بازدید
797
آخرین بروزرسانی: 1398/05/13
خلاصه پرسش
آیا محتوای صحف حضرت آدم، شیث و ادریس(ع) در منابع معتبر وجود دارد؟
پرسش
لطفاً محتوای صحف حضرت آدم، شیث و ادریس(ع) را بیان فرمایید؟
پاسخ اجمالی
محتوای کامل کتابهای پیامبران گذشته - بویژه پیامبران اولیه - در دسترس نیست،[1] اما با توجه اینکه قرآن تصدیق کننده کتابهای پیشین است: «نَزَّلَ عَلَیک الْکتابَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقاً لِما بَینَ یدَیهِ وَ أَنْزَلَ التَّوْراةَ وَ الْإِنْجیلَ»؛[2]
خداوند قرآن را که مؤید آنچه [از کتابهاى آسمانى‏] پیش از خود میباشد، به حق بر تو نازل کرد، و تورات و انجیل را نیز در گذشته نازل کرده بود.
از اینرو - و با توجه به خاتمیت دین اسلام - میتوان گفت؛ هر آنچه از معارف کلیدی و آموزههای مورد نیاز بشر در کتب آسمانی پیامبران گذشته وجود داشت، در قرآن نیز مطرح شده است.[3]
البته در برخی گزارشها و روایات، به برخی از فرازهای کتابهای آسمانی گذشته اشاره شد که در مورد صحف حضرت آدم، شیث و ادریس(ع) است. برخی گزارشها از این قرارند که البته هرکدامشان باید از لحاظ سند و محتوا مورد بررسی قرار گرفته و در این مقال تنها به نقل آن بسنده میکنیم.
صحف حضرت آدم(ع)
گزارش شده که خداوند بر حضرت آدم(ع) بیست و یک صحیفه نازل کرد که در آن علاوه بر احکامی مانند حرمت مردار، خون و گوشت خوک،[4] به مقام و منزلت پیامبر اسلام(ص) و اهلبیت(ع) نیز اشاره شده است:
«... بندگانم را براى عبادتم خلق کردم و آنها را با دلیل و برهان خود ملزم نمودم. آگاه باشید که من میان آنها پیامبرانم را میفرستم و کتاب‌‌هایم را فرود میآورم. این کار را به طور قطع از ابتداى اولین بشر تا احمد، پیامبر و خاتم انبیاء ادامه میدهم. او کسى است که درود و رحمتم را بر او میفرستم و برکات خود را در قلب او جاى میدهم. به وسیله او انبیاء و رهبران را تکمیل میکنم. آدم گفت: این رسولان چه کسانی هستند و این احمدى که او را دارای چنان مقام و شخصیتی نمودى، کیست؟ خدا فرمود: همه از ذریه‏ تو هستند. احمد آخرین آنها و وارث ایشان است...».[5]
همچنین نقلی وجود دارد که در کتاب آدم غیر از حروف مقطعه و رمزی حرف دیگری وجود نداشت.[6]
محتویات صحف حضرت شیث(ع)[7]
در ارتباط با کتاب نازل شده بر حضرت شیث(ع) نیز روایاتی وجود دارد که ناظر به وجود مطالبی در این کتاب است:
1. نام پیامبر اسلام(ص): که نام حضرتشان در صحف حضرت شیث(ع) «طالیثا» و صحف حضرت ادریس(ع) «بهائیل» نام دارد.[8]
2. نام امام علی(ع): اسم حضرتشان در صحف‏ حضرت شیث‏ و إدریس(ع) «مبین» نام دارد.[9]
3. مقام اهل بیت(ع): در کتاب شیث(ع) آمده است که خدا به ایشان اینگونه خطاب میکند: «ای کسی که نبوت خود را به او بخشیده‌‌ام؛ پیامبر(ص) و وصی او علی مرتضی را دوست داشته باش که آنان را بر همه مردم برتری داده‌‌ و به آنان کرامت بخشیدم. اگر محمد(ص) نبود، پدر تو آدم(ع) و مادرت حواء(س) را نمیآفریدم و هیچ چیز را خلق نمیکردم، اما به خاطر بزرگی حضرت محمد(ص) او را آفریده و نام محمد(ص) را در کتابهای خود آورده و همه چیز را برای او و اهلبیتش آفریدم. پس آنان کشتی نجات هستند، کسی که بر این کشتی سوار شود، نجات پیدا میکند و کسی که از آن دور شود، گمراه میگردد».[10]
