جستجوی پیشرفته
بازدید
469
تاریخ بروزرسانی 1396/06/07
 
کد سایت fa66558 کد بایگانی 81652 نمایه معنای حدیث مفاخره حضرت علی(ع) با فرزندش حسین(ع)
خلاصه پرسش
مقصود از این سخن امام علی(ع): «أنا صلاة المؤمن، أنا حی على الصلاة، أنا حی على الفلاح...» در روایت مفاخره چیست؟
پرسش
سؤال بنده در مورد این سخن امام علی(ع) است: «أنا صلاة المؤمن، أنا حی على الصلاة، أنا حی على الفلاح، أنا حی على خیر العمل...»؛ این کلمات چگونه قابل توجیه است؟
پاسخ اجمالی
در گزارشی که فضل بن شاذان آن‌را به صورت مرسل نقل کرده،[1] آمده است:
روزی پیامبر ‌خدا(ص)‌ ‌کنار امام علی(ع) نشسته بودند که حسین ‌بن ‌علی(ع) - که در آن هنگام، شش ساله بود - وارد شد. پیامبر(ص) ایشان را در آغوش گرفت و در دامانش نشاند و بین دو چشم و لبانش را بوسید. علی(ع) گفت: ای پیامبر! پسرم حسین را دوست دارید؟ پیامبر(ص) فرمود: «چگونه دوستش نداشته باشم او را که عضوی از اعضای من است؟»
علی(ع) گفت: ای پیامبر(ص)! مرا بیشتر دوست داری یا حسین را؟! حسین(ع) گفت: پدرم! کسی که شرفش بالاتر باشد نزد پیامبر دوست داشتنی‌تر و از جهت منزلت به او نزدیک‌تر است!
حضرت علی(ع) به فرزندش فرمود: آیا با من مفاخره می‌کنی؟ گفت: بلی! اگر مایل باشید.
سپس علی(ع) شروع به بیان فضائل خودشان کردند. در بخشی از این مفاخره، امام علی(ع) فرمود: «أَنَا صَلَاةُ الْمُؤْمِنِ، أَنَا حَیَّ عَلَى الصَّلَاةِ، أَنَا حَیَّ عَلَى الْفَلَاحِ، أَنَا حَیَّ عَلَى خَیْرِ الْعَمَلِ».[2]
روایات دیگری نیز به همین مضمون نقل شده است؛ چنان‌که در روایتی که یکی از راویانش همین فضل بن شاذان بوده، داوود بن کثیر از امام صادق(ع) می‌پرسد، آیا شما نماز و زکات و حج و ... در قرآن هستید؟ که با پاسخ مثبت حضرتشان مواجه شدند.[3]
به هر حال؛ با فرض پذیرش این گزارش‌ها، در بررسی محتوای این دسته از روایات باید گفت:
این عبارات بدان معنا نیست که شیعه باید در برابر امامش نماز بگزارد و او را سجده‌گاهش قرار دهد و او را در مقام خدایی ببیند، بلکه معنایش آن است که نماز که مؤثرترین رابطه انسان با خدای تعالی است، علاوه بر شرایط ظاهری، دارای شرایط باطنی هم باید باشد که مربوط به روح نماز است.
یکی از مواردی را که روح و حقیقت نماز را تشکیل می‌دهد، پذیرش ولایت امیر مؤمنان علی(ع) است.[4] مراد از نماز که معراج مؤمن است و قرب حقیقی با آن صورت می‌گیرد، زمانی مجسم می‌شود که فناء مطلق باشد؛ یعنی تمام تجلیات ربوبیت در آن نماز وجود داشته باشد. این معنای از نماز در پیامبر اکرم(ص) و امام علی(ع) و ائمه اطهار(ع) جلوه‌گر می‌شود. بقیه انسان‌ها برای رسیدن به این مقام باید پیرامون «ولایت» باشند. قرار گرفتن در کنار مقام والای «ولایت» در درجه اول با اقرار به آن، سپس با درک معنوی معنای آن و در مرحله آخر اتصاف به حقائق آن شکل می‌گیرد. پس هر کسی که به ولایت پیشوایان معصوم اعتقاد داشته باشد، نماز را اقامه کرده است.[5]
 

[1]. در کتاب الفضائل ابن شاذان قبل از حدیث مفاخره، روایتی کوتاه با سند نقل شده است و بعد از آن حدیث مفاخره با تعبیر «قیل ان رسول الله...» آمده است که ظاهراً هیچ ارتباطی با روایت قبل از آن از جهت سند و محتوا ندارد؛ چون اوّلاً محتوای روایت قبل از آن، اصلاً مفاخره نیست. احتمالاً در چاپ و عنوان‌بندی کتاب اشتباهی صورت گرفته است. ثانیاً: بعید است که ابن عباس یک روایت نقل کرده باشد که در بخش دوم آن، تعبیر به «قیل» کرده باشد.
[2]. ابن شاذان قمى، أبو الفضل شاذان بن جبرئیل‏، الفضائل، ص 83، قم، رضى، چاپ دوم، ‏1363ش‏؛ بحرانى، سید هاشم بن سلیمان، حلیة الأبرار فی أحوال محمّد و آله الأطهار(ع)‏، ج ‏2، ص 123، قم، مؤسسة المعارف الإسلامیة، چاپ اول،1411ق‏.
[3]. مجلسى، محمد باقر، بحار الأنوار، ج ‏24، ص 303، بیروت، دار إحیاء التراث العربی‏، چاپ دوم، 1403ق.
[4]. انصاریان، حسین‏، تفسیر حکیم، ج ‏9، ص 16، قم، دار العرفان‏، چاپ اول.
[5]. کربلایى، جواد، الأنوار الساطعة فى شرح الزیارة الجامعة، محقق، اسدى، محسن، ج ‏3، ص 528 - 529، قم، دار الحدیث‏، چاپ اول، بی‌تا.
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

درخبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید.

پرسش‌های اتفاقی

پربازدیدترین‌ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    757272 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    474877 حقوق و احکام 1386/09/04
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    331784 تفسیر 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب‌های آنها کدام‌اند؟ چرا «اولوالعزم» نامیده شده‌اند و چرا زرتشت و داوود(ع) اولوالعزم نیستند؟
    327336 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است: 1. داشتن دعوت جهان شمول
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    321472 حقوق و احکام 1389/09/10
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود.نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ثنای الاهی شروع ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    277290 حقوق و احکام 1387/12/04
    پاسخ مراجع عظام تقلید نسبت به این سؤال، چنین است: [1] حضرت آیت الله العظمی خامنه ای (مدظله العالی): اگر ناخن کاشته شده قابل برداشتن نبوده یا ازاله آن مستلزم ضرر و مشقّت باشد ...
  • آیاتی را از قرآن در اثبات امامت امام علی(ع) بیان فرمائید.
    265778 گوناگون 1386/08/30
    بهترین راه اثبات امامت امام علی(ع) برای اهل سنت، تمسک به قرآن و روایاتی که در توضیح آنها در کتب خودشان نقل شده است، می باشد و البته بدیهی است که انسان باید حقیقت جو باشد تا به توجیهات ناصواب و غیر عقلانی ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    264755 حقوق و احکام 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    262684 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را هفده تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    212178 اخلاق عملی 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی اگر ...

پیوند‌ها

حاضرین در سایت :

6687  نفر