جستجوی پیشرفته
بازدید
9228
تاریخ بروزرسانی 1391/08/21
 
کد سایت fa21635 کد بایگانی 23254 نمایه معیارهای جامعه پیشرفته و وارسته
طبقه بندی موضوعی دین و فرهنگ
خلاصه پرسش
جامعه پیشرفته و وارسته به چه جامعه ای می گویند؟
پرسش
جامعه پیشرفته و وارسته به چه جامعه ای می گویند؟ (حداقل شاخصه های اصلی و کلی)
پاسخ اجمالی

جامعۀ پیشرفته و وارسته، با توجه به تعریف فرهنگ ها، ادیان و مکاتب، مختلف خواهد بود؛ لذا تعریف وارستگی در هر جامعه بستگی به فرهنگ و آموزه هایی دارد که در آن جامعه حاکم است. و شاخصه های آن را دین و فرهنگ آن جامعه بیان می کند. بنابر معیار و تعریفی که دین اسلام از پیشرفت و وارستگی دارد، جامعه ای وارسته است که شهروندانش به آموزه ها، تعالیم و دستورات اخلاقی و اجتماعی اسلام پای بند باشند و آن رفتارها را در جامعۀ خود به اجرا در آورند.

برخی از مهم ترین شاخصه ها و نشانه های وجود پیشرفت در یک جامعه می تواند اینها باشد: توحید، عدل و دادگسترى، عدم تبعیض، اتّحاد و همبستگی، آزادی، علم و دانش، امنیت.

در بخش مدیران جامعه ایده آل، مهم ترین معیار انتخاب و گزینش مدیران سیاسی، علاوه بر شرایط عمومی؛ مانند عدالت، تقوا، صداقت، قانون مداری و...، می تواند تخصص لازم، تعهد باشد.

پاسخ تفصیلی

جامعۀ پیشرفته و وارسته، با توجه به تعریف فرهنگ ها، ادیان و مکاتب مختلف خواهد بود؛ لذا تعریف وارستگی در هر جامعه بستگی به فرهنگ و آموزه هایی دارد که در آن جامعه حاکم است. و شاخصه های آن را دین و فرهنگ آن جامعه بیان می کند. بنابر معیار و تعریفی که دین اسلام از پیشرفت و وارستگی دارد، جامعه ای وارسته است که شهروندانش به آموزه ها، تعالیم و دستورات اخلاقی و اجتماعی اسلام پای بند باشند و آن رفتارها را در جامعۀ خود به اجرا در آورند.

از نگاه اسلام، زندگی اجتماعی و روابط افراد یک جامعه و وظایف یک شهروند در قبال مردم و جامعه ای که در آن زندگی می کند، دارای اصول و ضوابطی است که هر فرد مسلمان در مناسبات و رفتارهای اجتماعی ملزم به رعایت آنها است.

هر مردم و جامعه ای که این آموزه ها را سرلوحۀ برنامه های زندگی خویش قرار دادند، در آن اجتماع پیشرفت و وارستگی تحقق خواهد یافت.

برخی از مهم ترین شاخصه ها و نشانه های وجود پیشرفت در یک جامعه به صورت خلاصه می تواند اینها باشد:

1. توحید: پیشرفت ‏هاى مادى و صنعتى فقط بخشى از زندگى انسان را تأمین مى‏ کند و به تنهایى سعادت و خوش‏ بختى نمى ‏آورد و پاسخ گوى همه خواسته ‏هاى فطرى بشر نیست، بلکه باید به موازات این، پیشرفت در ابعاد معنوى، اخلاقى و انسانى نیز تکامل یابد و خلأهاى روحى و روانى را جبران نماید. بى‏ گمان سرچشمه حیات معنوى و همه امور دینى و اخلاقى پذیرش توحید و پرستش خداى یگانه است.

نیاز به معبود و احساس پرستش یکى از ضروریات فطرى و صفات عمومى بشر است و از هیچ ملتى جدا نمى‏شود و هیچ حقیقتى به جاى آن نمى ‏نشیند. قرآن یکى از مظاهر برجسته جامعه مطلوب را اعتقاد به توحید و دورى از شرک مى ‏داند. هر پیامبرى که از جانب خدا مبعوث شده، نخست توحید و یگانه ‏پرستى را مطرح ساخته، سپس دیگر مسائل اجتماعى و سیاسى را بیان کرده است: «...لَیبَدِّلَنَّهُمْ مِنْ بَعْدِ خَوْفِهِمْ امْناً یعْبُدُونَنى‏ وَ لا یشْرِکُونَ بى‏ شیئاً»؛[1] ترسشان را به آرامش و ایمنى مبدّل مى ‏کند، آن ‏چنان‏ که تنها مرا مى ‏پرستند و چیزى را شریک من نخواهند ساخت.

2. عدل و دادگسترى‏ و عدم تبعیض: رسول اکرم (ص) می فرماید: عدل در مسائل اجتماعى مانند سپر نگهبانى است که افراد در پناه آن از تعدّى محفوظ خواهند ماند.[2]

 "وَ عَنِ النَّبِیِّ (ص) نَظَرَ إِلَى رَجُلٍ لَهُ ابْنَانِ فَقَبَّلَ أَحَدَهُمَا وَ تَرَکَ الْآخَرَ فَقَالَ النَّبِیُّ ص فَهَلَّا آسَیْتَ بَیْنَهُمَا"؟؛[3] پدرى با دو فرزند خود شرفیاب محضر رسول اکرم بود. یکى از فرزندان را بوسید و به فرزند دیگر اعتنا نکرد. پیغمبر که این رفتار نادرست را مشاهده کرد! به او فرمود چرا با فرزندان خود به طور مساوى رفتار نمی کنى؟ و فرمود: "اعْدِلُوا بَیْنَ أَوْلَادِکُمْ کَمَا تُحِبُّونَ أَنْ یَعْدِلُوا بَیْنَکُمْ فِی الْبِرِّ وَ اللُّطْفِ"؛‏[4] میان فرزندانتان به عدالت رفتار کنید، چنان که دوست دارید در مورد شما به عدالت رفتار شود در خوبی ها و لطف.

