جستجوی پیشرفته
بازدید
2230
آخرین بروزرسانی: 1395/09/24
 
کد سایت fa66295 کد بایگانی 81289 نمایه منظور از ازدواج هنگام برپایی قیامت
طبقه بندی موضوعی تفسیر
اصطلاحات معاد (رستاخیز)
گروه بندی اصطلاحات سرفصل‌های قرآنی
خلاصه پرسش
اینکه بعد از برپایی قیامت، مردم به صورت زوج‌‌زوج رده‌بندی می‌شوند، معنایش چیست (با توجه به آیاتی مانند «واِذَا النُّفُوسُ زُوِّجَت»)؟!
پرسش
در آیه 7 سوره تکویر منظور از «واِذَا النُّفُوسُ زُوِّجَت»؛ و هنگامی که نفوس خلق همه با هم‌جنس خود در پیوندند، چیست؟
پاسخ اجمالی
شایسته هر انسانی است که در گروه‌ متناسب با خود جای گرفته و با افرادی گرد آید که با او در یک راه و روش هستند. و از آن‌جا که انسان، یک موجود اجتماعی است، نشست و برخاست با هم‌نشین مناسب، از آرزوها و امیدهای او می‌باشد، چنانچه مولوی در مثنوی می‌گوید:
گر لب دمساز خود را جفتمی
همچو نی ناگفتنی‌ها گفتمی
انسان‌ها در دنیا به دنبال افراد و گروه‌های متناسب با خود هستند و در آخرت نیز پروردگار، آنان را در گروه‌های هم‌روش و هم‌صنفی قرار خواهد داد که شایسته آنند.
در همین راستا قرآن کریم در آیات ابتدایی سوره تکویر، در زمینه مقدمات برپایی قیامت می‌فرماید: در آن‌هنگام که خورشید بی‌فروغ شود؛ ستارگان فرو ریزند؛ کوه‌‏ها به حرکت درآیند؛ باارزش‏‌ترین اموال به دست فراموشى سپرده شود، و در آن‌هنگام که دریاها برافروخته شوند، آن‌گاه می‌فرماید: و هنگامی که افراد زوج‌ زوج شوند: «واِذَا النُّفُوسُ زُوِّجَت».
 برای این آیه تفسیرهای گوناگونی از سوی مفسران ارائه شده است که به برخی از آنها اشاره می‌شود:
1. «نفس» که مفرد واژه «نفوس» است، به معناى روح آمده است؛ یعنى آن هنگامى که ارواح انسان‌ها که با مرگ از بدن‌ها جدا شده بود، به اجساد برمی‌گردد و با آنها جفت می‌شود.[1] بر اساس این نظریه منظور از «تزویج نفوس» بازگشت روح به بدن است.
2. هنگامی که صالحان با صالحان، بدکاران با بدکاران، و... محشور می‌شوند. بر خلاف دنیا که همه با هم آمیخته‌‏اند؛ گاه انسان مؤمن، با همسایه کافر و مشرک زندگی می‌کند، و همسر صالح، با ناصالح، اما در قیامت که یوم الفصل و روز جدایی‌ها است، این صفوف کاملاً از هم جدا می‌شوند، و هر گروه هم‌فکر و هم‌صنفی با صنف خویش محشور خواهند شد.[2]
3. منظور از تزویجى که در آیه مورد بحث آمده، ازدواج نفوس پاک با همسران بهشتی است،[3] چنان‌که در جایی دیگر فرمود: «لَهُمْ فِیها أَزْواجٌ مُطَهَّرَةٌ».[4]
4. «واِذَا النُّفُوسُ زُوِّجَت»؛ یعنی نفوس را با اعمالشان از خیر و شرّ جفت می‌کنند.[5]
5. قتاده می‌گوید؛ منظور از «وَإِذَا النُّفُوسُ زُوِّجَتْ»، این است که انسان‌ها بر اساس دین و آیین خود محشور می‌شوند؛ یهودی با یهودی، مسیحی با مسیحی‌ و... .[6]
6. منظور پیوستن آثار اعمال به انسان است؛ توضیح این‌که مناسب‌تر از هر چیزی به نفس که مبدأ حرکت و عمل است، آثار و اعمالی‌ است که از منشأ فکر و غرائز صادر می‌شود. این آثار و اعمال که نخست سازنده ملکات و در نتیجه صورت باقى نفس است، در محیط خارج شخص - که نفوس دیگران و طبیعت اثرپذیر است - به صورت‌هاى مختلف، باقى و ثابت می‌ماند، همان‌گونه که قدرت‌ها و آثار طبیعى پس از صدور از اصل منشأ خود و ترکیب با عناصر دیگر، به صورت‌هاى ترکیبى مخصوص کامل و آثار مناسب با آن درمی‌آید، و در نهایت با صورت کامل و مشخص به اصل و منشأ قدرت برمی‌گردد، آثار صورت‌هاى فکرى و عملى انسان در صفحات ماده گیرنده و دارنده نیز ضبط می‌گردد و دست تواناى زمان که پیوسته صفحاتى را می‌گشاید و به هم می‌پیچد، از آن عکس برمی‌دارد. تا همین‌که عناصر سازنده طبیعت تجزیه شد و به عنصر اصلى برگشت، و عنصر اصلى دگرگون گردید و امتداد زمان و مکان از میان رفت، این آثار که به صورت قدرت باقى درآمده و خود منشأ آثارى شده، به رابطه علیّت، یا اصل خود که همان نفس انسانى است، پیوسته شود و شخصیت باقى انسان را پدید آورد و از این ترکیب نهایى، آثارى بروز می‌نماید که صورت بهشت یا دوزخ می‌باشد.[7]
7. مراد از تزویج نفوس، پیوستن آثار اعمال به صورت کامل به انسان است؛ توضیح این‌که بسیاری از اعمال انسان به صورت ملکات، قرین و آمیخته با نفس آدمی شده، در دنیا و عالم برزخ با وی خواهد بود، اما برخی از اعمال - اعم از حسنات و سیئات - پس از مرگ به حسابش نوشته می‌شود؛ می‌تواند معنای آیه این باشد که این اعمال با اعمال قبلی به صورت کامل در آن روز بر وی عرضه می‌شود، و این است معنای «وَإِذَا النُّفُوسُ زُوِّجَتْ».
 
