جستجوی پیشرفته
بازدید
43132
تاریخ بروزرسانی 1393/03/03
 
کد سایت fa16653 کد بایگانی 14742 نمایه زندگی نامه و شخصیت اویس قرنی
خلاصه پرسش
زندگی نامه و شخصیت اویس قرنی را بیان کنید؛ و آیا این ماجرا که ایشان بعد از شکسته شدن دندان مبارک پیامبر (ص)، دندان خود را شکستند، صحّت دارد؟
پرسش
در جامعه ما در خصوص اویس قرنی چنین می گویند که هنگامی که شنید پیامبر (ص) دندان خود را شکستند وی نیز دندان خود را شکست. آیا چنین مسئله ای صحت دارد؟ آیا پیامبر (ص) به خاطر این کار وی را ستود؟
پاسخ اجمالی

اویس بن عامر مرادی قرنی، کنیه اش «ابو عمرو» از بزرگان تابعین و از زهّاد مشهور بود، به طوری که زهد، تقوا و مکارم اخلاق وی، زبانزد خاص و عام بود.

 

او در زمان پیامبر اسلام (ص) ایمان آورد، اما موفّق به زیارت آن حضرت نشد. به خاطر اطاعت از فرمان مادرش از مدینه بازگشت. وی در اصل اهل یمن بود، اما در زمان خلافت عمر در کوفه سکنا گزید. او در زمره یاران با وفای امیرالمؤمنین (ع) بود و با حضرت بیعت کرد که تا پای جان از ولایت امام (ع) دفاع کند و در یارى دادن او هرگز پشت به جنگ نکند.

 

البته صحت جریان شکستن دندان که به او نسبت داده شده جای تردید بوده و جز معدودی از مورخان میانی، کسی بدان اشاره نکرده است.

 

پاسخ تفصیلی

پیش از آن که به درستی یا نادرستی مطلب گفته شده بپردازیم، نگاهی کوتاه به زندگی نامه و شخصیت اویس قرنی در چند بخش داشته باشیم:

 

الف: اویس بن عامر مرادی قرنی، کنیه اش «ابو عمرو»،[1] از بزرگان تابعین[2] و از زهّاد مشهور بود.[3] به طوری که زهد، تقوا و مکارم اخلاق وی، زبانزد خاص و عام بود.

 

او در زمان پیامبر اسلام (ص) ایمان آورد، اما موفّق به زیارت آن حضرت نشد. به خاطر اطاعت از فرمان مادرش از مدینه بازگشت.[4] وی در اصل اهل یمن بود، اما در زمان خلافت عمر در کوفه سکنا گزید.[5]

 

او در زمره یاران با وفای امیرالمؤمنین (ع) بود و با حضرت بیعت کرد که تا پای جان از ولایت امام (ع) دفاع کند و در یارى دادن او هرگز پشت به جنگ نکند.[6]

 

نقل شده است هنگامی که امیر المؤمنین علی (ع) برای اولین بار وی را دید، از سیمای نورانیش او را شناخت و فرمود: تو باید اویس باشی؟ عرض کرد: بلی، من اُویسم. فرمود: باید قرنی باشی؟ گفت: آری، من اُویس قرنی ام.[7]

با تحقیق و جست‌وجویی که در منابع تاریخی شیعه و سنی انجام گرفت؛ درباره ازدواج و یا فرزند داشتن اویس قرنی چیزی یافت نشد.

ب: درباره مقام و منزلت معنوی اویس نزد پیامبر (ص) به چند حدیث بسنده می شود:

 

1. رسول خدا (ص) مشتاق بود تا وی را ملاقات کند و می‏فرمود: از جانب «قرن» بادهای بهشت می‏وزد، چه بسیار مشتاق توأم ای اویس قرنی، آگاه باشید، هر کسی که او را ملاقات می‏کند، سلام مرا به وی برساند.[8]

 

2. شخصی پرسید: اویس قرن کیست؟حضرت رسول اکرم(ص) فرمود: وی شخص گم‏نامی است که اگر از شما غایب است، در مقام یافتنش نیستید و اگر نزد شما بود به حسابش نمی‏آورید، امّا بدانید که با شفاعت وی به تعداد دو قبیله (پر جمعیت)«رَبیعَة» و«مُضَر» داخل بهشت می‏شوند، او مرا نمی‏بیند، ولی به من ایمان آورده است و عاقبت در رکاب خلیفه و جانشین شایسته من [علی بن ابی طالب (ع)]در صفّین به شهادت خواهد رسید.[9]

 