3. اتّحاد و همبستگی: وحدت نظرى و عملى و هماهنگى عناصر مؤثر جامعه از نشانه‏هاى روشن پیشرفت و تمدن است. در جامعه‏اى که تکریم، حُرمت و ارزش‏ یابى افراد براساس جنسیت، تابعیت، رنگ و زبان مبتنى گردد، پایه‏ هاى پیشرفت مستحکم نمى‏شود و کاروان تمدن به پیش نمى رود. اما در سایه انسجام و همبستگى، سنّت ‏ها و نظرها به هم مى ‏آمیزد، بر کمالات و امتیازات اقوام و افراد جامعه افزوده مى ‏شود، کمبودها و نقص ‏هاى اجتماعى تأمین مى ‏گردد، اندیشه ‏ها و فرهنگ ‏ها با هم آشتى مى ‏پذیرد، تعاون و همیارى جان مى ‏گیرد، بازار و بازرگانى رونق مى ‏یابد و ارکان حکومت و پایه ‏هاى دولت تقویت مى‏شود.

4. آزادی: آزادى از مظاهر بارز پیشرفت است؛ جامعه‏اى که بر پایه آزادى اندیشه استوار باشد، در افق روشنى از تمدن انسانى قرار مى‏گیرد.

5. علم و دانش: آشنایى با علوم و فنون از دیگر مظاهر تمدن، و جهل و ناآگاهى و نداشتن شناخت کافى نسبت به علم و صنعت از نشانه‏هاى عقب ماندگى و سقوط است. جامعه ‏اى پیشتاز است که بهره‏ اى از معارف بشرى را دریابد و گامى فراسوى علم و معرفت بردارد، و گرنه در پیچ و خم حیات، همچنان حیرت زده مى ‏ماند و ره به جایى نمى‏ برد.

6. امنیت: مقوله امنیت در واقع عنصر محوری برای جامعه است؛ یعنی جامعه در بستر امنیت شکوفا خواهد شد؛ چرا که رشد و تعالى همه جانبه تعلیم و تربیت و دیگر ابعاد زندگى مادى و معنوى در سایه امنیت و آسایش امکان پذیر است و تلاش و تکاپوى افراد در گهواره امنیت جهت و جریان مى‏یابد.

حضرت ابراهیم (ع) از جمله ویژگى ‏هاى خانه خدا را مأمن بودن آن معرفى مى ‏نماید و از خدا مى ‏خواهد تا آن را براى زایران خانه‏اش ایمن گرداند.[5]

پس جامعه‏اى که از نعمت امنیت بى ‏بهره است نشان مى ‏دهد که هنوز با پیشرفت شایسته و تمدن انسانى فاصله دارد.

برای آگاهی بیشتر، در مورد معیارها و شاخصه ها برای پیشرفت و وارستگی جامعه که وابسته به رفتارهای شهروندان می باشد، پاسخ 332 (ویژگی های شهروند مسلمان) را مطالعه کنید.

همچنین نقش مدیران و شا خصه ‌های مدیریتی آنها در رسیدن به رشد و پیشرفت کشور نیز از اهمیت بسیاری برخوردار است. ابعاد پیشرفت و وارستگی جامعه را می‌توان از زاویه تأثیر شاخصه ‌های شخصیتی مدیران و نیز نوع مدیریت آنها بررسی کرد.

مهم ترین معیار انتخاب و گزینش مدیران سیاسی علاوه بر شرایط عمومی؛ مانند عدالت، تقوا، صداقت، قانون مداری و...، می تواند تخصص لازم، تعهد باشد.

[1] نور، 55.

[2] مجلسی، بحارالانوار، ج 101، ص 92، مؤسسة الوفاء، بیروت، 1404ق.

[3] احسائی، ابن ابی جمهور، ج 1، ص 293، سید الشهداء، قم، 1405ق.

[4] بحار، ج 101، ص 92

[5] بقره، 125.

 

ترجمه پرسش در سایر زبانها
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

درخبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید.

پرسش‌های اتفاقی

پربازدیدترین‌ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    866899 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    528399 حقوق و احکام 1386/09/04
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب‌های آنها کدام‌اند؟ چرا «اولوالعزم» نامیده شده‌اند و چرا زرتشت و داوود(ع) اولوالعزم نیستند؟
    410900 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است: 1. داشتن دعوت جهان شمول
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    399782 حقوق و احکام 1389/09/10
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    363384 تفسیر 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    323989 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    304981 حقوق و احکام 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    303336 حقوق و احکام 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...
  • آیاتی را از قرآن در اثبات امامت امام علی(ع) بیان فرمائید.
    296296 گوناگون 1386/08/30
    بهترین راه اثبات امامت امام علی(ع) برای اهل سنت، تمسک به قرآن و روایاتی که در توضیح آنها در کتب خودشان نقل شده است، می باشد و البته بدیهی است که انسان باید حقیقت جو باشد تا به توجیهات ناصواب و غیر عقلانی ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    295379 اخلاق عملی 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی اگر ...

پیوند‌ها

حاضرین در سایت :

6515  نفر