جستجوی پیشرفته
بازدید
943
تاریخ بروزرسانی 1396/12/17
 
کد سایت fa84610 کد بایگانی 102202 نمایه صلاح دنیا و آخرت از طریق ائمه اطهار(ع)
طبقه بندی موضوعی درایه الحدیث|امام شناسی
خلاصه پرسش
«ما ساخته خداییم و مردم ساخته ما!» مراد از این روایت منقول از امام زمان(عج) چیست؟!
پرسش
منظور از حدیثی که از ائمه(ع) نقل می‌شود که «نحن صنائع الله و الخلق بعد صنائعنا» چیست؟
پاسخ اجمالی
از أبو عمرو عمرى[1] نقل شده است که میان پسر أبو‌غانم قزوینى و گروهی از شیعیان در مورد امام مهدی(عج) بحثی مطرح شد. پسر أبو‌غانم گفت: امام حسن عسکری(ع) از دنیا رفته است و پسرى از او باقی نمانده است. شیعیانی که به وجود امام مهدی(عج) باور داشتند، هنگامی که این سخن را شنیدند، تصمیم گرفتند که به حضرتشان نامه‌ای نگاشته و حل مشکل را از ایشان بخواهند.
در این گزارش آمده است که آن‌حضرت در پاسخ نگاشت: «خداوند ما و شما را از فتنه‌ها نگه ‌دارد و به ما و شما روح یقین موهبت کند، و از عاقبت شوم باز‌دارد. خبر تردید گروهى از شما در امر دین، و شک و تحیّرى که درباره ولی امر خود به دل آنها راه یافته است، به من رسید. ما از این ماجرا بخاطر خودتان غمگین شدیم نه بخاطر خودمان؛ زیرا خدا با ما است و جز به خدا به هیچ‌کس نیازى نداریم و حق با ما است. کسى که از اطاعت ما سرباز بزند ما را به وحشت نمی‌اندازد. ما اثر صُنع خدا هستیم و در مرحله بعد، مردم به برکت ما، موجود گشته‌اند...».[2]
صرف نظر از بررسی سندی روایت، در بحث محتوایی مطمئناً منظور امام(ع) از این جمله که فرمودند: «وَ نَحْنُ‏ صَنَائِعُ‏ رَبِّنَا وَ الْخَلْقُ بَعْدُ صَنَائِعُنَا»،[3] آن نیست که مردم، مخلوق ائمه(ع) هستند، ‌بلکه چند احتمال وجود دارد که به آنها اشاره می‌شود‌:
1. ما برگزیده خدا هستیم و شما شیعیان برگزیده ما هستید.[4] همان‌گونه که خدا در قرآن کریم به موسی(ع) با استفاده از ریشه «صنع» به برگزیده شدن اشاره کرده و می‌فرماید: «وَ اصْطَنَعْتُکَ لِنَفْسِی».[5]
2. این‌که وجود نوری ائمه(ع) مقدم بر وجود سایر خلائق بوده است.[6]
3. نعمت‌های خداوند بر اهل‌بیت(ع) بدون واسطه نازل می‌شود؛ در صورتی که نعمت‌های خداوند بر مردم با واسطه اهل‌بیت(ع) است؛ چون آن حضرات، واسطه فیض الهی هستند.[7] همان‌گونه که در زیارت جامعه کبیره می‌خوانیم: «أَنْتُمْ نُورُ الْأَخْیَارِ وَ هُدَاةُ الْأَبْرَارِ وَ حُجَجُ الْجَبَّارِ بِکُمْ فَتَحَ اللهُ وَ بِکُمْ یَخْتِمُ‏ وَ بِکُمْ‏ یُنَزِّلُ‏ الْغَیْث‏»؛[8] شما نور خوبان، هدایت کننده نیکوکاران و  حجت‏هاى خداى قادر هستید، خداوند [خلقت را] با شما آغاز کرد و به شما ختم می‌کند و به واسطه شما باران می‌فرستد.
4. نبودن حق کسی بر گردن اهل‌بیت(ع):[9] امام(ع) می‌فرماید که نعمت دهنده اصلی بر ما اهل‌بیت، خدا است و کسی بر ما نعمتی نداده است تا منّت او بر سر ما باشد، اما ما بر شما برای نزول برکات، منت داریم.
و ...
 

