بازدید
21420
آخرین بروزرسانی: 1398/03/22
 
کد سایت fa765 کد بایگانی 722 نمایه شهادت امام حسین (ع) و اوّل سال بودن محرّم
طبقه بندی موضوعی تاريخ بزرگان
خلاصه پرسش
با توجه به این که ماه محرم، اولین ماه قمری است و شهادت امام حسین (ع) در دهم این ماه واقع شده، چرا تحویل سال قمری را در محرم انتخاب کردند؟
پرسش
با توجه به این که ماه محرم، اولین ماه قمری است و شهادت امام حسین (ع) در دهم این ماه واقع شده، چرا تحویل سال قمری را در محرم انتخاب کردند؟
پاسخ اجمالی

تحویل سال قمری در ماه محرم ربطی به شهادت امام حسین (ع) ندارد. آغاز سال قمری قبل از اسلام هم در ماه محرم بوده و عرب جاهلی ماه محرم را اوّل سال خود می دانستند.

 

البته باید توجه داشت که عرب ها مثل ما ایرانیان آغاز سال خود را با جشن و شادی شروع نمی کنند. این مسئله برای آنها بسیار طبیعی است و مثل سایر روزهای سال به طور عادی از کنار آن می گذرند. به عبارت دیگر، مسئله تحویل سال برای آنها فاقد ارزش خاص است. بله بنی امیه روز عاشورا را به عنوان عید خود انتخاب کردند که البته این مسئله ربطی به اولین ماهِ سال ندارد و اگر آنها امام حسین (ع)  را در زمان دیگر هم به شهادت می رساندند، بعید نبود که آن روز را روز عید و سرور خود اعلام نمایند.

 

پاسخ تفصیلی

تحویل سال قمری از زمان های بسیار دور یعنی قبل از اسلام، در ماه محرم بوده و ربطی به اسلام و مسلمانان ندارد. به بیانی واضح، وقتی دین جدید (اسلام) بر جزیرة العرب حاکم شد، همان گاه شماری که مردم عربستان داشتند و در این سرزمین رایج بود، اسلام آن را پذیرفت.[1]

 

تنها تغییری که دین مقدس اسلام در گاه شماری اعراب داد تغییر در مبدأ سال آنها بود که آن را از عام الفیل به هجرت رسول اکرم (ص) از مکه به مدینه تغییر داد.[2]

 

مسعودی در این خصوص آورده است: عرب ها ربیع را ماه اوّل از سال خود می دانند و اوّل وقت ربیع هم سه روز از ماه ایلول که می گذشته و همراه با آمدن باران بوده، است و اول صیف هم ماه ربیع الثانی بوده که موقع آن پنج روز از ماه آذار می گذشته (اوایل بهار)، بوده است.[3]

 

ولی ماه شمسی چه قبل از اسلام و چه بعد از اسلام در میان اعراب، بسیار کم رایج بوده به گونه ای که گفته اند تنها برای تجارت و زراعت مجبور به استفاده از آن بوده اند.[4]

 

بنابراین، قدمت تحویل سال قمری در ماه محرم، به دوران های بسیار دور در میان اعراب بر می گردد و زمانی که امام حسین (ع) در این ماه به شهادت رسید طبیعی بوده که کسی نتواند اوّل سال را تغییر داده و آن را به ماه دیگری منتقل کند. علاوه در بین اعراب همانند ایرانیان این رسم وجود نداشته است که تحویل سال را عید و جشن بگیرند؛ یعنی تحویل سال برای آنها بسیار طبیعی و بدون کوچک ترین استقبال و تغییر و تحولی در زندگی روز مره آنها آغاز می شود.

 

بله مسئله ای که مطرح است این بوده که بنی امیه بعد از شهادت امام حسین (ع) روز شهادت آن حضرت (عاشورا) را عید خود دانستند و آن را جشن می گرفتند و برای تعظیم و شادی در این روز، روایاتی بسیار جعل کردند که متأسفانه همچنان بسیاری از مسلمانان تحت تأثیر این روایات این روز را روز خیر و برکت دانسته و جشن عروسی خود را به این روز می اندازند![5]

 

زکریای قزوینی در این خصوص نوشته است: بنی امیه بر این نظر بودند که عاشورا را عید بگیرند، لذا در حالی که شیعیان این روز را روز عزاداری قرار داده و در آن نوحه خوانی می کردند و از زینت دوری می جستند، امویان این روز را با آذین بندی و برگزاری مجالس مهمانی جشن می گرفتند.[6]

 

زرندی حنفی هم می نویسد: روز اوّل این ماه (صفر) عید بنی امیه است؛ زیرا در این روز سر حسین (رضی الله عنه) وارد دمشق شد.[7]

 

البته این مسئله ربطی به اولین ماهِ سال ندارد و اگر آنها امام حسین (ع) را در زمان دیگر هم به شهادت می رساندند، بعید نبود که آن روز را روز عید و سرور خود اعلام نمایند.

 

 

[1] جواد علی، المفصل فی تاریخ العرب قبل الاسلام، قم، منشورات شریف رضی، چاپ اول، ج 8، ص 460.

[2] همان.

[3] مسعودی، مروج الذهب، ج 2، ص 192، به نقل از جواد علی، المفصل فی تاریخ العرب، ج 8، ص 441.

[4] المفصل فی تاریخ العرب، ج 8، ص 446.

[5] برای آگاهی بیشتر، می توانید به منابع زیر مراجعه کنید:

بیرونی، ابوریحان، آثار الباقیه، چاپ اروپا، ص 329.

آدم متز، الحضارة الاسلامیة فی القرن الرابع الهجری، بیروت 1387 ه . ق، ج 1، ص 137.

شیخ عباس قمی، الکنی و الالقاب، نجف اشرف، 1390 ه . ق، ج 1 ص 431.

ابن حجر هیثمی، الصواعق المحرقة، مصر، ص 181.

ابن تیمیه، اقتضاء الصراط المستقیم، ریاض، مکتبة الریاض الحدیثة، ص 301.

مقریزی، الخطط و الآثار، مصر، تاریخ نشر 1270، ه. ق، ج 1، ص 490.

[6] قزوینی، زکریا، عجائب المخلوقات، بیروت، دارالقاموس الحدیث، ج 1، ص 115.

[7] زرندی حنفی، نظم درر السمطین، تهران، کتابخانه نینوا، ص 230؛ عاملی، سید جعفر مرتضی، بزرگداشت ها در اسلام، ترجمه محمد سپهری، قم، دفتر تبلیغات، چاپ سوم ، ص 47.

 

ترجمه پرسش در سایر زبانها
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    891710 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    553802 Laws and Jurisprudence 1386/09/04
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب‌های آنها کدام‌اند؟ چرا «اولوالعزم» نامیده شده‌اند و چرا زرتشت و داوود(ع) اولوالعزم نیستند؟
    429542 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است: 1. داشتن دعوت جهان شمول
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    418357 Laws and Jurisprudence 1389/09/10
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    394254 Laws and Jurisprudence 1387/05/23
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    370778 تفسیر 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    347182 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    328588 Practical 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی اگر ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    316354 Laws and Jurisprudence 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    311726 Laws and Jurisprudence 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...