جستجوی پیشرفته

«قدر» معانی متعددی دارد؛ مانند:1. قدرت،2. تقدير و اندازه‌گيرى،[1] 3. تنگ‌گرفتن،[2] 4. آنچه را که خداوند برای بندگان در نظر گرفته و معین و حتمی نموده،[3] 5. مساوی بودن یک چیز با چیز دیگر بدون کم و زیاد بودن،[4] 6. بیان مقدار و کمیت یک چیز، چه در محسوس و چه در غیر محسوس؛ مثل عظمت و بزرگی یک چیز.[5]

شب قدر كدام شب است؟

عالمان و دانشمندان مسلمان در اين‌كه چه شبی از شب‌های ماه رمضان، شب قدر است اختلاف دیدگاه دارند.[6] آنچه موافق با سنت پیامبر اسلام(ص) و روایات امامان معصوم(‏ع) و گفتار دانشمندان و مفسران بزرگ اسلامی است، این است که شب قدر در دهه‌ی آخر ماه رمضان قرار دارد.[7] و بر اساس نقل، یکی از شب‌های نوزدهم، بیست و یکم، و بیست و سوم است.[8] در بین این سه شب نیز شب بیست و سوم احتمالش بیشتر است.[9]

امام صادق‌(ع) فرمود: شب نوزدهم شب تقدیر است و شب بیست و یکم شب بستن و تعیین و اِحکام، است و شب بیست و سوم شب حتمی شدن و امضای آن است.[10]

عده‌ای نیز می‌گویند شب اوّل ماه رمضان، شب قدر است.[11] برخی دیگر هم برآنند که شب هفدهم ماه رمضان است.[12]

فضایل شب قدر

  1. شب قدر، شب نازل شدن دفعی و یک‌جای قرآن در بیت المعمور است که به طور تدریجی طی 23 سال بر قلب نازنین پیامبر گرامی اسلام(ص) نازل شده است.[13]
  2. عبادت و کارهای نیک، در آن شب، بهتر است از عبادت و کاهای نیک در هزار ماه که دارای شب قدر نباشد.[14]
  3. شب نزول و پایین آمدن فرشتگان خداوند خصوصاً بزرگ‌ترین فرشته[15] خداوند، به زمین است.[16]
  4. شب تقدیر و سرنوشت یک سال انسان است. خداى تعالى در آن شب حوادث يک‌سال يعنى از آن شب تا شب قدر سال آينده را تقدير می‌كند، زندگى، مرگ، رزق، سعادت، شقاوت و چيزهايى ديگر از اين قبيل را مقدر مى‏سازد که فرشتگان به امر پروردگار، آن را انجام می‌دهند.[17]
  5. در این شب، درهای جهنم بسته می‌شود و درهای بهشت، گشوده می‌شود.[18]
  6. شیطان در اين شب بيرون نمی‌آيد تا صبح آن طلوع كند.[19] درهای آسمان و رحمت الهی بر روی بندگانش گشوده می‌شود و شب قبولی اعمال است.[20]

 


[1]. قرشى، سيد على اكبر، قاموس قرآن، ج 5، ص 246، تهران، دار الكتب الإسلامية، 1371ش.

[2]. طريحى، فخر الدين، مجمع البحرين، ج 3، ص 447، تهران، كتابفروشى مرتضوى، 1375ش.

[3]. ابن منظور، محمد بن مكرم، لسان العرب، ج 5، ص 74، بیروت، دار صادر، 1414ق.

[4]. فراهيدى، خليل بن احمد، كتاب العين، ج 5، ص 112، قم، هجرت، چاپ دوم، 1410ق.

[5]. راغب اصفهانى، حسين بن محمد، المفردات في غريب القرآن، تحقيق، داودی، صفوان عدنان، ص 658، دمشق، بيروت، دارالعلم الدار الشامية، چاپ اول، 1412ق.

[6]. طبرسى، فضل بن حسن، مجمع البيان فى تفسير القرآن، ج 10، ص 785 – 789، تهران، ناصر خسرو، 1372ش.

[7]. ابن حيون، نعمان بن محمد مغربى‏، دعائم الإسلام،‏ محقق، مصحح، فيضى، آصف،‏ ج 1، ص 282، قم، مؤسسة آل البيت(ع)، چاپ دوم، 1385ق.