همچنین پس از فتح مکه پیامبر نامه‏هایى را براى نصاراى نجران نوشت. آنها برای مشورت به نزد ابوحارثه(اسقف اول) رفتند. او صحف حضرت شیث(ع) را برای آنها خواند:
«من عزیز و حکیم و رحمان و رحیم هستم و مهربانى میکنم و میبخشم. رحمتم بر خشم و عفوم بر مجازات سبقت گرفته است. بندگانم را براى عبادتم آفریدم و آنها را با دلیل و برهان خود ملزم نمودم. آگاه باشید که من میان آنها پیامبرانم را میفرستم و کتابهایم را نازل میکنم. این کار را به طور قطع از ابتداى اولین بشر تا خاتم انبیاء(ص) ادامه میدهم. او کسى است که درود و رحمت خودم را بر او مى‏فرستم و در قلبش برکاتم را جاى میدهم و به وسیله او انبیاء و رهبران را تکمیل میکنم.... خدا به حضرت آدم(ع) فرمود که بعد از خلقت انسان توجهى به دل برگزیدگان از پیامبرانم نمودم. در میان آنها مطیع‏تر و مهربان‏تر براى مردم از حضرت محمد(ص) ندیدم. او را به علم خود انتخاب کردم و نامش را با نام خود بالا بردم. بعد دلهاى اهلبیت او را که پس از او داراى مزایاى قلبى پیامبر بودند را نیز به او ملحق‏ نمودم و وارث کتاب و وحى خود و پایه‏هاى حکمت و نور خویش قرار دادم و سوگند یاد کردم هرگز کسی که موحّد باشد و به ریسمان ولایت و محبت آنها چنگ بزند را عذاب نکنم...».[11]
محتوای صحف حضرت ادریس(ع)
همچنین گزارش شده که در کتاب حضرت ادریس[12] علاوه بر احکام و حدود،[13] برخی مطالب دیگر نیز وجود دارد:
1. ظهور منجی در آخر الزمان: وقتى شیطان به خدا گفت: مرا تا روز رستاخیز مهلت بده. خدا به او فرمود: تو را تا روزى که وقت آن معلوم است مهلت میدهم. در آنروز، زمین را از کفر و شرک و گناهان پاک میگردانم. مردانى را براى زندگى در آن روز بر مىگزینم که دلهاى آنها را براى ایمان و درون آنها را با پرهیزکارى و اخلاص و یقین و تقوى و فروتنى و راستى و بردبارى و استقامت در امر دین و وفا و زهد در دنیا، و میل به آنچه من به آنها میدهم، امتحان کردهام. آنها مرا عبادت میکنند، و به من شرک نمیورزند. نمازها را در اوقات مخصوص به آن بپا میکنند، و زکات مال خود را میپردازند و امر به معروف و نهى از منکر میکنند. در آن زمان امانتدارى را در روى زمین برقرار میسازم که هرگز چیزى تلف نشود، و کسى از چیزى نترسد... .[14]
2. دلیل گزینش اوقات نماز: مدت اقامت حضرت آدم(ع) و همسرش در آن باغ، پنج ساعت از آنروز بود.[15] پس خدا به حضرت آدم فرمود بهترین ساعات روز، ظهر است؛ یعنی وقتی است که تو و همسرت را به آن باغ وارد کردم و شما در آن ساعت تسبیح مرا گفتید و آن در روز جمعه و بهترین روز هفته بود و من تسبیح شما را نماز اولی نامیدم. بعد از آن در وقت عصر شما را به روی زمین آوردم و در آن ساعت شما تسبیح مرا گفتید. لذا من هم این تسبیح شما را نماز عصر نامیدم. سپس آفتاب غروب کرد و در آن لحظه شما نماز خواندید و من آن را نماز مغرب نامیدم. سپس بعد از تاریک شدن هوا به یاد من نشستید و من آن را نماز عشا قرار دادم...».[16]
3. گزارش شده که داستان برخی از بخشهای حضرت آدم(ع)،[17] چگونگی بنا کردن خانه کعبه و به جا آوردن حج،[18] داستان هابیل و قابیل[19] وصیت به شیث[20] نیز در کتاب ادریس ذکر شده است‏.[21]
در پایان مجدداً تأکید میشود آنچه نگاشته شد، تنها گردآوری برخی گزارشها در این زمینه بوده و مانند هر موضوع دیگر، روایات آن باید به صورت جداگانه مورد بررسی و ارزیابی قرار گیرند.
