جستجوی پیشرفته
بازدید
385
تاریخ بروزرسانی 1395/12/16
 
کد سایت fa76885 کد بایگانی 94048 نمایه نقش توحید در تهذیب اخلاق
طبقه بندی موضوعی اصول و مبانی
خلاصه پرسش
توحید چه نقشی در تهذیب اخلاق دارد؟
پرسش
لطفاً نقش توحید را در تهذیب اخلاق تبیین کنید.
پاسخ اجمالی
شیوه‌های دست‌یابی به تهذیب اخلاق و آراسته‌شدن به فضیلت‌ها و دوری جستن از پستی‌ها (تحلّی به فضایل و تخلّی از رذایل) منحصر به بیان فواید و زیان‌های دنیوی و پاداش‌ها و کیفرهای اخروی فضایل و رذایل نیست. یکی از شیوه‌های تهذیب اخلاق، «مسلک توحید» است.
به‌طور کلی؛ درباره نقش توحید در تهذیب اخلاق می‌توان گفت:
بی‌شک جهان‌بینی انسان و نوع نگاه او به هستی، تأثیر مستقیمی بر رفتار او دارد؛ از این‌رو، دین مبین اسلام با ارائه یک جهان‌بینی منسجم، در صدد معرفی اسباب سعادت بشر است. در میان این اسباب یک سبب پایه و اساس سایر آموزه‌ها است و آن توحید است.
اگر انسان به صفات خداوند متعال، اعتقاد توحیدی خالص کامل نداشته باشد، به تهذیب اخلاق (تخلّی از رذّایل و تحلّی به فضایل) دست نخواهد یافت؛ زیرا اگر ذرّه‌ای اعتقاد شرک آمیز (شرک خفی) به صفات خداوند در او وجود داشته باشد، مثلاً در ایمان به قدرت خداوند هنوز به باور کامل نرسیده باشد که همه قدرت و قوّت از آن او است و گمان کند که برای دیگران نیز بهره‌ای از قدرت استقلالی وجود دارد، در دورکردن صفت ناپسند ترس از خود - به عنوان مثال - به طور کامل موفّق نخواهد بود.
البته مؤمنان بسته به شدّت و ضعف ایمان خود در درک این اعتقاد توحیدی که همه قوّت و قدرت از آن خدا است متفاوت‌اند؛ زیرا گاهی با نگاه استقلالی به موجودات، وسایط و انسان‌های دیگر را در کسب عزّت، قدرت و... دخیل می‌دانند. لذا برخی از مؤمنان، پس از طی این مرحله (شرک خفی)، کم کم به توحید خالص و کامل دست می‌یابند و ریشه تمام رذایل از وجود آنان زدوده خواهد شد و به صفات اضّداد آن متصّف خواهند گردید.[1]
 

[1]. برای آگاهی بیشتر به این مقالات مراجعه شود: همامی، عباس، یونسی، حمیدرضا، اصل توحید محوری و تأثیر آن بر اخلاق فردی و اجتماعی در المیزان، مجله پژوهش‌نامه قرآن و حدیث، بهار و تابستان 1390، شماره 8، 9 – 26؛ هادی، اصغر، نقش توحید در تهذیب اخلاق، مجله اخلاق، تابستان 1387، شماره 12، ص 22 – 67؛ محمدی، مسلم، محمدی، مرضیه، تأثیر دو باور اعتقادی توحید و معاد بر اخلاق در نهج البلاغه، مجله پژوهش‌نامه اخلاق، بهار 1390، شماره 11، ص 85 – 104.
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

درخبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید.

