بازدید
322
آخرین بروزرسانی: 1398/02/16
 
کد سایت fa53464 کد بایگانی 65806 نمایه تحصیل رضایت خدا در تمام زمانها
طبقه بندی موضوعی انسان و خدا|مقامات
خلاصه پرسش
گاه در زندگی با دشواری‌هایی برخورد می‌کنیم که فرصت هرگونه تفکّر را از ما سلب میکند. چگونه می‌توانیم در آن هنگام به یاد خدا بوده و ویژگی دائم الذکر بودن را حفظ کنیم؟
پرسش
این حدیث «کمال در این است که انسان خواسته‌هایش را در مسیر الهی قرار دهد و نیرویش را در جهت رضایت حضرتش صرف کند»، از کیست؟ و چگونه ممکن است انسان در لحظه‌هایی که فرصت برای فکر کردن نیست خواسته‌ها و نیروهایش را با رضای الهی پیش ببرد؟
پاسخ اجمالی
همواره به یاد خدا بودن از ویژگیهای بندگان خوب پروردگار است و در دعاهای فراوانی مشاهده میکنیم که دوام ذکر از خدا خواسته شده و نیز روایات بسیاری توصیه میکند که انسان خواستههای خویش را در جهت رضای الهی قرار داده و نیرو و توان خویش را در آن راه صرف نماید:[1]
1. امام علی(ع) در دعای کمیل به خدا عرض میکنند: «... یَا رَبِّ قَوِّ عَلَى‏ خِدْمَتِکَ‏ جَوَارِحِی‏ وَ اشْدُدْ عَلَى الْعَزِیمَةِ جَوَانِحِی وَ هَبْ لِیَ الْجِدَّ فِی خَشْیَتِکَ وَ الدَّوَامَ فِی الِاتِّصَالِ بِخِدْمَتِک‏...»؛[2] خدایا برای خدمت به خودت، به اعضای بدنم نیرو بده و دلم را براى حرکت به سوی خودت محکم گردان، و جدّیت و تلاشی را به من هدیه کن که در مقابل تو احساس خشیت کرده و پیوسته در خدمتت باشم ... .
2. امام زین العابدین(ع) در ضمن دعایی فرمودند: «پروردگارا ... مرا در مرضات خویش به گونهای به کار گیر که به دلیل ترس از مخلوقات تو، چیزی از امر دینت را ترک ننمایم».[3]
به عبارتی «کمال در این است که انسان خواستههایش را در مسیر الهی قرار دهد و نیرویش را در جهت رضایت حضرتش صرف کند».[4]
اما در خصوص این پرسش که چگونه ممکن است در لحظاتی که فرصت فکر کردن از انسان سلب میشود، خواستهها را با رضای الهی پیش ببریم؛ باید گفت:
1. علم و اشتیاق از مبادی عمل به شمار میروند و اینگونه نیست که بدون فرصت برای فکر کردن و انتخاب و نیز میل و گرایش پیداکردن، عملی را انجام دهیم؛ هرچند ممکن است این فرایند در مدتی بسیار اندک محقق شود. به همین جهت، انسان میتواند برای رضایت دیگران عملی را انجام دهد و قوای خویش را در راستای مرضیات آنها به کار بندد.
2. در مواردی انسان با عنایات الهی، به صورت نیمه خودآگاه آنگونه که رضایت او است عمل مینماید و اینگونه نیست که نیاز به فکر کردن و... باشد. در تبیین روایت «... فَإِذَا أَحْبَبْتُهُ‏ کُنْتُ‏ سَمْعَهُ‏ الَّذِی‏ یَسْمَعُ‏ بِهِ‏ وَ بَصَرَهُ الَّذِی یُبْصِرُ بِهِ وَ لِسَانَهُ الَّذِی یَنْطِقُ بِه‏ ...»، چنین بیان شده است که عارف هنگامی که از شهوات خالی گردد، محبت حق تعالی بر روح و عقل و مشاعر او تجلی مینماید به گونهای که حق تعالی متصرف در عقل و قلب و قوای او شده و امور او را به آنچه مرضی او است و میپسندد، تدبیر مینماید. در نتیجه انسان به مشیت الهی آنچه را محبوب او است اراده میکند.[5]
به عبارت دیگر، انسان در مواقعی که نیمه هوشیار است، بر اساس روش و رویکرد مستمری که برای او به صورت عادت و ملکه درآمده رفتار میکند. اکنون اگر فردی همواره و در حالت هوشیاری، به یاد خدا و به دنبال رضایت او باشد، در شرایط دشواری که فرصت تفکر ندارد نیز به یاد خدا خواهد بود؛ زیرا یاد خدا با روح او آمیخته شده و بر این اساس نیازی به تمرکز و تفکّر مجدّد ندارد. مانند رانندهای که همواره در مسیر مشخصی رفت و آمد میکند که او بعد از مدتی بدون آنکه نیاز به تمرکز ذهنی داشته باشد، حتی در شرایط بسیار ویژه و دشوار به صورت خودکار مسیر مورد نظر را به صورت صحیح خواهد پیمود.
 

[3]. على بن الحسین(ع) امام چهارم، الصحیفة السجادیة، ص262، قم، دفتر نشر الهادى، اول، 1376ش.
[4]. این عبارت اگرچه سخنی صحیح است، اما آنرا به عنوان حدیث نیافتیم.
[5]. مجلسى، محمد باقر بن محمد تقى، مرآة العقول فی شرح أخبار آل الرسول، ج‏10، ص 393- 394، تهران، دار الکتب الإسلامیة، دوم، 1404ق.
نظرات
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    882089 دستور العمل ها 1386/03/09
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    544316 Laws and Jurisprudence 1386/09/04
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولوالعزم و کتاب‌های آنها کدام‌اند؟ چرا «اولوالعزم» نامیده شده‌اند و چرا زرتشت و داوود(ع) اولوالعزم نیستند؟
    422734 تفسیر 1387/02/31
    واژه اولوالعزم در آیه 35 سوره احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است و اولوالعزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بوده اند. در روایات برای پیامبران اولوالعزم شرایطی ذکر شده است: 1. داشتن دعوت جهان شمول
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    408727 Laws and Jurisprudence 1389/09/10
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    385688 Laws and Jurisprudence 1387/05/23
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    367796 تفسیر 1386/02/01
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    331521 معصومین 1387/06/05
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    312813 Laws and Jurisprudence 1387/09/23
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    310385 Practical 1391/02/11
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی اگر ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    308471 Laws and Jurisprudence 1387/12/04
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...