 

[2]. آل عمران 3.
[4]. مقدسی، مطهر بن طاهر، البدء و التاریخ، ج 3، ص 2، بیجا، مکتبة الثقافة الدینیة، بور سعید، بیتا.
[5]. سید ابن طاووس، رضی الدین علی، الاقبال بالاعمال الحسنة، ج 1، ص 506، تهران، دار الکتب الإسلامیة، چاپ دوم، 1409ق؛ «پذیرش توبه آدم(ع) بهواسطه انوار محمد و آل محمد»، 95379؛ «مدرک دعای یا حمید بحق محمد(تفسیر کلمات در آیه فتلقی)»، 67125.
[6]. البدء و التاریخ، ج 3، ص 2.
[8]. ابن شهر آشوب مازندرانی، مناقب آل أبی طالب(ع) ، ج 1، ص 152، قم، علامه، چاپ اول، 1379ق؛ «نام پیامبر در آسمان ها »، 15241.
[9]. خصیبی، حسین بن حمدان، الهدایة الکبری، ص 92، بیروت، البلاغ، 1419ق؛ «نام امام علی(ع) و پیامبر اسلام(ص) در کتاب مقدس »، 32964.
[10]. دیلمی، حسن بن محمد، غرر الأخبار و درر الآثار فی مناقب أبی الأئمة الأطهار(ع)، محقق، مصحح، ضیغم، اسماعیل، ص 199 – 200، قم، دلیل ما، چاپ اول، 1427ق؛ «امام حسین چراغ هدایت و کشتی نجات»، ؛ «نام مبارک پنج تن بر روی میخ کشتی حضرت نوح (ع)»، 16807.
[11]. مجلسی، محمد باقر، بحار الانوار، ج 26، ص 310 – 315، بیروت، دار إحیاء التراث العربی، چاپ دوم، 1403ق؛ «مقام و منزلت اهل بیت پیامبر(ص) در روز قیامت »، 74240.
[13]. ابن طاووس، علی بن موسی، سعد السعود للنفوس منضود، ص 37، قم، دار الذخائر، چاپ اول، بیتا؛ بحار الانوار، ج ‏11، ص 257.
[14]. سعد السعود للنفوس منضود، ص 34 – 36؛ بحار الانوار، ج ‏15، ص 239 – 240؛ «آشنایی با مؤمنین واقعی »، 802؛ «صفات مؤمن واقعی»، 59803؛ «مشخصات و ویژگی های شیعه»، 287.
[21]. بحار الانوار، ج ‏11، ص 197.
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    887035 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    548336 Laws and Jurisprudence 1386/09/04
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب‌های آنها کدام‌اند؟ چرا «اولوالعزم» نامیده شده‌اند و چرا زرتشت و داوود(ع) اولوالعزم نیستند؟
    425968 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است: 1. داشتن دعوت جهان شمول
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    413278 Laws and Jurisprudence 1389/09/10
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    389851 Laws and Jurisprudence 1387/05/23
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    369368 تفسیر 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    334308 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    319538 Practical 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی اگر ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    314603 Laws and Jurisprudence 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    310066 Laws and Jurisprudence 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...