پرسش‌های اتفاقی

  • آیا امکان دارد در باره اربعین امام حسین (ع) توضیح دهید.
    11221 اربعین 1390/10/25
    درباره مراسم اربعین، آنچه که در فرهنگ دینی ما وارد شده، بزرگداشت چهلمین روز شهادت حضرت سید الشهداء (ع) است که مصادف با بیستم ماه صفر می باشد. امام حسن عسکری (ع) در حدیثی علامت های «مؤمن» را پنج چیز شمرده است: نماز پنجاه و یک رکعت، زیارت اربعین، ...
  • مشارکت چیست؟
    12262 بیشتر بدانیم 1388/03/13
    مشارکت در فقه اسلام به دو معنا به کار رفته است: 1. این که دو یا چند نفر در چیزی (مال، منفعت، دین یا حقی‏) به صورت مشاع شریک باشند. از احکام چنین شرکتی این است که هیچ کدام از شرکا نمی توانند بدون اجازه دیگری در مال مشترک تصرف ...
  • عالم و فاضل به چه کسی می گویند و فرقشان چیست؟
    8548 معیار شناسی (دین و اخلاق) 1390/06/08
    علم و دانش مخالف جهل و نادانی است و کسی که دارای علم و دانش باشد به او عالم گفته می شود، اما فضل دلالت بر زیادی در چیزی می کند و مخالف نقص است و کسی که نسبت به دیگران یک نوع فضلیت و برتری داشته باشد به ...
  • حد و مرز خوش‌اخلاقی و خوش‌رفتاری با دیگر انسان‌ها چیست؟
    775 معصومین 1396/05/17
    قرآن کریم؛ سیره و روش پیامبر(ص) و پیروانش را در حوزه اخلاق نیکو، چنین بیان می‌کند: «مُحَمَّدٌ رَسوُلُ اللهِ وَ الَّذینَ مَعَهُ اَشِدّاءُ عَلَی الْکُفّارِ رُحَماءُ بَیْنَهُمْ...»؛[1] محمّد(ص) فرستاده خدا است و کسانى که با او هستند در برابر کفّار سرسخت و شدید، و ...
  • شیوه تبلیغ اسلام چگونه بوده است؟
    19160 زبان دین 1387/12/01
    تبلیغ به معنای رساندن پیام است و از آنجا که رسالت همه انبیاى الهى بویژه پیامبر گرامی اسلام (ص) هدایت انسان ها از تاریکى ها به سوى نور بوده است تبلیغ در اسلام به عنوان وسیله اى که پیام خدا را به بندگانش مى رساند اهمیّت بسیار دارد. روش های ...
  • معنای دقیق «النزع فی المشی» که در روایات برای راه رفتن متکبرانه به کار رفته است، چیست؟
    3857 گناه و رذائل اخلاقی 1392/11/29
    با نگاهی تخصصی به کتاب های معتبر لغت عربی، دو معنا را برای عبارت فوق می توان در نظر گرفت: 1- مقصود از نزع، کشیدن اندام و به نوعی خرامان راه رفتن باشد، به گونه ای که از حد راه رفتن عادی مردمان خارج شده و جلب توجه ...
  • 1. آیا نامۀ معروف عمربن خطاب به معاویه، سندیت دارد؟ 2. ماجرای چاه «ذَاتِ‏ الْعَلَمِ» و جنگ امام علی(ع) با اجنه سندیت دارد؟
    12363 برخی صحابیان 1391/04/14
    1. نامه ای در کتاب «بحار الانوار» وجود دارد که از عمر بن خطاب به معاویه نوشته شده است. این نامه در منابع معتبر روایی و تاریخی دیگر یافت نشد و در میان منابع موجود، علامه مجلسی(ره)، اولین کسی است که این نامه را نقل می ...
  • آیا در صورت عدم خروج ارز از کشور باز هم اجرای سیستم های گلدکوئیستی در ایران اشکال دارد؟
    2929 شرکت های هرمی 1387/12/21
    سیستم هایی همانند گلدکوئیست و دیگر شرکت های مشابه مشکلات فراوانی چه از نظر شرعی، فقهی و اقتصادی دارند که یکی از این اشکالات خروج ارز از کشور است و اگر در چنین شرکت هایی به نحوی از خروج ارز جلوگیری شود تنها یکی از مشکلات آنها حل شده ...
  • استحسان چیست؟ و چرا در فقه مذهب اهل بیت مردود است؟
    20651 مبانی فقهی و اصولی 1389/02/09
    این اتهام به مذهب اهل بیت است گفته می شود؛ تنها مذهب شیعه و اهل بیت مخالف استحسان است و آن را حجت نمی داند؛ زیرا بسیاری از بزرگان مذاهب چهارگانه اهل سنت نیز در این عقیده با ما مشترک اند که استحسان حجیت ندارد،   استحسان ...
  • قذف چیست؟ حکم آن چیست؟
    38864 حدود، قصاص و دیات 1392/02/05
    «قَذف»؛ در لغت به معناى انداختن، گذاشتن و رها کردن آمده است.[1] و در اصطلاح فقهی، عبارت است از این‌که به مرد یا زن، تهمت و نسبت زنا یا لواط زده شود.[2] به طورى که نتوان آن را با بیّنه ...

پربازدیدترین‌ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    777481 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    483768 حقوق و احکام 1386/09/04
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب‌های آنها کدام‌اند؟ چرا «اولوالعزم» نامیده شده‌اند و چرا زرتشت و داوود(ع) اولوالعزم نیستند؟
    345158 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است: 1. داشتن دعوت جهان شمول
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    337461 تفسیر 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    336927 حقوق و احکام 1389/09/10
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود.نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ثنای الاهی شروع ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    281892 حقوق و احکام 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد. در هر حال، ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    274766 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را هفده تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    273780 حقوق و احکام 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیاتی را از قرآن در اثبات امامت امام علی(ع) بیان فرمائید.
    271704 گوناگون 1386/08/30
    بهترین راه اثبات امامت امام علی(ع) برای اهل سنت، تمسک به قرآن و روایاتی که در توضیح آنها در کتب خودشان نقل شده است، می باشد و البته بدیهی است که انسان باید حقیقت جو باشد تا به توجیهات ناصواب و غیر عقلانی ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    226040 اخلاق عملی 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی اگر ...

پیوند‌ها

حاضرین در سایت :

9118  نفر