جستجوی پیشرفته
بازدید
9802
آخرین بروزرسانی: 1398/08/06
خلاصه پرسش
نرجس خاتون(س) همسر رسمی امام حسن عسکری(ع) بود و یا کنیز ایشان؟! آیا جنگ‌جویانی که ایشان را به اسارت و بردگی گرفتند، صلاحیت چنین کاری را داشتند؟!
پرسش
جنگ‌هایی که در زمان امام هادی(ع) اتفاق افتاد و طی یکی از آنها حضرت نرجس خاتون وارد بغداد و سپس سامرا شد، توسط خلفای عباسی بود؟ آیا سربازان آنها از شیعیان امام(ع) بودند و یا تظاهر به اسلام می‌کردند؟ و آیا به قوانین جنگ اسلامی پایبند بودند؟
پاسخ اجمالی

درباره نحوه ورود نرجس خاتون(س) به خانه امام حسن عسکری(ع) احتمالاتی وجود دارد:

  1. ورود به عنوان کنیز به خانه امام(ع)

برخی گزارش‌های تاریخی از اسیر شدن «ملیکه» همسر امام حسن عسکری(ع)[1]در نبردهای بین مسلمانان و سپاهیان روم خبر می‌دهند:

بشر بن سلیمان از ملیکه(س) در مورد نحوه اسارتشان پرسید.آن بانو پاسخ داد: در یکى از شب‌ها در عالم خواب، امام حسن عسکرى(ع) را دیدم که به من فرمود: پدربزرگت قیصر در فلان روز، لشکرى را برای نبرد با مسلمانان گسیل خواهد کرد، تو هم به طور ناشناس در لباس خدمت‌کاران‏ و  همراه عده‌اى از کنیزان از فلان راه به آنها ملحق شو. این‌گونه بود که پیش‌قراولان مسلمان از حضور ما آگاه شده و ما را اسیر گرفتند.[2]

در جنگ‌های میان خلفای اموی و عباسی با غیر مسلمانان، با وجود آن‌که این نبردها تحت اشراف امام معصوم(ع) نبود و بیشتر جنگ‌جویان نیز از شیعیان نبودند، اما به هر حال و بر اساس فقه شیعی، افرادی از کفار که توسط مسلمانان اسیر می‌شدند، حکم برده و کنیز را پیدا می‌کردند و یک دلیل روشن آن عدم منع ائمه(ع) از خرید و فروش آنها است؛ بلکه دستور امام هادی(ع) به خرید نرجس خاتون می‌تواند بهترین دلیل بر حلیت خرید و فروش آنها باشد.[3]

  1. ازدواج به عنوان همسر آزاد؛

علاوه بر آنچه در بند قبل گفته شد، ممکن است خرید ایشان به عنوان کنیز، تنها جنبه صوری داشته و قبل و یا بعد از اسارت و با رضایت طرفین، عقد ازدواج رخ داده باشد.

بر اساس برخی روایات، این عقد ازدواج قبل از اسارت و در عالم رؤیا پیش‌بینی شده بود؛ از این‌رو عملاً نرجس خاتون همسر آزاد امام یازدهم بوده‌اند.

بشر بن سلیمان می‌گوید: وقتی نرجس خاتون(س) را به سامرا و حضور امام هادى(ع) بردم، آن‌حضرت(ع) به آن ‌بانو گفت: ترا مژده باد به پسرى که خاور و باختر جهان را به ملک خویش در می‌آورد و جهان را از عدل و داد آکنده می‌کند، پس از آن‌که از ظلم و ستم پر شده باشد. نرجس(س) پرسید: شوهرم چه کسی خواهد بود؟ فرمود: همان که پیامبر(ص) ترا برایش در فلان شب و فلان ماه خواستگارى و عقد فرمود. نرجس خاتون گفت: همان‌که پیامبرتان مرا از مسیح یا وصى او خواستگاری کردند؟! امام فرمود: مسیح(ع) و وصى او ترا به همسرى چه کسى درآوردند؟! نرجس گفت: آیا کنیه پسر شما ابو محمد است؟! فرمود: آیا او را به چهره می‌شناسى؟! ...

