جستجوی پیشرفته
بازدید
1537
آخرین بروزرسانی: 1396/02/31
خلاصه پرسش
آیا ممکن است بدون این‌که الفاظ و کلمات گفتاری را در ذهن مجسم کرد، در معنای آنها تفکر و تعقل نمود؟
پرسش
سلام؛ چگونه می‌توان - حتی در زمینه معقولات اولی - بدون این‌که از کلمات گفتاری استفاده شود، فکر کرد؟ آیا امکان دارد؟
پاسخ اجمالی
آیا ممکن است کسى بدون آن‏که الفاظ را به خاطر بگیرد، در معانى و معقولات فکر کند یا نه؟ مثلاً معناى «انسان» را بدون لفظ «انسان»، درک کند و یا معناى این حکم که «انسان عالم است» را بدون لفظ تعقل‏ کند یا نه؟
این پرسشی است که در پاسخ به آن، ابتدا نمونه‌ای را در ذهن مجسم می‌کنیم:
فردی از ابتدای تولد از نعمت شنوایی و گویایی محروم بوده و هنوز هم خواندن و نوشتن را نیاموخته است. اکنون او در کنار چشمه زلالی نشسته و بدان خیره می‌شود. چنین فردی که نه تا کنون لفظ «آب» را شنیده و دیده و نه از واژه «زلال» خبری دارد، آیا نمی‌توان تصور کرد که او به زلال بودن این آب فکر کند؟! البته چنین تفکری برای او امکان‌پذیر است.
با این وجود اما شخصی که الفاظ را می‌داند در غالب موارد، با تفکر در یک معنا به صورت خودکار، لفظ مرتبط با آن را نیز از ذهن خود می‌گذراند.
شاید به همین دلیل باشد که بسیارى از فلاسفه اروپا مانند منطقیین مسلمان گفته‌‏اند: این مطلب(جدایی لفظ از معنا) امکان ندارد؛ زیرا در ذهن بین لفظ و معنا از اول طفولیت چنان الفت و ارتباطی حاصل شده است که جدایی بین آن دو ممکن نیست. و گفته‏اند: «المتفکّر کانّه یناجى نفسه بالالفاظ»؛ یعنی «شخص متفکر گویا با "لفظ" با خویشتن سخن می‌گوید».[1]
 

[1]. ر. ک: حسن زاده آملى، حسن، هزار و یک کلمه، ج 2، ص 229، قم، بوستان کتاب، چاپ سوم، 1381ش.
نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها