جستجوی پیشرفته
بازدید
9173
آخرین بروزرسانی: 1401/01/21
خلاصه پرسش
آب قلیلی که با آن، چیز نجس را می‌شوییم، واسطه‌ی چندم در نجاست شمرده می‌شود؟
پرسش
اگر لباس نجس را داخل تشت آب بشوییم، آیا آب قلیل داخل تشت واسطه‌ی اول شمرده میشود؟ و اگر آب تشت به موزائیک اطراف پاشیده شود، آن موزائیک واسطه‌ی دوم شمرده میشود؟ اگر موزاییک خشک شود و بعدا جسمی مرطوب روی موزاییک بیفتد، آیا آن جسم نجس می‌شود؟
پاسخ اجمالی

در موضوع واسطه‌ی در نجاست، دو نظر کلی وجود دارد:

  1. عدم محدودیت در واسطه‌ی نجاست؛ یعنی نجاست متنجس(مرطوب) به هر تعداد که باشد قابل انتقال است.[1]
  2. محدودیت در واسطه‌ی نجاست؛ یعنی نجاستِ متنجس تا تعداد خاصی قابل انتقال است و مشهور است که نجاست به شیء چهارم منتقل نمی‌شود؛ مثلا اگر دست راست که نجس شده و عین نجس در آن وجود ندارد به دست چپ که مرطوب است بخورد آن هم نجس می‌شود، و اگر دست چپ -که مرطوب است- به شیء دیگری اصابت کند آن نیز نجس می‌شود، ولی اگر آن شیء (واسطه‌ی سوم) به شیء چهارمی بخورد، آن‌را نجس نخواهد کرد.

بنابراین در فرض سؤال، لباس، آب و موزائیک به ترتیب واسطه‌ی اول تا سوم بوده و چنانچه جسم مرطوبی با موزائیک برخورد کند نجس نخواهد شود. البته برخی از مراجع[2] معتقدند، خود آب به عنوان واسطه در نجاست محسوب نمی‌شود، که بر این اساس، در فرض سؤال، لباس، متنجس اول و موزائیک، متنجس دوم خواهد بود و چنانچه جسم مرطوب دیگری با موزائیک برخورد نماید نجس خواهد شد.

ضمائم:

پاسخ دفاتر مراجع عظام تقلید نسبت به این سؤال، چنین است:[3]

حضرت آیت الله العظمی خامنه‌ای (مد ظله العالی):

بنابر احتیاط، آب واسطه محسوب نمی‌شود؛ بنابراین اگر عین نجاست در لباس نبوده، بنابر احتیاط، لباس متنجس اول و موزاییک متنجس دوم می‌باشد.

حضرت آیت الله العظمی سیستانی (مد ظله العالی):

لباس نجس شده چنانچه عین نجاست نداشته باشد واسطه اول است و آب واسطه دوم و زمین بعد از خشک شدن چنانچه با تری جدید به چیزی برخورد کنند واسطه سوم است و چیزی را نجس نمی‌کند.

حضرت آیت الله العظمی شبیری زنجانی (مد ظله العالی):

به نظر معظم له تا هرچند واسطه که نجاست سرایت کند، نجاست منتقل می‌شود و تعداد و جنس واسطه تأثیری در حکم ندارد. بنابراین اگر متنجس یا واسطه، رطوبت سرایت کننده نداشته باشد، نجاست به جسم بعدی منتقل نمی‌شود.

حضرت آیت الله العظمی صافی گلپایگانی (مد ظله العالی):

بنظر معظم له متنجس هر چند متعدد باشد منجس است؛ هر چند احکام نجس را نداشته باشد.

حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی (مد ظله العالی):

1 و 2. در فرض سؤال؛ آب و موزائیک نجس شده است.

  1. هرگاه چیز پاکی با چیز نجسی ملاقات کند و یکی از آن دو رطوبت داشته باشد نجس می‌شود، اما اگر هر دو خشک باشند یا رطوبت به قدری کم باشد که سرایت نکند، پاک است. تا یقین به نجاست چیزی حاصل نشود در حکم پاک است و در صورت شک وظیفه‌ای ندارند. ضمنا تا دو واسطه باعث انتقال نجاست می‌شود، نه بیشتر، یعنی اگر دست نجس مثلا به دست دیگری بخورد آن هم نجس می‌شود، و اگر آن به شیء سوم اصابت کند آن نیز نجس می‌شود، ولی اگر شیء سوم به چهارمی بخورد نجس نخواهد شد. به تعبیر دیگر، متنجس اول و دوم سبب سرایت نجاست می‌شود، ولی متنجس سوم سبب سرایت نجاست نمی‌شود، هر چند خود آن نجس است.

