جستجوی پیشرفته
بازدید
26496
تاریخ بروزرسانی 1395/09/06
 
کد سایت fa4176 کد بایگانی 3898 نمایه اثبات علمی شق القمر
خلاصه پرسش
بر اساس کدام مستندات علمی، قضیه «شَقّ القمر» اثبات شده است؟
پرسش
اخیراً براساس چه مستندات علمی جدیدی، قضیه شق القمر اثبات شد؟ کاوشگرهای فضایی چه کشف جدیدی از ماه کردند و چه اخباری را منتشر کردند که در جهت اثبات علمی این قضیه بوده است؟
پاسخ اجمالی
با توجه به مطالعات و اکتشافات دانشمندان فلکى پاسخ این سؤال چندان پیچیده نیست؛ زیرا اکتشافات می‌گوید: چنین چیزى نه تنها محال نیست، بلکه بارها نمونه‌هاى آن مشاهده شده است.
به‌علاوه؛ باید توجه داشت اثبات حقایق دین اسلام که به نوعی فرا طبیعی است، توسط علوم طبیعی کار آسانی نیست؛ به خصوص این‌که این علوم در جایی پیشرفت کردند که از حقایق دین اسلام دور بوده است.
پاسخ تفصیلی
برای رسیدن به پاسخ دقیق لازم است به چند نکته اشاره شود:
1. شق القمر معجزه پیامبر اسلام(ص)
خداوند در سوره انشقاق به این مسئله اشاره می‌فرماید: «اقْتَرَبَتِ السَّاعَةُ وَ انْشَقَّ الْقَمَرُ».[1] در آیه شریفه از دو حادثه مهم سخن به میان آمده: یکى نزدیک شدن قیامت است که بزرگ‌ترین دگرگونى را در عالم آفرینش همراه دارد و  حادثه دیگر معجزه «شق القمر» است که هم دلیلى است بر قدرت خداوند بزرگ بر هر چیز و هم نشانه‌اى است از صدق دعوت پیامبر گرامیش.[2]
قرائن متعددى در آیه وجود دارد که تأکید بر وقوع یک اعجاز می‌کند، از جمله ذکر این موضوع به صورت «فعل ماضى» که نشان می‌دهد «شق القمر» واقع شده است، همان‌گونه که نزدیکى رستاخیز با ظهور آخرین پیامبر خدا نیز تحقق یافته است.
افزون بر اینها روایات فراوانى در منابع اسلامى شیعه و اهل سنت در زمینه وقوع این اعجاز نقل شده که در حد شهرت یا تواتر است،[3] و لذا قابل انکار نمی‌باشد.
نکته جالب در مورد این‌که شق القمر معجزه پیامبر اسلام(ص) است این است که در بعضى روایات می‌خوانیم علت پیشنهاد «شق القمر» از سوی کفار قریش به پیامبر(ص) این بود که می‌گفتند سحر در امور زمینى اثر می‌گذارد، ما می‌خواهیم مطمئن شویم که معجزات محمد(ص) سحر نیست.[4]
2. شق القمر از نظر علوم روز
در این‌جا ابتدا متذکر می‌شویم؛ وقوع انشقاق و شکاف در اجرام آسمانی از نظر اکتشافات علمی دانشمندان فلکى نه تنها محال نیست، بلکه بارها نمونه‌هاى آن مشاهده شده، هر چند در هر کدام عوامل خاصى مؤثر بوده است.
به تعبیر دیگر؛ کراراً در دستگاه منظومه شمسى و سایر کرات آسمانى انشقاق‌ها و انفجارهایى روى داده است که براى نمونه باید یادآور ‏شویم که تمام کُرات منظومه شمسى در آغاز جزء خورشید بوده است و بعداً از آن جدا شده، و هر یک در مدار خود به گردش در آمده است. این نظریه از سوى همه دانشمندان پذیرفته شده است.[5] به هر حال مسئله انفجار و انشقاق در کُرات آسمانى امرى بی‌سابقه نیست، و هرگز از نظر علم محال نمی‌باشد تا گفته شود اعجاز به محال تعلق نمی‌گیرد.
اما در مورد وقوع انشقاق و شکاف و سپس التیام در کره ماه؛ می‌گوییم: بازگشت انشقاق به حالت معمولى بر اثر نیروى جاذبه‌اى که میان دو قطعه وجود دارد کاملاً امکان‌پذیر است. گرچه در هیئت قدیم که بر محور عقیده «بطلمیوس» و افلاک نُه‌گانه پوست پیازیش، دور می‌زد، چنان این افلاک بلورین به هم پیوسته بودند که خرق و التیام آنها از نظر جمعى محال بود، از این‌رو پیروان این عقیده هم معراج جسمانى را منکر بودند، و هم شق القمر را، چرا که موجب شکافته شدن و سپس التیام در افلاک بود، ولى امروز که فرضیه هیئت بطلمیوسى به دست افسانه‌ها و اسطوره‌هاى خیالى سپرده شده، و اثرى از آن افلاک نُه‌گانه باقى نمانده، زمینه‌اى براى این سخنان باقى نیست.[6]
در پایان تذکر دو نکته نیز ضروری است:
1. باید توجه داشت اثبات حقایق دین اسلام که به نوعی فرا طبیعی است، توسط علوم طبیعی کار آسانی نیست؛ به خصوص این‌که این علوم در جایی پیشرفت کردند که از حقایق دین اسلام دور بوده است.
2. مسئله‌ای که از نظر عقلی امری ممکن و دلیلی بر محال بودن آن وجود ندارد و از نظر دلایل نقلی قطعی است نیازی به اثبات علمی آن نیست گرچه اثبات علمی آن برای اطمینان و تقویت ایمان مفید خواهد بود.
 