3. در نقل دیگری امیرالمؤمنین علی(ع) می ‏فرماید: رسول خدا (ص) من خبر داد: مردی از امّتش را ملاقات خواهم کرد که به او «اویس قرنی» گفته می‏شود. او از گروه حزب اللَّه و رسول او است که مرگ او شهادت در راه خدا است و در شفاعت او به تعداد افراد دو قبیله «ربیعه» و «مضر» وارد بهشت می ‏شوند.[10]

 

ج: اویس، دارای زهد و تقوای مثال زدنی ‏بوده و یکی از اصحاب برگزیده امیر المؤمنین علی (ع) در ردیف بالاتری بود؛ همان طور که فضل بن شاذان او را بالاتر از برخی زهاد دیگر دانسته است.[11]

 

پیامبر خدا (ص) در باره زهد اویس فرمودند: «در میان امت من افرادی هستند که به خاطر نداشتن لباس نمی‏توانند، برای نماز در مسجد حاضر شوند و ایمان آنان مانع از آن است که از مردم نیز کمک بخواهند، از جمله این افراد، اویس قرنی است».[12]

 

او، اهل شب زنده داری و اهل عبادت زیاد بود.[13]

 

مشهور میان مورّخان[14] این است که، اویس قرنی در همراهی با امام علی (ع) در جنگ صفّین به شهادت رسید.[15]

 

اما از ماجرای شکستن دندان خود هنگامی که دندان مبارک پیامبر توسط کفّار شکسته شد، که به اویس نسبت داده شده، در بیشتر منابع سخنی به میان نیامده و آنچه در برخی تواریخ بدان اشاره شده که "وقتى که بشنید کافران دندان مبارک حضرت رسول (ص) را بشکستند، او نیز موافقت کرد و تمامت دندانهاى خود بشکست تا با آن یکى که از رسول (ص) شکسته بودند موافقت کرده باشد".[16] از لحاظ سند و محتوا جای تردید وجود دارد.

 

 

[1]. ذهبى، شمس الدین محمد بن احمد، ‏تاریخ الاسلام، تحقیق: تدمرى، عمر عبد السلام، ج 3، ص 555، دار الکتاب العربى، بیروت، ط الثانیة، 1413ق؛ ابن اثیر الجزری، عز الدین بن الأثیر أبو الحسن على بن محمد، اسد الغابة، ج 1، ص 179، دار الفکر، بیروت، 1409ق؛ تاریخ طبرى‏، أبو جعفر محمد بن جریر، الطبری، تحقیق: محمد أبو الفضل ابراهیم،  ج 11، ص 662، دار التراث، بیروت، ط الثانیة، 1387ق.

[2]. ابن اعثم‏ الکوفى، أبو محمد أحمد بن اعثم، ‏الفتوح، تحقیق: شیرى، على، ج 2، ص 544 و 545، دارالأضواء، بیروت، ط الأولى، 1411ق؛ تاریخ الاسلام، ج 3، ص 555؛ سیرة اعلام النبلاء، ج 5، ص 34 به نقل از ناظم زاده قمی، سید اصغر، اصحاب امام علی (ع)، ج 1، اویس قرنی؛ اسد الغابة، ج 1، ص 179.

[3]. تاریخ الاسلام، ج 3، ص 555؛ اسد الغابة، ج 1، ص 179.

[4]. ابن حجر العسقلانی، احمد بن علی، الاصابة، تحقیق: عبد الموجود، عادل احمد و معوض، على محمد، ج 1، ص 359، دارالکتب العلمیة، بیروت، ط الأولى، 1415ق؛ اصحاب امام علی (ع)، ج 1.

[5]. اسد الغابة، ج 1، 179؛ تاریخ الاسلام، ج 3، ص 556؛ الاصابة، ج 1، ص 359؛ زرکلى‏، خیر الدین‏، الاعلام، ج 2، ص 32، دار العلم للملایین، بیروت، ط الثامنة، 1989م؛ سیرة اعلام النبلاء، ج 5، ص 70 به نقل از کتاب اصحاب امام علی (ع)، ج 1.

[6]. ر.ک: شیخ مفید، نبرد جمل، ترجمه مهدوی دامغلنی، محمود، ص 59، نشر نی، تهران، چاپ دوم، 1383ش.

[7]. کشی، ابوعمرو، محمد بن عمر بن عبدالعزیز، رجال کشی، محقق/مصحح: دکتر مصطفوی، حسن، ص 98، ح 156، مؤسسه نشر دانشگاه مشهد، 1490ق.

[8]. ابن شاذان قمى، أبو الفضل شاذان بن جبرئیل‏، الفضائل، ص 107، نشر رضی، قم، چاپ دوم، 1363ش؛ مجلسی، محمد باقر، بحارالانوار، ج 42، ص 155، دار إحیاء التراث العربی، بیروت، چاپ دوم، 1403ق؛ شیخ حرّ عاملى، محمد بن حسن‏، إثبات الهداة بالنصوص و المعجزات، ج 3، ص 46، ‏نشر اعلمی، بیروت، چاپ اول، 1425ق.