[1]. شیخ طوسی در نقل روایت تعبیر به «الشَّیْخُ الْمَوْثُوقُ بِه‏» کرده است ولی مرحوم طبرسی این شخصیت را ابی عمرو عمری نام برده است. ر. ک: طوسى، محمد بن الحسن‏، کتاب الغیبة للحجة، ص 285، قم، دار المعارف الإسلامیة، چاپ اول، 1411ق؛ طبرسى، احمد بن على‏، الإحتجاج على أهل اللجاج، ج ‏2، ص 466، مشهد، نشر مرتضى‏، چاپ اول‏، 1403ق.
[2]. طوسى، محمد بن الحسن‏، کتاب الغیبة للحجة، ص 285، قم، دار المعارف الإسلامیة، چاپ اول، 1411ق.
[3]. شبیه این جمله از امام علی(ع) نیز وارد شده است:«فَإِنَّا صَنَائِعُ‏ رَبِّنَا وَ النَّاسُ‏ بَعْدُ صَنَائِعُ‏ لَنَا»؛ سید رضی، محمد بن حسین‏، نهج البلاغه، محقق، صبحی صالح، ص 386، قم، هجرت‏، چاپ اول، 1414ق‏.
[4]. مجلسى، محمد باقر‏، بحار الأنوار، ج ‏33، ص 68، بیروت، دار إحیاء التراث العربی‏، چاپ دوم، بیروت‏، 1403ق‏.
[5]. طه، 41.
[7]. هاشمى خویى، میرزا حبیب الله‏، منهاج البراعة فی شرح نهج البلاغه، ج ‏19، ص 117، تهران، مکتبة الإسلامیة، چاپ چهارم، 1400ق‏.‏
[8]. صدوق، محمد بن على‏، من لا یحضره الفقیه، ج ‏2، ص 615، قم، دفتر انتشارات اسلامى‏، چاپ دوم‏، 1413ق.
[9]. مجلسى، محمد باقر‏، بحار الأنوار، ج 33، ص 68، بیروت، دار إحیاء التراث العربی‏، چاپ دوم، بیروت‏، 1403ق‏.
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

درخبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید.