این ماجرا واقع شد و نرجس که در خواب به عقد ازدواج امام عسکرى(ع) در آمده بود، به عنوان همسر رسمى امام عسکرى(ع) در میان خواص شناخته شد.[4]

 

[1]. «زندگی‌نامه حضرت امام حسن عسکری(ع)»، 60385.

[2]. «ملیکه دختر یشوعا فرزند قیصر روم مادر امام زمان(عج)»، 3197.

[3]. علاوه این‌که مخالفت ائمه(ع) با حکام جور به معنای باطل بودن تمام کارهای آنها نبوده است، بلکه در مواردی ائمه(ع) صلاح و مصلحت کل جامعه اسلامی را در نظر می‌گرفتند و با آنها هم‌کاری می‌کردند. ر. ک: «ازدواج امام حسین (ع) و خانم شهربانو»، 7873.

[4]. جزائرى، نعمت الله بن عبد الله، قصص قرآن، ترجمه، مشایخ، فاطمه، ص 856، تهران، فرحان‏، چاپ اول، 1381ش‏.

نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    755356 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • معنای ذکر «لا حول ولا قوه الا بالله العلی العظیم» چیست و این ذکر چه آثار و برکاتی دارد؟
    734872 حدیث 1396/06/14
    «لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ الْعَلِیِّ الْعَظِیمِ»؛ یعنی هیچ نیرو و توانى جز از سوى خداوند بلندمرتبه و بزرگ نیست‏. واژه «حول» در لغت به معنای حرکت و جنبش،[1] و «قوّة» به معنای استطاعت و توانایی است.[2] بنابر ...
  • آیا خداوند به نفرینی که از دل شکسته باشد، توجه می کند؟ یا فقط دعاهای مثبت را اجابت می کند؟
    648165 Practical 1390/07/12
    نفرین در آموزه های دینی ما مسئله ای شناخته شده است، چنان که در آیات و روایات آمده است: "بریده باد هر دو دست ابو لهب"؛ "از نفرین مظلوم بترسید که نفرین مظلوم به آسمان می رود". و... . منتها همان گونه که دعا برای استجابت، نیازمند شرایط است، ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    645408 Laws and Jurisprudence 1387/05/23
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    640625 Practical 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    579356 Laws and Jurisprudence 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...
  • فضیلت و آداب و شرایط نماز جمعه چیست؟ و به چه صورت خوانده می‌شود؟
    576971 نماز جمعه 1389/09/10
    در مورد جایگاه و فضیلتش نماز جمعه همین بس که سوره‌ای از قرآن به نامش می‌باشد.نماز جمعه یک از عباداتی است که به جماعت خوانده می‌شود. این نماز دو خطبه دارد که با حمد و ثنای الهی شروع می‌شود و امام جمعه در این خطبه‌ها باید مردم را به تقوای ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    559732 Laws and Jurisprudence 1387/09/23
     دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری باز ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    559543 جن 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده و ویژگی‌‏های زیر را برای او برمی‌شمارد:جن موجودی است که از آتش آفریده شد، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1]دارای علم، ادراک، تشخیص حق از باطل و قدرت منطق و استدلال ...
  • می خواهم دعا کنم همسرم در زندگی مطیع من باشد آیا در این زمینه دعایی از اهل بیت (ع) به ما رسیده است؟
    548755 Practical 1389/02/22
    دعاها، لازم نیست حتماً به زبان عربى خوانده شوند؛ هرچند به عربی بهتر است، حتى دعا در نماز به زبان فارسى جایز است.نکته مهم تر این که انسان باید شرایط دیگر تأثیر گذاری دعا ...