[9]. الفضائل، ص 107؛ بحارالانوار، ج 42، ص 155.

[10]. مفید، محمد بن محمد، الإرشاد فی معرفة حجج الله علی العباد، ج 1، ص 316، کنگره شیخ مفید، قم، چاپ اول، 1413ق؛ طبرسى، فضل بن حسن‏، إعلام الورى بأعلام الهدى (ط - القدیمة)، ‏ص 170، نشر اسلامیة، تهران، چاپ سوم، 1390ق؛ بحارالانوار، ج 42، ص 147.

[11]. رجال الکشی، ص 98؛ اصحاب امام علی (ع)، ج 1.

[12]. الاصابة، ج 1، ص 361؛ حلیة الاولیاء، ج 2، ص 84 و سیر اعلام النبلاء، ج 5، ص 76 به نقل از اصحاب امام علی (ع)، ج 1.

[13]. حلیة الاولیاء، ج 2، ص 87 و سیر اعلام النبلاء، ج 5، ص 77.

[14]. نظریه غیر مشهور این است که، او در جنگ دیلم شهید شد. و مرقد او در کوه اعلى ‏تر قزوین است (مستوفى قزوینی‏، حمد الله بن ابى بکر بن احمد، تاریخ گزیده،تحقیق: نوایى، عبد الحسین ،‏ ص 630، امیر کبیر، تهران، چاپ سوم، 1364ش).

[15]. الاصابة، ج 1، ص 359؛ اسد الغابة، ج 1، ص 180؛ تاریخ الاسلام، ج 3، ص 556؛ تاریخ الطبری، ج 11، ص 662؛ تاریخ گزیده، ص 631؛ المنقری، نصر بن مزاحم‏، وقعة صفین، تحقیق: هارون، عبد السلام محمد، ص 324، المؤسسة العربیة الحدیثة، القاهرة، الطبعة الثانیة، 1382، افست قم، منشورات مکتبة المرعشى النجفى، 1404ق؛ التمیمی السمعانى، أبو سعید عبد الکریم بن محمد بن منصور‏، الانساب، تحقیق: المعلمى الیمانى، عبد الرحمن بن یحیى، ج 10، ص 392، مجلس دائرة المعارف العثمانیة، حیدر آباد، ط الأولى، 1382ق؛ سبط بن جوزی، شرح حال و فضائل خاندان نبوت، ترجمه عطائی، محمد رضا، ص 115، نشر آستان قدس رضوی، مشهد، چاپ اول، 1379ش.

[16] . تاریخ گزیده، ص 630.

 

ترجمه پرسش در سایر زبانها
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

درخبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید.