پرسش‌های اتفاقی

  • قصد فروش یک قطعه زمین وقفی را دارم، آیا پس از فروش، خمس به پول آن تعلق می‌گیرد؟
    5543 تصرف در موقوفات 1392/04/20
    زمین موقوفه را نمی‌توان فروخت ولی می‌توان حق استفاده از آن را به دیگری واگذار کرد و در برابر آن مبلغی دریافت نمود. حال اگر چیزی از پولی که از این بابت به شما داده می‌شود در سر سال خمسی باقی بماند، خمس دارد. البته اگر واگذاری ...
  • آیا زن می تواند از درآمد بدون اجازه شوهر به دیگران هدیه بدهد؟
    11447 هدیه و رشوه 1389/06/17
    اسلام، مرد و زن را مالک و صاحب اختیار درآمد خویش که از راه حلال و شرعی بدست می آورند، می داند. مالک اختیار دارد بدون اجازه دیگران اموال خود را در راه های حلال و درست از جمله هدیه دادن مصرف کند. شما می توانید با ...
  • آیا نماز خواندن با زیرپیراهن و یا رکابی بی احترامی به خدا است؟
    29891 پوشش 1389/05/20
    پوشانیدن بدن در نماز: آن چه در مورد پوشش لباس نماز گذار برای مرد واجب است عبارت از این است که: مرد باید در حال نماز، اگر چه کسى او را نمى‏بیند عورتین خود را به پوشاند.[1] بنابراین، در صورتی که ...
  • شیعه و اهل سنت در احکام زکات چه تفاوت‌هایی با هم دارند؟
    15050 زکات و صدقات 1394/08/09
    زکات یکی از واجبات الهی و از فروع دین است که در قرآن کریم بر آن بسیار تأکید شده است.[1] از این‌رو؛ تمام مذاهب اسلامی در وجوب آن اشتراک نظر دارند و در احکام و مسائل کلی آن نیز اختلاف چندانی بین آنها نیست، ...
  • آیا پول رهن منزل خمس دارد؟
    11121 آنچه خمس بدان تعلق می گیرد 1392/07/28
    چنانچه برای تأمین و رهن مسکن به پول مذکور نیاز باشد، تا زمانی که در رهن است لازم به پرداخت خمس نیست، ولی هر گاه از رهن آزاد شود و دیگر برای آن جهت، مورد نیاز نباشد، بر اساس نظر بیشتر فقها باید خمس آن پرداخت شود. البته ...
  • «مفلس» به چه کسى مى‏گویند؟
    2976 گوناگون 1392/03/16
    «مُفلِس» در لغت به معنای محتاج، درویش، تهیدست، تنگدست، آنکه وی را مالی باقی نمانده باشد،[1] آمده است. در اصطلاح فقهی؛ به کسى گفته می‌شود که ورشکسته شده و دارایى او براى پرداخت بدهی‌هایش کافی نیست. لذا حاکم شرع او را از تصرّف در ...
  • «ابن السبیل» به چه معنا است و به چه افرادی گفته می‌شود؟
    473 کلیات و اصطلاحات 1396/10/24
    «سبیل» به معنای راه است و «ابن السّبیل» اگرچه معنای اولیه‌اش «فرزند راه» است، اما در اصطلاح منابع دینی به مسافری که در راه مانده و نیازمند است، گفته می‌شود؛ یعنی مسافرى که پولش تمام شده، و مخارج سفر او را گرفتار و محتاج کرده است، هر چند ...
  • نفقه چیست؟
    7016 بیشتر بدانیم 1388/09/29
    نفقه یک اصطلاح فقهی است که در مورد زن، قرابت (قوم و خویشان) و ملک استعمال می شود. اما آن چه مشهور است، نفقه همسر است که بر مرد واجب است به همسرش بر طبق شرایطی پرداخت کند.[1] این نفقه معمولاً شامل خوراک، پوشاک و اسکان همسر ...
  • چرا کسی که ازدواج کرده می تواند همسرش را طلاق بدهد؟
    3927 طلاق 1389/06/13
    خداوند برای همه موجودات از جنس خود آنان همسران و جفت هایی آفریده است و برای انسان نیز همسرانی از جنس او قرار داده است. اما انتخاب فرد خاصی به عنوان همسر در اختیار خود شخص است. ممکن است بعضی از افراد به هر دلیل در ابتدا انتخاب درستی ...
  • اگر خلافت به دست حضرت امیر (ع) می افتاد چه می شد؟
    5902 امامت در سنت 1388/09/26
    یقیناً مهم ترین دغدغه ایشان، ادامه راه پیامبر اکرم (ص) و روشن نگاه داشتن مسیر هدایت و اسلام راستین بود، تا انسان ها در پرتو آن، به سعادت دنیا و آخرت دست یابند. از این راه روشن در تعبیر رسول گرامی اسلام (ص) و خود ایشان ...

پربازدیدترین‌ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    817596 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    501199 حقوق و احکام 1386/09/04
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب‌های آنها کدام‌اند؟ چرا «اولوالعزم» نامیده شده‌اند و چرا زرتشت و داوود(ع) اولوالعزم نیستند؟
    368375 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است: 1. داشتن دعوت جهان شمول
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    364662 حقوق و احکام 1389/09/10
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود.نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ثنای الاهی شروع ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    347287 تفسیر 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    292822 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    291245 حقوق و احکام 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد. در هر حال، ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    285376 حقوق و احکام 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیاتی را از قرآن در اثبات امامت امام علی(ع) بیان فرمائید.
    281734 گوناگون 1386/08/30
    بهترین راه اثبات امامت امام علی(ع) برای اهل سنت، تمسک به قرآن و روایاتی که در توضیح آنها در کتب خودشان نقل شده است، می باشد و البته بدیهی است که انسان باید حقیقت جو باشد تا به توجیهات ناصواب و غیر عقلانی ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    253266 اخلاق عملی 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی اگر ...

پیوند‌ها

حاضرین در سایت :

8023  نفر