 

[1]. ر. ک: طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، مقدمه، بلاغی‏، محمد جواد، ج ‏10، ص 674، تهران، ناصر خسرو، چاپ سوم، 1372ش؛ مغنیه، محمد جواد، تفسیر الکاشف، ج ‏7، ص 52، تهران، دار الکتب الإسلامیة، چاپ اول، 1424ق.
[2]. ر. ک: مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، ج ‏26، ص 17، تهران، دار الکتب الإسلامیة، چاپ اول، 1374ش.
[3]. طباطبائی، سید محمد حسین‏، المیزان فی تفسیر القرآن، ج‏20، ص 21، قم، دفتر انتشارات اسلامی‏، چاپ پنجم‏، 1417ق.
[4]. نساء، 57.
[5]. ابوالفتوح رازى، حسین بن على، روض الجنان و روح الجنان فی تفسیرالقرآن، تحقیق، یاحقی، محمد جعفر، ناصح، محمد مهدى، ج‏20، ص 160، مشهد، بنیاد پژوهشهاى اسلامى آستان قدس رضوى، 1408ق.
[6]. طبری، ابو جعفر محمد بن جریر، جامع البیان فی تفسیر القرآن، ج ‏30، ص 45، دار المعرفة، چاپ اول، 1412ق.
[7]. طالقانی، سید محمود، پرتوى از قرآن، ج ‏3، ص 176، تهران، شرکت سهامی انتشار، تهران، چاپ چهارم، 1362ش.
نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    932220 دستور العمل ها
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    627921 Laws and Jurisprudence
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولو العزم چه کسانی هستند؟ چرا اولو العزم نامیده شدند، و کتاب‌‌های آنها چه نام دارد؟ و چرا زرتشت و داوود(ع) اولو العزم نیستند؟
    565083 پیامبران و کتابهای آسمانی
    واژۀ «اولو العزم» در آیۀ 35 سورۀ احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است، و اولو العزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بودند. در روایات برای پیامبران اولو العزم شرایطی ذکر شده است:داشتن دعوت جهان‌شمول،داشتن شریعت و دین،داشتن ...
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    455913 Laws and Jurisprudence
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    450153 Laws and Jurisprudence
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    401438 معصومین
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    388526 جن
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده و ویژگی‌‏های زیر را برای او برمی‌شمارد:جن موجودی است که از آتش آفریده شد، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1]دارای علم، ادراک، تشخیص حق از باطل و قدرت منطق و استدلال ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    384180 Practical
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    341467 Laws and Jurisprudence
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • نزدیکی با همسر از طریق مقعد در صورت رضایت او چه حکمی دارد؟
    332914 Laws and Jurisprudence
    مراجع محترم تقلیدی که فرموده اند : دخول در پشت (مقعد) «کراهت شدیده» دارد[1]، کراهت شدیده به این معنا است که چنین چیزی مورد پسند خداوند نیست و اگر آن را انجام ندهد بهتر است ولی گناهی برای انجام دهنده آن نوشته نمی شود. باید توجه داشت در مورد ...