جستجوی پیشرفته
بازدید
3986
آخرین بروزرسانی: 1398/06/06
خلاصه پرسش
روایتی وجود دارد که دو پرچم را برای بنی‌عباس اعلام می‌کند. دوره اول حکومت عباسیان با حمله هولاکو نابود شد. دوره دوم حکومت آنان چه زمانی است؟
پرسش
امام باقر(ع) در حدیثی اشاره به وجود یک پرچم برای آل جعفر و دو پرچم برای بنی‌عباس می‌نماید. منظور امام(ع) از پرچم دوم حکومت بنی‌عباس چیست؟ و مصداق آنها چه کسانی هستند؟
پاسخ اجمالی

همان‌گونه که در پرسش اشاره شد، در برخی گزارش‌ها به وجود دو پرچم برای بنی ‌عباس[1] اشاره شده است:

فضیل بن یسار از امام باقر(ع) پرسید، آیا فرزندان جعفر(بن ابى طالب) یک پرچم و فرزندان عباس دو پرچم دارند؟!

امام(ع) فرمود: فرزندان جعفر به مقامى نمی‌رسند، ولى فرزندان عباس سلطنتی طولانی خواهند داشت، به نحوى که در آن مدت افراد دور را به خود نزدیک و نزدیکان را از خود دور می‌کنند. تحمل حکومت آنها بر مردم دشوار است و خیر چندانى در آن نیست. موقعى که از انتقام الهى و کیفر او ایمن گردند، ناگهان دچار سرنوشتى شوند که یک نفر از بزرگان آنها نباشد که آنان را گرد هم آورده و به ناله‏هاى آنها گوش فرا دهد که معناى آیه شریفه‏ «حَتَّى إِذا أَخَذَتِ الْأَرْضُ زُخْرُفَها وَ ازَّینَتْ‏»،[2] همین است.

فضیل پرسید: چه زمانی واقع می‌شود؟ امام(ع) فرمود: این موضوع در نزد ما وقت معینى ندارد. هر گاه ما چیزى را براى شما نقل کردیم، اگر آنچه گفته‌‏ایم، درست درآمد، بگوئید: خدا و پیغمبر او راست گفتند و چنانچه به نظر شما درست در نیامد، باز هم بگوئید: خدا و پیغمبر راست گفتند که دو پاداش به شما داده می‌شود، ولى‏ هنگامى که فقر و احتیاج شدت یافت و مردم یکدیگر را انکار نمودند، در آن موقع صبح و شام منتظر وقوع این رخداد باشید. عرض کردم: فقر و احتیاج را می‌دانم چیست، ولى مردم یکدیگر را انکار می‌کنند چه معنا دارد؟ فرمود: به این معنا است که: شخص در حال تنگ‌دستى و احتیاج به برادر دینی خود سر می‌زند، ولى با چهره‌‏اى غیرعادی او روبرو می‌شود و از او سخنانی می‌شنود که تا کنون نشنیده است![3]

البته در برخی از منابع دیگر نقل شده است که امام باقر(ع) فرمود: «لآل جعفر رایة و لآل‏ فلان‏ رایة» برای فرزندان جعفر(بن ابى طالب) و فرزندان فلان یک پرچم وجود دارد.[4] شبیه این روایت، از محمد بن حنفیه نیز نقل شده است.[5]

روایت اول ناظر به آن است که گویا هنگام زندگی امام باقر(ع) و دوران خلافت بنی امیه، میان مردم مشهور بوده که در آینده فرزندان عباس دو حکومت و فرزندان جعفر یک حکومت خواهند داشت. فردی از یاران امام باقر(ع)  و بنی ‌عباس دو پرچم(دو حکومت) باشد، باید گفت در خود این حدیث اعلام شده که ممکن است ظاهر آن چیزی که گفته شده رخ ندهد(و رمزی از جریانی باشد که بر ما نامعلوم است).

بر این اساس، نمی‌توان برای پرچم و حکومت دوم بنی ‌عباس مصداقی مشخص کرد که آیا در گذشته رخ داده و یا در آینده اتفاق خواهد افتاد.[6] البته احتمالاتی ممکن است وجود داشته باشد و به عنوان نمونه، با توجه به حکومت نسبتاً طولانی بنی ‌عباس که در مقاطع مختلف، قدرت آنان کاهش و افزایش می‌یافت، می‌توان احتمال داد که روایت اشاره به زمانی دارد که قدرت آنها بعد از یک دوره ضعف، افزایش یافته است.

 

[1]. «چگونگی تشکیل حکومت بنی‌عباس»، 82653؛ «علت روی کار نیامدن ائمه اطهار(ع) بجای بنی عباس»، 49987؛ «تمدن عباسی»، 88926؛ « گرایش‌های شیعی مأمون عباسی»، 64963

[2]. یونس 24.

[3]. قمی، علی بن ابراهیم، تفسیر القمی، محقق، مصحح، موسوی جزائری، سید طیب،‏ ج 1، ص 310 – 311، قم، دار الکتاب، چاپ سوم، 1404ق.

[4]. عیاشی، محمد بن مسعود، التفسیر، محقق، مصحح، رسولی محلاتی، هاشم، ج 2، ص 121، تهران، المطبعة العلمیة، چاپ اول، 1380ق.

[5]. نیلی نجفی، بهاء الدین علی، سرور أهل الایمان فی علامات ظهور صاحب الزمان(عج)، محقق، مصحح، عطار، قیس، ص 40، قم، دلیل ما، چاپ اول، 1426ق.

[6]. «بررسی روایات در باره قیام های قبل از ظهور امام زمان (عج)»، 5091؛ «هویت سفیانی، یمانی، خراسانی، شعیب ابن صالح و زرقاوی»، 7229.

نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    931999 دستور العمل ها
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    627551 Laws and Jurisprudence
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولو العزم چه کسانی هستند؟ چرا اولو العزم نامیده شدند، و کتاب‌‌های آنها چه نام دارد؟ و چرا زرتشت و داوود(ع) اولو العزم نیستند؟
    561538 پیامبران و کتابهای آسمانی
    واژۀ «اولو العزم» در آیۀ 35 سورۀ احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است، و اولو العزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بودند. در روایات برای پیامبران اولو العزم شرایطی ذکر شده است:داشتن دعوت جهان‌شمول،داشتن شریعت و دین،داشتن ...
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    455731 Laws and Jurisprudence
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    449876 Laws and Jurisprudence
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    401163 معصومین
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    388404 جن
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده و ویژگی‌‏های زیر را برای او برمی‌شمارد:جن موجودی است که از آتش آفریده شد، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1]دارای علم، ادراک، تشخیص حق از باطل و قدرت منطق و استدلال ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    384045 Practical
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    341240 Laws and Jurisprudence
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • نزدیکی با همسر از طریق مقعد در صورت رضایت او چه حکمی دارد؟
    332673 Laws and Jurisprudence
    مراجع محترم تقلیدی که فرموده اند : دخول در پشت (مقعد) «کراهت شدیده» دارد[1]، کراهت شدیده به این معنا است که چنین چیزی مورد پسند خداوند نیست و اگر آن را انجام ندهد بهتر است ولی گناهی برای انجام دهنده آن نوشته نمی شود. باید توجه داشت در مورد ...