پرسش‌های اتفاقی

  • دلیل اهل سنت برای منع بانوان از زیارت قبور چیست؟
    8861 حقوق و احکام 1389/03/20
    در کتاب های اهل سنت روایاتی وجود دارد که از آنها می توان برداشت کرد که زیارت قبور برای زنان، مکروه و یا حرام است، اما وجود روایات قوی تری که ناظر به جواز چنین زیارتی بوده و وجود ضعف در سند و محتوای روایات دسته اول، بسیاری از ...
  • روایات کشتار هنگام ظهور نقل شده در بحار الانوار چگونه قابل توجیه است؟
    12864 درایه الحدیث 1389/07/24
    روایات بسیاری در زمینه نهضت مهدی موعود (ع) و پیش بینی اتفاقات عصر ظهور در برخی منابع روایی شیعه گردآوری شده است. وجود این روایات در مجموعه هایی مانند بحار الانوار علامه مجلسی (ره) دلیل بر صحت و اتقان تمام این روایات نمی باشد، بلکه باید ...
  • آیا حدیث زیر صحیح است: ما دامادت علی (ع) را اینگونه قرار دادیم که به سوره انشراح داخل و اضافه شود؟
    3757 تفسیر 1386/06/22
    به این معنی روایتی یافت نشد اما در ذیل آیه ی «فإذا فرغت فأنصب وإلی ربک فارغب» در تفاسیر روایی مانند تفسیر برهان و نور الثقلین و ... روایاتی وارد شده است که در تأویل این آیه شریفه، می فرماید: وقتی از نبوت فارغ شدی علی (ع) را به عنوان ...
  • آیا بیع مرابحه به صورت نسیه صحیح است؟
    1675 خرید و فروش 1393/06/09
    بیع مرابحه به معامله‌ای اطلاق می‌شود که فروشنده با اعلام بهای کالای خریداری شده، آن را گران‌تر از قیمت خرید بفروشد. و اگر در زمان عقد قرارداد، مبلغ و زمان پرداخت آن معلوم باشد، این معامله به صورت نسیه یا اقساطی و با قیمتی بیش از قیمت فروش ...
  • ازدواج با مرد متأهلی که همسرش راضی نیست و ممکن است موجب خود کشی یا طلاق شود چه حکمی دارد؟
    10070 طلاق 1388/12/23
    همه ما انسان ها برای هدفی مهم و مقدس آفریده شده ایم. اساساً چون آفریننده ما خداوند حکیم است نمی تواند آفرینش ما بی هدف باشد؛[1]از این رو همه ما مکلّف به وظایفی هستیم که از آن جمله، تکالیفی است که در ...
  • چرا باید علم منطق را بیاموزیم؟
    5754 منطق ارسطو و دیالکتیک 1391/06/20
    باید دانست؛ انسان ذاتاً موجودی متفکّر است. عنصر اندیشه چنان با سرشت آدمی عجین است که کمتر می‌تواند از آن دوری نماید. کنجکاوی در آغاز و انجام هستی، سعادت و راه‌های دست‌یابی به آن، از جمله خردورزی‌هایی است که همیشه با بشر همراه بوده و هست.
  • حقیقت محمدیّه چیست؟
    6855 عرفان نظری 1389/02/04
    حقیقت نور محمدی یا "حقیقت محمدیه" در اصطلاح عرفا همان عین ثابت محمدی است که در راس همه اعیان ثابته واقع شده و با تجلی برتر الهی تحقق یافته است لذا واسطه ظهور همه خیرات و برکات در عالم هستی می باشد. این اصطلاح برگرفته از روایات بسیاری ...
  • آیا اگر با قسمتی از سرمایه صندوق قرض الحسنه خانوادگی طلا بخریم تا ارزش پول صندوق کم نشود اشکال شرعی دارد؟
    2223 گوناگون 1392/02/04
    اگر این کار با رضایت سایر اعضا باشد، اشکالی ندارد. ضمائم: پاسخ مراجع عظام تقلید نسبت به این سؤال، چنین است:[1] حضرت آیت الله العظمی خامنه‌ای (مد ظله العالی): اگر با رضایت سایر اعضا باشد، مانعى ندارد. حضرت آیت الله العظمی سیستانی (مد ظله ...
  • فنا و مقام فنا را توضیح دهید.
    7543 عرفان نظری 1388/01/05
    فنا در لغت؛ به معناى نابودى و نیستى است. نقطه مقابل بقا و ماندن است؛ مثلاً خداوند از مقوله بود و بقا است و سایر موجودات از مقوله نبود و فنا هستند. در اصطلاح؛ به معناى خود را ندیدن و نیافتن است. البته نه به معناى از خود ...
  • عبارت «خامس آل عبا»، صفت ویژه‌ای برای کدام یک از پنج تن اصحاب کساء است؟
    1254 درایه الحدیث 1394/03/24
    در روایات، تعبیر «خامس آل عبا» برای چند نفر از «اصحاب کساء» مورد استفاده قرار گرفته است: 1. امام هادی(ع) فرمود: «خدایا! درود فرست بر ولیّ خود ... علی بن ابی‌طالب که پس از پیامبرت، به عدل و عدالت قیام کرده است ... کسی که پیامبر(ص) در روز ...

پربازدیدترین‌ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    599846 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    415145 حقوق و احکام 1386/09/04
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    281710 تفسیر 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب‌های آنها کدام‌اند؟ چرا «اولوالعزم» نامیده شده‌اند و چرا زرتشت و داوود(ع) اولوالعزم نیستند؟
    249716 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است: 1. داشتن دعوت جهان شمول
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    238343 حقوق و احکام 1387/12/04
    پاسخ مراجع عظام تقلید نسبت به این سؤال، چنین است: [1] حضرت آیت الله العظمی خامنه ای (مدظله العالی): اگر ناخن کاشته شده قابل برداشتن نبوده یا ازاله آن مستلزم ضرر و مشقّت باشد ...
  • آیاتی را از قرآن در اثبات امامت امام علی(ع) بیان فرمائید.
    226623 گوناگون 1386/08/30
    بهترین راه اثبات امامت امام علی(ع) برای اهل سنت، تمسک به قرآن و روایاتی که در توضیح آنها در کتب خودشان نقل شده است، می باشد و البته بدیهی است که انسان باید حقیقت جو باشد تا به توجیهات ناصواب و غیر عقلانی ...
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    223885 حقوق و احکام 1389/09/10
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود.نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ثنای الاهی شروع ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    206383 حقوق و احکام 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    202714 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را هفده تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    129933 اخلاق عملی 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی اگر ...

حامیان ما

پیوند‌ها

حاضرین در سایت :

5131  نفر