[1]. قمر، 1: «قیامت نزدیک شد و ماه از هم شکافت».
[2]. مکارم شیرازى، ناصر، تفسیر نمونه، ج ‏23، ص 7 – 8، تهران، دار الکتب الإسلامیة، چاپ اول، 1374ش‏.
[3]. درباره آگاهی از این روایات که از افراد مختلف و اسناد متعدد نقل شده: ر. ک: سیوطی، جلال الدین، الدر المنثور فی تفسیر المأثور، ج ‏6، ص 132 – 134، قم، کتابخانه آیة الله مرعشی نجفی، 1404ق؛ قمی، علی بن ابراهیم، تفسیر القمی، ج ‏2، ص 340 – 341، قم، دار الکتاب، چاپ سوم، 1404ق؛  قطب الدین راوندی، سعید بن هبة الله، قصص الانبیاء(ع)، ص 294 – 295، مشهد، مرکز پژوهش های اسلامی، چاپ اول، 1409ق؛ طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج ‏9، ص 281 – 282، تهران، ناصر خسرو، چاپ سوم، 1372ش.
[4]. مجلسی، محمد باقر، بحار الانوار، ج ‏17، ص 355، بیروت، دار إحیاء التراث العربی، چاپ دوم، 1403ق.
[5]. البته درباره عامل این جدایى بین لاپلاس و دانشمندانی که بعد از او آمدند بحث و گفتگو است که؛ آیا عامل این جدایى «نیروى گریز از مرکز» در منطقه استوایى خورشید بوده یا وقوع جزر و مدهاى شدیدى در سطح خورشید بر اثر عبور یک ستاره عظیم از نزدیکى آن؟
[6]. ر.ک: تفسیر نمونه، ج ‏23، ص 12 – 19.
ترجمه پرسش در سایر زبانها
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

درخبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید.