[8]. ابن بابويه، محمد بن على، من لا يحضره الفقيه،‏ محقق، مصحح، غفارى، على اكبر، ج 2، ص 160، قم، دفتر انتشارات اسلامى‏، چاپ دوم، 1413ق.‏

[9]. همان، ص 160- 161.

[10]. كلينى، محمد بن يعقوب، كافي، محقق، غفارى، على اكبر، آخوندى، محمد، ج 4، ص 158 - 159، تهران، دار الكتب الإسلامية،، چاپ چهارم، 1407ق.

[11]. مجمع البيان فى تفسير القرآن، ج 10، ص 785 – 78۶.

[12]. همان.

[13]. إِنَّا أَنزَلْنَاهُ فىِ لَيْلَةِ الْقَدْر. ما آن [قرآن‏] را در شب قدر نازل كرديم؛ قدر، 1؛ من لا يحضره الفقيه، ج ‏2، ص 159؛ قمى، على بن ابراهيم، تفسير القمي،‏ محقق، مصحح، موسوى جزائرى، طيّب‏، ج 2، ص 431، دار الکتاب، قم، چاپ سوّم، 1404 ق.

[14]. «لَيْلَةُ الْقَدْرِ خَيرٌ مِّنْ أَلْفِ شهَر»؛ شب قدر بهتر از هزار ماه است. قدر، 3؛ من لا يحضره الفقيه، ج‏2، ص 158.

[15]. روح.

[16]. «تَنزَّلُ الْمَلَئكَةُ وَ الرُّوحُ فِيهَا بِإِذْنِ رَبهِّم مِّن كلُ‏ أَمْر»؛ فرشتگان و «روح» در آن شب به اذن پروردگارشان براى (تقدير) هر كارى نازل می‌شوند. قدر، 4.

[17]. «تَنزَّلُ الْمَلَئكَةُ وَ الرُّوحُ فِيهَا بِإِذْنِ رَبهِّم مِّن كلُ أَمْر. قدر، 4؛ من لا يحضره الفقيه، ج‏2، ص 158- 159.

[18]. ابن بابويه، محمد بن على‏، ثواب الأعمال و عقاب الأعمال،‏ ص 67، قم، دار الشريف الرضي للنشر، چاپ دوم، 1406ق.

[19] در این باره، ر. ک: زنجیر بودن شیطان در ماه رمضان، پاسخ ۲۵۹۱۴.

[20]. من لا يحضره الفقيه، ج ‏2، ص 160.

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • پیامبران اولو العزم چه کسانی هستند؟ چرا اولو العزم نامیده شدند، و کتاب‌‌های آنها چه نام دارد؟ و چرا زرتشت و داوود(ع) اولو العزم نیستند؟
    692372 پیامبران و کتابهای آسمانی
    واژۀ «اولو العزم» در آیۀ 35 سورۀ احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است، و اولو العزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بودند. در روایات برای پیامبران اولو العزم شرایطی ذکر شده است:داشتن دعوت جهان‌شمول،داشتن شریعت و دین،داشتن ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    479886 Laws and Jurisprudence
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    478261 Laws and Jurisprudence
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    440962 معصومین
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    400550 جن
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده و ویژگی‌‏های زیر را برای او برمی‌شمارد:جن موجودی است که از آتش آفریده شد، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1]دارای علم، ادراک، تشخیص حق از باطل و قدرت منطق و استدلال ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    400132 Practical
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    359698 Laws and Jurisprudence
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    355850 Laws and Jurisprudence
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...
  • آیا خداوند به نفرینی که از دل شکسته باشد، توجه می کند؟ یا فقط دعاهای مثبت را اجابت می کند؟
    347628 Practical
    نفرین در آموزه های دینی ما مسئله ای شناخته شده است، چنان که در آیات و روایات آمده است: "بریده باد هر دو دست ابو لهب"؛ "از نفرین مظلوم بترسید که نفرین مظلوم به آسمان می رود". و... . منتها همان گونه که دعا برای استجابت، نیازمند شرایط است، ...
  • آیا از آیات قرآن می‌توان امامت علی(ع) را اثبات کرد؟
    313189 امام علی ع
    بهترین راه اثبات امامت امام علی(ع) برای اهل‌سنت، تمسک به قرآن و روایاتی که در کتب خودشان نقل شده، می‌باشد و البته بدیهی است که انسان باید حقیقت‌جو باشد تا به توجیهات ناصواب و غیر عقلانی متوسل نشود و چشم را به روی حقیقت نبندد.در قرآن ...