حضرت آیت الله هادوی تهرانی (دامت برکاته):

  1. اگر مقصود آبی است که معمولاً همراه مواد شوینده برای تمیز کردن لباس از کثیفی‌ها استفاده می‌شود، این آب در اثر ملاقات با لباس، نجس شده است و واسطۀ اول محسوب می شود.
  2. اگر مقصود آبی است که پس از تمیز شدن لباس از کثیفی‌ها و برطرف شدن عین نجاست، برای آب‌کشی شرعی لباس، داخل تشت ریخته می‌شود و لباس‌ها در آن شسته می‌شود، این آب غساله محسوب می‌شود و احکام غساله آب قلیل را دارد. بنابراین اگر لباس با غیر ادرار نجس شده باشد، آب مزبور و ترشحاتی که از این آب پاشیده است، پس از پایان آب‌کشی شرعی، پاک محسوب می‌شود؛ ولی اگر با ادرار نجس شده باشد، آب مزبور در بار اول آب‌کشی نجس است و حکم واسطه اول را دارد. در بار دوم، هم آب و هم ترشحاتی که پاشیده است، پاک محسوب می‌شود.

لینک به سایت استفتائات


[1]. آیات عظام؛ شبیری زنجانی و صافی گلپایگانی.

[2]. آیت الله خامنه‌ای.

[3]. استفتا از دفاتر آیات عظام: خامنه‌ای، سیستانی، شبیری زنجانی، صافی گلپایگانی، مکارم شیرازی (مد ظلهم العالی) توسط سایت اسلام کوئست.

نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    758463 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • معنای ذکر «لا حول ولا قوه الا بالله العلی العظیم» چیست و این ذکر چه آثار و برکاتی دارد؟
    738005 حدیث 1396/06/14
    «لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ الْعَلِیِّ الْعَظِیمِ»؛ یعنی هیچ نیرو و توانى جز از سوى خداوند بلندمرتبه و بزرگ نیست‏. واژه «حول» در لغت به معنای حرکت و جنبش،[1] و «قوّة» به معنای استطاعت و توانایی است.[2] بنابر ...
  • آیا خداوند به نفرینی که از دل شکسته باشد، توجه می کند؟ یا فقط دعاهای مثبت را اجابت می کند؟
    652285 Practical 1390/07/12
    نفرین در آموزه های دینی ما مسئله ای شناخته شده است، چنان که در آیات و روایات آمده است: "بریده باد هر دو دست ابو لهب"؛ "از نفرین مظلوم بترسید که نفرین مظلوم به آسمان می رود". و... . منتها همان گونه که دعا برای استجابت، نیازمند شرایط است، ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    647224 Laws and Jurisprudence 1387/05/23
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    641913 Practical 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    581964 Laws and Jurisprudence 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...
  • فضیلت و آداب و شرایط نماز جمعه چیست؟ و به چه صورت خوانده می‌شود؟
    577252 نماز جمعه 1389/09/10
    در مورد جایگاه و فضیلتش نماز جمعه همین بس که سوره‌ای از قرآن به نامش می‌باشد.نماز جمعه یک از عباداتی است که به جماعت خوانده می‌شود. این نماز دو خطبه دارد که با حمد و ثنای الهی شروع می‌شود و امام جمعه در این خطبه‌ها باید مردم را به تقوای ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    560281 Laws and Jurisprudence 1387/09/23
     دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری باز ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    560164 جن 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده و ویژگی‌‏های زیر را برای او برمی‌شمارد:جن موجودی است که از آتش آفریده شد، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1]دارای علم، ادراک، تشخیص حق از باطل و قدرت منطق و استدلال ...
  • می خواهم دعا کنم همسرم در زندگی مطیع من باشد آیا در این زمینه دعایی از اهل بیت (ع) به ما رسیده است؟
    551918 Practical 1389/02/22
    دعاها، لازم نیست حتماً به زبان عربى خوانده شوند؛ هرچند به عربی بهتر است، حتى دعا در نماز به زبان فارسى جایز است.نکته مهم تر این که انسان باید شرایط دیگر تأثیر گذاری دعا ...