بازدید
13750
آخرین بروزرسانی: 1397/06/02
خلاصه پرسش
آیا جهنم واژه ای فارسی بوده و جهنمیان به این زبان سخن می گویند؟
پرسش
چرا زبان "بهشت" عربی است؟ همچنین حدیثی را مطالعه کردم که بیان می داشت "جهنم" به زبان فارسی است؟ آیا افرادی که در جهنم ساکن می باشند فارسی صحبت می کنند؟
پاسخ اجمالی

اگر مراد آن باشد که زبان اهل جهنم، فارسی است، باید گفت که روایت معتبر و قابل استنادی در این زمینه وجود ندارد و قرائن و شواهد موجود و سخن گفتن پیشوایان دینی با این زبان، خلاف این موضوع را نشان می دهد، اما اگر منظورتان این است که کلمه "جهنم" واژه ای فارسی است، ممکن است این موضوع صحیح باشد، چون برخی کتب لغت نیز بدان اشاره نموده اند، اما این امر، نقصی برای زبان فارسی نیست، چون واژه های دیگری چون "فردوس" به معنای بهشت و "استبرق" که پارچه ای بهشتی است و هر دوی این کلمات، در قرآن استفاده شده، نیز ریشه ای فارسی دارند.

 

پاسخ تفصیلی

این پرسش می تواند ناظر به یکی از دو مورد زیر باشد:

 

1. آیا اهل جهنم به زبان فارسی سخن می گویند؟

 

2. آیا "جهنم" واژه ای فارسی است؟ که به بررسی مختصری در ارتباط با هر دو مورد خواهیم پرداخت:

 

1. در ارتباط با مورد اول باید گفت: هرچند روایاتی وجود دارند که عربی را زبان اهل بهشت می دانند،[1] و ایرادی هم در این زمینه وجود ندارد، اما با مراجعه به کتب روایی معتبر، حدیثی را نیافتیم که زبان اهل جهنم را فارسی قلمداد نماید و اگر هم حدیثی در این ارتباط وجود داشته باشد، قابل استناد نخواهد بود، چون قرائن و شواهد بسیاری بر خلاف این ادعا وجود دارد، از جمله این که:

 

1-1. پیامبر (ص) در حضور سلمان فارسی فرمودند: اگر ایمان به ستاره ثریا هم آویزان باشد، رادمردانی از فارس (ایران)، بدان دست خواهند یافت.[2]

 

2-1. ابو هاشم جعفری نقل می کند: با امام هادی (ع) نشسته بودم و او با برخی غلامانش به فارسی و صقلبی (زبان یکی از اقوام موجود در قفقاز) سخن می گفت.[3]

 

3-1. شخصی از اهل خراسان نزد امام دهم آمده و با زبان عربی، با آن امام سخن می گفت، اما امام پاسخ او را با زبان فارسی می داد که این موضوع، باعث تعجب آن فرد ایرانی شد.[4]

 

4-1. به روایتی، سلیمان نبی (ع) که با زبان های مختلف، حتی زبان پرندگان آشنا بود، در جنگ ها با زبان فارسی سخن می گفت.[5]

 

5-1. گروهی از ایرانیان در محضر امام صادق (ع) بودند در حالی که ایشان مشغول موعظه بود. آنها با خود گفتند که ما به دلیل ناآشنایی با زبان عربی، متوجه سخن ایشان نمی شویم، امام با شنیدن این سخنان، نصیحت خود را با زبان فارسی نیز تکرار نمود که "رکه درم اندوزد، جزایش دوزخ باشد".[6]

 

سخن گفتن پیشوایان دینی با زبان فارسی و نیز احترام فوق العاده آنان به ایرانیان، تا حدی که مولا علی (ع) به دلیل چنین احترامی، مورد اعتراض برخی اطرافیان متعصب و نژادپرست خود قرار گرفت،[7] شاهدی بر این موضوع است که این زبان نمی تواند زبان اهل جهنم باشد و از همه مهم تر، که هیچ توصیه ای نشده که ایرانیان مسلمان، زبان خود را از فارسی به زبان دیگری تغییر دهند.

 

2. اما در ارتباط با این که آیا "جهنم" واژه ای فارسی است؟ باید گفت که برخی کتاب های لغت، "جهنم" را برگرفته از واژه "جهنام" که لغتی فارسی و به معنای چاه عمیق است، می دانند.[8]

 

بدیهی است که این موضوع، هیچ لطمه ای را متوجه زبان فارسی نخواهد ساخت؛ چون لغات بسیار دیگری نیز در زبان عربی وجود دارند که سرچشمه آنها از دیگر زبان ها و از جمله زبان فارسی است. به عنوان نمونه، واژه "فردوس" به معنای بهشت که در قرآن نیز از آن استفاده شده است،[9] برگرفته از "پردیس" است که کلمه ای فارسی است، نیز عباراتی دیگری در این کتاب مقدس، مانند"سندس" و "استبرق"[10]اصالتا عربی نبوده و از ریشه زبان های دیگری چون فارسی می باشند.[11]

 

 

[1] مجلسی، محمد باقر، بحار الانوار، ج 11، ص 56، ح 57، مؤسسة الوفاء، بیروت، 1404 ه ق.

[2] همان، ج 22، ص 52، ح 2.

[3] همان، ج 49، ص 87، ح 2.

[4] کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ج 1، ص 285، ح 7، دار الکتب الاسلامیة، تهران، 1365 ه ش.

[5] بحار الانوار، ج 14، ص 110، ح 2.

[6] همان، ج 47، ص 119، ح 162.

[7] ابن ابی الحدید، شرح نهج البلاغة، ج 19، ص 124، کتابخانه آیت الله مرعشی، قم، 1404 ه ق.

[8] ابن منظور، لسان العرب، ج 12، ص 112، دار صادر، بیروت، 1414 ه ق.

[9] مؤمنون، 11، "الَّذینَ یَرِثُونَ الْفِرْدَوْسَ هُمْ فیها خالِدُون‏"؛ کهف، 107، "إِنَّ الَّذینَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ کانَتْ لَهُمْ جَنَّاتُ الْفِرْدَوْسِ نُزُلا".

[10] کهف، 31" یَلْبَسُونَ ثِیاباً خُضْراً مِنْ سُنْدُسٍ وَ إِسْتَبْرَق‏".

[11] لسان العرب، ج 10، ص 5.

ترجمه پرسش در سایر زبانها
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    902201 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    565957 Laws and Jurisprudence 1386/09/04
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب‌های آنها کدام‌اند؟ چرا «اولوالعزم» نامیده شده‌اند و چرا زرتشت و داوود(ع) اولوالعزم نیستند؟
    492125 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است: 1. داشتن دعوت جهان شمول
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    425507 Laws and Jurisprudence 1389/09/10
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    405347 Laws and Jurisprudence 1387/05/23
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    374045 تفسیر 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    360249 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    345090 Practical 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    325379 Laws and Jurisprudence 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    315817 Laws and Jurisprudence 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...