جستجوی پیشرفته
بازدید
2626
آخرین بروزرسانی: 1395/12/13
خلاصه پرسش
در روایتی می‌خوانیم که حرمت شراب تنها به خاطر پیامدهای منفی آن است وگرنه ویژگی خاصی در شراب نبوده و هرآنچه چنین تأثیری داشته باشد حرام است. بر این اساس، آیا کامپیوتر، موبایل و ... که برخی پیامدهای مشابه با مضرات شراب دارند نیز نباید حرام باشند؟!
پرسش
در حدیثی از امام موسی کاظم(ع) - در کتاب مفاتیح الحیاه- فرموده‌اند: «خدای متعال شراب را به سبب نام آن حرام نکرده است بلکه به سبب پیامد آن حرام کرد پس هر چیزی که همان اثر و پیامد را داشته باشد شراب است». در اینترنت تحقیق کردم و متوجه شدم شراب به قرنیه آسیب‌هایی را می‌رساند (علاوه بر بسیاری آسیب‌های دیگر). از آن‌جا که کامپیوتر و تلفن همراه و تلویزیون و بازی‌های رایانه‌ای نیز چنین آسیب‌هایی را دارند (آسیب‌هایی بر چشم و ذهن و...) آیا با توجه به این حدیث حکم شراب را دارند؟
پاسخ اجمالی
امام کاظم(ع) در این‌باره می‌فرماید: «خدای تبارک و تعالی، شراب را به سبب نام آن حرام نکرده است بلکه به سبب عاقبت و پیامد آن حرام کرد پس هر چیزی که همان عاقبت و پیامد را داشته باشد در حکم شراب است».[1]
همان‌طوری که در روایت آمده؛ علّت حرمت شراب، به دلیل آسیب‌هایی است که می‌رساند، امّا در این حدیث، تمام  آسیب‌هایی که موجب حرمت شراب شده، بیان نشده است. بله اگر بدانیم که چیزی، بیشتر پیامدها و آثار منفی شراب – و در رأس آن مستی و بیهوشی[2] - را داشته باشد، آن چیز نیز مانند شراب حرام خواهد بود.
به دیگر سخن؛ اگر علت تامه حکمی را بدست آوریم در این ‌صورت اگر همان علت در یک موردی دیگر یافت شود آن حکم به آن سرایت خواهد نمود، امّا اگر علت تامه نباشد بلکه ناقصه و یا بعض العلة باشد در این صورت حکم سرایت نمی‌کند.
در مورد سؤال؛ اگر شراب برای قرنیه ضرر داشته باشد، امّا مشخص نیست که آیا این ضرر شراب نیز در حرمت آن نقش داشته یا نه؟ که چون چنین قطعیتی وجود ندارد، نمی‌توان حکم آن را به اموری چون کامپیوتر و موبایل سرایت داد.
 

[1]. کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، ج ‏6، ص 412، تهران، دار الکتب الإسلامیة، چاپ چهارم، 1407ق.
[2]. ر. ک: علامه حلّی، حسن بن یوسف، منتهی المطلب فی تحقیق المذهب، ج ‌3، ص 219، مشهد، مجمع البحوث الإسلامیة، چاپ اول، 1412ق؛ شهید ثانی، زین الدین بن علی، مسالک الأفهام إلی تنقیح شرائع الإسلام، ج ‌12، ص 72، قم، مؤسسة المعارف الإسلامیة، چاپ اول، 1413ق؛ طباطبایی حائری، سید علی، ریاض المسائل، ج ‌13، ص 438، قم، مؤسسه آل البیت(ع)، چاپ اول، 1418ق.
نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • پیامبران اولو العزم چه کسانی هستند؟ چرا اولو العزم نامیده شدند، و کتاب‌‌های آنها چه نام دارد؟ و چرا زرتشت و داوود(ع) اولو العزم نیستند؟
    699144 پیامبران و کتابهای آسمانی
    واژۀ «اولو العزم» در آیۀ 35 سورۀ احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است، و اولو العزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بودند. در روایات برای پیامبران اولو العزم شرایطی ذکر شده است:داشتن دعوت جهان‌شمول،داشتن شریعت و دین،داشتن ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    480639 Laws and Jurisprudence
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    478917 Laws and Jurisprudence
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    442116 معصومین
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    400992 جن
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده و ویژگی‌‏های زیر را برای او برمی‌شمارد:جن موجودی است که از آتش آفریده شد، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1]دارای علم، ادراک، تشخیص حق از باطل و قدرت منطق و استدلال ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    400570 Practical
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    360124 Laws and Jurisprudence
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    356737 Laws and Jurisprudence
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...
  • آیا خداوند به نفرینی که از دل شکسته باشد، توجه می کند؟ یا فقط دعاهای مثبت را اجابت می کند؟
    348789 Practical
    نفرین در آموزه های دینی ما مسئله ای شناخته شده است، چنان که در آیات و روایات آمده است: "بریده باد هر دو دست ابو لهب"؛ "از نفرین مظلوم بترسید که نفرین مظلوم به آسمان می رود". و... . منتها همان گونه که دعا برای استجابت، نیازمند شرایط است، ...
  • آیا از آیات قرآن می‌توان امامت علی(ع) را اثبات کرد؟
    313334 امام علی ع
    بهترین راه اثبات امامت امام علی(ع) برای اهل‌سنت، تمسک به قرآن و روایاتی که در کتب خودشان نقل شده، می‌باشد و البته بدیهی است که انسان باید حقیقت‌جو باشد تا به توجیهات ناصواب و غیر عقلانی متوسل نشود و چشم را به روی حقیقت نبندد.در قرآن ...