پرسش‌های اتفاقی

  • آیا در زمین موقوفه می توان تصرف کرد؟ و یا آن را به فروش رساند؟
    9713 تصرف در موقوفات 1386/09/10
    به فتاوای مراجع معظم تقلید در این باره توجه فرمایید:آیت الله العظمی خامنه ای (مدظله العالی):اگر وقف بودن زمین ثابت است و قابلیت کشت دارد، جایز نیست در غیر کشت استفاده شود و اگر قابلیت کشت ندارد متولى شرعى مى‌تواند زمین را اجاره بدهد تا در آن ساختمان بنا کنند ...
  • نعمت و رزق چه ارتباطی با هم داشته و اهمیت روزی حلال در اسلام تا چه حدی است؟
    8376 رزق 1392/12/18
    کلمه «رزق» که معادل فارسی آن روزی است؛ یعنی هر چیزى که موجودى دیگر را در بقاى حیات و زندگی‌اش کمک نماید، و در صورتى که آن رزق ضمیمه آن موجود و یا به هر صورتى ملحق به آن شود، حیاتش ادامه مى‏‌یابد؛ مانند غذایى که زندگی بشر ...
  • آیا حضرت زهرا (س) طلب مرگ کرده است؟
    8772 معصومین 1388/04/18
    در منابع معتبر، چنین مطلبی که حضرت زهرا (س) دست فرزندانش را گرفته باشد و بر سر قبر پیامبر طلب مرگ کند وجود ندارد. البته، در برخی از کتاب ها، دعای طلب مرگ به حضرت نسبت داده شده است. حضرت زهرا در خطبه مفصل که به ...
  • داستان حک شدن اعجازآمیز نام امام علی(ع) بر انگشتر پیامبر(ص) چیست؟
    6821 گوناگون 1393/07/30
    شیخ طوسی(ره) در یکی از کتاب‌های خود با ذکر سلسله سندی از پیامبر اسلام(ص) چنین نقل می‌کند: روزى پیامبر اسلام(ص)، انگشتر خود را به على بن ابی‌طالب(ع) سپرد و فرمود: «این انگشتر را نزد حکّاک(نگین‌ساز) ببر، به او بگو که بر نگین آن عبارت: "محمّد بن عبد اللّه" ...
  • آیا دلیل واضح و روشن و معتبری بر پذیرش و یا عدم پذیرش وجود زندگی های متوالی وجود دارد؟
    3740 تناسخ 1390/03/29
    مسئله حلول و تناسخ در مکتب اسلام به دلیل این که مستلزم مواردی؛ مانند انکار بهشت و جهنم و معاد است، مردود شناخته شده است. بطلان این نظریه در ضمن دیگر پاسخ های موجود در این پایگاه مورد بررسی قرار ...
  • «لائیسم» و «سکولاریسم» چه تفاوتی با هم داشته و آیا آن دو با مبانی اسلامی سازگارند؟
    1607 بیشتر بدانید 1395/02/29
    «لائیک» و «سکولار» چه به معنای تفکیک دین از حکومت باشد، یا به معنای جدایى دین از جامعه، مورد تأیید و پذیرش اسلام نیست. اسلام هرچند اداره نهادهای اجتماعی را - جز در موارد خاص - در انحصار روحانیان نمی‌داند، اما واضح است که تفکر لائیسم با دین ...
  • حقیقت محمدیّه چیست؟
    9681 مقامات ذات 1389/02/04
    حقیقت نور محمدی یا "حقیقت محمدیه" در اصطلاح عرفا همان عین ثابت محمدی است که در راس همه اعیان ثابته واقع شده و با تجلی برتر الهی تحقق یافته است لذا واسطه ظهور همه خیرات و برکات در عالم هستی می باشد. این اصطلاح برگرفته از روایات بسیاری ...
  • معنی روایات وارده در مورد نقص عقل و عدم مشورت با زنان به چه معناست؟
    11112 زن و حکومت اسلامی 1386/06/18
    تعالیم عالیه ی اسلامی ارزش فراوانی برای زنان قائل گردیده و بیشترین خیر و برکتها را در وجود زنان خوب می داند.البته زن و مرد هرچند در حقیقت انسانی مشترک هستند اما تفاوتهای فراوان و غیر قابل انکاری دارند و بدین لحاظ اسلام ، در مورد ...
  • چرا ایران در نبرد با عراق، جنگ را در ماه‌های حرام تعطیل نمی‌کرد؟
    3118 بیشتر بدانیم 1393/07/08
    تعطیل جنگ و نبرد در ماه‌های حرام حکمی نیست که قابل استثنا نباشد، بلکه در شرایطی قابل اجرا نیست. به عنوان نمونه در صورتی که تعطیلی جنگ به تقویت دشمن و تجدید قوای او و بروز خسارات بیشتر شود، آتش‌بس واجب نیست. علاوه بر آن‌که در جنگ هشت ...
  • چرا سوره حمد به «سبع مثانی» نام‌گذاری شد؟
    30999 تفسیر 1387/06/16
    با مراجعه به تفاسیر و منابع روایی مشاهده می‌شود که در این‌باره – این‌که مقصود از «سبع مثانی» و «قرآن عظیم» چیست؟ - نظریات متفاوتی وجود دارد: برخی برآنند که منظور قرآن و آیات آن است. عده‌ای معتقدند که منظور از «سبع مثانی» سوره حمد است؛ چرا که ...

پربازدیدترین‌ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    742297 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    470456 حقوق و احکام 1386/09/04
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    328830 تفسیر 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب‌های آنها کدام‌اند؟ چرا «اولوالعزم» نامیده شده‌اند و چرا زرتشت و داوود(ع) اولوالعزم نیستند؟
    321892 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است: 1. داشتن دعوت جهان شمول
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    312293 حقوق و احکام 1389/09/10
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود.نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ثنای الاهی شروع ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    274812 حقوق و احکام 1387/12/04
    پاسخ مراجع عظام تقلید نسبت به این سؤال، چنین است: [1] حضرت آیت الله العظمی خامنه ای (مدظله العالی): اگر ناخن کاشته شده قابل برداشتن نبوده یا ازاله آن مستلزم ضرر و مشقّت باشد ...
  • آیاتی را از قرآن در اثبات امامت امام علی(ع) بیان فرمائید.
    261482 گوناگون 1386/08/30
    بهترین راه اثبات امامت امام علی(ع) برای اهل سنت، تمسک به قرآن و روایاتی که در توضیح آنها در کتب خودشان نقل شده است، می باشد و البته بدیهی است که انسان باید حقیقت جو باشد تا به توجیهات ناصواب و غیر عقلانی ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    261178 حقوق و احکام 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    258115 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را هفده تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    203545 اخلاق عملی 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی اگر ...

پیوند‌ها

حاضرین در سایت :

6687  نفر