اعتراف به اهمیت افکار او.[5]

 

6.رعایت مساوات در توجه و محبت به شاگردان.[6]

 

7.رعایت سابقه شاگردان.[7] و توجه به مزایای آنها (در علم و شایستگی).[8]

 

8.معرفی معلمان شایسته به شاگردان.[9]

 

9. نشستن آمیخته با نزاکت و ادب.

 

10.متانت و وقار در جلسه درس.[10]

 

11.ایجاد حس مسئولیت و انضباط در شاگردان.

 

12.رفق و مدارا با شاگرد و اهتمام به پرسش های او.[11]

 

13.محبت و التفات و گشاده رویی نسبت به شاگردان تازه وارد.[12]

 

14.اعتراف به عجز و ناتوانی در مسائلی که بدانها احاطه ندارد.[13][14]

 

15.تذکر لغزش ها و اشتباهات تدریسی ،قبل از پایان یافتن درس. [15]

 

16.درنگ نمودن در جلسه، پس از پایان گرفتن درس.[16]

 

17.تعیین مبصر و نماینده برای شاگردان.[17]

 

18.پایان دادن درس ها با نصایح اخلاقی و دعا.[18]

 

ب.  وظایف علمی و آموزشی که عبارتند از:

 

1. گام به گام پیش بردن شاگردان به لحاظ علمی و عملی.[19]

 

2.ایجاد شوق و دلبستگی به علم ودانش در شاگردان. [20]

 

3. کوشش در تفهیم مطالب با رعایت استعداد شاگرد.[21]

 

4.ذکر ضوابط و قواعد کلی علوم ضمن تدریس آنها.[22]

 

5.تشویق شاگردان به اشتغالات علمی و تحریص بر تکرار دروس.[23]

 

6.طرح مسائل دقیق و پرسش از شاگردان.[24]

 

7.استفاده از بهترین قواعد و روش تدریس و تفهیم به شاگردان.

 

8.رعایت ترتیب منطقی علوم و دانش ها.[25]

 

9.رعایت اعتدال و اقتصار در بیان و توضیح مطالب.[26]

 

10.توجه به فضای مناسب کلاس (به دور از هر گونه عوامل آزار دهنده).[27]

 

11.توجه به مصالح شاگردان در تعیین وقت تدریس.[28]

 

12.توجه به صدا و بیان به هنگام تدریس.[29]

 

13. حفظ نظم جلسه درس.

 

دوم:.حقوق معلم بر شاگرد عبارتند از:

1.ارج نهادن به استاد و تجلیل از مقام علم و دانش.[30]

 

2.تواضع و فروتنی در برابر استاد.[31]

 

3.دوری کردن از صحبت آمرانه با استاد.

 

4.با احترام یادکردن از استاد.

 

5.سرمشق گرفتن از استاد.

 

6.سپاسگزاری از ارشاد و هشدار های استاد.

 

7.تحمل تندی های احتمالی استاد.

 

8.در انتظار استاد و شرفیابی به محضر او.

 

9. عدم ایجاد مزاحمت برای اشتغالات استاد.

 

10.آراستن و پیراستن برون و درون به هنگام ورود بر استاد.

 

11.عدم تحمیل وقت تدریس بر استاد.

 

12.عدم مزاحمت برای استراحت استاد.

 

13.نشستن با نزاکت و ادب در محضر استاد.

 

14.مراقبت از حالات و رفتار خود در محضر استاد.

 

15.تنظیم صدا و گفتار و تلطیف آن در محضر استاد.

 

16.جبران و تدارک کمبودهای سخن استاد با اشارات لطیف.

 

17.پیشی نگرفتن شاگرد به پاسخ پرسش ها در محضر استاد.[32]

 

18.تمرکز حواس و استماع دقیق به سخنان استاد.

 

19.ارج نهادن به توضیحات استاد.

 

20.عدم تکرار سؤال های فرساینده و تلف کننده فرصت.

 

21.سؤال به موقع از استاد.

 

22.طرح سؤالات خوشآیند و دل نشین.

 

23.دوری نکردن از سؤال و پرسش به خاطر شرم و حیا.

 

24.شهامت شاگرد در اعتراف به عدم درک مطالب علمی.

 

25.حفظ حریم استاد در همه حال.

 

26. دوری کردن از بدگویی استاد.[33]

 

27. دفع هرگونه اتهام ناروا از ساحت استاد.[34]

 

28.عیب های استاد را بپوشاند و مناقب و خوبی های او را ظاهر نماید.[35]

 

29.با دشمنان او مجالستی نداشته باشد و دشمنان او را دوست خود نداند.[36]

 

30.بخاطر خدا از او علم بیاموزد.[37]

 

31.رعایت سکوت در مجلس درس.[38]

 

برای اطلاع بیشتر به کتاب «آداب تعلیم و تربیت در اسلام» ترجمه دکتر سید محمدباقر حجتی مراجعه فرمایید.

 



[1] . شهیدثانی،منیة،190.

[2] .همان،ص191و192.

[3] .همان،ص194.

[4] .همان،ص195.

[5] .همان،ص199.

[6] .منیةالمرید،ص208.

[7] .همان،ص199.

[8] .همان ،ص209.

[9] .همان،ص202.

[10] .منیةالمرید،ص206.

[11] .همان،214

[12] .همان،214.

[13] .همان215.

[14] .همان،214.

[15] .همان،218.

[16] .همان،220.

[17] .همان،220.

[18] .همان،219.

[19] .شهیدثانی،منیة،ص189.

[20] .همان،ص189.

[21] .همان ،ص211.

[22] .همان،ص197.

[23] .همان،ص198.

[24] .همان،ص198.

[25] .شهیدثانی،منیةالمرید ،ص211.

[26] .همان،ص212.

[27] .همان،212.

[28] .همان،212.

[29] .همان.

[30] .ابومنصور،معالم الدین  و ملاذالمجتهدین،ص43.

[31] .همان.

[32] .همان.

[33] .همان.

[34] .همان.

[35] .همان.

[36] .همان.

[37] .همان.

[38] .همان.

ترجمه پرسش در سایر زبانها
نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    922358 دستور العمل ها
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    610524 Laws and Jurisprudence
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولو العزم چه کسانی هستند؟ چرا اولو العزم نامیده شدند، و کتاب‌‌های آنها چه نام دارد؟ و چرا زرتشت و داوود(ع) اولو العزم نیستند؟
    544230 پیامبران و کتابهای آسمانی
    واژۀ «اولو العزم» در آیۀ 35 سورۀ احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است، و اولو العزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بودند. در روایات برای پیامبران اولو العزم شرایطی ذکر شده است:داشتن دعوت جهان‌شمول،داشتن شریعت و دین،داشتن ...
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    450131 Laws and Jurisprudence
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    433770 Laws and Jurisprudence
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    385601 معصومین
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    383263 تفسیر
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    371815 Practical
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    337317 Laws and Jurisprudence
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    324993 Laws and Jurisprudence
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...